Ebook details
Teologia w praktyce, czyli 358 sposobów na świętość według św. Tomasza z Akwinu
Peter Kreeft
Filozoficzna błyskotliwość i teologiczny zdrowy rozsądek św. Tomasza z Akwinu od wieków budzą powszechny podziw. Profesor Peter Kreeft, autor Teologii w praktyce, zachwycił się również praktycznym wymiarem mądrości Akwinaty. Z arcydzieła św. Tomasza - liczącej 4 tysiące stron Summy teologicznej - wybrał 358 pożytecznych życiowych spostrzeżeń świętego i potraktował je jako odpowiedzi na pytania, które ludzie zadają sobie albo swoim duchowym przewodnikom. Odnoszą się one zarówno do kwestii zasadniczych, związanych z wiarą, jak i z pozoru trywialnych, życiowych.
Po co nam Kościół? Dlaczego Bóg pozwala na zło? W jakiej formie zmartwychwstaniemy? Czy Bóg kocha komary? Czy grzesznicy zasługują na zbawienie?
Odpowiedzi św. Tomasza zostały precyzyjnie wyłuskane z Summy przez Petera Kreefta i opatrzone jego przystępnym, współczesnym komentarzem. Tym samym każda zamieszczona w książce wskazówka przekonuje nas, że teologia to nie tylko akademicka teoria dla ekspertów, lecz życiowa mądrość dla każdego wierzącego, prowadząca do prawdziwego szczęścia, czyli świętości.
W każdym z nas, w głębi naszego sumienia, rozumu i zdrowego rozsądku, siedzi mały św. Tomasz, który rozpoznaje uczciwe, rozumne i zdroworozsądkowe uzasadnienie, gdy tylko je zobaczy. Sami nie potrafilibyśmy znaleźć tak trafnych odpowiedzi, ale czytając je, natychmiast mówimy: "Oczywiście!".
Peter Kreeft
Profesor filozofii w Boston College i The King's College. Uznany pisarz zajmujący się filozofią, teologią chrześcijańską, a zwłaszcza apologetyką. Jest jednym z najbardziej szanowanych i płodnych autorów chrześcijańskich naszych czasów. Jego liczne bestsellerowe książki obejmują rozległy krąg tematów z zakresu duchowości, teologii i filozofii. Polskiemu czytelnikowi znane są między innymi takie jego tytuły jak Powrót do cnót, Krytyka relatywizmu moralnego, C.S. Lewis na trzecie tysiąclecie czy Chrześcijaństwo dla współczesnych pogan.
Seria Summa
Nazwa serii nawiązuje do tytułu dwóch wielkich dzieł Świętego Tomasza z Akwinu, który koncentrował się na tym, że chrześcijaństwo nie podważa wartości poznania intelektualnego. Proponujemy czytelnikowi publikacje, których autorzy nie boją się rzeczowej dyskusji prowadzącej do wykazania prawdziwości chrześcijaństwa. Mamy nadzieję, że będzie to doskonała lektura i nieocenione źródło wiedzy dla tych, którzy szukają argumentów na rzecz chrześcijaństwa, oraz wszystkich wątpiących, a nawet niewierzących. Ci ostatni znajdą okazję, by wypróbować swoją niewiarę.
Wstęp // 18
1. Religia // 22
2. Konieczność teologii // 24
3. Święci i teologowie // 26
4. Jak interpretować Biblię // 28
5. Realność (a) i niewystarczalność (b) naszej wrodzonej wiedzy o Bogu // 30
6. Problem zła // 32
7. Konieczność Boga: „Jego istotą jest istnienie” // 34
8. Wszelka doskonałość jest w Bogu // 36
9. Wszystko, co istnieje, jest dobre // 40
10. Tylko trzy rodzaje dobra // 42
11. Widzieć Boga wszędzie: obecność Boga we wszystkich rzeczach // 44
12. Oglądanie Boga w niebie // 48
13. Zdolność rozumu do poznania Boga // 50
14. Poznanie Boga przez analogię // 52
15. To m y jesteśmy analogią, a nie Bóg // 56
16. Wiedza Boga jest stwórcza // 58
17. Ludzka nauka = poznanie Bożego dzieła sztuki // 60
18. Czy Bóg jest żywy? // 62
19. Przeznaczenie i wolna wola // 64
20. Czy Bóg kocha komary? // 66
21. Dlaczego Bóg kocha całą rozmaitość wszechświata i dlaczego
powinniśmy Go naśladować // 68
22. Nierówność jest dobra // 70
23. Czy Bóg darzy większą miłością aniołów czy ludzi? // 72
24. Godzenie sprawiedliwości i miłosierdzia // 74
25. Jak możemy pomóc przeznaczeniu // 76
26. Personalizm // 78
27. Co jest gorsze: ból czy grzech? // 80
28. Bóg i zło // 82
29. Dlaczego dobro musi być silniejsze od zła // 84
30. Czy aniołowie znają przyszłość? // 86
31. W jaki sposób Bóg, ludzie, aniołowie i złe duchy poznają ludzkie serce? // 88
32. Najlepszy powód cierpliwości // 90
33. Największy grzech // 92
34. Czy stworzenia odciągają nas od Boga? // 94
35. Dlaczego jest ważne, że mamy tylko jedną duszę, a nie wiele dusz? // 96
36. Niewinność ciała // 98
37. Dlaczego praktykowanie obecności Boga jest kluczem do świętości? // 100
38. Miłość kontra poznanie // 102
39. Dowód na to, że mamy wolną wolę // 104
40. Wolna wola opiera się na rozumie // 106
41. Ludzka wolność i łaska Boża // 108
42. Czy znamy obiektywną prawdę? // 110
43. Równość i nierówność między ludźmi // 112
44. Godziwość ludzkiej władzy // 114
45. Przypadek // 116
46. Związek monoteizmu z pokojem // 118
47. Jak nasze wolne wybory uczestniczą w suwerennych rządach Boga // 120
48. Obecność i działanie Boga we wszystkich rzeczach // 122
49. Jak Bóg przebywa w stworzeniach // 124
50. Uczmy się od aniołów // 126
51. Aniołowie Stróże naprawdę istnieją // 128
52. Dlaczego złe duchy nas atakują // 130
53. Jak przekonanie, że „wszystko jest po coś”, zmienia sens życia // 132
54. Dlaczego życie musi mieć jeden cel ostateczny // 134
55. Nawet błahostki dotyczą naszej unii z Bogiem // 136
56. Dlaczego bogactwa nie dają szczęścia // 138
57. Dlaczego szacunek ze strony ludzi nie daje szczęścia // 140
58. Dlaczego sława nie daje szczęścia // 142
59. Dlaczego władza nie daje szczęścia // 144
60. Dlaczego doskonałe ciało w doskonałym zdrowiu nie daje szczęścia // 146
61. Dlaczego przyjemności nie dają szczęścia // 148
62. Dlaczego nawet sama cnota moralna nie daje szczęścia // 150
63. Dlaczego nic poza Bogiem nigdy nie może dać pełnego szczęścia // 152
64. Jaką rolę w byciu szczęśliwym odgrywają zmysły // 154
65. Szczęście to wizja uszczęśliwiająca // 156
66. Jak można się tam dostać // 158
67. Bóg sam wystarczy // 160
68. Nie oczekujmy doskonałego szczęścia na tym świecie // 162
69. Wieczne bezpieczeństwo? // 164
70. Dlaczego szczęścia nie da się osiągnąć ludzkimi siłami // 166
71. Znaczenie wiedzy // 168
72. Dlaczego Bóg nie może nas zmusić, żebyśmy chcieli dobra // 170
73. Czy istnieje częściowa wolność i odpowiedzialność? // 172
74. Czy grzech wynika z niewiedzy? // 174
75. Wola kontra namiętności // 178
76. Kto porusza moją wolę – Bóg czy ja? // 180
77. Człowiek a zwierzę // 182
78. Rozum i wolność // 184
79. Byt jako taki jest dobry. Wszelki byt jest dobry // 186
80. Mapa dobra i zła // 188
81. Jak dużej części życia dotyczy etyka? // 190
82. Słuchanie rozumu to słuchanie Boga // 192
83. Świętość sumienia // 194
84. Święte subiektywne intencje czy święte obiektywne uczynki? // 196
85. Świętość w dziedzinie uczuć // 198
86. „Moją siłą ciążenia jest miłość moja” (Augustyn) // 200
87. Kosmiczna miłość // 202
88. Więcej kochać Boga, niż Go znać // 204
89. Jedność celem miłości // 206
90. Ekstaza // 208
91. Gorliwość // 210
92. Święty Tomasz – człowiek miękkiego serca // 212
93. Nienawiść // 214
94. Nienawiść do samego siebie? // 216
95. Nienawiść do prawdy // 218
96. Niebezpieczeństwo nienaturalnej pożądliwości // 220
97. Recepta na szczęście // 222
98. Miłość i przyjemność // 224
99. Czy przyjemność pomaga czy szkodzi? // 226
100. Przyjemności kontemplacji // 228
101. Akcentowanie dobrych stron // 230
102. Trzy rodzaje zła: smutek gorszy od bólu, grzech gorszy niż smutek // 232
103. Co jest najgorsze w bólu fizycznym? // 234
104. Znaczenie dobrego nastawienia uczuć // 236
105. Znaczenie rozumu w moralności // 238
106. Właściwa rola uczuć w życiu dobrego człowieka // 240
107. Dlaczego mamy cztery cnoty kardynalne // 242
108. Potrzeba cnót nadprzyrodzonych // 244
109. Czy człowiek jest dobry z natury? // 246
110. Jak zostać cnotliwym człowiekiem // 248
111. Umiar i ekstremizm // 250
112. „Największa z nich jest miłość” // 252
113. Dlaczego musi istnieć „prawo naturalne” // 254
114. Trzy wymiary etyki // 256
115. Grzechy duchowe a grzechy cielesne // 258
116. Jeszcze raz zło i niewiedza // 260
117. Uczucie i odpowiedzialność // 262
118. Dlaczego Bóg nie daje nam dość łaski, byśmy pokonali grzech // 264
119. „Diabeł mnie zwiódł”? // 266
120. Dlaczego zawsze jest nadzieja nawrócenia nawet najgorszego
grzesznika // 268
121. Dowody grzechu pierworodnego w naszym doświadczeniu // 270
122. Cel prawa i dlaczego nie trzeba przestrzegać złych praw // 272
123. Świętość naturalnego prawa moralnego // 274
124. Czym jest prawo naturalne i na ile jest ono oczywiste // 276
125. Dlaczego nie wystarczy przestrzegać prawa, żeby być dobrym // 278
126. Święty obowiązek wypełniania świeckich praw ludzkich // 280
127. Kiedy możemy, a kiedy powinniśmy nie przestrzegać niesprawiedliwych
praw? // 282
128. Prawo: duch czy litera? // 284
129. Ostateczny sens moralności // 286
130. Różne poziomy edukacji moralnej // 288
131. Po co nam „zinstytucjonalizowana religia” // 290
132. Dobroć dla zwierząt // 292
133. Sercem Ewangelii nie są wierzenia ani wymagania // 294
134. „Postęp”: czy będzie trzeci testament? // 296
135. Trudność bycia chrześcijaninem // 298
136. Duch i litera: wymiar wewnętrzny i zewnętrzny // 300
137. Więcej niż przykazania // 302
138. Obecność Boga w zwyczajnym rozumowaniu // 304
139. Łaska // 306
140. Natura i naturalna cnota // 308
141. Czy możemy wiedzieć, że jesteśmy w stanie łaski? // 310
142. Łaska i wolna wola // 312
143. Jak „działa” zbawienie i dlaczego sama wiara nie wystarczy // 314
144. Największe i najdramatyczniejsze wydarzenie wszech czasów // 316
145. Najważniejsza kompetencja nauczycieli religii // 318
146. Wiara i pewność // 320
147. Wiara to dar od Boga // 322
148. Wiara i lęk // 324
149. Niewiara jako grzech // 326
150. Dobre uczynki niewierzących i „domniemana wiara” // 328
151. Dlaczego rozpusta szkodzi // 330
152. Bojaźń Boża // 332
153. Miłość i bojaźń // 334
154. Zuchwałość // 336
155. Czy miłość w nas jest z Boga czy z naszego własnego wyboru? // 338
156. Nieskończoność miłości // 340
157. Miłość i grzech // 342
158. Miłość do własnego ciała // 344
159. Nienawiść do grzechu, miłość do grzesznika // 346
160. Miłość własna // 348
161. Jak kochać nieprzyjaciół // 350
162. Dwa wymiary miłości: obiektywny i subiektywny // 352
163. Miłość do rodziców a miłość do dzieci // 354
164. Miłość do współmałżonka a miłość własna // 356
165. Porządek i hierarchia miłości w niebie // 358
166. Miłość do wrogów a miłość do przyjaciół // 360
167. Tajemnica radości // 362
168. Pełnia radości // 364
169. Pokój // 366
170. Pokój a cnota // 368
171. Motywacja i czyn // 370
172. Jałmużna // 372
173. Jak dawać – wytyczne // 374
174. Upomnienie braterskie // 376
175. Kiedy upominać duchownych // 380
176. Piętnowanie grzechów publicznych // 382
177. Nienawiść do Boga // 384
178. Nienawiść grzechu bez nienawiści grzesznika // 386
179. Co jest gorsze: „mowa nienawiści” czy cudzołóstwo? // 388
180. Zniechęcenie // 390
181. Kiedy zniechęcenie staje się grzechem śmiertelnym // 392
182. Zniechęcenie jako źródło lubieżności // 394
183. Dlaczego służba wojskowa to szlachetne zajęcie // 396
184. Popełnić mały grzech, żeby uniknąć zgorszenia? // 398
185. Miłość jako czyn i sprawność // 400
186. Gniew // 402
187. Dlaczego Bóg nie daje nam dość łaski do pokonania lubieżności // 404
188. Pycha // 406
189. Kobiety i konsekwencje grzechu pierworodnego // 408
190. Srogość a okrucieństwo // 410
191. Dlaczego doznajemy pokus // 412
192. Ciekawość // 414
193. Zabawa i żarty // 416
194. Co psuje zabawę i żarty // 418
195. Skromność w ubiorze // 420
196. Stroje kobiece // 422
197. Prawdy wyrażane przez fałszywych proroków // 424
198. Potęga słowa // 426
199. Pozorne cuda // 428
200. Życie kontemplacyjne // 430
201. Piękno, lubieżność i kontemplacja // 432
202. W jaki sposób natura sprzyja kontemplacji // 434
203. Kontemplacja i radość // 436
204. Życie czynne a kontemplacyjne // 438
205. Porównanie zasługi (wartości) życia kontemplacyjnego i czynnego // 440
206. Czy życie czynne i kontemplacyjne kłócą się ze sobą? // 442
207. Granice doskonałości w życiu doczesnym // 444
208. Doskonałość = miłość bez miary // 446
209. Jak wcielenie uzupełnia zamysł stworzenia // 448
210. Konieczność wcielenia // 450
211. Dobre pytanie bez odpowiedzi // 452
212. Chrystus na innych planetach? // 454
213. Oddawanie czci obrazom Chrystusa // 456
214. Kult Maryi? // 458
215. Relikwie // 460
216. Niepokalane poczęcie // 462
217. Pokora Maryi // 464
218. Bezgrzeszność Maryi // 466
219. Imię „Jezus” // 468
220. Jan Chrzciciel // 470
221. Znaczenie chrztu Chrystusa // 472
222. Dlaczego Chrystus był kuszony // 474
223. Szatańska strategia // 476
224. Dlaczego Chrystus gorszył ludzi // 478
225. Dlaczego Sokrates był największym filozofem // 480
226. Sens cudów // 482
227. Czego uczą cuda Chrystusa // 484
228. Dlaczego Chrystus musiał cierpieć // 486
229. Dlaczego Chrystus musiał umrzeć na krzyżu // 488
230. Chrystus wziął na siebie wszystkie cierpienia // 490
231. Ból Chrystusa // 492
232. Dlaczego Chrystus umarł tak młodo // 494
233. Dlaczego Chrystus poniósł śmierć w Jerozolimie // 496
234. Dlaczego Chrystus skonał między dwoma złoczyńcami // 498
235. Jak Bóg mógł cierpieć i umrzeć // 500
236. Dlaczego śmierć Chrystusa była męczeństwem, a nie samobójstwem // 502
237. Śmierć Chrystusa jako posłuszeństwo // 504
238. W jaki sposób śmierć Chrystusa otwarła niebo // 506
239. Dlaczego Chrystus musiał zmartwychwstać // 508
240. Dlaczego Chrystus zmartwychwstał trzeciego dnia // 510
241. Dlaczego zmartwychwstałe ciało Chrystusa zachowało ślady ran // 512
242. Obecność Chrystusa przed i po wniebowstąpieniu // 514
243. Co oznacza Eucharystia // 516
244. Dlaczego sakramenty są widzialne // 518
245. Miejsce sakramentów w narracji historycznej // 520
246. Sakramenty i łaska // 522
247. Skąd się bierze moc sakramentów // 524
248. Jak sakramenty upodabniają nas do Chrystusa // 526
249. Dlaczego jest siedem sakramentów // 528
250. Najważniejszy sakrament // 530
251. Woda // 532
252. Chrzest przez zanurzenie – baptyści a katolicy // 534
253. Niepowtarzalność chrztu // 536
254. Jak to się dzieje, że łaska Boża nie ogranicza się do widzialnych
sakramentów // 538
255. Kogo należy chrzcić // 540
256. Chrzest dzieci // 542
257. Potrzeba zgody rodziców na chrzest dzieci // 544
258. Dlaczego Eucharystia przewyższa chrzest // 546
259. Eucharystia jako cel i sens chrztu // 548
260. Trzy znaczenia Eucharystii // 550
261. Realna obecność // 552
262. Transsubstancjacja // 554
263. Realna obecność: „Ciało i Krew, Dusza i Bóstwo” // 556
264. Chleb bez wina = cały Chrystus // 558
265. W jaki sposób Chrystus jest „tu” w Eucharystii // 560
266. Kiedy ustaje obecność Chrystusa w sakramencie // 562
267. Dlaczego obecność Chrystusa jest niewidzialna // 564
268. Postacie eucharystyczne chleba i wina bez swojej rzeczywistości // 566
269. Do jakiego stopnia Jezus ukrywa się w Eucharystii? // 568
270. Nie słyszymy słów księdza, tylko samego Chrystusa // 570
271. Najpotężniejsze zdanie w dziejach świata // 572
272. Pijemy Krew Chrystusa z Jego własnych ran // 574
273. Eucharystia i przyszła chwała nieba // 576
274. Eucharystia i odpuszczenie grzechów // 578
275. Eucharystia i czyściec // 580
276. W jaki sposób Eucharystia chroni nas przed grzechem // 582
277. Jak Eucharystia pomaga naszym przyjaciołom // 584
278. Grzechy powszednie a Eucharystia // 586
279. Czy zapomniany albo nieświadomie popełniony grzech przeszkadza
w przystępowaniu do Eucharystii? // 588
280. Odmowa udzielania komunii jawnogrzesznikom // 590
281. Eucharystia dla niepełnosprawnych umysłowo? // 592
282. Codzienna komunia // 594
283. Sam chleb czy chleb i wino // 596
284. Treść mszy świętej // 598
285. Jak Kościół reaguje na problemy podczas mszy świętej // 602
286. Rozgrzeszenie // 604
287. Częsta spowiedź // 606
288. Żal za grzechy to nie tylko uczucie // 608
289. Pokuta i strach // 610
290. Jak pokuta działa na grzech // 612
291. Dlaczego żal za grzechy jest konieczny do ich odpuszczenia // 614
292. Jak odróżnić prawdziwy i fałszywy żal za grzechy // 616
293. Nie ujdzie nam na sucho // 618
294. Jak możemy spłacić nieskończony dług wobec Boga? // 620
295. Wymiana: wzajemne noszenie brzemion // 622
296. Dlaczego Bóg karze // 624
297. Ekskomunika // 626
298. Odpowiedzialność zbiorowa? // 628
299. Odpusty // 630
300. Małżeństwo – naturalne czy nadprzyrodzone? // 632
301. Dlaczego seks to nie grzech // 634
302. Istota małżeństwa // 636
303. Seks małżeński jako rzeczywistość sakramentalna // 638
304. Niebo to prawdziwe miejsce // 640
305. Sąd zaraz po śmierci // 642
306. Jak dusze z nieba mogą przebywać na ziemi // 644
307. Niebo to samo dobro, ale piekło to nie samo zło // 646
308. Doświadczenie duszy oddzielonej od ciała // 648
309. Jak daleko sięga moc obcowania świętych // 650
310. Jak możemy pomagać zmarłym // 652
311. Dla kogo są pogrzeby? // 654
312. Czy pobożne praktyki (suffragia) ofiarowane za wielu mają taką samą
wartość dla każdego z nich jak ofiarowane za każdego z osobna? // 656
313. Czy na modlitwie jesteśmy obserwowani? // 658
314. Dlaczego dobrze jest się modlić do świętych // 660
315. Data powtórnego przyjścia Chrystusa i końca świata // 662
316. Nowy wszechświat // 664
317. Zmartwychwstanie ciała // 666
318. Tożsamość zmartwychwstałego ciała // 668
319. Członki zmartwychwstałego ciała // 670
320. Włosy i paznokcie w niebie // 672
321. Młodość i starość w niebie // 674
322. Płeć w niebie // 676
323. Zwierzęce czynności – odżywianie i kopulacja – w niebie? // 678
324. Sprawność zmartwychwstałego ciała // 680
325. Zranienia zmartwychwstałego ciała // 682
326. Konkretność zmartwychwstałego ciała // 684
327. Jasność, czyli świetlistość zmartwychwstałego ciała // 686
328. „Niedoznawalność” zmartwychwstałego ciała // 688
329. Pamięć o grzechach w niebie // 690
330. Potrzeba dwóch sądów // 692
331. Godzina końca świata // 694
332. Trzy kategorie osób na Sądzie Ostatecznym // 696
333. Nowy świat // 698
334. Wizja uszczęśliwiająca // 700
335. Rola cielesnych oczu w oglądaniu Boga // 702
336. Obcowanie świętych w niebie // 704
337. Jak zmartwychwstałe ciało powiększa szczęście w niebie // 706
338. Hierarchia w niebie // 708
339. Stosunek świętych do potępionych // 710
340. Czy piekło wywołuje radość w niebie? // 712
341. Potępienie // 714
342. Ogień piekielny // 716
343. Czy piekło jest „na dole”? // 718
344. Żal za grzechy w piekle? // 720
345. Czego chcą potępieni i dlaczego samobójstwo nie działa // 722
346. Grzechy w piekle // 724
347. Pamięć w piekle // 726
348. Wieczne trwanie piekła // 728
349. Czy Bóg może odrzucić modlitwy świętych o miłosierdzie dla
potępionych? // 730
350. Spustoszenie piekieł? // 732
351. Jeszcze o wiecznym trwaniu piekła // 734
352. Limbus: uzasadnienie dla jego istnienia // 736
353. Czego doświadczają dusze w limbusie // 738
354. Kara czyśćca // 740
355. Dobrowolność czyśćca // 742
356. Ile czasu spędzimy w czyśćcu // 744
357. Istnienie czyśćca // 746
358. Porównanie czyśćca i piekła // 748
Postscriptum // 750
- Title:Teologia w praktyce, czyli 358 sposobów na świętość według św. Tomasza z Akwinu
- Author:Peter Kreeft
- Translation:Magda Sobolewska
- ISBN:9788367634755, 9788367634755
- Date of issue:2025-09-03
- Format:Ebook
- Item ID: e_4svo
- Publisher: Fundacja Prodoteo