Szczegóły ebooka

Czy nauka to tylko heroiczne opowieści o pokonujących przeszkody geniuszach? Jak naprawdę dokonują się przełomy naukowe?

Wielki biolog Louis Pasteur zataił dane, które nie uzasadniały jego tezy. Ogólna teoria względności Einsteina została "potwierdzona" w 1919 roku tylko dlatego, że pewien wybitny brytyjski naukowiec odpowiednio skorygował niewygodne wyliczenia. Oddziały szpitalne Josepha Listera, które słynęły z nieskazitelności, w rzeczywistości były brudne. A Gregor Mendel, uważany za ojca nauki o dziedziczności, nigdy nie zrozumiał podstawowych zasad określanych później jako "genetyka mendlowska".

Historia nauki często jest przedstawiana jako heroiczna saga, w której kilku dalekowzrocznych geniuszy przezwyciężyło małostkowy opór ze strony pośledniejszych umysłów, aby dowieść nowych prawd naukowych. W ostatnich dziesięcioleciach historycy nauki spojrzeli jednak na swoją dziedzinę o wiele bardziej krytycznym okiem. Studiując notatki laboratoryjne i odtwarzając przebieg zaciekłych sporów, zakwestionowali wiele podstawowych założeń dotyczących funkcjonowania nauki oraz roli, którą odegrali jej najwięksi bohaterowie. Niesamowita nauka po raz pierwszy przedstawia wiele z tych ustaleń szerokiemu gronu czytelników. Niezwykłe analizy poszczególnych przypadków pokazują, że rozwój nauki nie zawsze jest dziełem czystej racjonalności i że czynniki ludzkie mogą odegrać co najmniej równie wielką rolę w powstaniu i akceptacji idei naukowych. Nawet słabo uzasadnione teorie mogą zostać powszechnie przyjęte, jeśli naukowcy, którzy je forsują, mają wystarczającą siłę przebicia.

Klasyczne opowieści o ludziach, którzy wyprzedzili swoją epokę i musieli przezwyciężyć opór ze strony ignorantów, zanim zapisali się w historii nauki, wyolbrzymiają oryginalność nielicznej garstki uczonych i umniejszają znaczenie kluczowego wkładu wielu osób. Niesamowita nauka pokazuje, że nasza wizja historii nauki została zniekształcona przez ludzi dążących do gloryfikowania określonych idei i ich twórców, którzy niesłusznie przypisali sobie cudze zasługi. Książka ta ukazuje skomplikowane osobowości, zaciętą rywalizację i wielkie ludzkie dramaty w historii nauki, które do niedawna skrywały się za ugrzecznionymi mitami i błędnymi wyobrażeniami. Zajmujące szkice, które się na nią składają, zmienią nasze postrzeganie funkcjonowania nauki.