Historia Świata
Słowacja. Apacze, kosmos i haluszki
Łukasz Grzesiczak
Co haluszki mówią o słowackiej duszy? Kto i dlaczego tęskni za Czechosłowacją? Czy Janosik to polski, czy słowacki bohater? Słowacja kojarzy się z pięknymi szlakami w Tatrach, basenami termalnymi i tanim (do niedawna) alkoholem. Jednak równie często uznaje się ją za tę drugą, mniej atrakcyjną siostrę Czech, a słowackim symbolom przypisuje się czeski rodowód. Choć wydaje nam się, że Słowaków znamy doskonale i najłatwiej nam się z nimi dogadać, mówiąc wolno i wyraźnie po polsku, to okazuje się, że ten niewielki kraj po drugiej stronie Tatr kryje przed nami wiele tajemnic. Słowacka kuchnia pewnie niejednego zadziwi (zupa pomidorowa na słodko?). Zaskoczy nas przekonanie Słowaków, że to właśnie ich język jest słowiańskim esperanto. No i kto by się spodziewał, że Słowacy mieli aspiracje, żeby podbijać kosmos? Łukasz Grzesiczak udowadnia, że Słowacja to niedoceniany kraj o ciekawej historii, rozmawia z mieszkańcami o polityce, języku, pieniądzach i słowackich kompleksach, pokazuje ciekawe zaułki Bratysławy i podpowiada, jak najlepiej poznać naszych południowych sąsiadów. Łukasz Grzesiczak dziennikarz, publicysta, fact-checker. Pracuje w serwisie Demagog, wcześniej . w Wyborczej. O Słowacji pisze dla dwumiesięcznika Nowa Europa Wschodnia, i tygodnika Przegląd. Absolwent filozofii na Uniwersytecie Jagiellońskim, stypendysta rządu Republiki Słowackiej w Instytucie Politologii Słowackiej Akademii Nauk w Bratysławie. Studiował na Uniwersytecie Śląskim w Opawie i Uniwersytecie Karola w Pradze. Pochodzi z Dąbrowy Górniczej, mieszka w Krakowie.
Sowieci. Opowieści niepoprawne politycznie cz.II
Piotr Zychowicz
Sowieci to najbardziej antykomunistyczna książka w Polsce. Druga po bestsellerowych Żydach książka z obrazoburczego cyklu autora Obłędu 44 i Paktu RibbentropBeck. Stawia on w niej szokującą tezę: bolszewizm był gorszy od nazizmu, a Stalin gorszy od Hitlera. I na potwierdzenie tej tezy ma mocne argumenty. Piotr Zychowicz opisuje zapomniane bestialskie zbrodnie popełnione przez Sowietów oraz wojnę wywiadowczą między II RP a ZSRS. W Sowietach znalazły się też opowieści o wielkich prowokacjach KGB i krwawych wewnętrznych czystkach. O gwałcicielach z Armii Czerwonej i kanibalach z łagrów GUŁagu. Autor rozprawia się również z mitami wielkiej wojny ojczyźnianej, które stanowią fundament polityki historycznej współczesnej Rosji.
Strach o suwerenność. Nowa polska polityka
Jarosław Kuisz
Pierwszym przykazaniem polskiej polityki jest od ponad 100 lat zasada: nie daj się znów wymazać z mapy. Dochodzenie do głosu populistów, kryzys demokratycznego państwa i zaufania do władz, rosyjska agresja w Ukrainie i niepewność wsparcia sojuszników skutkują niepokojem. Militarne próby usuwania krajów z powierzchni Europy przestały być dla nas ledwie wspomnieniem, ale stały się rzeczywistością. Tym bardziej wybory polityczne Polek i Polaków są ważne, bo to od nich zależy egzystencja naszego państwa. Jeśli będziemy podzieleni, to przegramy. Jarosław Kuisz w przenikliwej analizie ostatniej dekady polskiej polityki wskazuje na głębokie procesy, które jasno pokazują, że wakacje od Historii już się skończyły. Przestrzega przed ich konsekwencjami i szuka odpowiedzi na najważniejsze dla Polski pytanie: Jak zachować suwerenność? Lektura obowiązkowa dla wszystkich zainteresowanych przyszłością populizmu w Polsce, Europie i poza nią. Anne Applebaum Jeśli chcesz zrozumieć, co dzieje się w największym państwie wahadłowym we wschodniej części UE, to jest to miejsce, od którego powinieneś zacząć. Timothy Garton Ash Jarosław Kuisz - pisarz, eseista i analityk polityczny. Redaktor naczelny polskiego tygodnika intelektualnego Kultura Liberalna. Adiunkt na Wydziale Prawa i Administracji UW oraz chercheur associé étranger w Institut dhistoire du temps present w Paryżu
Suki, wiedźmy i bestie. Historie nadzorczyń z niemieckich obozów koncentracyjnych
Jan Jakub Grabowski
Kim naprawdę były nadzorczynie z niemieckich obozów koncentracyjnych? Wokół aufzejerek kobiet pełniących funkcje nadzorczyń w obozach koncentracyjnych narosło wiele mitów. Okrutne, sadystyczne, seksualnie wyuzdane tak przedstawia je popkultura. Ale co jest faktem, a co tylko sensacyjnym wyobrażeniem? Jan Jakub Grabowski, historyk i twórca popularnego kanału Okupowana Polska, który obserwuje blisko dwieście pięćdziesiąt tysięcy osób, wziął te historie pod lupę. Spędził wiele godzin na analizowaniu akt, protokołów i materiałów źródłowych zarówno polskich, jak i zagranicznych by oddzielić prawdę od powielanych przez lata mitów. W książce Suki, wiedźmy i bestie pokazuje, jak wyglądała służba kobiet w systemie obozowym, kim naprawdę były Alice Orlowski, Emilie Macha, Luise Danz, Hildegard Lächert, Else Ehrich i Therese Brandl. I co sprawiało, że kobiety w uniformach SS-Gefolge były zdolne do okrucieństwa albo potrafiły się swojej skłonności do przemocy oprzeć. Opowiada o sadystkach, które po wojnie stanęły przed sądem, i o tych, które umknęły sprawiedliwości. Opisuje też nieliczne przypadki człowieczeństwa. To pierwsza tak rzetelna książka o kobietach, które nie tylko funkcjonowały w systemie przemocy, ale często same go napędzały. Doskonale udokumentowana, zajmująca i prowokująca do trudnych pytań o sprawstwo, winę i odpowiedzialność w świecie totalitarnym.
Aleksandra Majdzińska
Miasto z marzeń, stepowego pyłu i morskiej bryzy. Miasto handlu i sztuki. Ukraińskie, rosyjskie, żydowskie, francuskie, włoskie swoje własne, odeskie. W poszukiwaniu tropów po nieżyjącym ojcu narratorka prowadzi nas przez ulice i historię Odessy. Wędrujemy z nią od ociekających złotem plaż i cerkwi po katakumby, które latami były królestwem półświatka. Przytacza dowcipy, ogłoszenia z lokalnych gazet i rozmowy z odesytami i odesytkami. Wydeptuje swoje trasy na rynkach, w urzędach, na cmentarzach, w kościelnych archiwach. W efekcie powstał portret Odessy, jaka istniała, zanim przez miasto kolejny raz przetoczyła się historia i zmieniła jego oblicze. W 2023 roku za tytuł Szalom bonjour Odessa Aleksandra Majdzińska otrzymała Nagrodę Literacką im. Marka Nowakowskiego. Aleksandra Majdzińska autorka powieści z gatunku literatury faktu pod tytułem Szalom bonjour Odessa po raz pierwszy wydanej w 2022 roku.
Jerzy Sawicki
Fascynująca wyprawa w głąb dziejów Polski Porywająca opowieść o trojgu odkrywców, którzy podróżują po ziemi chełmińskiej w poszukiwaniu zapomnianych tajemnic zakonu krzyżackiego. Podróżując przez malownicze krajobrazy, odwiedzając miejsca osławione historią i te skrywające nieodkryte sekrety, bohaterowie prezentują czytelnikowi bogactwo polskiego dziedzictwa. Ale ta wyprawa to nie tylko lekcja historii. Kiedy natrafiają na ślad pewnej tajemnicy, podróż staje się pasjonującym śledztwem. Z każdą stroną, dzięki barwnym opisom i żywemu językowi autora, czujemy się jak uczestnicy tej przygody. Śladami Krzyżaków" to nie tylko książka o przeszłości, to zachęta do odkrywania historii ukrytej tuż obok nas. Czy jesteś gotowy ruszyć w drogę?
To jest napad! Czyli kawałek nieznanej historii Ameryki
Marek Wałkuski
Napady na banki to najbardziej amerykańskie przestępstwo. Od początku istnienia Stanów Zjednoczonych przykuwa ono uwagę Amerykanów i jest odbiciem barwnych dziejów tego kraju. Opowieść o Jessem Jamesie to historia krwawej wojny secesyjnej i głębokich podziałów po jej zakończeniu. Losy wroga publicznego numer jeden Johna Dillingera to opis zawirowań w czasach Wielkiego Kryzysu. Skok na bank w Laguna Niguel to historia, w której przestępstwo miesza się z wielką polityką. Marek Wałkuski, wieloletni korespondent Polskiego Radia w Waszyngtonie, od lat opowiada na antenie Trójki o rabusiach, którzy zostawiają w bankach dowody osobiste, zapominają zatankować auta przed napadem albo podkopują się pod bank, który został dawno zamknięty. W tej książce oferuje jednak czytelnikom znacznie więcej. Poza opisem dziesiątków zabawnych skoków, przybliża czytelnikowi historię dolara i banków, pracę FBI i policji, system prawny i słynne więzienia, broń i wielkie wynalazki. Opowieść o napadach na banki to opowieść o Ameryce. Prosimy zachować spokój, usiąść wygodnie i zacząć czytać, a nikomu nic złego się nie stanie ;) "Od lat na antenie Trójki planujemy z kolegą Wałkuskim napad na bank. Najchętniej amerykański, bo podejrzewam, że tam mają najwięcej pieniędzy. Kolega ma być strategiem przedsięwzięcia. Biorąc pod uwagę, czym się zachwycą, czarno to widzę. Podczas napadu możemy być zabawniejsi od gangu Olsena. A zdaje się, że nie o to chodzi... Mam zatem nadzieję, że książka będzie zachętą dla Państwa do organizacji profesjonalnych napadów. Proszę pamiętać o inspiracji! Powiedzmy... dziesięć procent?" KUBA STRZYCZKOWSKI, PROGRAM 3 POLSKIEGO RADIA "Marek znowu wałkuje Amerykę. Zdawać by się mogło, że to jedynie historie o mniej lub bardziej udanych napadach. W rzeczywistości to udany portret kraju, który nie przestaje zadziwiać, zachwycać i denerwować". MICHAŁ NOGAS, GAZETA WYBORCZA "Kolega Wałek jest błyskotliwy. Lubię jego poczucie humoru i dlatego mogę słuchać i czytać nawet o napadach. Zwłaszcza tych nieprawdopodobnych". MAREK NIEDZWIECKI, PROGRAM 3 POLSKIEGO RADIA "Myslałem o tym, by rozmowy o napadach wydać na płycie kompaktowej, ale książka jest jeszcze lepsza! Tylko brać i czytać!" PIOTR BARON, PROGRAM 3 POLSKIEGO RADIA
Tudorowie. Od Henryka VIII do Elżbiety Wielkiej
Michał Gadziński
Gdy Henryk VIII przejął władzę po swoim ojcu - pierwszym z Tudorów na angielskim tronie - jego krew burzyła się od namiętności. Ambitny monarcha chciał być jednocześnie cesarzem i papieżem. Ostatecznie wzmocnił koronę, doprowadził jednak także do przewrotu religijnego oraz długotrwałego konfliktu wyznaniowego. Królewskie romanse bez wątpienia odmieniły oblicze Europy, a sekrety jego alkowy rozpalały wyobraźnię współczesnych. To na polecenie władcy dwie spośród jego sześciu żon zostały ścięte. Odbiło się to na poglądach i charakterach obu jego córek. Maria I ("Krwawa Maria") była żarliwą katoliczką, a Elżbieta I ("Królowa-Dziewica") zagorzałą protestantką. Obie wyraziście zapisały się na kartach historii. Historia Tudorów do dziś inspiruje twórców i stanowi przedmiot dociekań badaczy, a filmy i seriale poświęcone tej dynastii biją rekordy popularności. Ile w nich prawdy? Czy Henryk VIII stawiał swoje uczucia nad interes państwa? Jakie skutki przyniósł angielski spór tronu z ołtarzem? Dlaczego panowanie królowej Elżbiety I nazywa się "złotym wiekiem"? Na te i inne pytania odpowiada Michał Gadziński opisując życie dworskie, miłosne przygody, rozgrywki dynastyczne i krwawe porachunki. Obala stereotypy pokutujące w kulturze masowej, komentuje sukcesy i porażki monarchów. Jego najnowsza publikacja to opowieść o meandrach panowania Henryka VIII, Marii I i Elżbiety I na tle burzliwych czasów. Michał Gadziński (ur. 1984). Absolwent Instytutu Historycznego oraz Instytutu Nauk Politycznych UW. Pasjonat historii, kultury i polityki krajów anglosaskich. Autor e-booka "Perły imperium brytyjskiego". Stały współpracownik portalu Histmag.org oraz miesięcznika "Nowe Książki".