Europa
Andrzej Stasiuk
Z fotografiami Dariusza Pawelca Z Dziennika pisanego później: "Jadąc przez Banja Lukę, rozmyślałem o niej. Wśród, ruin, grobów i pól minowych. Rozmyślałem o tym, jak leży na wznak między Wschodem a Zachodem. Leniwa i senna. W tych nieśmiertelnych brzózkach. Na piachu. Dłubie nosie, kręci kulki i marzy o własnym losie. O przyszłym zamążpójściu, o dawnych gwałtach albo że pójdzie do klasztoru. W Banja Luce o tym myślę, gdy pada deszcz i szukam wylotówki na Chorwację, na Węgry, bo już wracam. Myślę o niej w Jajcu i myślę w Travniku. Jak się czasami przewraca na bok w tych wiekuistych brzózkach, w tych piaskach wieczystych, wspiera na łokciu i patrzy na widnokrąg, gdzie się podnoszą pokusy wielkich miast, brylantowe wieżowce, chorągwie z pięknymi herbami firm globalnych i gdzie światło lucyferycznie odbija się od chmur, składając w obcojęzyczne napisy głoszące chwałę nadchodzącego wyzwolenia, które niczym bezlitosna fala zatopi stare, a ocali nowe. Za to ją kocham. Za to patrzenie. Za to leżenie na boku. I sobie obiecuję, że jak tylko wrócę z tych beznadziejnych Bałkanów, to ją zaraz opiszę. Kilometr po kilometrze, hektar po hektarze, gmina po gminie, wymieniając te wszystkie nazwy jak zaklęcia, jak modlitwy, jak litanie, arko przymierza, domie złoty, wieżo z kości gdzieś koło Małkini, gdzieś koło Bełżca".
Miasta do góry nogami. Podziemia Europy i ich tajemnice
Joanna Lamparska i Piotr Kałuża
Książka, z którą zaplanujcie swój wakacyjny wyjazd! Podziemia od zawsze fascynowały, niosły nie tylko obietnicę ukrytych skarbów oraz tajemnic, ale też groźbę dramatów, mrocznych historii, nie mówiąc już o tym, że śmierć zawsze będzie nam się kojarzyła ze światem, do którego nie dociera słońce. Niemal każdy ważniejszy budynek na Ziemi ma własne podziemia. Tunel był wdzięcznym bohaterem legend, można przecież w nim ukryć złoto, zamurować żonę, wpuścić przez tajne przejście wrogów, żeby wyrżnęli obrońców zamku. Powiedzmy to sobie szczerze, lubimy podziemia, a najbardziej te, które nie ujawniły jeszcze wszystkich swoich sekretów. Autorzy książki szukają ich w największych miastach Europy, takich jak Berlin, Edynburg, Paryż czy Rzym. Eksplorują labirynty szwajcarskich schronów, szukają cesarskiej korony i ołtarza mariackiego w Norymberdze, pod Lizboną znajdują studnię wtajemniczenia, natomiast na Malcie odwiedzają neolityczne świątynie. Odkrywają również tajemnice kopalni złota w Złotym Stoku oraz projektu "Olbrzym" w Górach Sowich.
Życie pod wulkanami. Ogniste serce Islandii. Oblicza świata
Paulina Tondos
Islandia ― kraina ognia i lodu. Położona na północy Europy, ale jakże egzotyczna i odmienna od reszty kontynentu. Powszechnie kojarzona z niezwykłą przyrodą, majestatycznymi lodowcami, pozbawionymi drzew krajobrazami i... aktywnymi wulkanami. Jak się żyje w cieniu wulkanów? Które wulkany na wyspie są najgroźniejsze? Jak można zminimalizować skutki ich erupcji? Czym zajmuje się specjalistka do spraw zagrożeń krajowych? Czy Islandczycy boją się wulkanów? Na czym polegają erupcje turystyczne? Paulina Tondos daje odpowiedzi na te pytania, tworząc swoiste kompendium wiedzy o islandzkich wulkanach. Opisuje najtragiczniejsze w skutkach erupcje. Zagłębia się w dawne wierzenia, literaturę i folklor. Rozmawia z geologami, ratownikami, przedstawicielami branży turystycznej, a także tymi, którzy stracili domy w wyniku aktywności wulkanicznej. Wyjaśnia, co się wydarzyło na półwyspie Reykjanes od marca 2021 roku. Odkrywa, jaki stosunek do wulkanów mają Islandczycy i imigranci, wreszcie ― jakie korzyści czerpią mieszkańcy z życia "na magmie". Spogląda na Islandię z innej, ale jakże fascynującej perspektywy, która pozwala jeszcze lepiej zrozumieć ten niesamowity kraj.