Ogólne. Kompendium wiedzy
Charyzma i doktryna. Spór o filozofię chrześcijańską w Polsce (1950-1989)
Mirosław Tyl
Książka jest próbą spojrzenia na spór o koncepcję filozofii chrześcijańskiej uprawianej w Polsce w latach 1950-1989. Ścierali się w nim rzecznicy filozofii klasycznej, broniący tradycji arystotelesowsko-tomistycznej, z propagatorami filozofii współczesnej. Medialną przestrzeń do wymiany opinii stworzyły dyskutantom ogólnodostępne czasopisma wyznaniowe: "Tygodnik Powszechny", "Znak", "Życie i Myśl", "Więź". Ze wzglądu na swój publicystyczny charakter omawiany spór wzbudzał niedosyt filozoficzny, stał się jednak ważnym zjawiskiem powojennej historii intelektualnej polskiego katolicyzmu. Autor przedstawia je na płaszczyźnie teoretycznej oraz funkcjonalnej w ramach studium z pogranicza historii filozofii, historii intelektualnej oraz socjologii historycznej.
Ciało i polityczność. Koncepcja cielesności w filozofii Michela Foucaulta
Wojciech Mackiewicz
Ciało i filozofia nie są biegunami zbytnio odległymi od siebie, ciało i polityka w niebezpieczny sposób mogą okazać się niemal jednym i tym samym. W czasach „płynnej nowoczesności” ciało jawi się jako byt paradoksalny: stanowi zarazem źródło i cel zabiegów politycznych. Ciało jako źródło to energia spożytkowana na pracę, natomiast ciało jako cel to matryca, na której zapisują się wypracowane zmiany. Być może zatem powinniśmy uciąć wszelkie spory i wraz z Michelem de Certeau połączyć przeciwległe bieguny w jedno „ciało-władzę”? Kaźń Damiensa dokonuje się wciąż na nowo zgodnie z wyrażonym przez Foucaulta przesłaniem: „nie istnieje prawo, które by się nie zapisywało na ciele. […] Jest ono grawerowane na pergaminie wykonanym ze skóry swych podmiotów. Wyraża się w formie korpusu praw. Prawo czyni z ciała swą księgę”. […] Ciało jako projekt filozoficzny w szczególny sposób musi pozostawać dziełem otwartym. Można, a nawet trzeba je badać, klasyfikować, nazywać i teoretycznie przekształcać, z tym jednak zastrzeżeniem, że po ukończonej pracy nie może ono w żadnym wypadku przypominać otwartego trupa, roz-czytanej księgi czy roz-pisanego zadania. Nie jest to bowiem ani możliwe, ani konieczne. Ponowoczesne użycia ciała stwarzają doskonałą okazję do rzeczywistego i pełnego otwarcia na nową estetykę, którą my, współcześni, moglibyśmy przyjąć jako niepowtarzalną okazję do suwerennego wykreowania samych siebie. Nawet jeśli, mimo wszystko, akt ten zostanie przez innych pojęty jako gra polityczna, to niechaj i tak pozostanie. Wszak zdecydowanie lepsze to niż człowiek odcieleśniony, wyzuty z wstydliwej fizjologii i zastygły w „mądrych księgach”.
Bartosz Brożek, Michał Heller, Jerzy Stelmach
Dlaczego jesteśmy ciekawi świata? Czym w ogóle jest ciekawość? Kiedy staje się ona intelektualnym grzechem, który prowadzi nas do poznawczego piekła? Czy nuda jest ceną, którą płacimy za to, że czasem bywamy zaciekawieni? Ciekawość nie jest oczywistym przedmiotem refleksji. Rzadko zastanawiamy się, skąd się bierze i jakie pełni funkcje. Przyjmujemy jej istnienie bez komentarza. Tymczasem świat bez ciekawości w ogóle nie przypominałby naszego świata. Jest to potężna siła psychiczna, która pozwala nam gromadzić wiedzę i zmieniać otaczającą nas rzeczywistość. Bez zrozumienia, czym jest ciekawość, nie sposób odpowiedzieć na pytanie, kim jest człowiek. TRZECH FILOZOFÓW - TRZY PERSPEKTYWY - JEDNO POJĘCIE
"Cieszyński Almanach Pedagogiczny". T. 4: Nauczyciel wartością w edukacji
red. Urszula Szuścik
Cieszyński Almanach Pedagogiczny jest periodykiem o tematyce ogólnopedagogicznej, otwartym na szeroko rozumianą współpracę. Powstał z inicjatywy Dyrekcji Instytut Nauk o Edukacji Wydziału Etnologii i Nauk o Edukacji w Cieszynie, Uniwersytet Śląski. Tom IV Almanachu na temat Nauczyciel wartością w edukacji. W części recenzje omówiono publikację Elżbiety Marek Koncepcje kształcenia dzieci i nauczycieli w twórczości Ryszrda Więckowskiego (Piotrków Trybunalski 2013). Całość zamyka Kronika, w której podano wybrane osiągnięcia z pracy Instytutu. Almanach (Tom IV) jest skierowany do teoretyków i praktyków historii wychowania i nauczania, pedagogów, nauczycieli, studentów pedagogiki, historii, wiedzy o kulturze i osób zainteresowanych problematyką pedagogiczną.
"Cieszyński Almanach Pedagogiczny". T. 6: Miejsce jako wartość kulturowa
red. Urszula Szuścik, Dorota Sieroń-Galusek
Cieszyński Almanach Pedagogiczny jest periodykiem o tematyce ogólnopedagogicznej, otwartym na szeroko rozumianą współpracę. Powstał z inicjatywy Dyrekcji Instytut Nauk o Edukacji Wydziału Etnologii i Nauk o Edukacji w Cieszynie, Uniwersytet Śląski. Tom 6 Almanachu na temat Miejsce jako wartość kulturowa prezentuje rozważania pedagogiczne, kulturalne, społeczne nad zagadnieniem miejsca i jego wymiaru symbolicznego, kulturalnego i społecznego. W części recenzje omówiono publikację Józefy Bałachowicz, Ireny Adamek (red. naukowa), Kreatywność jako wymiar profesjonalizacji przyszłych nauczycieli wczesnej edukacji. Warszawa: Wydawnictwo Akademii Pedagogiki Specjalnej, 2017, s. 264. Całość zamyka Kronika, w której podano wybrane osiągnięcia z pracy Instytutu. Almanach (Tom 6) jest skierowany do teoretyków i praktyków aksjologii wychowania i nauczania, pedagogów, nauczycieli, studentów pedagogiki, wiedzy o kulturze i osób zainteresowanych wychowawczymi i kulturalnymi aspektami pedagogiki. Publikacja jest adresowana do szerokiej rzeszy nauczycieli, badaczy, animatorów kultury. Monografia może stanowić źródło inspiracji do ciekawych propozycji i badań nad wartościami symbolicznymi, kulturowymi i społecznymi miejsca w naszym życiu indywidualnym oraz zbiorowym.
Bartosz Brożek, Michał Heller, Jerzy Stelmach
Jest to czwarta, po Sporze o rozumienie (2019), Szkicach z filozofii głupoty (2021) oraz Ciekawości (2023), nasza wspólna książka, a czy ostatnia, tego jeszcze Czytelnikom nie możemy obiecać. Jednak, czy po "czymkolwiek" można w ogóle jeszcze coś napisać? Cokolwiek rożni się w dość zasadniczy sposób od opisywanych przez nas wcześniej pojęć, czyli rozumienia, głupoty oraz ciekawości. Rozumienie nigdy nie będzie oznaczać braku rozumienia, głupota mądrości, zaś ciekawość braku ciekawości. Natomiast pojęciu cokolwiek można nadać dowolne, zarówno pozytywne, jak i negatywne znaczenie. Każda z części jest zamkniętą, w pełni autonomiczną całością. Daje się czytać, podobnie zresztą jak we wcześniejszych naszych książkach, w dowolnej kolejności. Wymyślaliśmy tytuł i zaczynaliśmy niespiesznie pisać. Każdy po swojemu i na własną odpowiedzialność. Zdecydowaliśmy się na okładce zreprodukować obraz Kazimierza Malewicza Czarny kwadrat na białymtle, którego pierwsza, zaginiona zresztą wersja, pochodzi z 1915 roku. Uznaliśmy, że dzieło to, jak mało które, pasuje do tego zbioru esejów. Takie niepozorne "coś", "cokolwiek", dla niektórych może nawet "byle co", prosty kwadrat, stał się ikoną sztuki abstrakcyjnej XX wieku. Bartosz Brożek, Michał Heller, Jerzy Stelmach Kraków, wrzesień 2025 r.
C.S. Lewis. Genialny ekscentryk, prorok mimo woli
Alister McGrath
Dla uczczenia 50. rocznicy śmierci C.S. Lewisa znany wykładowca oksfordzki dr Alister McGrath podarował nam przekonujący i definitywny portret autora słynnej serii książek o Narnii. Od ponad pół wieku Opowieści z Narnii przemawiają do wyobraźni milionów czytelników. W niniejszym opracowaniu dr McGrath odtwarza niezwykłą ścieżkę życia oksfordzkiego wykładowcy, który poświęcił życie nauczaniu literatury angielskiej najzdolniejszych studentów na świecie, a w wolnych chwilach tworzył bestsellerową serię powieści dla dzieci. McGrath wykorzystuje swoje rozległe badania i dogłębną analizę przeczytanych w porządku chronologicznym listów i archiwaliów Lewisa, aby ukazać nowy obraz jego życia. Nie wolno przegapić tego fascynującego portretu ekscentrycznego myśliciela, który stał się przekonującym, choć mimowolnym prorokiem naszych czasów. Nowa biografia C.S. Lewisa, napisana przez Alistera McGratha, jest doskonała. Naszpikowana informacjami pochodzącymi ze szczegółowych badań, a mimo to niezwykle łatwa w czytaniu. Nie tylko poświęca wiele uwagi formacji i charakterowi Lewisa jako człowieka, ale także proponuje wnikliwą i zrównoważoną analizę wszystkich jego najważniejszych dzieł. Sam należałem do tych nowo nawróconych amerykańskich ewangelikanów, którzy pochłaniali książki Lewisa na przełomie lat sześćdziesiątych i siedemdziesiątych XX stulecia. Wywarł on na mnie głęboki i trwały wpływ, a dr McGrath przejrzyście wyjaśnia, dlaczego tak wielu wierzących i tylu chrześcijańskich liderów może dziś powiedzieć to samo. Timothy Keller, autor bestsellera Bóg. Czy są powody by wierzyć? Pożądane uzupełnienie literatury biograficznej na temat C.S. Lewisa, zawierające kilka cennych nowych spostrzeżeń. Książka McGratha zyska sobie trwałe miejsce w studiach nad Lewisem ze względu na genialne i moim zdaniem niepodważalne nowe datowanie nawrócenia Lewisa na teizm. Zdumiewające, jak długo nikt nie zwrócił na to uwagi! Michael Ward, autor książki Planeta Narnia. Siedem sfer wyobraźni Lewisa Wszystkim, którzy mogliby zastanawiać się, po co nam kolejna biografia C.S. Lewisa, stworzony przez McGratha rzeczowy, wnikliwy i miejscami całkiem oryginalny portret sławnego oksfordzkiego chrześcijanina pozwoli zmienić zdanie. Lyle W. Dorset, redaktor serii "The Essential C.S. Lewis" Wielu z nas sądziło, że nie ma już nic, czego nie wiedzielibyśmy o C.S. Lewisie. Nowa biografia pióra Alistera McGratha wykorzystuje archiwalia i inne materiały, aby wyjaśnić, pogłębić i doprecyzować to wszystko, co wiadomo na temat wielowymiarowej osobowości najznakomitszego apologety chrześcijaństwa. Wnikliwa i pouczająca analiza. N.T. Wright, autor bestsellera Simply Christian Alister McGrath rzuca nowe światło na życie niezrównanego C.S. Lewisa. To ważna książka. Eric Metaxas, autor Bonhoeffer. Pastor - męczennik - prorok - szpieg, bestsellera "New York Timesa" Alister E. McGrath Urodzony w Belfaście brytyjski profesor nauk ścisłych i teologii, wykładowca na wielu prestiżowych uczelniach, jak King's College, oraz autor kilkudziesięciu publikacji i artykułów naukowych, m.in. Intelektualnego świata C.S. Lewisa. Z czasem przeniósł swoje zainteresowania badawcze z nauk ścisłych w kierunku teologii chrześcijańskiej, na temat której napisał wiele popularnych podręczników akademickich. McGrath ma za sobą doświadczenie ateizmu. Prawdopodobnie z tego powodu szczególnie interesuje się badaniami zależności między wiarą a nauką oraz dyskursem z głównymi argumentami ateistycznymi. Obecnie jest zatrudniony na stanowisku profesora badań nad nauką i religią na Uniwersytecie Oksfordzkim. C. S. Lewis. Rozum i Wiara "Wierzę w chrześcijaństwo tak samo jak we wschodzące słońce - nie tylko dlatego, że je widzę, ale także dlatego, iż dzięki niemu widzę wszystko inne." (C.S. Lewis) Seria wydawnicza "C. S. Lewis. Rozum i Wiara" to zbiór publikacji dotyczących twórczości i życia Clive'a Staplesa Lewisa, uznawanego za największego współczesnego chrześcijańskiego apologetę. Prezentuje intelektualne walory teizmu oraz argumentację na rzecz tezy o racjonalności przekonań teistycznych, a w szczególności chrześcijaństwa. Choć Lewis zmarł w roku 1963, jego twórczość jest wciąż aktualna. Do jego argumentów i analiz dotyczących moralności oraz społeczeństwa wciąż odwołują się zawodowi filozofowie i teologowie, a także liczni przedstawiciele obu stron filozoficzno-teologicznego sporu ateizmu z teizmem. Na język polski zostało już przełożone wiele prac C.S. Lewisa, które cieszą się niesłabnącą popularnością. Wciąż jednak brakuje opracowań biograficznych i krytycznych oraz pogłębionych analiz jego poglądów. Seria "C. S. Lewis. Rozum i Wiara" ma wypełnić tę lukę. Publikowane w niej teksty odznaczają się naukową wnikliwością, a jednocześnie są przystępne dla szerokiego grona czytelników, tak jak twórczość samego C.S. Lewisa, który przekonywał, że dzięki chrześcijaństwu wszystko inne nabiera sensu.
C.S. Lewis. Genialny ekscentryk, prorok mimo woli
Alister McGrath
Dla uczczenia 50. rocznicy śmierci C.S. Lewisa znany wykładowca oksfordzki dr Alister McGrath podarował nam przekonujący i definitywny portret autora słynnej serii książek o Narnii. Od ponad pół wieku Opowieści z Narnii przemawiają do wyobraźni milionów czytelników. W niniejszym opracowaniu dr McGrath odtwarza niezwykłą ścieżkę życia oksfordzkiego wykładowcy, który poświęcił życie nauczaniu literatury angielskiej najzdolniejszych studentów na świecie, a w wolnych chwilach tworzył bestsellerową serię powieści dla dzieci. McGrath wykorzystuje swoje rozległe badania i dogłębną analizę przeczytanych w porządku chronologicznym listów i archiwaliów Lewisa, aby ukazać nowy obraz jego życia. Nie wolno przegapić tego fascynującego portretu ekscentrycznego myśliciela, który stał się przekonującym, choć mimowolnym prorokiem naszych czasów. Nowa biografia C.S. Lewisa, napisana przez Alistera McGratha, jest doskonała. Naszpikowana informacjami pochodzącymi ze szczegółowych badań, a mimo to niezwykle łatwa w czytaniu. Nie tylko poświęca wiele uwagi formacji i charakterowi Lewisa jako człowieka, ale także proponuje wnikliwą i zrównoważoną analizę wszystkich jego najważniejszych dzieł. Sam należałem do tych nowo nawróconych amerykańskich ewangelikanów, którzy pochłaniali książki Lewisa na przełomie lat sześćdziesiątych i siedemdziesiątych XX stulecia. Wywarł on na mnie głęboki i trwały wpływ, a dr McGrath przejrzyście wyjaśnia, dlaczego tak wielu wierzących i tylu chrześcijańskich liderów może dziś powiedzieć to samo. Timothy Keller, autor bestsellera Bóg. Czy są powody by wierzyć? Pożądane uzupełnienie literatury biograficznej na temat C.S. Lewisa, zawierające kilka cennych nowych spostrzeżeń. Książka McGratha zyska sobie trwałe miejsce w studiach nad Lewisem ze względu na genialne i moim zdaniem niepodważalne nowe datowanie nawrócenia Lewisa na teizm. Zdumiewające, jak długo nikt nie zwrócił na to uwagi! Michael Ward, autor książki Planeta Narnia. Siedem sfer wyobraźni Lewisa Wszystkim, którzy mogliby zastanawiać się, po co nam kolejna biografia C.S. Lewisa, stworzony przez McGratha rzeczowy, wnikliwy i miejscami całkiem oryginalny portret sławnego oksfordzkiego chrześcijanina pozwoli zmienić zdanie. Lyle W. Dorset, redaktor serii "The Essential C.S. Lewis" Wielu z nas sądziło, że nie ma już nic, czego nie wiedzielibyśmy o C.S. Lewisie. Nowa biografia pióra Alistera McGratha wykorzystuje archiwalia i inne materiały, aby wyjaśnić, pogłębić i doprecyzować to wszystko, co wiadomo na temat wielowymiarowej osobowości najznakomitszego apologety chrześcijaństwa. Wnikliwa i pouczająca analiza. N.T. Wright, autor bestsellera Simply Christian Alister McGrath rzuca nowe światło na życie niezrównanego C.S. Lewisa. To ważna książka. Eric Metaxas, autor Bonhoeffer. Pastor - męczennik - prorok - szpieg, bestsellera "New York Timesa" Alister E. McGrath Urodzony w Belfaście brytyjski profesor nauk ścisłych i teologii, wykładowca na wielu prestiżowych uczelniach, jak King's College, oraz autor kilkudziesięciu publikacji i artykułów naukowych, m.in. Intelektualnego świata C.S. Lewisa. Z czasem przeniósł swoje zainteresowania badawcze z nauk ścisłych w kierunku teologii chrześcijańskiej, na temat której napisał wiele popularnych podręczników akademickich. McGrath ma za sobą doświadczenie ateizmu. Prawdopodobnie z tego powodu szczególnie interesuje się badaniami zależności między wiarą a nauką oraz dyskursem z głównymi argumentami ateistycznymi. Obecnie jest zatrudniony na stanowisku profesora badań nad nauką i religią na Uniwersytecie Oksfordzkim. C. S. Lewis. Rozum i Wiara "Wierzę w chrześcijaństwo tak samo jak we wschodzące słońce - nie tylko dlatego, że je widzę, ale także dlatego, iż dzięki niemu widzę wszystko inne." (C.S. Lewis) Seria wydawnicza "C. S. Lewis. Rozum i Wiara" to zbiór publikacji dotyczących twórczości i życia Clive'a Staplesa Lewisa, uznawanego za największego współczesnego chrześcijańskiego apologetę. Prezentuje intelektualne walory teizmu oraz argumentację na rzecz tezy o racjonalności przekonań teistycznych, a w szczególności chrześcijaństwa. Choć Lewis zmarł w roku 1963, jego twórczość jest wciąż aktualna. Do jego argumentów i analiz dotyczących moralności oraz społeczeństwa wciąż odwołują się zawodowi filozofowie i teologowie, a także liczni przedstawiciele obu stron filozoficzno-teologicznego sporu ateizmu z teizmem. Na język polski zostało już przełożone wiele prac C.S. Lewisa, które cieszą się niesłabnącą popularnością. Wciąż jednak brakuje opracowań biograficznych i krytycznych oraz pogłębionych analiz jego poglądów. Seria "C. S. Lewis. Rozum i Wiara" ma wypełnić tę lukę. Publikowane w niej teksty odznaczają się naukową wnikliwością, a jednocześnie są przystępne dla szerokiego grona czytelników, tak jak twórczość samego C.S. Lewisa, który przekonywał, że dzięki chrześcijaństwu wszystko inne nabiera sensu.