Historia
Saga o Yngvarze Podróżniku (Yngvars saga víðfǫrla)
Przekł. i oprac. Annett Krakow, Jakub Morawiec
Saga o Yngvarze Podróżniku została spisana przypuszczalnie na przełomie XII i XIII wieku, na podstawie łacińskiego żywota, którego autorem mógł być islandzki mnich Oddr Snorrason. Saga opowiada o XI-wiecznym szwedzkim możnym Yngvarze, który po okresie służby u króla Ólafa Eirikssona wyrusza na czele oddziału w podróż na Ruś, a następnie do innych krajów. Wyprawa kończy się śmiercią głównego bohatera, na wieść o której jego syn Sveinn decyduje się odbyć podróż śladami ojca. Do wyprawy Yngvara nawiązuje ponad 20 zapisów runicznych ze Szwecji, datowanych na XI stulecie.
Saga o Yngvarze Podróżniku (Yngvars saga víðfǫrla)
Przekł. i oprac. Annett Krakow, Jakub Morawiec
Saga o Yngvarze Podróżniku została spisana przypuszczalnie na przełomie XII i XIII wieku, na podstawie łacińskiego żywota, którego autorem mógł być islandzki mnich Oddr Snorrason. Saga opowiada o XI-wiecznym szwedzkim możnym Yngvarze, który po okresie służby u króla Ólafa Eirikssona wyrusza na czele oddziału w podróż na Ruś, a następnie do innych krajów. Wyprawa kończy się śmiercią głównego bohatera, na wieść o której jego syn Sveinn decyduje się odbyć podróż śladami ojca. Do wyprawy Yngvara nawiązuje ponad 20 zapisów runicznych ze Szwecji, datowanych na XI stulecie.
Andrzej Chwalba
Dwudziesty wiek wybuchł w 1914 roku w Sarajewie Od wielu lat historycy przekonują, że druga wojna światowa była tylko dogrywką pierwszej. Nie da się zrozumieć nie tylko dziejów drugiej wojny światowej, ale i całej współczesnej historii Europy i świata bez znajomości Wielkiej Wojny praprzyczyny wszystkich najważniejszych zjawisk naszych czasów. Na polach bitew pojawiły się wtedy mordercze wynalazki i technologie, a w okopach tej wojny dojrzewały idee systemów totalitarnych. W latach 1914-1918 na światową arenę wkroczyły Stany Zjednoczone i Japonia, a po zakończeniu wojny na mapie świata wyrosły nowe państwa, w tym Polska. Andrzej Chwalba z epickim rozmachem, ale nie stroniąc też od anegdot, opisuje I wojnę światową chronologicznie - od tragicznie zakończonej wizyty cesarskiego bratanka w Sarajewie po 11 listopada 1918 roku. Osobne rozdziały autor poświęca specyfice wojny lądowej, morskiej i powietrznej oraz losom cywilów, w tym kobiet wchodzących z impetem w zdominowaną wcześniej przez mężczyzn historię. W Polsce nie było od lat tak nowoczesnej, wnikliwej, a przy tym tak elektryzującej książki o I wojnie światowej. Samobójstwo Europy to coś znacznie więcej niż rozprawa o przyczynach, przebiegu i skutkach Wielkiej Wojny. To rzecz, która przenosi czytelnika w epokę schyłku dawnych obyczajów, pozwala poczuć atmosferę przedwojennego, wielokulturowego Sarajewa i niemal zatańczyć na Trafalgar Square po podpisaniu rozejmu.
San Francisco. Dziki brzeg wolności
Magda Działoszyńska-Kossow
Zbudowane w połowie XIX wieku dzięki gorączce złota, San Francisco od początku przyciągało ludzi poszukujących wolności, bogactwa, możliwości zaczęcia od nowa. To miasto marzeń, kontrkultury, ruchu LGBT, muzyki, sztuki i wina. Mekka artystów i niebieskich ptaków. Dom Janis Joplin i Grateful Dead. Intelektualne zaplecze Doliny Krzemowej, centrum start-upów i najnowszych technologii. Magda Działoszyńska-Kossow zabiera czytelników w podróż w czasie i przestrzeni: pisze o barwnej historii i bogatym pejzażu kulturowym, który towarzyszył powstaniu i rozwojowi miasta przez ponad sto pięćdziesiąt lat. Mówi o artystach, wizjonerach i milionerach, ale też o epidemii HIV/AIDS, narkomanii i tysiącach bezdomnych. W San Francisco jak w soczewce skupiają się problemy współczesnej Ameryki, kraju ostrych kontrastów i pogłębiających się różnic ekonomicznych. Tutaj właśnie amerykański sen często kończy się gwałtownym przebudzeniem i okazuje się, jak wysoką trzeba za niego zapłacić cenę.
Yuval Noah Harari
WYDANIE JUBILEUSZOWE Z NOWYM POSŁOWIEM AUTORA NA DZIESIĘCIOLECIE PREMIERY KSIĄŻKI Opowieść, która zmieniła postrzeganie ludzkiego gatunku. Bestseller wszech czasów 25 milionów sprzedanych egzemplarzy! Sto tysięcy lat temu z trudem walczyliśmy o przetrwanie, żyjąc w ciągłym strachu przed siłami natury. Dziś wydaje się nam, że opanowaliśmy świat. Sapiens to fascynująca historia naszego gatunku i opowieść o tym, co robimy z własną potęgą. Harari prowokuje, angażuje i zachęca do spojrzenia na ludzkość z dystansu. W nowym posłowiu do jubileuszowego wydania podsumowuje postęp człowieka w ciągu minionej dekady i zadaje istotne pytania o nasz rozwój w dobie inteligentnych algorytmów. Jak potoczy się historia, kiedy sztuczna inteligencja przejmie kontrolę nad kulturą i zacznie tworzyć historie, melodie, obrazy, prawa i religie? W ciągu kilku lat sztuczna inteligencja może wchłonąć całą ludzką kulturę wszystko, co stworzyliśmy od czasów człowieka-lwa z jaskini Hohlenstein-Stadel i malowideł z jaskini Chauveta przetrawić ją i zacząć wypluwać z siebie potok nowych artefaktów kulturowych. () Każdą technologię można wykorzystać do wielu różnych celów, a my wciąż możemy wpływać na kształt technologii, którą tworzymy. Za jedno lub dwa stulecia na Ziemi zapanują istoty różniące się od nas bardziej, niż my różnimy się od neandertalczyków czy szympansów. Ale my, ludzie, mamy jeszcze czas, aby odpowiedzieć na pytanie, którym zakończyłem tę książkę w 2014 roku: czego pragniemy pragnąć? Yuval Noah Harari (fragment nowego posłowia) Polecam Sapiensa wszystkim zainteresowanym historią i przyszłością naszego gatunku. BILL GATES Interesująca i prowokująca lektura. Uzmysławia, jak krótko jesteśmy na tej planecie i jak krótką historię mają rolnictwo i nauka. I dlaczego nie powinniśmy tych osiągnięć brać za pewnik. BARACK OBAMA Harari analizuje historię świata, tak, całego świata i stawia wnioski, które mają bezpośrednie znaczenie dziś i dla nas. BARTOSZ WĘGLARCZYK, ONET.PL
Yuval Noah Harari
WYDANIE JUBILEUSZOWE Z NOWYM POSŁOWIEM AUTORA NA DZIESIĘCIOLECIE PREMIERY KSIĄŻKI Opowieść, która zmieniła postrzeganie ludzkiego gatunku. Bestseller wszech czasów 25 milionów sprzedanych egzemplarzy! Sto tysięcy lat temu z trudem walczyliśmy o przetrwanie, żyjąc w ciągłym strachu przed siłami natury. Dziś wydaje się nam, że opanowaliśmy świat. Sapiens to fascynująca historia naszego gatunku i opowieść o tym, co robimy z własną potęgą. Harari prowokuje, angażuje i zachęca do spojrzenia na ludzkość z dystansu. W nowym posłowiu do jubileuszowego wydania podsumowuje postęp człowieka w ciągu minionej dekady i zadaje istotne pytania o nasz rozwój w dobie inteligentnych algorytmów. Jak potoczy się historia, kiedy sztuczna inteligencja przejmie kontrolę nad kulturą i zacznie tworzyć historie, melodie, obrazy, prawa i religie? W ciągu kilku lat sztuczna inteligencja może wchłonąć całą ludzką kulturę wszystko, co stworzyliśmy od czasów człowieka-lwa z jaskini Hohlenstein-Stadel i malowideł z jaskini Chauveta przetrawić ją i zacząć wypluwać z siebie potok nowych artefaktów kulturowych. () Każdą technologię można wykorzystać do wielu różnych celów, a my wciąż możemy wpływać na kształt technologii, którą tworzymy. Za jedno lub dwa stulecia na Ziemi zapanują istoty różniące się od nas bardziej, niż my różnimy się od neandertalczyków czy szympansów. Ale my, ludzie, mamy jeszcze czas, aby odpowiedzieć na pytanie, którym zakończyłem tę książkę w 2014 roku: czego pragniemy pragnąć? Yuval Noah Harari (fragment nowego posłowia) Polecam Sapiensa wszystkim zainteresowanym historią i przyszłością naszego gatunku. BILL GATES Interesująca i prowokująca lektura. Uzmysławia, jak krótko jesteśmy na tej planecie i jak krótką historię mają rolnictwo i nauka. I dlaczego nie powinniśmy tych osiągnięć brać za pewnik. BARACK OBAMA Harari analizuje historię świata, tak, całego świata i stawia wnioski, które mają bezpośrednie znaczenie dziś i dla nas. BARTOSZ WĘGLARCZYK, ONET.PL
Sarmaci, katolicy, zwycięzcy. Kłamstwa, przemilczenia i półprawdy w historii Polski
Andrzej Zieliński
Historia Polski pełna jest mitów, półprawd, przemilczeń i niedomówień. Różne jej wątki bywały w ciągu wieków retuszowane, poprawiane i wygładzane, by w końcu przybrać postać miłej dla ucha opowieści stawały się narodowymi mitami. Niekiedy tworzono mity dla pokrzepienia serc, innym znów razem, dla chwały niezbyt rozgarniętych władców, wszystkie one mają jednak jedną wspólną cechę trwają niewzruszenie w powszechnej świadomości Polaków. Być może dlatego, że prawda często bywała zbyt bolesna albo niewygodna, nasi rodacy zawsze woleli wierzyć w to, co im odpowiadało, niż skrupulatnie weryfikować własne dzieje. Podobało im się, że co nie ma oczywiście nic wspólnego z prawdą Słowianie od zawsze mieszkali nad Wisłą, z lubością rozprawiali o wydumanych sarmackich rodowodach, wychwalali tolerancję, która podobno z uczyniła z Polski kraj bez stosów, wreszcie z uporem godnym lepszej sprawy bili czołem przed pamięcią bohaterów, którzy nie zawsze zasługiwali na to określenie, a każdą militarną klęskę przerabiali natychmiast na wielkie moralne zwycięstwo. W swojej najnowszej książce Sarmaci, katolicy, zwycięzcy Andrzej Zieliński mierzy się tymi i wieloma innymi powszechnymi przekonaniami, pokazując, jak bardzo żywe pozostają w świadomości Polaków i jak bardzo różnią się od historycznej prawdy. Andrzej Zieliński dziennikarz i historyk, autor licznych książek poświęconych zagadkowym epizodom historii Polski, w tym bestsellerowych Skandalistów w koronach.
Sarmatia. Czarna legenda złotego wieku
Artur Wójcik
Najdłuższe fallusy, srogie miny i duma z bycia Sarmatą Poznaj swojego wewnętrznego Sarmatę! Dowiedz się, czemu jesteśmy lepsi niż reszta świata! Sprawdź, czy na pewno to Ty (a nie Twój sąsiad) jesteś potomkiem dumnego herbowego rodu! I kto tak naprawdę po cichu włada Polską! Artur Wójcik, autor najbardziej kontrowersyjnego bloga historycznego w polskim internecie, sięga po najgorętszy temat ostatnich setek lat na ziemiach polskich SARMACJĘ. Odpowiada na wszystkie pytania, jakie mogą nam się nasunąć, gdy podziwiamy szlacheckiego wąsa, ćwiczymy walkę szablą lub rozkoszujemy się postacią Jana Pawła Adamczewskiego z serialu 1670. Podczas gdy jedni z nas uważają się za Sarmatów z krwi i kości, inni sarmatyzm wyśmiewają, widząc w nim zacofanie i przyczynę upadku Rzeczypospolitej. Książka Artura Wójcika ma szansę pogodzić wszystkich, udowadniając, że nikt nie miał racji. Sarmacja jest bliżej, niż nam się wydaje.
Savonarola w świetle najnowszych badań
Kazimierz Krotoski
U progu historii nowożytnej napotykamy na jedną z tych zagadkowych postaci dziejowych, które niepospolitymi przymiotami ducha, niezwykłą działalnością swą, na współczesnych wywierają olbrzymi wpływ, jednając sobie największe uznanie, miłość, cześć i uwielbienie z jednej strony; ściągając na się wściekłą nienawiść, pogardę i potępienie z drugiej strony, które też z tego powodu pozostają zagadką dla potomnych, albowiem tajników ich subtelnych dusz najdokładniejsza analiza badawcza przeniknąć nie zdoła, a umysł ludzki nie potrafi pogodzić sprzecznych zdań, opisów i sądów o nich. Postacią taką jest bez wątpienia osobistość dominikanina, Hieronima Savonaroli, czczonego przez wielu współczesnych i późniejszych jako reformatora, proroka i świętego, a skazanego mimo to przez przeciwników swych florenckich, za zgodą Aleksandra VI, na stos za herezję i bunt przeciw Kościołowi, któremu duszą i ciałem był oddany, a którego reformy najżarliwiej pragnął. O Savonaroli istnieje cała literatura. Jedni przedstawiają go jako świętego i męczennika, drudzy jako republikańskiego rewolucjonistę w rodzaju Arnolda z Brescii, inni znowu jako fanatyka egzaltowanego lub fantastycznego potwora.
red. Tomasz Sapota, red. Anna Szczepaniak
Motywem przewodnim 11. tomu „Scripta Classica” jest próba wyznaczenia granicy między pojęciami „tradycji” i „recepcji”, często stosowanymi wymiennie w filologii klasycznej. Autorzy próbują uchwycić obydwa terminy niejako „w działaniu”, wskazując okresy w historii, gdy grecko-rzymska tradycja estetyczna przenikała modele kulturowe różnorodnych ludów. Nie ograniczają się jednak do perspektywy elit, ale – jak na przykład Paweł Madejski w tekście na temat współczesnej polskiej „ulicznej” epigrafii – dosłownie ruszają w miasto, by szukać dowodów obecności języka łacińskiego w krwiobiegu kultury niskiej. W inny sposób odczytują temat numeru autorki tekstu o przysiędze w kulturze starożytnej i średniowiecznej Lucyna Kostuch i Beata Wojciechowska, prezentując zarys dziejów przysięgi jako instytucji społecznej od czasów antycznych po wieki średnie. Pozostałe artykuły tomu z jednej strony stanowią próbę przedstawienia różnych aspektów recepcji antycznej literatury w polskiej kulturze piśmienniczej (teksty Anny Szczepaniak, Aleksandry Łambuckiej, Moniki Szczot i Olgi Śmiechowicz), z drugiej natomiast śledzą obecność motywów starożytnych w popkulturze (Konrad Dominas, Patrycja Matusiak, Katarzyna Kołakowska). Najnowszy tom „Scripta Classica” z pewnością stanowi uzupełnienie teoretycznej dyskusji na temat recepcji tradycji antycznej o niebanalne przykłady, od Arystotelesa i Jana Kochanowskiego po Larsa von Triera i komiks internetowy.
red. Anna Kucz, Patrycja Matusiak
Wolumen 12 Scripta Classica zawiera czternaście artykułów polskich badaczy starożytności poświęconych refleksji nad fenomenem śmierci w czasach antycznych oraz nad jego literackimi reprezentacjami w kulturze śródziemnomorskiej. Autorzy w swych artykułach nawiązując do różnych mitów, religii, obrzędów, tradycji literackiej i filozoficznej, symboli utrwalonych w kulturze śródziemnomorskiej, między innymi dowodzą, że przerażenie z powodu śmierci i lęk przed rozkładem zwłok widoczne było również w antycznej kulturze. Niniejszy wolumen otwiera wspomnienie o Profesorze Kolendo i wprowadza nas w nastrój zadumy i refleksji nad śmiercią, a także uzmysławia nam naszą bezradność w jej obliczu. Publikacja skierowana jest do filologów, historyków, filozofów, kulturoznawców, teologów, archeologów, do wszystkich tych, którzy zechcieliby rozważyć kwestię namysłu starożytnych nad śmiercią oraz tych, którzy zechcą szukać w niej inspiracji i pouczenia.
Sejm Żydów litewskich (1623-1764)
Anna Michałowska-Mycielska
Sejm Żydów litewskich (waad litewski) był centralną reprezentacją żydowską na terenie Wielkiego Księstwa Litewskiego. Działał przez prawie półtora wieku (1623-1764), a jego aktywność dotyczyła wszystkich sfer życia społeczeństwa żydowskiego. Podejmował szeroko zakrojone działania na rzecz ogółu Żydów litewskich na sejmach i sejmikach szlacheckich, na dworze królewskim, w sądach nieżydowskich, na dworach magnackich. Książka pokazuje nie tylko działalność samej instytucji, ale i różnorodne procesy i zjawiska zachodzące wewnątrz społeczeństwa żydowskiego, a także funkcjonowanie Żydów jako odrębnej grupy stanowej, kierującej się poczuciem wspólnoty ponadlokalnej. Anna Michałowska-Mycielska jest pracownikiem Instytutu Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego. Zajmuje się historią i kulturą Żydów w dawnej Rzeczypospolitej. Opublikowała książki: "Między demokracją a oligarchią. Władze gmin żydowskich w Poznaniu i Swarzędzu (od połowy XVII do końca XVIII wieku)", Warszawa 2000; "Gminy żydowskiew dawnej Rzeczypospolitej. Wybór tekstów źródłowych", Warszawa 2003; "Pinkas kahału swarzędzkiego (1734-1830)", Warszawa 2005; "Sejmy i sejmiki koronne wobec Żydów. Wybór tekstów źródłowych", Warszawa 2006; "The Jewish Community. Authority and Social Control in Poznań and Swarzędz 1650-1793", Wrocław 2008.
Sekretna galeria. Co artyści ukryli w swoich dziełach
Przemysław Barszcz, Joanna Łenyk-Barszcz
Trzeci tom bestsellerowej serii omawiającej ukryte kody w dziełach arcymistrzów malarstwa i rzeźby. Henri de Toulouse-Lautrec - karzeł, brzydal, arystokrata, przenikliwy obserwator. Jakie tajemnice Moulin Rouge malarz zamieścił na swoich obrazach? Ogromna ludzka czaszka widoczna tylko pod odpowiednim kątem. Ambasadorowie Hansa Holbeina Kambodżańska świątynia Angkor jest największym kompleksem świątynnym na świecie. Co na jego ścianach robi jednak płaskorzeźba przestawiająca stegozaura? Czy dawni Khmerowie znali dinozaury? Rembrandt van Rijn "Straż Nocna". Kim jest tajemnicza kobieta z drugiego planu, którą z mroku nieoczekiwanie wydobywa złota jasność? Opowieść o obrazie pociętym nożem przez szaleńca i oblanym kwasem przez fiksata. Niewiele brakowało, a Ekstaza św. Franciszka" wylądowałaby na śmietniku. Zadziwiająca historia odkrycia jedynego obrazu El Greca w polskich zbiorach. Tamara Łempicka. Jak to możliwe, że w Polsce nie ma jej obrazów? I kto kupił wart ponad 16 milionów funtów portret artystki kabaretowej Marjorie Ferry? Zabieramy cię w porywającą podróż tropami błysków geniuszu. Czytelnicy znajdą tu wszystko na co czekają; tajemnicę, tło historyczne i znaczeniowe tropy pozostawione przez artystów oraz zaskakujące konkluzje autorów książki, niestrudzonych detektywów historii.
Sekretna wojna 2. Z dziejów kontrwywiadu II RP
Zbigniew Nawrocki
Kontynuacja prestiżowego wydania dotyczącego kontrwywiadu II RP To zbiorowe opracowanie jest kompleksową i syntetyczną publikacją wypełniającą lukę w polskiej historiografii dotyczącej działalności służb specjalnych II Rzeczpospolitej. Jest ono oparte na rzetelnej kwerendzie dostępnych materiałów źródłowych, zarówno polskich, jak i zagranicznych, odnoszących się do takich zagadnień jak: zwalczanie szpiegostwa obcego, zwłaszcza sowieckiego i niemieckiego, przez służby specjalne II RP, stan ochrony kontrwywiadowczej Polski w przededniu II wojny światowej, problemy wewnętrzne, z jakimi zmagało się państwo polskie po odzyskaniu niepodległości, wynikające zarówno z ówczesnej pozycji międzynarodowej naszego kraju, jak i ze struktury ówczesnego społeczeństwa, zaangażowanie i determinacja konkretnych polskich patriotów, dla których niepodległość Polski stanowiła dobro najwyższe.
Sekretna wojna 2. Z dziejów kontrwywiadu II RP
Zbigniew Nawrocki
Kontynuacja prestiżowego wydania dotyczącego kontrwywiadu II RP To zbiorowe opracowanie jest kompleksową i syntetyczną publikacją wypełniającą lukę w polskiej historiografii dotyczącej działalności służb specjalnych II Rzeczpospolitej. Jest ono oparte na rzetelnej kwerendzie dostępnych materiałów źródłowych, zarówno polskich, jak i zagranicznych, odnoszących się do takich zagadnień jak: zwalczanie szpiegostwa obcego, zwłaszcza sowieckiego i niemieckiego, przez służby specjalne II RP, stan ochrony kontrwywiadowczej Polski w przededniu II wojny światowej, problemy wewnętrzne, z jakimi zmagało się państwo polskie po odzyskaniu niepodległości, wynikające zarówno z ówczesnej pozycji międzynarodowej naszego kraju, jak i ze struktury ówczesnego społeczeństwa, zaangażowanie i determinacja konkretnych polskich patriotów, dla których niepodległość Polski stanowiła dobro najwyższe.
Sekrety Biblii - Całun i chusta z grobu Jezusa
Alfred J. Palla
E-book dostępny w formacie mobi, epub. nie ma pliku PDF. "Całun i chusta z grobu Jezusa". Wielka historia czy wielka mistyfikacja. Całun i chusta z grobu Jezusa były przedmiotem badań światowej klasy uczonych reprezentujących wiele różnych dziedzin, których rezultaty przybliża ta książka. Opowiada ona przeciekawą historię Całunu, który dotarł do Francji i Włoch z Jerozolimy przez Edessę, Konstantynopol i Ateny, a także dzieje chusty z grobu Jezusa, która przez Aleksandrie trafiła do Hiszpanii, gdzie jest do dziś. Mimo dziesiątków lat badań nikt nie dowiódł fałszywości Całunu Turyńskiego. Kiedyś wydawało się, że datowanie metoda węglową wskazuje na jego powstanie w średniowieczu, ale obecnie już wiadomo, że labolatoria izotopowe datowały wówczas łatę docerowaną do narożnika Całunu, a nie jego płótno. Autor omawia w tej ksiażce jak wyglądało rzymskie ukrzyżowanie oraz męka Chrystusa w świetle dawnych źródeł oraz współczesnej wiedzy medycznej i archeologicznej. Uchyla rąbka tajemnicy powstania wizerunku na Całunie, a także pustego grobu i zmartwychwstania Chrystusa. ALFRED J. PALLA, pisarz, historyk, biblista i podróżnik. Studiował historię w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Krakowie, specjalizując się w historii starożytnej. W USA ukończył studia na wydziale teologii biblijnej na Andrews University oraz doktorskie w Fuller Theological Seminary w Kalifornii. W Polsce uzyskał stopień naukowy doktora historii na Wydziale Filologiczno-Historycznym Akademii Pomorskiej. Autor książek serii: "Skarby mądrości", "Sekrety Biblii" oraz dla dzieci z serii "Mądre bajki" BYŁEM SCEPTYKIEM... Zakładałem, że Całun jest produktem średniowiecza, ale byłem otwarty. W tym duchu prześledziłem dostępne materiały oraz badania wielu uczonych, które przybliżam w tej książce. Całun i chusta z grobu Jezusa były przedmiotem badań światowej klasy uczonych reprezentujących wiele różnych dziedzin, których rezultaty przybliża ta książka. Opowiada ona przeciekawą historię Całunu, który dotarł do Francji i Włoch z Jerozolimy przez Edessę, Konstantynopol i Ateny, a także dzieje chusty z grobu Jezusa, która przez Aleksandrię trafiła do Hiszpanii, gdzie jest do dziś. Jedno jest pewne - mimo dziesiątków lat badań, w tym sceptyków, NIKT nie dowiódł fałszywości Całunu Turyńskiego. - dr Alfred J. Palla Z serii "Sekrety Biblii" polecamy również: "Historyczna wiarygodność Nowego Testamentu" "Królestwo Saula Dawida i Salomona" "EXODUS z Egiptu do Ziemi Obiecanej" "Całun i chusta z grobu Jezusa"
Sekrety Biblii - Historyczna wiarygodność Starego Testamentu
Alfred J. Palla
"Odkrycie za odkryciem potwierdziło dokładność niezliczonych szczegółów, przyczyniając się do uznania wartości Biblii, jako rzetelnego źródła historycznego". William F. Albrigh (archeolog i biblista) Sensacyjne odkrycia archeologiczne potwierdzające autentyczność wydarzeń Starego Testamentu oraz dyskredytacja sceptycznych opinii krytyków dotyczących wiarygodności Biblii Książkę dr. Alfreda Palli przeczytałem z wielkim zainteresowaniem i równocześnie satysfakcją. Autor, znakomity teolog chrześcijański i pisarz, wybitny znawca zagadnień biblijnych, zaprezentował w niej całą gamę cennych wiadomości dotyczących dziejów dawnego Izraela (...). Książka, napisana w sposób przejrzysty i fascynujący, wzbogaca naszą wiedzę o Piśmie Świętym, jego powstaniu i dziejach oraz zawartym w nim przesłaniu zbawczym. Książkę oceniam bardzo wysoko i z całego serca polecam. Ksiądz prof. Zachariasz Łyko, Katedra Filozofii i Socjologii, Chrześcijańska Akademia Teologiczna w Warszawie. Książka jest napisana językiem bardzo przystępnym, zawiera wiele wiedzy archeologicznej i historycznej niezbędnej do właściwego rozumienia tekstu biblijnego i przekonania się o jego wiarygodności oraz wielowiekowej nadzwyczajnej wierności jego przekazu. Ksiądz prof. Zdzisław Żywica, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie Autor łączy rozległą wiedzę w dziedzinie starożytnej literatury Bliskiego Wschodu z archeologią i translatologią. Książka podejmuje szereg ważnych zagadnień, analizowany materiał pozwala dostrzec kontekst literacki i historyczno-kulturowy opisanych w Biblii wydarzeń. Umożliwia to uchwycić fenomen, jakim są dla Żydów księgi Tanach, a dla chrześcijan Stary Testament. Z całego serca polecam lekturę tej książki. Prof. Wojciech Gajewski, Zakład Historii Starożytnej, Uniwersytet Gdański Książkę czyta się z ciekawością i zainteresowaniem, szczególnie zawarte w niej wyniki badań archeologicznych, odnoszące się do wielu aspektów historycznych i literackich Biblii. Ksiądz prof. Zdzisław Pawłowski, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Książka "Historyczna wiarygodność Starego Testamentu" składa się z 45 krótkich i zwartych esejów. Autor przedstawia w nich zagadnienia związane z historią Starego Testamentu, ukazując kontekst opisywanych wydarzeń ze znaną nam, często tylko z podręczników, historią starożytną. ALFRED PALLA, pisarz, historyk, biblista i podróżnik. Studiował w Pedagogicznym Studium Technicznym w Gliwicach, a następnie historię w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Krakowie, specjalizując się pod kierunkiem prof. Aleksandra Krawczuka w historii starożytnej. W USA ukończył studia na wydziale teologii biblijnej na Andrews University oraz doktorskie w Fuller Theological Seminary w Kalifornii. W Polsce uzyskał stopień naukowy doktora historii na Wydziale Filologiczno-Historycznym Akademii Pomorskiej. Autor książek tj: Królestwo Saula, Dawida i Salomona, Niewidzialna wojna o Twoje życie, Sukces w twoich rękach, Niezwykłe historie zwykłych ludzi, Radość mimo trudności, Poznaj swoją osobowość i Dary Duchowe, Źródło szczęścia,
Sekrety mistrzów. Wielcy twórcy i tajemnice ich dzieł
Przemysław Barszcz, Joanna Łenyk-Barszcz
Czwarty już tom bestsellerowej serii omawiającej ukryte kody w dziełach arcymistrzów malarstwa i rzeźby. Nieznane historie i niezauważane przez lata detale decydujące o wymowie dzieła. Zaskakujące szczegóły biografii geniuszy sztuki, rzucające nowe światło na ich twórczość. Polski trop u Fridy Kahlo: Raniony stół. Brzydko, coraz brzydziej. Jan van Eyck, Madonna kanonika van der Paele Zaszyfrowana formuła z Wawelu. Pieter Brueghel Młodszy, Alchemik Literalnie czy symbolicznie? Clara Peeters, Martwa natura z kwiatami, słodyczami, pucharem, dzbanem i preclami O czym myśli najsłynniejszy błazen w historii Polski? Jan Matejko, Stańczyk Czy drewniana drabina może być mistyczna? Klasztor na Synaju, Drabina do raju Tajemnica Królewskiej Gry. Sofonisba Anguisola, Gra w szachy Reliktowy starorak z flamandzkiego obrazu. Frans Snyders, Targ rybny Skąd Leonardo znał to Oblicze. Leonardo da Vinci, Salvator Mundi Malarz Madonn. Botticelli, Madonna z Dzieciątkiem, św. Janem Chrzcicielem i Aniołem Duchowość impresjonisty. Vincent van Gogh, Dobry Samarytanin Co potrafi małpa? Szympans Congo, Obraz z piętnastej sesji Zabieramy cię w porywającą podróż tropami błysków geniuszu. Czytelnicy znajdą tu wszystko na co czekają; tajemnicę, tło historyczne i znaczeniowe tropy pozostawione przez artystów oraz zaskakujące konkluzje autorów książki, Joanny Łenyk-Barszcz i Przemysława Barszcza, niestrudzonych detektywów historii i popularyzatorów sztuki wysokiej.
Seks i władza. Dewianci, erotomani, seksoholicy
Jerzy Beskidzki
Oto historie najbarwniejszych władców od starożytności po wiek XVIII, którzy zasłynęli zdecydowanie zbyt wybujałym temperamentem seksualnym. Z tej książki dowiesz się, czy staroegipskie erotyczne graffiti były w tamtych czasach gorszące. Zajrzysz do sypialni Aleksandra Wielkiego, Kleopatry, Borgiów i Ludwika XV. Poznasz króla Polski, który był erotomanem i mizoginem, i kolejnego, który zasłynął jako bigamista. Wraz z autorem spróbujesz odkryć, dlaczego Elżbieta Batory była zwana krwawą wampirzycą, i odpowiedzieć na pytanie, dlaczego „król Staś” nigdy się nie ożenił. W historii nie brak postaci, które zapisały się w niej nie tylko jako władcy, lecz także jako posiadacze wyjątkowego libido lub niezwykłych upodobań seksualnych. Dwory królewskie nieraz stawały się scenami orgii, o których krążyły legendy. Okrucieństwo i mroczne sekrety alkowy sprawiały, że niektóre koronowane głowy były postrachem swoich poddanych… Oto historie najbarwniejszych władców od starożytności po wiek XVIII, którzy zasłynęli zdecydowanie zbyt wybujałym temperamentem seksualnym. Jerzy Beskidzki – historyk z wykształcenia, pasjonat podróży i miłośnik rekonstrukcji historycznych.
Semickie marzeah a grecki sympozjon. Uczty i kult przodków jako elementy ideologii władzy
Fabian Tryl
Książka dotycząca starożytnych wyobrażeń na temat życia po śmierci, podejmująca w szczególności zagadnienia związane z kultem przodków i instytucjonalną rolą, jaką w sprawowaniu tego kultu odgrywały uczty rytualne: semickie marzah i grecki sympozjon. Autor, w oparciu o teksty źródłowe, bada analogie ideologiczne w zakresie wyobrażeń o życiu po śmierci pomiędzy wczesną Grecją a starożytnym Bliskim Wschodem. Podejmuje także zagadnienia dotyczące starożytnej ideologii władzy i miejsca, jakie zajmował w niej kult przodków oraz organizowane na ich cześć uroczystości.
Marek Tulliusz Cyceron
‘Sen Scypiona’ – opowiadanie autorstwa Marka Tulliusza Cycerona o eschatologicznej wizji sennej Scypiona Afrykańskiego Młodszego. Cyceron napisał je jako zakończenie wielkiego dzieła „O Rzeczypospolitej”, z którego przetrwały tylko fragmenty. Sen Scypiona w rękopisach średniowiecznych zachował się jako osobny utwór. (za Wikipedią). Na język polski z łacińskiego przełożył i uwagami objaśnił Henryk Sadowski.
Serce wszystkiego, co istnieje. Nieznana historia Czerwonej Chmury, wodza Siuksów
Tom Clavin, Bob Drury
Czerwona Chmura to jedyny Indianin, który zdołał pokonać armię Stanów Zjednoczonych i narzucić jej pokój na własnych warunkach. Aby zyskać szacunek współplemieńców, syn zmarłego w delirium alkoholika musiał być odważniejszy, sprytniejszy i okrutniejszy od innych. Od najmłodszych lat wykazywał się wyjątkową rozwagą i zmysłem strategicznym. Był śmiały, bezwzględny i niezwykle brutalny. Jednak ten być może najpotężniejszy indiański wojownik na wiele lat popadł w zapomnienie. Bob Drury i Tom Clavin malują biografię wodza w żywych barwach, a w tle kreślą sylwetki jego towarzyszy, rywali i nieprzyjaciół: wodzów Siedzącego Byka i Szalonego Konia, człowieka gór Jamesa Bridgera, genarała Williama Shermana, odkrywcy Johna Bozemana i wielu innych. Ta książka to również dramatyczna kronika ostatecznego starcia amerykańskich cywilizacji i hołd oddany rdzennym mieszkańcom Wielkich Równin. Książek bezpodstawnie określanych jako monumentalne dzieła jest mnóstwo. Jednak reportaż Druryego i Clavina absolutnie zasługuje na ten tytuł. Fantastyczna, nasycona faktami i doskonale opracowana opowieść. Przez pryzmat historii niezwykłego wodza Czerwonej Chmury autorzy w przepiękny sposób ukazują dzieje szczepu Siuksów oraz walkę o dominację na amerykańskim zachodzie. S. C. Gwynne, autor książki Imperium księżyca w pełni. Wzlot i upadek Komanczów Niezwykła, pełna fascynujących szczegółów historia Czerwonej Chmury przebiegłego wodza i genialnego stratega, przy którym lepiej znani Siedzący Byk i Szalony Koń wypadają blado. To nie jest kolejna opowieść o przegranych i wygranych na Dzikim Zachodzie to przejmująca i zaskakująca historia tego czasu oraz pomnik dla rdzennych mieszkańców Ameryki. USA Today Rzetelna, żywa i porywająca opowieść o kłamstwach, podstępie i brutalnej rzezi Indian. Drury i Clavin kreślą sylwetki największych indiańskich wodzów, a w roli głównego bohatera obsadzają Czerwoną Chmurę. To również szczegółowa kronika losu Indian, brutalnie potraktowanych przez najeźdźcę niszczącego wielopokoleniową tradycję rdzennych Amerykanów. Christopher Corbett, The Wall Street Journal Książka, od której nie można się oderwać. Sięgając do wielu źródeł archiwów, listów i nieznanych wspomnień autorzy stworzyli niezwykłą opowieść o kresie istnienia szczepu Indian, któremu przewodził Czerwona Chmura. Choć to rzetelny reportaż, czyta się jak najlepszy western. Kate Tuttle, The Boston Globe Historia Czerwonej Chmury trzyma w napięciu jak najlepsza powieść o Dzikim Zachodzie. Wciągająca, pozbawiona sentymentalnych obrazów opowieść oraz nadzwyczajna rzetelność w poszukiwaniu dokumentów źródłowych pomagają odtworzyć ten niezwykły okres w historii podboju Dzikiego Zachodu. Minneapolis Star Tribune Idealna książka dla wszystkich zainteresowanych historią rdzennych Amerykanów. Aż trudno uwierzyć, że Czerwona Chmura, jeden z najważniejszych z wodzów indiańskich, niemal popadł w zapomnienie. Na szczęście książka Druryego i Clavina pozwala nam odkryć tę historię na nowo. Publishers Weekly
Dominique de Villepin
Książka uhonorowana Nagrodą Ambasadorów oraz Grand Prix Eksportu w 2001 roku na targach książki w Paryżu. To pasjonujący i bardzo szczegółowy opis 100 dni Napoleona, napisany w innowacyjnej formie eseju. Skupia się przede wszystkim na Francji, wyróżniając się wyjątkowym, osobistym tonem, jaki nieczęsto dziś rozbrzmiewa na politycznych salonach.
Dominique de Villepin
Książka uhonorowana Nagrodą Ambasadorów oraz Grand Prix Eksportu w 2001 roku na targach książki w Paryżu. To pasjonujący i bardzo szczegółowy opis 100 dni Napoleona, napisany w innowacyjnej formie eseju. Skupia się przede wszystkim na Francji, wyróżniając się wyjątkowym, osobistym tonem, jaki nieczęsto dziś rozbrzmiewa na politycznych salonach.
Dominique de Villepin
Książka uhonorowana Nagrodą Ambasadorów oraz Grand Prix Eksportu w 2001 roku na targach książki w Paryżu. To pasjonujący i bardzo szczegółowy opis 100 dni Napoleona, napisany w innowacyjnej formie eseju. Skupia się przede wszystkim na Francji, wyróżniając się wyjątkowym, osobistym tonem, jaki nieczęsto dziś rozbrzmiewa na politycznych salonach.
Seria Napoleońska. 1812. Marsz na Moskwę
Paul Britten Austin
"1812" jest na swój sposób rewolucyjny. Ukazanie bowiem krok po kroku zdarzeń, widzianych jednocześnie przez stu ich uczestników różnej narodowości, będących zarówno blisko jak i daleko Napoleona jest niewątpliwie pionierskie. Oczywiście można gdybać, dlaczego autor wybrał te a nie inne źródła pamiętnikarskie i czy są one reprezentatywne dla uczestników wyprawy? [...] Jej największą wartością jest przedstawienie marszu na Moskwę w realnych szczegółach piórem jej uczestników, przez co staje się ona niemal "namacalnie" nam bliska. Żadna chyba ze znanych mi opublikowanych w Polsce książek nie oddaje nam okrucieństwa tej wojny tak dosadnie, jak dzieło Austina. Bitwa pod Borodino całkiem trafnie została zatytułowana - "Rzeź". Wspomnienia uczestników tej bitwy uświadamiają nam jak tanią wartością było w niej życie ludzkie i jak tragiczny był los rannych, a więc nieprzydatnych już do walki ludzi. Autor nie ustrzegł się niestety błędów faktograficznych, szczególnie dotyczących historii Polski. Zostały one wyszczególnione w przypisach redakcji. Nie mogą one jednak podważyć zasadniczej wartości książki. Zresztą najlepszą jej reklamą niech będzie zamieszczony poniżej tekst autorstwa D. Chandlera, niekwestionowanego autorytetu na Zachodzie w kwestiach napoleońskich. (ze wstępu) Powyższy opis pochodzi od wydawcy.
Seria Napoleońska. 1812. Marsz na Moskwę
Paul Britten Austin
"1812" jest na swój sposób rewolucyjny. Ukazanie bowiem krok po kroku zdarzeń, widzianych jednocześnie przez stu ich uczestników różnej narodowości, będących zarówno blisko jak i daleko Napoleona jest niewątpliwie pionierskie. Oczywiście można gdybać, dlaczego autor wybrał te a nie inne źródła pamiętnikarskie i czy są one reprezentatywne dla uczestników wyprawy? [...] Jej największą wartością jest przedstawienie marszu na Moskwę w realnych szczegółach piórem jej uczestników, przez co staje się ona niemal "namacalnie" nam bliska. Żadna chyba ze znanych mi opublikowanych w Polsce książek nie oddaje nam okrucieństwa tej wojny tak dosadnie, jak dzieło Austina. Bitwa pod Borodino całkiem trafnie została zatytułowana - "Rzeź". Wspomnienia uczestników tej bitwy uświadamiają nam jak tanią wartością było w niej życie ludzkie i jak tragiczny był los rannych, a więc nieprzydatnych już do walki ludzi. Autor nie ustrzegł się niestety błędów faktograficznych, szczególnie dotyczących historii Polski. Zostały one wyszczególnione w przypisach redakcji. Nie mogą one jednak podważyć zasadniczej wartości książki. Zresztą najlepszą jej reklamą niech będzie zamieszczony poniżej tekst autorstwa D. Chandlera, niekwestionowanego autorytetu na Zachodzie w kwestiach napoleońskich. (ze wstępu) Powyższy opis pochodzi od wydawcy.
Seria Napoleońska. 1812. Marsz na Moskwę
Paul Britten Austin
"1812" jest na swój sposób rewolucyjny. Ukazanie bowiem krok po kroku zdarzeń, widzianych jednocześnie przez stu ich uczestników różnej narodowości, będących zarówno blisko jak i daleko Napoleona jest niewątpliwie pionierskie. Oczywiście można gdybać, dlaczego autor wybrał te a nie inne źródła pamiętnikarskie i czy są one reprezentatywne dla uczestników wyprawy? [...] Jej największą wartością jest przedstawienie marszu na Moskwę w realnych szczegółach piórem jej uczestników, przez co staje się ona niemal "namacalnie" nam bliska. Żadna chyba ze znanych mi opublikowanych w Polsce książek nie oddaje nam okrucieństwa tej wojny tak dosadnie, jak dzieło Austina. Bitwa pod Borodino całkiem trafnie została zatytułowana - "Rzeź". Wspomnienia uczestników tej bitwy uświadamiają nam jak tanią wartością było w niej życie ludzkie i jak tragiczny był los rannych, a więc nieprzydatnych już do walki ludzi. Autor nie ustrzegł się niestety błędów faktograficznych, szczególnie dotyczących historii Polski. Zostały one wyszczególnione w przypisach redakcji. Nie mogą one jednak podważyć zasadniczej wartości książki. Zresztą najlepszą jej reklamą niech będzie zamieszczony poniżej tekst autorstwa D. Chandlera, niekwestionowanego autorytetu na Zachodzie w kwestiach napoleońskich. (ze wstępu) Powyższy opis pochodzi od wydawcy.
Seria Napoleońska. 1812. Napoleon w Moskwie
Paul Britten Austin
Książka ta jest następczynią tomu "1812. Marsz na Moskwę". Jest ona rodzajem słownego filmu czy też zbeletryzowanego dokumentu. Została zredagowana, mam nadzieję, w sposób niepozbawiony pewnych wartości artystycznych, na podstawie pochodzących z pierwszej ręki - dobrze ponad setki uczestników, tak Francuzów, jak i ich sojuszników" - opisów tego ogromnego, masowego dramatu, jakim był najazd Napoleona na Rosję. Oparłem się pokusie komentowania czy też oceniania ich narracji. Wszystkie są dla mnie uderzająco autentyczne, jeśli nawet niezbyt dokładne, a już na pewno nie bezstronne. W końcu wydarzenia, jakie opisują, były nadzwyczajne, w stopniu przekraczającym wszelkie wyobrażenia. Trzeba też uwzględnić fakt, że na to wszystko autorzy wspomnień spoglądali z perspektywy czasu minionego. Jak łatwo jest być mądrym, gdy ma się to już za sobą! (z przedmowy autora) Powyższy opis pochodzi od wydawcy.
Seria Napoleońska. 1812. Napoleon w Moskwie
Paul Britten Austin
Książka ta jest następczynią tomu "1812. Marsz na Moskwę". Jest ona rodzajem słownego filmu czy też zbeletryzowanego dokumentu. Została zredagowana, mam nadzieję, w sposób niepozbawiony pewnych wartości artystycznych, na podstawie pochodzących z pierwszej ręki - dobrze ponad setki uczestników, tak Francuzów, jak i ich sojuszników" - opisów tego ogromnego, masowego dramatu, jakim był najazd Napoleona na Rosję. Oparłem się pokusie komentowania czy też oceniania ich narracji. Wszystkie są dla mnie uderzająco autentyczne, jeśli nawet niezbyt dokładne, a już na pewno nie bezstronne. W końcu wydarzenia, jakie opisują, były nadzwyczajne, w stopniu przekraczającym wszelkie wyobrażenia. Trzeba też uwzględnić fakt, że na to wszystko autorzy wspomnień spoglądali z perspektywy czasu minionego. Jak łatwo jest być mądrym, gdy ma się to już za sobą! (z przedmowy autora) Powyższy opis pochodzi od wydawcy.
Seria Napoleońska. 1812. Wielki Odwrót
Paul Britten Austin
Podczas odwrotu nawyk zwyciężania kosztował nas dro- żej niż kiedykolwiek. Chwalebny zwyczaj maszerowania zawsze naprzód gdy przyszło do wycofywania się zro- bił z nas po prostu uczniaków. Nigdy nie słyszałem o go- rzej zorganizowanym odwrocie Caulaincourt Skrajna nędza nie wie co to prawa człowieka. Często podporządkowuje się wszystko instynktowi samozacho- wawczemu. Luiza Fusil nad Berezyną Nigdy, do dnia kiedy to piszę, w 1828 roku, nie widzia- łem relacji z tego odwrotu, którą mógłbym uznać za prze- sadną. W istocie jestem pewien, że względem tego, co mu- sieli znosić jego uczestnicy przesada jest niemożliwa. Porucznik Vossler Być może, ze względu na honor ludzkości, nie powinie- nem opisywać wszystkich tych przerażających scen. Zde- cydowałem się jednak spisać wszystko to, co widziałem. A jeśli w czasie tej kampanii popełniono czyny haniebne, to należy pamiętać, że zdarzały się i szlachetne. Sierżant Bourgogne
Seria Napoleońska. 1812. Wielki Odwrót
Paul Britten Austin
Podczas odwrotu nawyk zwyciężania kosztował nas dro- żej niż kiedykolwiek. Chwalebny zwyczaj maszerowania zawsze naprzód gdy przyszło do wycofywania się zro- bił z nas po prostu uczniaków. Nigdy nie słyszałem o go- rzej zorganizowanym odwrocie Caulaincourt Skrajna nędza nie wie co to prawa człowieka. Często podporządkowuje się wszystko instynktowi samozacho- wawczemu. Luiza Fusil nad Berezyną Nigdy, do dnia kiedy to piszę, w 1828 roku, nie widzia- łem relacji z tego odwrotu, którą mógłbym uznać za prze- sadną. W istocie jestem pewien, że względem tego, co mu- sieli znosić jego uczestnicy przesada jest niemożliwa. Porucznik Vossler Być może, ze względu na honor ludzkości, nie powinie- nem opisywać wszystkich tych przerażających scen. Zde- cydowałem się jednak spisać wszystko to, co widziałem. A jeśli w czasie tej kampanii popełniono czyny haniebne, to należy pamiętać, że zdarzały się i szlachetne. Sierżant Bourgogne
Seria Napoleońska. Historia Napoleona
Emil Marco De Saint-Hilaire,
Ulubiona lektura z lat młodości marszałka Józefa Piłsudskiego, przedstawiająca historię życia Napoleona. Napisana żywym językiem, skrząca się anegdotami książka jest świetnym popularyzatorem historii. Zamieszczone w tej pracy rysunki Julesa Davida znakomicie uzupełniają i uatrakcyjniają tekst autora. Historia Napoleona jest jedną z tych książek, które tworzyły legendę Cesarza. Biorąc do ręki Historię Napoleona chłońmy tę opowieść o dobrym Cesarzu jako świadectwo czasów w których powstała i nieustającej fascynacji losem wielkich ludzi i ich niepospolitego życia. A Napoleon, bodaj jedyna postać historyczna regularnie obecna w reklamach progu XXI wieku, jest ich wszystkich nieustającym symbolem... Andrzej Nieuważny
Seria Napoleońska. Historia Napoleona
Emil Marco De Saint-Hilaire,
Ulubiona lektura z lat młodości marszałka Józefa Piłsudskiego, przedstawiająca historię życia Napoleona. Napisana żywym językiem, skrząca się anegdotami książka jest świetnym popularyzatorem historii. Zamieszczone w tej pracy rysunki Julesa Davida znakomicie uzupełniają i uatrakcyjniają tekst autora. Historia Napoleona jest jedną z tych książek, które tworzyły legendę Cesarza. Biorąc do ręki Historię Napoleona chłońmy tę opowieść o dobrym Cesarzu jako świadectwo czasów w których powstała i nieustającej fascynacji losem wielkich ludzi i ich niepospolitego życia. A Napoleon, bodaj jedyna postać historyczna regularnie obecna w reklamach progu XXI wieku, jest ich wszystkich nieustającym symbolem... Andrzej Nieuważny