Historia sztuki świata
Arcydzieła sztuki i tajemnica śmierci
Joanna Łenyk-Barszcz, Przemysław Barszcz
Szósty tom bestsellerowej serii omawiającej ukryte kody w dziełach arcymistrzów malarstwa. Tym razem para znakomitych popularyzatorów sztuki skupiła się na tajemnicy śmierci i sposobach jej pojmowania przez wielkich artystów. Van Eyck - Męczeństwo wśród chmur kłębiastych średnio wypiętrzonych i tajemnicza mapa. Ukrzyżowanie. Rembrandt - Zwłoki jako przedmiot poznania. Lekcja anatomii doktora Tulpa. Okuń - Pakt z diabłem, Śmierć Paganiniego. Malowidła prehistoryczne - jaskinia Chauveta. Gericault - Horror na środku oceanu. Tratwa Meduzy. Van Gogh - Kryminalna zagadka śmierci van Gogha. Pole pszenicy z krukami. Pieter Bruegel - Ukryta rzeź czyli brabanckie Betlejem Rzeź niewiniątek. Jacques Louis-David - Zabójczy kapelusz. Portret Lavoisierów. Trujące rośliny na obrazach - Meduza Rubensa. Zabieramy cię w porywającą podróż tropami błysków geniuszu. Czytelnicy znajdą tu wszystko na co czekają; tajemnicę, tło historyczne i znaczeniowe tropy pozostawione przez artystów oraz zaskakujące konkluzje autorów książki, niestrudzonych detektywów historii.
Ars inspiratio. Studia dedykowane Profesor Eleonorze Jedlińskiej
Aneta Pawłowska, Krzysztof Stefański, Magdalena Milerowska
Prezentowany zbiór studiów jest dedykowany Profesor Eleonorze Jedlińskiej, wybitnej historyczce sztuki, znakomitej nauczycielce i wieloletniej kierowniczce Katedry Historii Malarstwa i Rzeźby Uniwersytetu Łódzkiego. Książka odzwierciedla różnorodne nurty współczesnej humanistyki, ze szczególnym uwzględnieniem historii sztuki. Podzielona została na trzy części zatytułowane: SPOJRZENIE W PRZESZŁOŚĆ, W KRĘGU SZTUKI ŻYDOWSKIEJ oraz SZTUKA NOWA, SPOJRZENIE W PRZYSZŁOŚĆ. Problematyka ta konweniuje z badaniami Pani Profesor obejmującymi zagadnienia z zakresu teorii i metodologii historii sztuki, sztuki żydowskiej oraz sztuki wobec Zagłady. Teksty zawarte w tomie zainteresują nie tylko historyków sztuki, ale również kulturoznawców, filozofów, historyków i architektów.
Irma Kozina
Książka w przystępny sposób prezentuje rozpowszechniony w latach 1919−1939 styl art déco. Autorka – historyk sztuki – opisała, jak artdekowski styl objawiał się w malarstwie, grafice, architekturze oraz życiu codziennym. Opisy wzbogacono o liczne fotografie i reprodukcje.
Art déco. Historia. Sztuka. Ludzie
Irma Kozina
Nowy język plastyczny, jakim było art déco, powstał na skutek zmęczenia ograniczeniami i restrykcjami okresu wojennego. Artyści odczuwali potrzebę tworzenia opartego na dekoracyjności oraz bogactwie wzorów i materiałów. Ich twórczość łączyła pewne cechy tradycji z innowacjami inżynieryjnymi ery maszyn. Prezentowany album to bogato ilustrowana opowieść o świecie lat dwudziestych, trzydziestych i czterdziestych XX wieku. Obecny wówczas styl art déco rozwinął się przede wszystkim w obrębie sztuk wizualnych: w architekturze, rzeźbie, malarstwie, grafice użytkowej i rzemiośle artystycznym.
Artystki i surrealizm. Women Artists and the Surrealist Movement
Whitney Chadwick
Pionierska książka "Artystki i surrealizm" Whitney Chadwick to najbardziej wszechstronne omówienie życia, myśli i dzieł niezwykłych kobiet, które stały się ważną częścią ruchu surrealistycznego. Leonora Carrington, Leonor Fini, Frida Kahlo, Dorothea Tanning i wiele innych artystek to ikony tamtej epoki a zarazem odważne dziewczyny, które nie pozwoliły się zamknąć w roli modelek i muz, lecz podążyły własną ścieżką, by poprzez surrealizm osiągnąć dojrzałość twórczą oraz to, co wówczas nazywano wyzwoleniem ducha. Historie ich życia oraz ich dokonania zostały tutaj przedstawione na tle burzliwych lat dwudziestych, trzydziestych i czterdziestych XX wieku, w cieniu wojny, która skazała surrealizm na wygnanie za ocean do Nowego Jorku i do Meksyku. Whitney Chadwick, autorka Kobiet, sztuki i społeczeństwa, publikacji przyjętej z uznaniem zarówno przez krytyków sztuki, jak i przez czytelników, w trakcie prowadzenia swoich badań rozmawiała i korespondowała z większością bohaterek tej książki. Poza bogactwem ilustracji włączyła do niej również liczne dokumenty, nigdy wcześniej niepublikowane, do tej pory nieznane szerszej publiczności, a nawet ekspertom w dziedzinie surrealizmu. Te przełomowe badania odmieniły krytycznoartystyczne losy surrealistek i stały się podstawą do całkowitej rewizji ich historii. Książka Whitney Chadwick zaś zyskała status klasycznego opracowania poświęconego artystkom surrealizmu. Na tym źródle opierają się dzisiaj osoby, które same sztukę uprawiają, jak i te, które zajmują się jej krytyką i historią. W historii kultury surrealizm bez wątpienia był rewolucją. Dziś, gdy mija sto lat od chwili ogłoszenia słynnego manifestu André Bretona, przyszedł wreszcie czas na to, by również surrealistkom przywrócić należne im miejsce. Te kobiety łączyły w sobie miłość do życia z miłością do sztuki, a ich pasja jest nadal żywa, czego najlepszym dowodem stała się ta książka.
Caravaggio i caravaggioniści. Malarska podróż po Rzymie
Barbara Kokoska
To pozycja wartościowa jako monografia. Właściwie przybliżająca fakty, frapująca w interpretacjach i świetna w czytaniu, co zapewne doceniłby David Carrier, sugerujący, że historia sztuki zmienia się w literaturę, przynajmniej od czasów Panofskiego. Tak bowiem powinno być, aby naukowa kompetencja zmieniała się w intrygującą literaturę, a poznanie oznaczało, nie tylko przyswajanie wiedzy, ale i doświadczanie piękna. Poetyckiego w literaturze i malarskiego w opisanym i zinterpretowanym obrazie. dr hab. Rafał Solewski, prof. UKEN
Stanisław Przybyszewski
“Confiteor” to utwór Stanisława Przybyszewskiego, polskiego pisarza, poety, dramaturga okresu Młodej Polski. Przybyszewski był skandalistą, przedstawicielem cyganerii krakowskiej i nurtu polskiego dekadentyzmu. “Confiteor” to esej Stanisława Przybyszewskiego o roli artysty sformułowany w programowym artykule i ogłoszony na łamach krakowskiego czasopisma „Życie” w 1899. Utwór ten stał się manifestem polskiego modernizmu. Sformułował jako pierwszy w Polsce hasło sztuka dla sztuki.
Dawne mistrzynie. Kobiety, sztuka i ideologia
Rozsika Parker, Griselda Pollock
Dlaczego to wszystko, czemu historia sztuki odmawia wielkości, jest określane jako kobiece? Czy feministyczna krytyka zdążyła już przeobrazić tę dyscyplinę nauki? Niniejsza edycja prawdziwie przełomowej książki Dawne mistrzynie, opatrzona nową przedmową Griseldy Pollock, rzuca wyzwanie historii sztuki bez kobiet. Przeprowadzona przez Parker i Pollock krytyka seksistowskiej historii sztuki toruje drogę dla poszerzonego, inkluzywnego spojrzenia na twórczość artystyczną minionych wieków. Badaczki ukazują zmieniające się na przestrzeni latstosunki społeczne między płciami oraz sposoby, w jakie artystki dawały w swej twórczości wyraz uwarunkowaniom genderowym. Tym samym autorki podpowiadają, z jakiej perspektywy i dlaczego warto na nowo odczytywać sztukę przeszłości. Idą też o krok dalej, pokazując, jak ta wiedza pomaga nam rozumieć dzieła artystek współczesnych, które jako kobiety mogą przyczyniać się do zmiany postrzegania zarówno ich samych, jak i dokonań innych współczesnych twórców. Griselda Pollock w marcu 2020 roku została wyróżniona Nagrodą Holberga za wybitne osiągnięcia badawcze oraz wpływ, jaki jej praca naukowa wywarła na myślenie o gender, ideologii, sztuce i kulturze wizualnej na przestrzeni ostatnich czterdziestu lat. Dawne mistrzynie, pierwsza znacząca publikacja naukowa Pollock, należy dziś do kanonu lektur z dziedziny feministycznej historii sztuki. Rozsika Parker (19452010) była pisarką, krytyczką i historyczką sztuki oraz psychoterapeutką. W 1984 roku opublikowała The Subversive Stitch: Embroidery and the Making of the Feminine, ważne dzieło na temat związków łączących historię haftu, ideologie płciowe i opór kobiet, wyrażający się w ich kreatywności. Autorki w książce Dawne mistrzynie zastanawiają się nad mechanizmami wymazywania kobiecej twórczości. W toku swoich badań wypracowują tezę, że owo wyparcie nie jest rezultatem oddziaływania incydentalnych i niepowiązanych ze sobą czynników, lecz stoi za nim strukturalny seksizm. To cenna, pionierska praca, która pozwala spojrzeć na dyscyplinę, jaką jest historia sztuki, w nowy sposób, dając przy tym nie tylko argumenty, ale też uniwersalne narzędzia, dzięki którym podobną pracę można wykonać w odniesieniu do krajowej opowieści o artystycznym dziedzictwie. - z recenzji Magdaleny Kicińskiej Dawne mistrzynie to pozycja obowiązkowa dla osób interesujących się współczesną twórczością. Jest bowiem kamieniem milowym nie tylko feministycznej historii sztuki, ale historii sztuki i kultury w ogóle, upomina się o miejsce artystek w naszej świadomości i pokazuje, jak wiele ich było i w jak nierzadko wywrotowy i odkrywczy sposób, po swojemu, potrafiły posługiwać się narzuconymi im językami sztuki. - z recenzji Magdaleny Ujmy