Popularnonaukowe i akademickie
Nowe mity. Twórczość Jáchyma Topola
Leszek Engelking
Książka jest poświęcona Jáchymowi Topolowi (ur. 1962), jednemu z najsławniejszych i najpopularniejszych czeskich pisarzy współczesnych, twórcy tłumaczonemu na wiele języków (po polsku możemy przeczytać większość jego dzieł), laureatowi ważnych nagród literackich. Składa się ze wstępu i dwunastu studiów prezentujących utwory pisarza z różnych punktów widzenia, tak by ukazać je w sposób możliwie pełny. Pierwsze ze studiów obejmuje całość twórczości Topola, poczynając od jej początków, aż po dzieła najnowsze. Kolejne teksty traktują o poszczególnych książkach pisarza, podejmując m.in. problematykę intertekstualności, narratora naiwnego czy związków analizowanych dzieł z romansem łotrzykowskim, realizmem magicznym i postacią trickstera, znaną z różnych mitologii świata. W publikacji znajdują się też omówienia dość licznych motywów polskich w dziełach pisarza oraz jego działalności dziennikarskiej. Jáchym Topol odwołuje się nie tylko do mitów pradawnych, lecz także chce tworzyć mity nowe – mity współczesnego świata.
Nowe mity. Twórczość Jáchyma Topola
Leszek Engelking
Książka jest poświęcona Jáchymowi Topolowi (ur. 1962), jednemu z najsławniejszych i najpopularniejszych czeskich pisarzy współczesnych, twórcy tłumaczonemu na wiele języków (po polsku możemy przeczytać większość jego dzieł), laureatowi ważnych nagród literackich. Składa się ze wstępu i dwunastu studiów prezentujących utwory pisarza z różnych punktów widzenia, tak by ukazać je w sposób możliwie pełny. Pierwsze ze studiów obejmuje całość twórczości Topola, poczynając od jej początków, aż po dzieła najnowsze. Kolejne teksty traktują o poszczególnych książkach pisarza, podejmując m.in. problematykę intertekstualności, narratora naiwnego czy związków analizowanych dzieł z romansem łotrzykowskim, realizmem magicznym i postacią trickstera, znaną z różnych mitologii świata. W publikacji znajdują się też omówienia dość licznych motywów polskich w dziełach pisarza oraz jego działalności dziennikarskiej. Jáchym Topol odwołuje się nie tylko do mitów pradawnych, lecz także chce tworzyć mity nowe – mity współczesnego świata.
Nowe myślenie o gospodarowaniu
Walenty Ostasiewicz
Nowe myślenie o gospodarowaniu, którego celem jest dobre życie obejmujące wszystkie organizmy, począwszy od maleńkiej komórki, a kończąc na całej Naturze, przedstawione jest w formie elementarza. Nie jest to praca o myśleniu ekonomicznym ani tym bardziej o ekonomii myślenia. Jest to elementarz o prowadzeniu swojej zagrody (gniazda) przez różne organizmy, w szczególności przez społeczności ludzkie (organizmy społeczne). Jak w każdym elementarzu, tak i w tym przeważa język myślenia konkretnego nad myśleniem abstrakcyjnym. Gospodarowanie jest to przecież czynność bardzo konkretna, służąca zaspokojeniu potrzeb życiowych. Każde stworzenie chce żyć i cieszyć się życiem. Ten fakt stanowi pierwszy filar nowego myślenia. Żeby żyć, trzeba mieć przede wszystkim jedzenie, schronienie i odzienie. Wszystko to pozyskuje się w wyniku czynności nazywanych gospodarowaniem. To, że każde stworzenie, aby żyć, musi gospodarować, stanowi drugi filar nowego myślenia o gospodarowaniu. Ludzkość żyje na Ziemi i z niej żyje, pasie się na ciele Natury. Natura jest bowiem największym żywym organizmem, na którym żyją wszystkie inne żywe stworzenia. Ten - niechętnie akceptowany - fakt stanowi trzeci filar nowego myślenia: gospodarka ludzka jest wpleciona w gospodarkę Natury.
Nowe rozwiązania techniczne, organizacyjne i informatyczne w transporcie
Józef Stokłosa
Monografia prezentuje zagadnienia techniczne, organizacyjne i informatyczne w zastosowaniu do nowoczesnych systemów transportowych. Przedstawiono w niej zasady projektowania i optymalizacji działania autobusu elektrycznego zasilanego z wodorowych ogniw paliwowych oraz nową metodę doboru parametrów eksploatacyjnych pojazdów w aspekcie zwiększenia ich trwałości w użytkowaniu. Zidentyfikowano zjawiska ograniczające poprawną eksploatację środków transportowych wynikające, m.in. ze złego stanu technicznego pojazdów, nieprawidłowej organizacji procesu trans¬portowego oraz z niedostatecznego zaplecza techniczno-obsługowego i naprawczego, prowadzącego do zbędnych postojów. Zaproponowaną metodę doboru parametrów eksploatacyjnych pojazdów zaprezentowano na elementach modelu programowania dynamicznego z zastosowaniem algorytmów heurystycznych. Kolejny rozdział poświęcony jest problemom związanym z drogowym trans¬portem ładunków niebezpiecznych, a konkretnie materiałów promieniotwórczych, w tym obowiązującym przepisom prawa, na podstawie których organizuje się transport drogowy takich ładunków, klasyfikacji materiałów radioaktywnych i używanych do tego celu pojemników transportowych, charakterystyce najważniejszych zagrożeń stwarzanych przez materiały radioaktywne w trakcie transportu drogowego oraz sposobom ich eliminowania. W monografii przedstawiono również sposób na zmniejszenie wielkości miejsca parkingowego bez obniżenia jego funkcjonalności w założonych warunkach szczególnych oraz analizę systemową czynników wpływających na funkcjonowanie transportu drogowego w zastosowaniu do przewozu produktów rolnych, oszacowano też czynniki mające wpływ na jego efektywność. W publikacji zaprezentowano koncepcję e-roweru jako alternatywnego środka transportu dla osób z niepełnosprawnościami. Omówiono koncepcję roweru dla osób z dysfunkcjami ruchu, którego konstrukcja pozwala na płynne przełączenie trybu jazdy z pojazdu trójkołowego do dwukołowego, dając użytkownikowi możliwość korzystania z zalet klasycznego roweru. Kolejne rozdziały poświęcono innowacyjnym rozwiązaniom w towarowym transporcie lotnicznym, czyli projektowi HUULC (Hydrogen-powered Unmanned Ultra Large Cargo aircraft), który będzie pionierem w zrównoważonym transporcie lotniczym o dużej przepustowości, konkurencyjnym w stosunku do przewozów morskich; zastosowaniu systemów informacji przestrzennej (GIS) w logistyce; racjonalizacji obsługi trans¬portowej w kolejowym transporcie towarowym; koncepcji wyznaczania sygnatur tras wykorzystującej metody sztucznej inteligencji; zagadnieniom transportu kolejowego, a w szczególności stabilności toru bezstykowego oraz przedstawiono fragment prac zmierzających do opracowania koncepcji nowego transportera pływającego dla Sił Zbrojnych.
Nowe rozwiązania techniczne, organizacyjne i informatyczne w transporcie
Józef Stokłosa
Monografia prezentuje zagadnienia techniczne, organizacyjne i informatyczne w zastosowaniu do nowoczesnych systemów transportowych. Przedstawiono w niej zasady projektowania i optymalizacji działania autobusu elektrycznego zasilanego z wodorowych ogniw paliwowych oraz nową metodę doboru parametrów eksploatacyjnych pojazdów w aspekcie zwiększenia ich trwałości w użytkowaniu. Zidentyfikowano zjawiska ograniczające poprawną eksploatację środków transportowych wynikające, m.in. ze złego stanu technicznego pojazdów, nieprawidłowej organizacji procesu trans¬portowego oraz z niedostatecznego zaplecza techniczno-obsługowego i naprawczego, prowadzącego do zbędnych postojów. Zaproponowaną metodę doboru parametrów eksploatacyjnych pojazdów zaprezentowano na elementach modelu programowania dynamicznego z zastosowaniem algorytmów heurystycznych. Kolejny rozdział poświęcony jest problemom związanym z drogowym trans¬portem ładunków niebezpiecznych, a konkretnie materiałów promieniotwórczych, w tym obowiązującym przepisom prawa, na podstawie których organizuje się transport drogowy takich ładunków, klasyfikacji materiałów radioaktywnych i używanych do tego celu pojemników transportowych, charakterystyce najważniejszych zagrożeń stwarzanych przez materiały radioaktywne w trakcie transportu drogowego oraz sposobom ich eliminowania. W monografii przedstawiono również sposób na zmniejszenie wielkości miejsca parkingowego bez obniżenia jego funkcjonalności w założonych warunkach szczególnych oraz analizę systemową czynników wpływających na funkcjonowanie transportu drogowego w zastosowaniu do przewozu produktów rolnych, oszacowano też czynniki mające wpływ na jego efektywność. W publikacji zaprezentowano koncepcję e-roweru jako alternatywnego środka transportu dla osób z niepełnosprawnościami. Omówiono koncepcję roweru dla osób z dysfunkcjami ruchu, którego konstrukcja pozwala na płynne przełączenie trybu jazdy z pojazdu trójkołowego do dwukołowego, dając użytkownikowi możliwość korzystania z zalet klasycznego roweru. Kolejne rozdziały poświęcono innowacyjnym rozwiązaniom w towarowym transporcie lotnicznym, czyli projektowi HUULC (Hydrogen-powered Unmanned Ultra Large Cargo aircraft), który będzie pionierem w zrównoważonym transporcie lotniczym o dużej przepustowości, konkurencyjnym w stosunku do przewozów morskich; zastosowaniu systemów informacji przestrzennej (GIS) w logistyce; racjonalizacji obsługi trans¬portowej w kolejowym transporcie towarowym; koncepcji wyznaczania sygnatur tras wykorzystującej metody sztucznej inteligencji; zagadnieniom transportu kolejowego, a w szczególności stabilności toru bezstykowego oraz przedstawiono fragment prac zmierzających do opracowania koncepcji nowego transportera pływającego dla Sił Zbrojnych.
Zbigniew B. Gaś
Rzeczywistość coraz częściej stawia pytania o przyszłość profilaktyki. Wydaje się, że stoją przed nami dwie drogi. Pierwsza z nich to traktowanie profilaktyki wyłącznie jako działania doraźnego i interwencyjnego w odniesieniu do zjawisk i zachowań, które okresowo otrzymają status dysfunkcji. Druga droga to traktowanie profilaktyki jako konsekwentnego działania na rzecz przywracania świata wartości, dzięki czemu wielowymiarowe zdrowie i dojrzałe życie będą głównymi wyznacznikami jakości zachowania. Niniejsza publikacja ma zatem na celu pomoc specjalistom w sformułowaniu własnej odpowiedzi na powyższe pytanie, a tym samym zwiększenie poczucia osobistej odpowiedzialności za przyszłość profilaktyki w Polsce. Zawiera ona opracowania ukazujące aktualne możliwości i potencjalne obszary działań profilaktycznych. Stanowi ona cenne źródło wiedzy o fenomenie profilaktyki w szerokiej perspektywie interdyscyplinarności. Jest udaną próbą bardzo interesującego podejścia metodologicznego, budującego pomost między różnego rodzaju dziedzinami i dyscyplinami wiedzy
Nowe życie? Antologia literatury jidysz w powojennej Łodzi (1945-1949)
Magdalena Ruta
Nowe życie? Antologia literatury jidysz w powojennej Łodzi (1945–1949) – to ostatni tom z serii łódzkich judaików, sfinansowanej ze środków Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki. Projekt obejmował przebadanie literatury i kultury łódzkich Żydów w latach 1918–1950. O ile ta pierwsza data, oznaczająca odzyskanie niepodległości i utworzenie państwa polskiego, stanowi ważną cezurę w historii Polski i jej obywateli, którymi byli także mieszkańcy wyznania mojżeszowego, o tyle ta druga może wydawać się nieoczywista. Nic bowiem szczególnego nie wydarzyło się w roku 1950. W życiu łódzkiej gminy żydowskiej rok ten miał jednak znaczenie przełomowe, gdyż to właśnie wówczas – w wyniku wzmożonej emigracji z Polski do Izraela i innych krajów – większość mieszkańców żydowskiego pochodzenia opuściła Łódź. Była wśród nich duża grupa ocalonych z getta. Seria Judaica Łódzkie Sztetl, szund, bunt i Palestyna. Twórczość literacka Żydów w Łodzi 1900–1939 Bałuty. Powieść o przedmieściu Encyklopedia getta. Niedokończony projekt archiwistów z getta łódzkiego Notatki z łódzkiego getta 1941–1944 Oblicza getta. Antologia literatury z getta łódzkiego
Nowoczesna eseistyka filozoficzna w piśmiennictwie polskim pierwszej połowy XX wieku
Andrzej Zawadzki
Książka jest próbą zrekonstruowania i opisania tych nurtów w polskiej myśli filozoficznej pierwszej połowy XX wieku, które celowo i świadomie przeciwstawiały się uprawianiu filozofii jako nauki ścisłej, opartej na modelu dyscyplin przyrodniczych i dążącej do metodycznego, systematycznego opisu rzeczywistości. Tym, co pomimo wszystkich różnic łączy pisarstwo takich myślicieli jak Stanisław Brzozowski, Bronisław Malinowski, Bolesław Miciński, Henryk Elzenberg, Jerzy Żuławski, Michał Sobeski - głównych bohaterów książki - jest przekonanie, że zarysowane na początku wieku XX nowe formy życia społecznego, w tym zwłaszcza nowa sytuacja egzystencjalna podmiotu, wymagają odmiennych od przyjętych tradycyjnie przez język filozofii form opisu - bliższych literaturze i literackim środkom wyrazu. Stąd podstawowym założeniem metodologicznym książki jest przeświadczenie, że historii filozofii nie można traktować wyłącznie jako historii idei i światopoglądów, lecz należy uprawiać ją również jako historię tekstów filozoficznych, historię tropów, figur, narracji, gatunków.
Nowoczesna eseistyka filozoficzna w piśmiennictwie polskim pierwszej połowy XX wieku
Andrzej Zawadzki
Książka jest próbą zrekonstruowania i opisania tych nurtów w polskiej myśli filozoficznej pierwszej połowy XX wieku, które celowo i świadomie przeciwstawiały się uprawianiu filozofii jako nauki ścisłej, opartej na modelu dyscyplin przyrodniczych i dążącej do metodycznego, systematycznego opisu rzeczywistości. Tym, co pomimo wszystkich różnic łączy pisarstwo takich myślicieli jak Stanisław Brzozowski, Bronisław Malinowski, Bolesław Miciński, Henryk Elzenberg, Jerzy Żuławski, Michał Sobeski - głównych bohaterów książki - jest przekonanie, że zarysowane na początku wieku XX nowe formy życia społecznego, w tym zwłaszcza nowa sytuacja egzystencjalna podmiotu, wymagają odmiennych od przyjętych tradycyjnie przez język filozofii form opisu - bliższych literaturze i literackim środkom wyrazu. Stąd podstawowym założeniem metodologicznym książki jest przeświadczenie, że historii filozofii nie można traktować wyłącznie jako historii idei i światopoglądów, lecz należy uprawiać ją również jako historię tekstów filozoficznych, historię tropów, figur, narracji, gatunków.
Nowoczesne koncepcje zarządzania
Olimpia Grabiec (red.)
Nowoczesne koncepcje zarządzania to monografia zrealizowana jako pokłosie VI Międzynarodowej Konferencji Naukowej GOSPODARKA – ZMIANY – ZARZĄDZANIE 2018. Tematyka monografii została wyraźnie ukierunkowana na problemy związane z ekonomicznymi aspektami zarzadzania, „zarzadzania zmianami”, z uwzględnieniem innowacyjności małych i średnich przedsiębiorstw i nowych wyzwań innowacyjnej przedsiębiorczości. Najważniejsze problemy, na które zwrócono uwagę, to zarzadzanie przedsiębiorstwem w turbulentnym środowisku oraz społeczne aspekty jego funkcjonowania.
Mariola Antczak, Agata Walczak-Niewiadomska
Kolejny tom z serii „Nauka - Dydaktyka - Praktyka” jest poświęcony prezentacji tradycyjnych i nowoczesnych metod krzewienia kultury czytelniczej wśród dzieci i młodzieży. Refleksja naukowa nad tą tematyką została podjęta w związku ze zmieniającymi się technologiami i metodami pracy z czytelnikiem/odbiorcą usług bibliotecznych. Jak wykorzystać naturalne zainteresowanie młodych nowymi technologiami do promocji czytelnictwa? Czy oprócz możliwości technologie te mogą nieść ze sobą również zagrożenia dla edukacji czytelniczej? Jak je wprowadzać, by stanowiły pomoc, a nie cel sam w sobie? Na te i inne pytania Czytelnik znajdzie odpowiedzi w niniejszym tomie.
Nowoczesne technologie w informatyce i transporcie
Joanna Gonicka (red.)
W efektywnym zarządzaniu flotą pojazdów i relacjami z klientem coraz większą rolę odgrywają nowoczesne technologie informatyczne i telekomunikacyjne. Rosnące wymagania klientów i konkurencja na rynku usług wymuszają podnoszenie jakości usług i dbałość o terminowość dostaw. Wymaga to bardzo sprawnego systemu spedycyjnego, a co za tym idzie doskonałego przepływu informacji zsynchronizowanego z przepływem towarów i dokumentów. Niniejsza monografia zawiera przegląd wybranych nowoczesnych technologii i trendów, które służą rozwiązaniu problemów zasygnalizowanych przez firmy transportowe i informatyków.
Nowoczesne trendy w logistyce i zarządzaniu łańcuchem dostaw
Jakub Brzeziński, Agata Rudnicka
Nowoczesne trendy w logistyce i zarządzaniu łańcuchem dostaw to druga monografia stanowiąca zbiór artykułów nadesłanych na IV Ogólnopolską Konferencję Naukową Studenckiego Koła Naukowego Zarządzania Łańcuchem Dostaw - SKN SCM, działającego przy Katedrze Logistyki na Wydziale Zarządzania Uniwersytetu Łódzkiego. Tematyka publikacji skupiona jest na trendach, jakie coraz mocniej widoczne są w praktyce gospodarczej. Autorzy pokazali wybrane zagadnienia związane z nowoczesnymi technologiami oraz zrównoważonym rozwojem. Są to dwa trendy, które wyznaczają obecnie kierunki działania dla współczesnych łańcuchów dostaw oraz firm logistycznych. Takie kwestie, jak robotyzacja czy gospodarka cyfrowa to coraz ważniejsze elementy codzienności gospodarczej, a przewidywania związane z dalszym ich rozwojem utwierdzają w przekonaniu, że jest to kluczowy obszar analizy zarówno dla naukowców, jak i praktyków. Drugim wspomnianym zagadnieniem jest zrównoważony rozwój i związane z nim wyzwania, przed jakimi stoją zarządzający łańcuchami dostaw, ale i możliwości budowania przewagi konkurencyjnej. Wartością publikacji są artykuły studentek i studentów, którzy stawiają pierwsze kroki w świecie nauki. Monografia adresowana jest do adeptów kierunków ekonomicznych, przedstawicielek oraz przedstawicieli kół naukowych zajmujących się problematyką łańcucha dostaw oraz logistyki, a także do wszystkich, którzy śledzą bieżące trendy w gospodarce.
Nowoczesne zarządzanie i przedsiębiorczość: koncepcje, strategie, praktyka
Sylwia Gostkowska-Dźwig, Ewa Kempa, Magdalena Mrozik, Ryszard...
Współczesny świat biznesu i zarządzania rozwija się w tempie, które jeszcze kilka dekad temu było trudne do wyobrażenia. Globalizacja, cyfryzacja, zmiany klimatyczne, rosnąca konkurencja i presja społeczna sprawiają, że przedsiębiorstwa muszą funkcjonować w otoczeniu niezwykle dynamicznym, nierzadko turbulentnym. Zmieniają się oczekiwania klientów, modele biznesowe, a także rola menedżerów i pracowników w organizacjach. W tym kontekście szczególnego znaczenia nabiera nie tylko umiejętność gromadzenia wiedzy, lecz także jej praktycznego zastosowania i łączenia interdyscyplinarnych obszarów zarządzania. Niniejszy skrypt został opracowany w celu stworzenia materiału dydaktycznego wspierającego proces kształcenia studentów oraz osób zainteresowanych problematyką nowoczesnego zarządzania i przedsiębiorczości. Zawiera zarówno treści teoretyczne, które pozwalają uporządkować wiedzę, jak i elementy praktyczne, ułatwiające zrozumienie realiów funkcjonowania współczesnych organizacji. Jego struktura została tak zaplanowana, aby stopniowo zapoznać Czytelnika z kolejnymi zagadnieniami i ukazać powiązania między nimi.
Nowocześni i nowoczesne. Konstelacje wyobraźni
Paweł Majerski
Autora interesuje stan „nienasycenia” – w ucieczce przed twórczą stabilizacją, więzieniem schematu, w pragnieniu nieustannego bycia „przed”, nigdy w anihilującym indywidualność szeregu. W wymiarze nadrzędnym ów stan oznacza poszukiwanie rozwiązań estetycznych i etycznych w potyczkach ze światem materialnym naszej współczesności, wytyczanie ścieżek w ukrytych pasażach wyobraźni i tworzenie własnych, gotowych do przełamywania, form wyrazu. Wybrani pisarze (Tytus Czyżewski, Tadeusz Peiper, Mila Elin, Stanisław Grędziński, Lech Piwowar, Tadeusz Gajcy, Tymoteusz Karpowicz, Krystyna Miłobędzka, Andrzej Falkiewicz, Józef Bujnowski) chcieli być artystami nowej epoki, którzy podejmują, oczywiście „na własny rachunek”, problemy odwieczne i uniwersalne: pytają o Boga, byt, granice poznania; tworzą nadrealne transkody lub generują ekwiwalenty, poszukują śladów epifanijnych, niekiedy wybierają ścieżki ideologicznego zaangażowania, mierzą się z migotliwością i niepewnością znakowej obecności. Nowocześni i nowoczesne… są opowieścią o wyobraźni, wyborach nie tylko estetycznych, konieczności powoływania do istnienia wiersza, który wciąga słowa w wirówkę mnożonych sensów, znaczeń, semantycznych batalii. Z przekonaniem o wartości eksperymentu.
Nowomowa i ciągi dalsze. Szkice dawne i nowe
Michał Głowiński
"Jest to w pewnym sensie książka stara, stanowi bowiem wznowienie tomu Nowomowa po polsku, wydanego w roku 1990 w wydawnictwie OPEN, zawierającego moje szkice pisane w latach siedemdziesiątych i osiemdziesiątych. Tę cześć uzupełniam o jedną tylko pozycję, napisaną później (Aforyzm i slogan). Jest to wszakże książka na swój sposób nowa, zawiera bowiem cztery moje teksty, napisane w latach 2006-2007, dotyczące głównie oficjalnego języka ówczesnej ekipy rządzącej i inspirowanej przez nią propagandy. Zestawienie to nie jest przypadkowe. Choć ideologicznie rozbieżne, z pozoru plasujące się na krańcach przeciwstawnych, dwa te wysłowienia są do siebie zdumiewająco podobne, ujawniają się w nich zbliżone mechanizmy semantyczne i ściśle se sobą spokrewnione procedery retoryczne. Nie będę sprawy tutaj rozwijał, narzucające się z dużą siłą analogie ujrzy Czytelnik bez pomocy wprowadzającego komentarza. Niestety, ten typ języka publicznego nie zanikł, sprawa jest przeto nadal aktualna." Michał Głowiński
Nowożytna kalendariografia Śląska do połowy XVIII wieku. Katalog
Agata Bryłka-Jesionek
Praca wpisuje się w nowoczesny nurt rozważań historiograficznych nad problematyką kalendariografii czasów wczesnonowożytnych. Podjęte rozważania oscylują wokół dwóch nauk pomocniczych historii: chronologii oraz kalendariografii. Ponadto druki kalendarzowe potraktowane zostały jako ważne źródła do badań nad mentalnością w epoce renesansu, baroku i oświecenia, a także dziejami myśli postępowej z zakresu medycyny, astronomii, horyzontu geograficznego oraz gospodarowania. Omówieniu podstawowych zagadnień związanych z kalendariografią śląską towarzyszy obszerny katalog zawierający dane bibliologiczne na temat wszystkich zgromadzonych śląskich druków kalendarzowych, które wydane były od II poł. XVI do poł. XVIII w. Uwzględnionych zostało 78 tytułów (co stanowi ponad 250 roczników), które przechowywane są w bibliotekach i archiwach polskich, czeskich, niemieckich, węgierskich, austriackich oraz angielskich. Ponadto pracę ubogaca indeks zawierający wykaz świąt kościelnych oraz schemat prezentujący generacje redaktorów druków kalendarzowych. Zamieszczony w pracy katalog stanowić może ważne źródło informacji naukowej dla innych badań historycznych m. in. dla badaczy zajmujących się epoką nowożytną, antropologów kultury oraz literaturoznawców.
Nowożytny indywidualizm a literatura. Wokół hipotez o kreacyjności Edwarda Younga
Jarosław Płuciennik
Książka omawia kilka ważnych kontekstów filozoficznych, religijnych i kulturowych traktatu teoretycznoliterackiego Edwarda Younga. Nowożytny indywidualizm a literatura charakteryzuje głównie XVIII-wieczny etap rozwoju kultury europejskiej poprzez analizę idei literaturoznawczych i kulturoznawczych (entuzjazm, oryginalność, geniusz itp.). Punktem wyjścia są jednak problemy współczesnej kreacjonistyki literackiej inspirowanej przez naturalistyczną kognitywistykę. Pojęcia często opisywane w książce to – obok samego indywidualizmu – autonomia, samopoznanie czy empiryzm i liberalizm. Główną tezą autora jest myśl, że indywidualizm kojarzący się z narodzinami nowożytnej literatury był nierozdzielnie związany nie tylko z tak ważnymi wartościami jak tolerancja czy wolność (wolność sumienia, wolność słowa czy wolność obśmiewania), ale także w antropologicznym modelem intersubiektywności, występującym w XVIII wieku pod różnymi postaciami. Ten znajdowany w wielu dyskursach kulturowych model intersubiektywności powoduje, że nowożytny indywidualizm jawi się – wbrew rozpowszechnionym także w Polsce opiniom – jako zupełnie różny od egoizmu. Formacją myślową związaną z medium kulturowym, jakim staje się nowożytna literatura, jest wedle autora radykalny empiryzm empatyczny.
Nowy ateizm. Rekonstrukcja światopoglądu
Tomasz Sieczkowski
Być może pojęcie światopoglądu pozwala nam wyrazić to, co w nas zachowawcze. [...] Światopoglądy to nasze punkty oparcia, autoidentyfikacje pozwalające zachować poczucie stałości, sposoby naszego uczestnictwa w kulturze, ale zarazem narzędzia rekonstruowania samej kultury pod kątem naszych oczekiwań i preferencji. Owo pragnienie poczucia stałości - które wcale nie musi być tym samym, co rzeczywista stałość - jest być może kluczem do zrozumienia światopoglądu neoateistycznego, ale też sprawia, że bardziej przychylnie można spojrzeć na światopoglądy konkurencyjne wobec nowego ateizmu. Są one w pewnym sensie źródłowo filozoficznymi pamiątkami po dawnym świecie metafizycznej stabilności, jednak pamiątkami żywymi, ewoluującymi już według nowych reguł ponowoczesnych narracji, w świecie globalnego rozproszenia, wymuszonej mobilności, epistemologicznej rywalizacji. Dlatego o światopoglądach trudno pisać jako o teoretycznej abstrakcji, stają się nią bowiem dopiero wtórnie, w naszym zawsze o krok spóźnionym wobec nich opisie. Z istoty tego, co napisałem powyżej, wynika, że dużo lepiej przyjrzeć się im w ich działaniu: formowaniu i osiąganiu dojrzałości. O tym traktuje ta książka. Fragment publikacji Nowy ateizm. Rekonstrukcja światopoglądu