Popularnonaukowe i akademickie
Przekonania. Między poznaniem, przetrwaniem a sensem
Piotr Pałczyński
Piotr Pałczyński - psycholog, nauczyciel akademicki. Opiekun sekcji naukowej Koła Naukowego Wydziału Psychologii Akademii Humanitas. Zainteresowania: filozofia, metodologia badań naukowych, psychologia osobowości, biopsychologia, neurobiologia. "(...) Autor podejmuje problematykę niezwykle aktualną i interdyscyplinarną, łączącą filozofię, psychologię, neurobiologię i teorię ewolucji. Przekonania ukazane są jako fundament funkcjonowania jednostki i społeczeństw, a także jako mechanizm radzenia sobie z lękiem egzystencjalnym (...)". Z recenzji wydawniczej dra hab. n. med. i n. o zdr. Mateusza Grajka
Przekraczanie granic. O twórczości Tadeusza Różewicza
Wojciech Browarny, Joanna Orska, Adam Poprawa
Tom ten jest pokłosiem przygotowanej na Uniwersytecie Wrocławskim konferencji naukowej poświęconej twórczości Tadeusza Różewicza. Chcieliśmy, aby nad Różewiczem zastanowili się uczeni z różnych pokoleń i ośrodków uniwersyteckich, preferujący - co istotne - zróżnicowane metody opisu. Omawianą podczas obrad wielość i wielorakość różewiczologicznej problematyki spróbowaliśmy uporządkować według trzech zagadnień. Na początek wybraliśmy t e k s t. Tekst Różewicza pozostaje bowiem kwestią sporną już u swych podstaw. W późnej twórczości poety pojawia się nawet podwójny oryginał. A utwory wydane w ciągu dziesięcioleci wcześniejszych poniekąd przestają być pewnikiem. Tekstem, poprzez tekst wchodzi Różewicz w k u l t u r ę. Pisarstwo jego istnieje i znaczy wśród mnogości jej przejawów i języków. Autor podejmuje wątki filozoficzne, estetyczne, ideologiczne... Istniejąc w kulturze i przemawiając jej językiem, indywidualizowanym we własnym pisarstwie, Różewicz sytuuje się wobec i n n y c h. Przede wszystkim innych pisarzy, z którymi łączy się w relacjach międzytekstowych, ale w inności określa się także Różewiczowski bohater i podmiot.
Przełom antypozytywistyczny w polskiej socjologii
Jakub Bazyli Motrenko
Jakub Motrenko pokazuje, na czym może polegać metanaukowa zmiana w naukach społecznych. Opisuje, jak rodzi się, rozwija, broni, a w końcu obumiera paradygmat i jak w łonie obumierającego paradygmatu rodzi się nowy program badawczy. Przedstawia historię kręgu myślowego Stefana Nowaka, jego uczniów i współpracowników, którzy dokonali rewolucji teoretycznej w polskiej socjologii w latach 70. i 80. XX w. - odrzucili ankietowy model socjologii i stworzyli nowy styl myślowy. Przełom antypozytywistyczny był wynikiem kryzysu epistemologicznego socjologii scjentystycznej, adaptacji nowych nurtów myślowych pochodzących z Zachodu i doświadczenia ruchu społecznego Solidarność. Młodzi badacze zidentyfikowali kryzys, odkryli jego przyczyny, sformułowali nowy program badawczy i napisali na nowo historię tradycji, w której byli zanurzeni. Książka jest istotnym przyczynkiem do historii polskiej socjologii, przykładem solidnej socjologii nauki. Łączy walory historii nauki z analiza? teoretyczna?, wystrzegaja?c sie? łatwych redukcjonizmów i prostych wyjas´nien´. Pozwala postawić wiele waz˙nych pytan´ teoretycznych i empirycznych (...), ale stanowi też wkład do debaty mie?dzy róz˙nymi doktrynami w filozofii nauki. (...) W swojej pracy Jakub Motrenko piele?gnuje najlepsze tradycje warszawskiej socjologii. dr hab. Michał Kaczmarczyk, prof. ucz. Książka zaświadcza o talencie analitycznym autora, dokumentuje jego erudycję, znajomość rzeczy oraz wysoką kulturę teoretyczną i metodologiczną. (...) Ukazuje frapującą historię intelektualną Zakładu Metodologii w Instytucie Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego. (...) Od strony ,,substancjalnej" jest to jedna z ważniejszych kart polskiej socjologii, z istotnym odniesieniem do socjologicznego mainstreamu, debat wokół teorii i metodologii. prof. dr hab. Aleksander Manterys
Przełom czy kontynuacja? Polska krytyka artystyczna 1917-1930 wobec tradycji młodopolskiej
Diana Wasilewska
Książka ukazuje polską krytykę artystyczną lat 1917-1930 w relacji do młodopolskiego piśmiennictwa o sztuce. Autorka rezygnuje w niej z pokutującej wciąż wśród badaczy metody streszczania tekstów i poglądów ich autorów na rzecz charakterystyki krytycznego dyskursu. Omawia proces narodzin nowoczesnego języka krytycznego, wskazując jednocześnie na długie funkcjonowanie licznych klisz językowych i utrwalonych sposobów interpretacji. Analizuje wypowiedzi metakrytyczne, śledzi zmieniające się znaczenia terminów artystycznych (forma, styl, dekoracyjność, ekspresja itp.), charakteryzuje panujące wówczas style odbioru dzieł, wreszcie bada retorykę i stylistykę wypowiedzi krytycznych. Przedmiotem jej uwagi są zarówno teksty tzw. krytyków zawodowych (Stefania Zahorska, Mieczysław Treter, Jan Kleczyński, Mieczysław Wallis), jak i aktywnych wówczas artystów (Tytus Czyżewski, Konrad Winkler, Witkacy, Władysław Skoczylas i in.), artykuły w specjalistycznych czasopismach, a także sprawozdania publikowane w gazetach codziennych. Zmieniającą się świadomość językową i estetyczną autorka próbuje uchwycić również poprzez analizę porównawczą wypowiedzi poświęconych sztuce jednego twórcy oraz przez zestawienie dokonań krytycznych dwóch prominentnych autorów epoki. W efekcie powstaje złożony obraz krytyki ówczesnych lat, daleki od binarnych podziałów i jednoznacznych rozstrzygnięć. Diana Wasilewska – polonistka, historyk i krytyk sztuki. Doktorat z historii sztuki obroniła na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Pracuje jako adiunkt w Instytucie Polonistyki i Kulturoznawstwa Uniwersytetu Szczecińskiego. Zajmuje się badaniem krytyki artystycznej, szczególnie okresu międzywojnia, retoryki krytycznej oraz włoskiego faszyzmu. Mieszka w Poznaniu.
Przełom dwoistości w pedagogice polskiej
Witkowski Lech
"To naprawdę fascynująca próba zmierzenia się z dwudziestowieczną historią polskiej myśli pedagogicznej [...]. Obiecuję sobie, że do książki tej będę często sięgał" (prof. Tadeusz Szubka, Instytut Filozofii, Uniwersytet Szczeciński). "Dzięki niej poznaję pedagogikę z zupełnie innej, nieznanej strony. To jest fascynujące" (prof. Stanisław Zbigniew Kowalik, psycholog). "Ma ona dla mnie szczególne znaczenie. W ostatnich latach prowadziłam, budzące wyraźne zainteresowanie studentów, seminarium poświęcone sylwetkom wybitnych pedagogów. Książka jest znakomita!! Imponująca erudycją i mądrością. Odczytanie i interpretację dzieł wybitnych pedagogów odbieram jako ogromny szacunek dla przeszłości myśli pedagogicznej i odważną krytykę tego, co było później. Widzę w niej również, jako świadomości źródeł, inspirację dla przyszłości myśli pedagogicznej" (prof. Barbara Wilgocka-Okoń). PRZEDMOWA Najpierw pozwolę sobie na wyznanie, spisane już po wielomiesięcznym wysiłku budowania tej książki. Przepraszam Czytelników, że między okładkami ukryte są tu, nie tylko z powodów objętościowych tekstu, ze cztery co najmniej książki, które przenikają przynajmniej cztery, nieprzystające do siebie narracje. Jest tu więc narracja rekonstrukcyjna, w konwencji podręcznikowej, dla różnych dyscyplin wśród nauk pedagogicznych, w której gotów jestem zmierzyć się z każdym, kto zechce dyskutować zasadność przeprowadzonych interpretacji kilku koncepcji wielkich postaci polskiej pedagogiki, czy ich odnoszenia do wielkich koncepcji z rozmaitych miejsc humanistyki i nauk społecznych, w tym zwłaszcza socjologii, psychologii i psychoanalizy. Jest tu także powracająca, narracja krytyczna, zbuntowana na spuściznę PRL-u w zakresie niezdolności niektórych tuzów pedagogiki do powagi i akademickiej rzetelności i wnikliwości w czytaniu własnej tradycji międzywojennej i niezgoda na dominujący u nas dyskurs interpretacyjny. Jest też złość na styl, jakim zadominowała spuścizna marksizmu w polskiej pedagogice, którą trzeba umieć oddzielić od aktualnego jeszcze dorobku, by ani nie ulegać bezkrytycznej afirmacji, ani totalnej negacji i wiedzieć, co można jeszcze przenieść na serio w XXI wiek. Przedstawiłem także w poprzek książki - wynikłą z czytania tradycji i z moich odniesień do współczesnej humanistyki, w trybie narracji adaptacyjnej - wizję metodologiczną uprawiania pedagogiki, związaną ze specyfiką działań pedagogicznych; jest ona osadzona na rozmaitych wersjach i odcieniach kategorii dwoistości, do podjęcia na serio jako zwiastuna przełomu stanowiącego minimum paradygmatyczności i specyfiki wiedzy pedagogicznej. Jest to więc trop teoretyczny stanowiący inną opowieść w stosunku do sporów interpretacyjnych o historię i krytyk. I jest w końcu złość na to, co uchodzi za normę w środowisku polskiej pedagogiki, i na jej ułomności, po części wynikłe z zaszłości, ale po części sankcjonujące stany rzeczy, z których odwrót będzie trudny, jeśli w ogóle jest jeszcze możliwy, a co składa się na styl postrzegania całej dyscypliny, jaką jest pedagogika i co wyraża się w sposobach uprawiania poszczególnych jej subdyscyplin, uwikłanych w ograniczenia wynikłe z pierwszej i drugiej, a bywa, że i trzeciej warstwy moich rozważań. A wyznam, że najbardziej odpowiada mojemu nastawieniu humanisty jeszcze jeden przekrój narracyjny, stanowiący dodatkową książkę-w-książce, będący projekcją, jeśli nie projektem, pewnej filozofii kultury, którą rozumiem, jako minimum tego, co jest konieczne i co ma tu zebrane uzasadnienia dla swojej normatywności, abyśmy wspólnie przeciwstawili się postępującej na naszych oczach degradacji funkcji kulturowej uniwersytetu i drastycznego ograniczania miejsca dla treści humanistycznych, służącego wykorzenianiu z dziedzictwa symbolicznego jako rezerwuaru naszych impulsów rozwojowych. No więc i piątą książkę umiem tu wskazać w tym zawęźleniu tematycznym rozważań. I jak tu w takim splocie miałem napisać spokojną, rzeczową książkę, bez powtórzeń i niespójności, i z poczucia spłacania długu moralnego z jednej strony, a wyrażania skruchy za nie poczuwających się do winy i narastającej wraz z lekturami ludzkiej, ale i profesjonalnej złości na środowisko, z drugiej. Czy można było beznamiętnie pisać o upadku etosu akademickiego, o zagrażającym nam kryzysie instytucji edukacyjnych z uniwersytetem włącznie, czy o niesprawiedliwym losie wielkich ludzi i i o niedoczytaniu ważnych idei, zmarnowanych przez lata dominowania narracji dogmatycznie albo patetycznie marksistowskich? Może powinienem był więc wydać trzy albo cztery książki, jakie tu ukryłem w poprzek analiz wpisanych w tych pięć wątków o różnym charakterze i ukierunkowaniu. Tymczasem chciałem w jednym miejscu zgromadzić całą powagę, na jaką mnie stać, i za jednym zamachem uwolnić się od całej ciążącej mi niezgody na pozory, jałowość i powierzchowność, które uchodzą u wielu niestety za pełnię, wzniosłość i szlachetność akademicką, przejawy traktowania tradycji i rozumienia nowoczesności. A co najważniejsze, chciałbym pozyskać młodych, studentów, doktorantów i pracowników nauki do skończenia wreszcie z zadawalaniem się pokutującymi po lokalnych kątach namiastkami spotkań z tradycją myśli akademickiej i z nawykami podawania treści, za którymi nie stoi prawdziwy trud i przejęcie się sprawą prawdziwej wspólnoty akademickiej. A tu nawet w grę wchodziły dramaty życiowe ludzi na lata odsuniętych od normalnego życia akademickiego, których myślenie i dorobek uchodziły za martwe i stanowiące przeżytek w morzu postępu. W każdym razie, każdy czytelnik może tu w tomie wybrać sobie taką książkę, z czterech, czy pięciu, jaką zechce przeczytać. Ja musiałem napisać wszystkie. Razem i za jednym zamachem. Po stwierdzeniu powyższego pora wreszcie zacząć, na dobre i na złe. I na przekór wielu. Bo nie ma tu miejsca na kompromisy czy uprzejmości i układanie się w konwencjonalną poprawność. Toczę bowiem spór o sprawy zasadnicze dla osadzenia naszej tradycji naukowej w obecnych i przyszłych dokonaniach. Pedagogika w Polsce jest na zakręcie i grozi jej poślizg wynikający z wielu przejawów nieodpowiedzialności za własne dziedzictwo i za zbyt szybkie i powierzchowne parcie do sukcesów instytucjonalnych, bez należytej refleksyjności dotyczącej własnego osadzenia w przestrzeni, z jednej strony akademickiej humanistyki, a z drugiej strony w ogromnej skali przeobrażeń w praktyce społecznej i świadomości kulturowej, nie zawsze idących w stronę niosącą nadzieje na demokrację, obywatelskie zatroskanie i kulturowe zakorzenienie w świecie wartości, symboli, złożoności losów i paradoksalności prawd, które trzeba umieć udźwignąć aby można było się z nimi zmierzyć i móc uczestniczyć w dalszych przeobrażeniach cywilizacyjnych. Pora na ciężką pracę, intensywne myślenie i śmiałość walki o ważne sprawy.
Przełomowe dwudziestolecie. Lata 1918-1939 w dziejach języka polskiego
Ewa Woźniak
W opisach dziejów polszczyzny na ogół przedstawia się lata międzywojenne jako okres wygasających tendencji dziewiętnastowiecznych, a nowe zjawiska w języku łączy z przeobrażeniami społeczno-politycznymi po II wojnie światowej. Ewa Woźniak ukazuje dwie dekady pomiędzy wojnami jako czasy przełomowe dla polszczyzny. Odzyskanie niepodległości, demokracja parlamentarna, rozwój kultury masowej, a nawet amerykanizacja i globalizacja tworzą splot nowych uwarunkowań rozwoju języka. Stanowią również pomost pomiędzy dwudziestoleciem a polszczyzną przełomu XX i XXI wieku. Autorka udowadnia. że wiele zjawisk uobecniających się w języku po roku 1989 daje się interpretować w kategoriach powrotu do tego, co zaczęło się już w międzywojniu.
Przemeblowanie (w) wieczności. Wizje zaświatów w polskiej poezji współczesnej
Magdalena Piotrowska-Grot
Książka Przemeblowanie (w) wieczności. Wizje zaświatów w polskiej poezji współczesnej poświęcona jest analizie i interpretacji istotnych poetyckich kreacji zaświatów występujących w utworach powstałych po 1945 roku. Należy jednak zaznaczyć, iż wybrany materiał przedstawia zlaicyzowane wizje zaświatów, a z analizy wyłączone zostały wiersze, które, za Stefanem Sawickim czy Marią Jasińską-Wojtkowską, zaklasyfikować można jako religijne. W utworach poetyckich stanowiących podstawę podejmowanych rozważań, nowy, doraźny system wierzeń i eschatologicznej nadziei na przezwyciężenie wszechogarniającej człowieka ponowoczesnego nicości, powstaje wewnątrz tekstowego świata. Utwory te stanowią swego rodzaju projekcje światopoglądu społecznego, jednak w znacznym stopniu czytelnik ma w nich do czynienia z indywidualnymi próbami odnalezienia Boga lub, ogólniej, kontaktu z Siłą Wyższą, bądź po prostu próbą ukojenia lęku przed śmiercią kończącą wszystko, przed istnieniem pozbawionym szans na dalsze trwanie. Jednymi z kluczowych pytań w niniejszej monografii stały się te o przyczyny zagubienia oraz motywacje kreowania współczesnych zaświatów w polskiej poezji od drugiej połowy XX wieku.
Przemiany funkcjonalno-przestrzenne Starego Miasta w Mysłowicach w latach 1913-2013
Weronika Dragan
Monografia posiada charakter empiryczno-teoretyczny i podejmuje próbę wyjaśnienia przemian przestrzeni i funkcji dzielnicy staromiejskiej w Mysłowicach od feudalizmu po współczesność, koncentrując się zwłaszcza na dwóch etapach ewolucji tego obszaru – maksymalnym rozwoju i międzynarodowej randze ośrodka (okres historyczny – 1913 r.) oraz współczesnym regresie funkcjonalnym i znaczeniu lokalnym miasta (2013 r.). W opracowaniu zastosowano ewolucyjne podejście do problemu badawczego, jednak wyjaśnianie przemian Starego Miasta przeprowadzono w odniesieniu do całej struktury funkcjonalno-przestrzennej Mysłowic, co wskazuje z kolei na podejście systemowe. Ponadto każdy zasadniczy rozdział zakończony jest próbą modelowego wyjaśniania przekształceń przestrzenno-funkcjonalnych, tak obszaru badań, jak i całego miasta. Ważnym elementem niniejszego studium jest również zastosowanie koncepcji teoretycznych takich jak miast-wrót i struktur dyssypatywnych. Procedurę badawczą oparto na obszernych materiałach archiwalnych (m.in. kartograficznych, księgach adresowych, publikacjach prasowych) oraz współczesnych (m.in. inwentaryzacji urbanistycznej i dokumentach planistycznych), których analiza umożliwiła odtworzenie lokalizacji poszczególnych działalności gospodarczych w przestrzeni Starego Miasta w obydwu wydzielonych okresach czasowych. Efektem przeprowadzonych badań, poza wspomnianą już uprzednio próbą skonstruowania modelu przemian funkcjonalno-przestrzennych Mysłowic ze szczególnym uwzględnieniem dzielnicy staromiejskiej, są również wielkoformatowe mapy prezentujące rozmieszczenie działalności gospodarczych w 1913 r. i 2013 r. Niniejsze studium adresowane jest przede wszystkim do badaczy problematyki miejskiej, a zatem m.in. geografów, historyków, urbanistów i planistów, ale także do nauczycieli i mieszkańców miasta Mysłowice.
Marcin Wójcik
Obecna wiejska „gentryfikacja” (uszlachetnianie, wzbogacanie wsi) jest procesem równie złożonym jak przemiany społeczno-przestrzenne w miastach. Spotkanie napływowych i zasiedziałych grup społecznych ma nie tylko wymiar sąsiedztwa przestrzennego (utrwalonych i nowych części siedlisk), ale jest również zderzeniem kulturowym. W małych środowiskach społecznych, jakimi są wsie, zróżnicowanie społeczne jest szczególnie widoczne, a bliskość przestrzenna umożliwia wzajemną uważną obserwację oraz podjęcie wielu bezpośrednich interakcji społecznych. Istotą podejmowanego w tej pracy problemu jest identyfikacja zmian w układach społeczno-przestrzennych wsi. Interesującym wydaje się zatem wyjaśnienie pogłębiającej się złożoności społecznej wsi w kontekście jej przestrzennej przemiany.
Przemiany syntez niemożliwych. W stronę pedagogiczności podręcznikowej historiografii wychowania
Łukasz Michalski
Praca pt. Przemiany syntez niemożliwych. W stronę pedagogiczności podręcznikowej historiografii wychowania zgłębia meandry narracji współczesnych syntez historycznowychowawczych wykorzystywanych w kształceniu akademickim. Trzy główne cele podjętych badań prowadzą kolejno od charakterystyki narracji podręcznikowej w ramach historii wychowania, przez sformułowanie zarysu jej przemian, ku konfrontacji z tym, co wydarzyło się w ostatnim stuleciu w ramach teorii historiografii (zwłaszcza w kontekście tzw. ethical turn). Wyjściowa perspektywa pracy podkreśla wagę wymiaru narracyjnego podręczników akademickich, zatem prowadzi do postrzegania tego typu tekstów nie tylko jako syntez faktów z przeszłości, lecz także dzieł cechujących się konkretnym sposobem nazywania opisywanych fenomenów wychowania, siatką pojęć, stylem argumentacji czy warstwą aksjologiczną. Dla ich ujęcia wykorzystano tutaj wizję tekstu, którą formułuje w książce pt. Granice historyczności Barbara Skarga. Koncepcja ta zakłada istnienie czterech „warstw”, w których realizuje się znaczenie treści – są to: problematyka, kategorie, reguły sensu, epistema. Każdy z analizowanych w pracy podręczników jest opisywany zgodnie z tak zarysowanym podziałem. Szerszych rozważań wymagały zwłaszcza realizowane w syntezach historycznowychowawczych reguły sensu, dla których ujęcia przyjęta została dodatkowo tropologiczna wizja historiografii autorstwa Haydena White’a. Zbadanie charakterystyki poszczególnych podręczników pozwoliło na wyznaczenie linii rozwojowych tego typu pisarstwa naukowego biegnących od międzywojnia do czasów bardzo nieodległych i pozwala równocześnie dostrzec, jak historycznie zmieniała się (lub nie) narracja na każdym z czterech poziomów treści i na ile jest ona zbieżna z przemianami współczesnej teorii historiografii.
Owidiusz
Jest to reprint oryginalnego pierwszego wydania "Przemian". Oferujemy trzy tomy, które zwierają tekst łaciński jego znakomite tłumaczenie na język polski, oraz wstęp, streszczenia poszczególnych ksiąg i bardzo obszerne objaśnienia i przypisy. "Przemiany" inaczej "Metamorfozy" (łac. Metamorphoseon, Libri Quindecim) to złożony z piętnastu ksiąg poemat epicki, napisany przez rzymskiego poetę Owidiusza, przedstawiający przy pomocy wątków mitologii greckiej i rzymskiej stworzenie i historię świata. Owidiusz opowiada lub wspomina 250 mitów zawierających motyw przemiany. Utwór miał na celu stworzenie oryginalnej, rzymskiej wersji kosmogonii i był tworzony pod mecenatem Oktawiana Augusta między 2 a 8 rokiem naszej ery. Dzieło to opowiada o powstaniu świata, zwierząt, roślin i ciał niebieskich. Księgi IV przedstawiają najstarsze mity od chaosu przez potop, cztery wieki ludzkości, pożar świata do czasów tebańskich. Księgi VIX obejmują mity dotyczące Herkulesa. Od księgi XI zaczynają się mity trojańskie, italskie i rzymskie. Owidiusz wzorował się na pisarzach greckich: Kallimachu, Eratostenesie, Nikanderze z Kolofonu, Parteniosie z Nikai oraz rzymskich: Katullusie, Cynnie, Macerze. "Przemiany" są jedną z ważniejszych książek opisujących mitologię.
Owidiusz
Jest to reprint oryginalnego pierwszego wydania "Przemian". Oferujemy trzy tomy, które zwierają tekst łaciński jego znakomite tłumaczenie na język polski, oraz wstęp, streszczenia poszczególnych ksiąg i bardzo obszerne objaśnienia i przypisy. "Przemiany" inaczej "Metamorfozy" (łac. Metamorphoseon, Libri Quindecim) to złożony z piętnastu ksiąg poemat epicki, napisany przez rzymskiego poetę Owidiusza, przedstawiający przy pomocy wątków mitologii greckiej i rzymskiej stworzenie i historię świata. Owidiusz opowiada lub wspomina 250 mitów zawierających motyw przemiany. Utwór miał na celu stworzenie oryginalnej, rzymskiej wersji kosmogonii i był tworzony pod mecenatem Oktawiana Augusta między 2 a 8 rokiem naszej ery. Dzieło to opowiada o powstaniu świata, zwierząt, roślin i ciał niebieskich. Księgi IV przedstawiają najstarsze mity od chaosu przez potop, cztery wieki ludzkości, pożar świata do czasów tebańskich. Księgi VIX obejmują mity dotyczące Herkulesa. Od księgi XI zaczynają się mity trojańskie, italskie i rzymskie. Owidiusz wzorował się na pisarzach greckich: Kallimachu, Eratostenesie, Nikanderze z Kolofonu, Parteniosie z Nikai oraz rzymskich: Katullusie, Cynnie, Macerze. "Przemiany" są jedną z ważniejszych książek opisujących mitologię.
Owidiusz
Jest to reprint oryginalnego pierwszego wydania "Przemian". Oferujemy trzy tomy, które zwierają tekst łaciński jego znakomite tłumaczenie na język polski, oraz wstęp, streszczenia poszczególnych ksiąg i bardzo obszerne objaśnienia i przypisy. "Przemiany" inaczej "Metamorfozy" (łac. Metamorphoseon, Libri Quindecim) to złożony z piętnastu ksiąg poemat epicki, napisany przez rzymskiego poetę Owidiusza, przedstawiający przy pomocy wątków mitologii greckiej i rzymskiej stworzenie i historię świata. Owidiusz opowiada lub wspomina 250 mitów zawierających motyw przemiany. Utwór miał na celu stworzenie oryginalnej, rzymskiej wersji kosmogonii i był tworzony pod mecenatem Oktawiana Augusta między 2 a 8 rokiem naszej ery. Dzieło to opowiada o powstaniu świata, zwierząt, roślin i ciał niebieskich. Księgi IV przedstawiają najstarsze mity od chaosu przez potop, cztery wieki ludzkości, pożar świata do czasów tebańskich. Księgi VIX obejmują mity dotyczące Herkulesa. Od księgi XI zaczynają się mity trojańskie, italskie i rzymskie. Owidiusz wzorował się na pisarzach greckich: Kallimachu, Eratostenesie, Nikanderze z Kolofonu, Parteniosie z Nikai oraz rzymskich: Katullusie, Cynnie, Macerze. "Przemiany" są jedną z ważniejszych książek opisujących mitologię.
Przemiany wiedzy w cyberkulturze. Badania nad kulturą, komunikacją, wiedzą i mediami
Anna Maj
Seria: Media i Kultura (2), ISSN 2719-9789 Obecność nowych technologii i mediów w życiu codziennym współczesnego człowieka wpływa nie tylko na kulturę, komunikację i relacje społeczne, ale też na nasze procesy kognitywne, percepcję i rozumienie świata. Zmiany te są istotne, lecz często niedostrzegane – tracimy z oczu najważniejsze w sensie ewolucyjnym, choć ujawniające się subtelnie, przemiany sposobów myślenia. Warto sprawdzić, jak ewoluowały cyberkulturowe praktyki wiedzy w stosunku do wcześniejszych form gromadzenia, porządkowania i dzielenia się wiedzą oraz w jaki sposób zmieniły się konceptualizacje pojęć piramidy wiedzy: danych, informacji, wiedzy, mądrości. Jaka jest wiedza epoki cyfrowej, wszechobecnych sensorów i usieciowienia? Czy nieustannie zbierając dane z otoczenia, istotnie stajemy się mądrzejsi? Przyjrzymy się ewolucji cyfrowej pamięci, sztucznej inteligencji, algorytmizacji poznania i wikifikacji wiedzy, a także naukowemu porządkowaniu chaosu wszechobecnych danych przy pomocy big data, analityki kulturowej i sieci społecznych. Książka ukazuje cyberkulturowe przemiany wiedzy i jej konceptualizacji w interdyscyplinarnej perspektywie badań nad kulturą, komunikacją, wiedzą i mediami.
Mirosława Marody, Anna Giza-Poleszczuk
Książka wyróżniona Nagrodą im. Jana Długosza 2005 na 9. Krajowych Targach Książki w Krakowie Żyjemy w czasach przyspieszonych przemian - społecznych, ekonomicznych i politycznych - które przeobrażają obecnie większość społeczeństw i większość obszarów ludzkiego życia. Z dnia na dzień, zmieniają się nie tylko zasady ustrojowe w poszczególnych krajach, lecz także na naszych oczach głębokim przekształceniom ulegają również sposoby pracy, formy rodziny, sposoby uczestniczenia w życiu politycznym, komunikowania się i odnoszenia do siebie, stanowiące niewzruszony, wydawałoby się, fundament życia społecznego. Tempo zmian i ich splątane mechanizmy, utrudniają ludziom samo rozpoznanie tego, co właściwie się z nimi dzieje. Ten stan konfuzji poznawczej obejmuje również socjologów. Część badaczy pisze o kryzysie społeczeństwa lub wręcz jego rozpadzie, inni w sposób równie stanowczy ogłaszają narodziny nowej formy życia społecznego - społeczeństwa ponowoczesnego, jeszcze inni od lat głoszą kryzys socjologii, która rozproszona między cząstkowe badania, nie jest w stanie wytworzyć żadnego ogólniejszego obrazu ani współczesnej rzeczywistości, ani zmiany społecznej jako takiej. Przedmiotem tej książki są przemiany więzi społecznej, tego najbardziej podstawowego pojęcia socjologii. Usiłuje ona odpowiedzieć na pytanie, jak powstają więzi, w jaki sposób ulegają rozbiciu i jak na nowo są zawiązywane. Traktujemy ją jako wstęp do rozważań nad tym, co nas wszystkich obecnie dotyka - niezależnie od tego, w jakich specyficznych warunkach żyjemy - nad przebiegiem i skutkami globalnej zmiany społecznej. Stanowi zarazem zaproszenie do dyskusji nad podstawami myślenia socjologicznego.
Agnieszka Wandel
Monografia jest pierwszą tak obszerną pracą, w której w kompleksowy sposób przebadano rozwój, kształt i sposoby upowszechniania publikacji popularnonaukowych lub – zgodnie z nowszą terminologią – edukacyjnych dla dzieci i młodzieży. Podstawą była analiza francuskiego rynku wydawniczego, wybranego ze względu na to, że rozwój tego typu oferty przebiegał we Francji w sposób bardziej systematyczny niż w Polsce, do tego stopnia, że możliwe było uchwycenie określonych tendencji edytorskich, a także ukazanie dalekosiężnych strategii wydawniczych nieznanych w polskim edytorstwie. Autorce udało też się opisać szereg zjawisk obserwowanych globalnie, a więc także na polskim rynku wydawniczym. Za pomocą wieloaspektowego badania repertuaru reprezentatywnych dla tego sektora wydawnictw zdiagnozowała zmiany w zakresie dopasowania poszczególnych publikacji i serii wydawniczych do umiejętności czytelniczych różnych grup wiekowych, a także oszacowała stopień wykorzystania określonych gatunków piśmiennictwa oraz zmienne zainteresowanie daną problematyką. Wskazała przy tym na rosnące znaczenie tzw. gatunków pogranicza, z którymi związane są największe problemy terminologiczne i klasyfikacyjne, a także wpływ kultury masowej i rozwoju nowoczesnych technologii na kształt i tematykę książek. Agnieszka Wandel wykonała olbrzymią pracę i dokonała w swojej monografii wielu ciekawych ustaleń [...]. Rozprawa ta powinna w pierwszej kolejności trafić do badaczy i studentów związanych z takimi dyscyplinami, jak bibliologia i informatologia, literaturoznawstwo, pedagogika czy kulturoznawstwo. Jestem przekonany, że okaże się ona pożyteczna dla każdego, kto jest zainteresowany zagadnieniem popularyzacji nauki, edytorstwem czy promocją książki dziecięcej i młodzieżowej, a więc wydawców, bibliotekarzy, nauczycieli i rodziców. Dr hab. Michał Rogoż, prof. UP w Krakowie Agnieszka Wandel, dr nauk humanistycznych, bibliolog, bibliotekoznawca, licencjat filologii romańskiej. Adiunkt w Instytucie Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa Uniwersytetu Wrocławskiego. Zastępca redaktora naczelnego „Roczników Bibliotecznych”, współpracownik portalu Mądre Książki, członkini Centrum Badań Literatury dla Dzieci i Młodzieży na Uniwersytecie Wrocławskim. Interesuje się edytorstwem i rynkiem książki dla dzieci i młodzieży.
Przemoc i agresja w szkole. Od rozpoznania przyczyn do sposobów przeciwdziałania
Paweł Łuczeczko (red.)
W szkole spotykają się różne typy przemocy m.in. wpisana w system edukacji i nieusuwalna z niego przemoc symboliczna, czy też ta, wynikająca z funkcjonowania jednostki w rodzinie czy grupie rówieśniczej. Przenikanie się tych sfer czyni zadanie odróżniania przemocy akceptowanej (legalnej i niezbędnej w procesie socjalizacji), od przemocy nieakceptowanej społecznie (nielegalnej i szkodliwej w procesie socjalizacji) zadaniem niezwykle trudnym. Przemożne jest znaczenie przemocy niewidocznej, ukrytej nie tylko przed wymiarem sprawiedliwości, ale i przed spojrzeniami. Jak ją odnaleźć? Zapewne ukrywa się ona właśnie na granicy tego co akceptowalne i tego co niedopuszczalne. Pojawi się przede wszystkim tam, gdzie zapomnimy, jako nauczyciele i pedagodzy, zadać sobie w porę bardzo ważnych pytań: czy to po prostu końskie zaloty, czy może już molestowanie; czy to nieformalny chrzest pierwszaków, czy może już fala; czy to tylko kolejne stanowcze upomnienie podniesionym głosem, czy już psychiczne znęcanie się nad uczniem
Przemoc, której nie widać. Jak rozpoznać i przerwać cykl przemocy psychicznej
Theresa Comito
Poradnik z ćwiczeniami Skoro sięgasz po tę książkę, to prawdopodobnie zdajesz sobie sprawę, że w twoim życiu dzieje się coś niedobrego. Być może nie wiesz, jak to opisać czy zdefiniować, ale czujesz, że potrzebujesz pomocy w znalezieniu rozwiązania. Poradnik pomoże ci rozpoznać i zrozumieć mechanizmy przemocy psychicznej. Przede wszystkim jednak pozwoli ci uwolnić się od niej i odzyskać kontrolę nad twoim życiem. Przemoc psychiczna jest to systematyczne znęcanie się nad kimś w sposób niemający charakteru działań fizycznych. Obejmuje szereg zachowań, które mają na celu zranienie drugiej osoby, osłabienie jej pewności siebie, uwłaczenie jej godności i przejęcie nad nią kontroli. Ofiara przemocy psychicznej może zmagać się z lękiem, depresją oraz innymi objawami fizycznymi, mieć niską samoocenę, doświadczać dezorientacji czy trudności z koncentracją lub z podejmowaniem decyzji. Przemoc ta bywa subtelna i niewidoczna, ale niszczy człowieka od środka. Przerwanie cyklu przemocy psychicznej jest jednak możliwe. Pierwsze kroki obejmują uświadomienie sobie, że to, czego doświadczasz, jest przemocą, zrozumienie, że to nie twoja wina, i uznanie, że za zachowanie krzywdziciela odpowiada on sam. Dzięki zamieszczonym w książce praktycznym ćwiczeniom dowiesz się, jak rozpoznać oznaki przemocy psychicznej, zrozumiesz jej mechanizmy, nauczysz się przed nią bronić i zapobiegać jej w przyszłości. Przestaniesz jej zaprzeczać, minimalizować jej rozmiary oraz obwiniać się o to, że ktoś cię rani i krzywdzi. Uwolnisz się z przemocowej relacji i staniesz na nogi z większą siłą i samoświadomością. To pozwoli ci ruszyć naprzód, w stronę równowagi emocjonalnej i wolności osobistej.
Daria Modrzejewska
Warto przyjrzeć się całemu systemowi szkolnemu szkoły podstawowej i zweryfikować, na ile przyczynia się do powstawania, a na pewno eskalacji przemocy psychicznej, a także na jakim etapie edukacyjnym uczniowie zaczynają dręczyć i szykanować innych (Daria Modrzejewska, ze Wstępu). W środowisku szkolnym coraz częściej dochodzi do dyskryminacji uczniów, ostracyzmu, prześladowania - w różnych formach. Najbardziej groźne i szkodliwe są zjawiska prześladowania psychicznego. Psychiczny terror nierzadko przebiega niepostrzeżenie, chociażby ze względu na trudność w dostrzeżeniu jego "subtelnych" narzędzi. Warto dodać, iż przemoc psychiczna zwykle nie ma incydentalnego charakteru. Szkolny terror ma tendencję do trwania, co więcej, w stosunku do wciąż tych samych uczniów. I właśnie tak opisywane zjawisko przemocy psychicznej, które zachodzi w relacjach między uczniami, stało się przedmiotem badań Autorki.
Przemoc w związku a terapia skoncentrowana na emocjach (EFT). Walka o miłość
Jef Slootmaeckers, Lieven Migerode
O przemocy jako miejscu, w którym relacja traci język, ale niekoniecznie pragnienie bliskości Przemoc w relacji intymnej przez długi czas była traktowana jako jednoznaczne przeciwwskazanie do terapii par. Książka ta proponuje inne, osadzone w teorii przywiązania i klinicznym doświadczeniu, rozumienie tego zjawiska - takie, które nie relatywizuje przemocy, a jednocześnie pozwala dostrzec jej relacyjny kontekst. Autorzy wprowadzają kluczowe rozróżnienie pomiędzy przemocą opartą na kontroli i dominacji, w której praca z parą nie jest bezpieczna ani wskazana, a przemocą sytuacyjną, pojawiającą się w warunkach intensywnego zagrożenia więzi, eskalacji emocji i załamania zdolności do regulacji afektu. W tym ujęciu przemoc nie jest wyrazem bliskości, lecz dramatycznym sygnałem jej utraty. Publikacja pokazuje, że w określonych warunkach klinicznych praca terapeutyczna może koncentrować się na odbudowie bezpieczeństwa emocjonalnego, rozpoznaniu destrukcyjnych cykli interakcyjnych i przywracaniu dostępu do podstawowych potrzeb przywiązaniowych. To książka, która oferuje terapeutom język i ramy pozwalające rozumieć bez usprawiedliwiania oraz podejmować odpowiedzialną interwencję tam, gdzie przemoc jest wołaniem o więź, a nie narzędziem władzy.
Ashley D. Kendall, Debra Kissen, Micah Ioffe,...
PROGRAM TRENINGOWY DLA NASTOLATKÓW Być może uważasz, że niektórzy ludzie po prostu rodzą się spokojni, podczas gdy pozostali są skazani na zmaganie się z lękiem przez całe życie. Może sądzisz, że nie jesteś w stanie przezwyciężyć zamartwiania się, niepewności siebie czy samokrytyki. Na szczęście dla ciebie to nieprawda! Dzięki specjalnym ćwiczeniom umysłowym możesz zwiększyć opanowanie, osiągnąć spokój i wzmocnić wiarę w siebie. Niniejsza książka jest czymś więcej niż zwykłym poradnikiem to kompleksowy plan treningowy dla twojego mózgu, siłownia dla twojego umysłu. Pozwoli ci przeprogramować mózg tak, by odczuwać większy spokój, przestać wciąż się zamartwiać i rzadziej działać w trybie lęku. Autorki książki opracowały niezwykle przyjazny i przystępny program, który wytrenuje twój umysł i wzmocni nowe połączenia nerwowe w twoim mózgu. Obejmuje on dziesięć podstawowych umiejętności potrzebnych do przeprogramowania mózgu, tak aby: przezwyciężyć lęk, przestać krytykować siebie, być tu i teraz, uwolnić się od bólu emocjonalnego, zwiększyć odporność psychiczną, zmieniać perspektywę, ostudzić silne emocje, przestać odkładać działanie na później, być człowiekiem pewnym siebie, utrzymać wypracowane rezultaty.
Przerwane emancypacje. Polityka ekscesu w kinie polskim lat 1968-1982
Sebastian Jagielski
Przerwane emancypacje Sebastiana Jagielskiego mają szansę stać się wydarzeniem, zważywszy na ich polemiczny charakter i komentarze do wątków żywo dyskutowanych we współczesnej debacie publicznej: historii ludowych, prześnionych rewolucji, emancypacji kobiet w socjalizmie, relacji polsko-żydowskich. Przekonuje on, że w latach 1968–1982, a więc między Marcem 1968 roku a „Solidarnością”, dwiema rewolucjami konserwatywnymi, wyłaniała się nowa struktura odczuwania, która niosła ze sobą potencjał emancypacyjny (kobiet, chłopów i robotników, Żydów, homoseksualistów), autonomiczny względem wartości narodowych i religijnych, ale został on odrzucony, powściągnięty, niezrealizowany. Trafnie dostrzega freudowskie „wiązanie” nierozładowanego emancypacyjnego potencjału prześnionej rewolucji z energią kontestacji na Zachodzie. Przerwane emancypacje są zatem tyleż pracą akademicką, co manifestem metody i politycznej wrażliwości. dr hab. Monika Talarczyk, prof. PWSFTviT w Łodzi Książka Sebastiana Jagielskiego, będąca nie tylko pracą filmoznawczą, ale też fascynującą wiwisekcją pewnego brzemiennego w skutki czasu w polskiej kulturze, dowodzi, że jest pracą wyemancypowaną w tym sensie, że swobodnie korzystając z inspiracji z wielu dziedzin humanistyki, proponuje własny oryginalny język i ważkie ogólnokulturowe rozpoznania rozwijane w oparciu o partykularną dziedzinę historii kina polskiego. Kino służy jako znakomity materiał do ukazania szerszych procesów, życia kultury, zmiennej gry jej znaczeń i wartości. Książka Przerwane emancypacje stanowi udaną, brawurową próbę zaproponowania nowej optyki oraz nowego języka opisu dla istotnego (po lekturze książki Jagielskiego rzec można, znacznie istotniejszego niż pierwotnie się wydawało) okresu historii kina polskiego. dr hab. Marcin Adamczak, prof. UAM Jeśli angielskie słowo excess oznacza przede wszystkim nadmiar, to „eksces” w języku polskim wiąże się niemal wyłącznie z destabilizacją normy. Pochodzący od łacińskiego excessus (zboczenie, odstąpienie od obowiązku) „eksces”, zgodnie z definicją zawartą w Słowniku wyrazów obcych z 1971 roku, oznacza „naruszenie porządku publicznego, zakłócenie spokoju; wybryk, wyskok, wykroczenie”. W Przerwanych emancypacjach eksces oznacza strategię politycznego oporu. Za sprawą tego, co nadmiernie cielesne, szokujące czy prowokujące, uwidacznia zerwania i pęknięcia wewnątrz dominujących struktur (ideologicznych, kulturowych, politycznych), ujawniając zarazem to, co te struktury tłumią, ukrywają i wykluczają. Są to opowieści o tym, jak histeryczne, straumatyzowane i ekstatyczne ciała podważają porządek społeczny, antycypując jednocześnie nowe sposoby bycia i odczuwania w świecie. Sebastian Jagielski – kulturoznawca i filmoznawca, adiunkt w Instytucie Sztuk Audiowizualnych Uniwersytetu Jagiellońskiego. Jest autorem monografii Maskarady męskości. Pragnienie homospołeczne w polskim kinie fabularnym (2013). Współredagował między innymi tomy: Ciało i seksualność w kinie polskim (2009) i Kino polskie jako kino transnarodowe (2017). Publikował w „Tekstach Drugich”, „Kwartalniku Filmowym”, „Didaskaliach” i „Studies in European Cinema”. Wyróżniony w konkursie im. Inki Brodzkiej-Wald (2013) na najlepszą pracę doktorską dotyczącą współczesności z dziedziny humanistyki. Zajmuje się historią kina polskiego ujmowaną z perspektywy teorii krytycznych.
Przesłanie Boskiej Iliady. Tom 1
Walter Russell
Przesłanie Boskiej Iliady zajmuje we wszechświecie Waltera Russella specjalne, najważniejsze miejsce. To pozycja rzutująca na całą jego późniejszą twórczość, która następnie będzie przez niego wielokrotnie przywoływana w innych publikacjach. Wydana w 1950 roku zawiera treść i interpretację objawień, których Autor doświadczał regularnie od najwcześniejszych lat, w szczególności zaś treść najdłuższego z nich, mającego miejsce w maju 1921 roku. To niezwykłe uniesienie trwało nieprzerwanie przez 39 dni i wpłynęło na całe późniejsze życie tego niezwykłego artysty. W jego wyniku zaznał, jak sam twierdził, pełni „Kosmicznej Świadomości”, stanu nadświadomości i wszechwiedzy znakomicie opisanego przez Richarda Maurice’a Bucke’a (1903), w którym zgłębił tajemnice odwiecznego uniwersalnego prawa natury, budowy wszechświata, roli człowieka we wszechświecie, zagadnień fizycznych, astronomicznych i metafizycznych, których spisaniu wedle kryteriów i aparatu pojęciowego współczesnej nauki poświęcił większość późniejszego życia twórczego i naukowego. Jego wizja na łamach New York Times’a została określona mianem Dwukierunkowego Wszechświata Waltera Russella i stała się źródłem polemiki i dyskusji z powszechnymi przekonaniami i naukowymi paradygmatami, gdyż opisywane przez Russella właściwości materii okazywały się inne niż te na które wskazywała akademicka nauka i chociażby Tablica Mendelejewa. Jest to druga książka spośród bogatego i różnorodnego dorobku Waltera Russella, którą mamy zaszczyt przedstawić polskim Czytelnikom jako pierwsi w Polsce. Dorobek Waltera Russella był w Stanach Zjednoczonych przedmiotem zróżnicowanego odbioru, zarówno krytyki oraz akceptacji. Za dokonania naukowe, w szczególności dotyczące budowy materii i izotopów wodoru, otrzymał on tytuł doktora Amerykańskiej Akademii Nauk. Jego koncepcje filozoficzne i humanistyczne łączą się z wiedzą, którą przedstawiał w wysoce kunsztownej formie, za pomocą pięknych diagramów oraz bardzo precyzyjnych pojęć, balansując na granicy pięknego, poetyckiego języka oraz ścisłych pojęć naukowej terminologii. Niniejsza pozycja jest już dojrzałym owocem ekspresji artystycznej i filozoficznej Autora, która stanowi fundament założonego przez niego wraz z małżonką Lao Russell (wcześniej znanej jako Daisy Stebbing) University of Science and Philosophy, będącego międzynarodowym centrum kulturalnym i artystycznym, miejscem wykładów, spotkań i przestrzenią twórczą, pełniącą również funkcje ekspozycyjne dla dorobku Waltera Russella. Bogactwo spuścizny postaci tak wszechstronnej, przedsiębiorczej i twórczej a jednocześnie silnie podkreślającej potrzebę moralnej przemiany Stanów Zjednoczonych i świata, jest tak ogromne, że wydaje sie niezrozumiałym dlaczego aż dotąd zupełnie umknęło polskim wydawcom i polskim historykom nauki i sztuki. Nic to dziwnego jeśli tylko zdamy sobie sprawę z tego, że pierwsza rzetelna biografia Russella powstała dopiero po ponad pięćdziesięciu latach od jego śmierci. Z tym większą radością przedstawiamy Państwu kolejną w dorobku Waltera Russella pozycję, która mimo upływu czasu wciąż intryguje, niezmiennie stawiając Czytelnika w owym przyjemnym intelektualnym zakłopotaniu, które być może pozwoli mu na spojrzenie na kwestie najważniejsze z zupełnie innej, nowej, a być może nawet i lepszej perspektywy. Niewątpliwie takie są intencje Waltera Russella. Intencją wydawcy jest natomiast zainteresowanie Czytelników w Polsce postacią inspirującą, charyzmatyczną i niezwykłą, której dorobek stanowi ważny filar jakości na której zbudowano moralną i przemysłową wielkość Stanów Zjednoczonych XX. wieku oraz zachęcenie ich do dalszych samodzielnych poszukiwań. W kontraście z kolonialistyczną naturą tego kraju, ludzi budujących Amerykę cechowały także postawy pełne humanistycznych ideałów, twórczego wysiłku, pracy nad samodoskonaleniem i wiary w osiągnięcie postawionych sobie, ambitnych i szlachetnych celów. Postawy, które stanowią źródło idei amerykańskiego dobrobytu i które, z niezrozumiałych przyczyn, są wciąż skryte w cieniu wszędobylskiej popkultury, z którą nierzadko głównie kojarzymy dziś Amerykę, a która tak często pozbawiona jest cnót. Jednak, jak to zwykle bywa, do źródeł droga wiedzie pod prąd. A czy warto płynąć akurat tą rzeką? Odpowiedź na to pytanie pozostawiamy naszym drogim Czytelnikom.
Przestając wiedzieć. Fenomenologia i etyka psychoterapii
Jacques Blaize
"Przywrócenie wymiaru etycznego w samym sercu aktu terapeutycznego" Przestając wiedzieć. Fenomenologia i etyka psychoterapii jest zbiorem tekstów opublikowanych w latach 90. we francuskich czasopismach psychoterapeutycznych oraz wygłoszonych wykładów. Jest zestawieniem, który wytrąca z wygody, z utartych formuł myślenia o terapii, pobudza do refleksji, rodzi wątpliwości względem znanych prawd, jest manifestem przeciw ortodoksyjności myślenia, zachętą do ciągłych poszukiwań. Książka ma charakter teoretyczny, który jednak ma duże znaczenie dla sposobu prowadzenia praktyki psychoterapeutycznej. Ze zbioru esejów Blaize'a wyłania się idea przewodnia, ukryta w metaforze "zawieszenia wiedzy", którą odczytać można jako próbę ujawniania fenomenologicznego rdzenia psychoterapii Gestalt. Książkę polecam wszystkim terapeutom, dla których istotnym jest, aby w procesie terapeutycznym nie dokonywać uprzedmiotowień, uproszczeń i sztywnych kategoryzacji człowieka. Terapeutom, którym obce są "tipy" psychologiczne, którzy lubią myśleć i nie boją się przestawać wiedzieć, by być bliżej doświadczenia pacjenta. Nie jest to lektura łatwa, ale ujawnia złożoność i niuanse wpływów fenomenologicznych na psychoterapię. Czytelnik nie znajdzie w niej prostych recept, zbioru strategii i prostych porad terapeutycznych, wskazówek w stosowaniu procedur i zabiegów kalkulacyjnych. Odnajdzie jednak zachętę do myślenia, które uczy, że kategorie to nie rzeczywistość. To natomiast wytrąca z wygody trwania w pewności i oczywistości sądów oraz rozbudza ciekawość. [Marek Jawor, ze wstępu] Każda forma psychoterapii opiera się na wiedzy. A jednak prawdziwie twórczy akt terapeutyczny jest najczęściej możliwy jedynie poprzez umieszczenie tej wiedzy w nawiasie. To przynajmniej tymczasowe zawieszenie ukonstytuowanej wiedzy jest dla terapeuty próbą, nigdy nieudaną, ale zawsze konieczną, po prostu bycia obecnym przy kliencie, tak jakby odkrywał go po raz pierwszy. Porzucenie tej iluzji oznacza zaakceptowanie momentu "niewiedzy", tego momentu, w którym możliwość nowości wyraża się poprzez ucieczkę od neurotycznego powtarzania, krótko mówiąc, możliwość prawdziwej zmiany. Oznacza to także przywrócenie wymiaru etycznego w samym sercu aktu terapeutycznego. Stanowisko takie opiera się na podejściu fenomenologicznym zapoczątkowanym przez Husserla, jest nawet w pewnym sensie definicją tego podejścia. Autor zaprasza nas zatem do fenomenologicznego ponownego odczytania terapii językiem jednocześnie jasnym i zwięzłym, ale zawsze rygorystycznym i unikającym nadmiernych uproszczeń. W istocie terapia Gestalt, czasami zapominając o swoich fenomenologicznych podstawach, sama zbyt często ulegała fascynacji technikami, złudzeniu wiary, że jej pojęcia są rzeczywistością, co jest bardziej ostateczne, i że ma moc egzorcyzmowania cierpienia i prowadzenia do szczęścia! Marek Jawor, psychoterapeuta Gestalt, doktor filozofii, nauczyciel akademicki. Interesuje się zwiąkami psychoterapii z filozofią. Autor publikacji o fenomenologicznych podstawach psychoterapii Gestalt. Porwadzi prywatny gabinet i specjalistyczne warsztaty psychoterapeutyczne w Alicante oraz jest wykładowcą w Instytucie Integralnej Psychoterapii Gestalt (autor wstępu) Piotr Skalski, ur. 1984 w Krakowie. Ma wykształcenie filozoficzne, zajmuje się pisaniem i tłumaczeniem. Przetłumaczył m.in. zbiór tekstów Georges'a Bataille'a Psychologiczna struktura faszyzmu (słowo/obraz terytoria 2024). Jest współtwórcą i redaktorem czasopisma literackiego "Pole" (poledwumiesiecznik.com). Mieszka w Warszawie (tłumacz) Jacques Blaize, profesor filozofii i terapeuta Gestalt w Nantes, gdzie przez długi czas kierował Instytutem Terapii Gestalt. Dziś kontynuuje swoją pracę w różnych instytutach we Francji i w Europie jako superwizor o wyraźnie fenomenologicznej inspiracji (autor)