Popularnonaukowe i akademickie
Nowe myślenie o gospodarowaniu
Walenty Ostasiewicz
Nowe myślenie o gospodarowaniu, którego celem jest dobre życie obejmujące wszystkie organizmy, począwszy od maleńkiej komórki, a kończąc na całej Naturze, przedstawione jest w formie elementarza. Nie jest to praca o myśleniu ekonomicznym ani tym bardziej o ekonomii myślenia. Jest to elementarz o prowadzeniu swojej zagrody (gniazda) przez różne organizmy, w szczególności przez społeczności ludzkie (organizmy społeczne). Jak w każdym elementarzu, tak i w tym przeważa język myślenia konkretnego nad myśleniem abstrakcyjnym. Gospodarowanie jest to przecież czynność bardzo konkretna, służąca zaspokojeniu potrzeb życiowych. Każde stworzenie chce żyć i cieszyć się życiem. Ten fakt stanowi pierwszy filar nowego myślenia. Żeby żyć, trzeba mieć przede wszystkim jedzenie, schronienie i odzienie. Wszystko to pozyskuje się w wyniku czynności nazywanych gospodarowaniem. To, że każde stworzenie, aby żyć, musi gospodarować, stanowi drugi filar nowego myślenia o gospodarowaniu. Ludzkość żyje na Ziemi i z niej żyje, pasie się na ciele Natury. Natura jest bowiem największym żywym organizmem, na którym żyją wszystkie inne żywe stworzenia. Ten - niechętnie akceptowany - fakt stanowi trzeci filar nowego myślenia: gospodarka ludzka jest wpleciona w gospodarkę Natury.
Nowe rozwiązania techniczne, organizacyjne i informatyczne w transporcie
Józef Stokłosa
Monografia prezentuje zagadnienia techniczne, organizacyjne i informatyczne w zastosowaniu do nowoczesnych systemów transportowych. Przedstawiono w niej zasady projektowania i optymalizacji działania autobusu elektrycznego zasilanego z wodorowych ogniw paliwowych oraz nową metodę doboru parametrów eksploatacyjnych pojazdów w aspekcie zwiększenia ich trwałości w użytkowaniu. Zidentyfikowano zjawiska ograniczające poprawną eksploatację środków transportowych wynikające, m.in. ze złego stanu technicznego pojazdów, nieprawidłowej organizacji procesu trans¬portowego oraz z niedostatecznego zaplecza techniczno-obsługowego i naprawczego, prowadzącego do zbędnych postojów. Zaproponowaną metodę doboru parametrów eksploatacyjnych pojazdów zaprezentowano na elementach modelu programowania dynamicznego z zastosowaniem algorytmów heurystycznych. Kolejny rozdział poświęcony jest problemom związanym z drogowym trans¬portem ładunków niebezpiecznych, a konkretnie materiałów promieniotwórczych, w tym obowiązującym przepisom prawa, na podstawie których organizuje się transport drogowy takich ładunków, klasyfikacji materiałów radioaktywnych i używanych do tego celu pojemników transportowych, charakterystyce najważniejszych zagrożeń stwarzanych przez materiały radioaktywne w trakcie transportu drogowego oraz sposobom ich eliminowania. W monografii przedstawiono również sposób na zmniejszenie wielkości miejsca parkingowego bez obniżenia jego funkcjonalności w założonych warunkach szczególnych oraz analizę systemową czynników wpływających na funkcjonowanie transportu drogowego w zastosowaniu do przewozu produktów rolnych, oszacowano też czynniki mające wpływ na jego efektywność. W publikacji zaprezentowano koncepcję e-roweru jako alternatywnego środka transportu dla osób z niepełnosprawnościami. Omówiono koncepcję roweru dla osób z dysfunkcjami ruchu, którego konstrukcja pozwala na płynne przełączenie trybu jazdy z pojazdu trójkołowego do dwukołowego, dając użytkownikowi możliwość korzystania z zalet klasycznego roweru. Kolejne rozdziały poświęcono innowacyjnym rozwiązaniom w towarowym transporcie lotnicznym, czyli projektowi HUULC (Hydrogen-powered Unmanned Ultra Large Cargo aircraft), który będzie pionierem w zrównoważonym transporcie lotniczym o dużej przepustowości, konkurencyjnym w stosunku do przewozów morskich; zastosowaniu systemów informacji przestrzennej (GIS) w logistyce; racjonalizacji obsługi trans¬portowej w kolejowym transporcie towarowym; koncepcji wyznaczania sygnatur tras wykorzystującej metody sztucznej inteligencji; zagadnieniom transportu kolejowego, a w szczególności stabilności toru bezstykowego oraz przedstawiono fragment prac zmierzających do opracowania koncepcji nowego transportera pływającego dla Sił Zbrojnych.
Nowe rzeczywistosci społeczne nowe teorie socjologiczne. Dyskusje i interpretacje
Maciej Gdula, Aleksandra Grzymała-Kazłowska, Renata Włoch
Mimo ciągłych narzekań na kryzys teorii socjologicznej uznać trzeba, że ma się ona całkiem dobrze. Teoria socjologiczna nie tylko po prostu nadąża za zmieniającym się światem, ale uczestniczy także w zmianach, dostarczając narzędzi do interpretacji i kształtowania procesów społecznych. W książce tej, odnosząc się do tak różnych problemów jak media, terroryzm, kapitał społeczny, mniejszości czy konflikt klasowy, podejmujemy dyskusję o teorii socjologicznej w ruchu, zmagającej się z dynamiczną rzeczywistością i biorącej udział w sporach na temat jej kształtu. Stare i nowe koncepcje, które są tu zestawiane, łączone i konfrontowane ze sobą, dają świadectwo temu, że dla socjologów zrozumienie świata jest równie ważne jak jego zmiana.
Zbigniew B. Gaś
Rzeczywistość coraz częściej stawia pytania o przyszłość profilaktyki. Wydaje się, że stoją przed nami dwie drogi. Pierwsza z nich to traktowanie profilaktyki wyłącznie jako działania doraźnego i interwencyjnego w odniesieniu do zjawisk i zachowań, które okresowo otrzymają status dysfunkcji. Druga droga to traktowanie profilaktyki jako konsekwentnego działania na rzecz przywracania świata wartości, dzięki czemu wielowymiarowe zdrowie i dojrzałe życie będą głównymi wyznacznikami jakości zachowania. Niniejsza publikacja ma zatem na celu pomoc specjalistom w sformułowaniu własnej odpowiedzi na powyższe pytanie, a tym samym zwiększenie poczucia osobistej odpowiedzialności za przyszłość profilaktyki w Polsce. Zawiera ona opracowania ukazujące aktualne możliwości i potencjalne obszary działań profilaktycznych. Stanowi ona cenne źródło wiedzy o fenomenie profilaktyki w szerokiej perspektywie interdyscyplinarności. Jest udaną próbą bardzo interesującego podejścia metodologicznego, budującego pomost między różnego rodzaju dziedzinami i dyscyplinami wiedzy
Nowe wzorce formowania i rozwoju rodziny w Polsce
Anna Matysiak, Anna Baranowska-Rataj, Monika Mynarska, Anna...
Książka przedstawia najważniejsze wyniki uzyskane w ramach interdyscyplinarnego projektu badawczego ,,Nowe wzorce formowania rodziny w Polsce - kontekst społeczno-ekonomiczny, preferencje i wpływ na zadowolenie z życia" (FAMWELL). Celem projektu było pogłębienie wiedzy na temat przyczyn rozpowszechniania się nowych wzorców tworzenia i rozwoju rodzin w Polsce oraz ich konsekwencji dla dobrostanu psychicznego ludności. W kolejnych rozdziałach badamy, jak różnego rodzaju zasoby i ograniczenia, o charakterze ekonomicznym, instytucjonalno-prawnym czy społecznym, a także wyznawany system wartości wpływają na formowanie związków - w tym związków nieformalnych - i ich rozpad, na decyzje o urodzeniu pierwszego i kolejnego dziecka, a także na zjawisko bezdzietności. Praca prezentuje wartościowe rezultaty, które należy ocenić jako wzbogacające wiedzę w zakresie kształtowania się nowych wzorców formowania i rozwoju rodziny w Polsce z uwzględnieniem ich wpływu na zadowolenie z życia. Wszystko to gwarantuje, że publikacja znajdzie liczne grono nabywców wśród demografów, ekonomistów, socjologów, polityków społecznych, zainteresowanych procesami demograficznymi, ich społeczno-ekonomicznymi uwarunkowaniami i konsekwencjami oraz możliwościami aplikacyjnymi otrzymanych wyników. z recenzji dr hab. Jolanty Kurkiewicz, prof. UE w Krakowie
Nowe zasady liczenia stażu pracy od 1 stycznia 2026 r. - przykłady dla bibliotek publicznych
Maciej Karpiński
Od 1 stycznia 2026 r. wchodzą w życie istotne zmiany w sposobie ustalania stażu pracy. Nowe przepisy obejmą również pracowników bibliotek publicznych - zarówno zatrudnionych na stanowiskach bibliotekarskich, jak i administracyjnych. Publikacja zawiera praktyczne przykłady dostosowane do realiów funkcjonowania bibliotek publicznych, wskazówki interpretacyjne oraz konkretne scenariusze postępowania w działach kadr i u dyrektorów jednostek. To nie tylko omówienie przepisów, ale przede wszystkim narzędzie do bezpiecznego i prawidłowego wdrożenia zmian w instytucji kultury.
Michał Kowalski
Zmiany w Kodeksie pracy od 1 stycznia 2026 r. wprowadzają nowe zasady ustalania stażu pracy, mające kluczowe znaczenie dla nauczycieli bibliotekarzy. Poprawne naliczanie stażu wpływa nie tylko na dodatki stażowe, ale też na prawo do nagród jubileuszowych i innych świadczeń związanych z długoletnim zatrudnieniem. Publikacja jest napisana w przystępny sposób, z licznymi przykładami i scenariuszami praktycznymi, dzięki czemu nauczyciele bibliotekarze oraz kadry zarządzające bibliotekami łatwo zastosują nowe przepisy w codziennej pracy.
Nowe życie? Antologia literatury jidysz w powojennej Łodzi (1945-1949)
Magdalena Ruta
Nowe życie? Antologia literatury jidysz w powojennej Łodzi (1945–1949) – to ostatni tom z serii łódzkich judaików, sfinansowanej ze środków Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki. Projekt obejmował przebadanie literatury i kultury łódzkich Żydów w latach 1918–1950. O ile ta pierwsza data, oznaczająca odzyskanie niepodległości i utworzenie państwa polskiego, stanowi ważną cezurę w historii Polski i jej obywateli, którymi byli także mieszkańcy wyznania mojżeszowego, o tyle ta druga może wydawać się nieoczywista. Nic bowiem szczególnego nie wydarzyło się w roku 1950. W życiu łódzkiej gminy żydowskiej rok ten miał jednak znaczenie przełomowe, gdyż to właśnie wówczas – w wyniku wzmożonej emigracji z Polski do Izraela i innych krajów – większość mieszkańców żydowskiego pochodzenia opuściła Łódź. Była wśród nich duża grupa ocalonych z getta. Seria Judaica Łódzkie Sztetl, szund, bunt i Palestyna. Twórczość literacka Żydów w Łodzi 1900–1939 Bałuty. Powieść o przedmieściu Encyklopedia getta. Niedokończony projekt archiwistów z getta łódzkiego Notatki z łódzkiego getta 1941–1944 Oblicza getta. Antologia literatury z getta łódzkiego