Popularnonaukowe i akademickie
Zachowania kierowców pojazdów w otoczeniu środków uspokojenia ruchu w warunkach miejskich
Robert Ziółkowski
Prędkość jazdy, z jaką mogą poruszać się kierowcy, jest podstawowym miernikiem oceny jakościowej infrastruktury drogowej. Pozostaje również dominującym czynnikiem sprawczym wypadków i kolizji drogowych, w związku z tym wymaga efektywnego zarządzania. W obszarach zabudowanych do najskuteczniejszych działań w tym zakresie należy wdrażanie rozwiązań polegających na uspokojeniu ruchu. Obecność fizycznych środków kontroli prędkości wpływa również na płynność jazdy i determinuje dynamiczne zachowania kierowców wyrażone intensywnością manewrów hamowania i przyspieszania, które nie były dotychczas szerzej analizowana w literaturze. W pracy przedstawiono wyniki badań i analiz prędkości oraz dynamicznych zachowań kierowców w rejonie oddziaływania najczęściej instalowanych inżynierskich środków uspokojenia ruchu: fotoradarów, rond z grupy mini i małych, progów zwalniających listwowych oraz progów zwalniających w postaci wyniesionych tarcz przejść dla pieszych i skrzyżowań.
Zachowania kontrproduktywne w pracy
Łukasz Baka
Co sprawia, że pracownicy szkodzą organizacji? Jakie motywy nimi kierują? Czy zachowania szkodliwe są wynikiem oddziaływań czynników środowiska pracy, czy też względnie trwałych dyspozycji psychicznych? Autor książki od dawna poszukuje odpowiedzi na te i podobne pytania. Swoje przemyślenia, obserwacje, a także wyniki badań zawarł w niniejszej monografii. Książka podejmuje zagadnienie zachowań kontrproduktywnych w pracy. Chociaż na przestrzeni ostatnich kilkunastu lat w światowej literaturze psychologicznej obserwuje się wzmożone zainteresowanie tą problematyką, w Polsce rzadko jest ona podejmowana. Powołując się na klasyczne ujęcia tematu, jak również na wyniki najnowszych badań, dr Łukasz Baka przedstawia sposoby konceptualizacji problemu, modele teoretyczne, typologie, metody pomiaru, a także organizacyjne i osobowościowe wyznaczniki zachowań kontrproduktywnych. Następnie prezentuje serię sześciu własnych badań w różnych grupach zawodowych, których wspólnym celem było poznanie mechanizmów rozwoju tego typu zachowań. Książka adresowana jest zarówno do pracowników naukowych i studentów specjalizujących się w psychologii pracy i organizacji, jak i do praktyków na co dzień zajmujących się zarządzaniem personelem - menedżerów, liderów grup, specjalistów działów kadr. Łukasz Baka jest psychologiem i pedagogiem społecznym. Pracuje jako adiunkt w Katedrze Psychologii Społecznej Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej oraz w Zakładzie Ergonomii CIOP-PIB w Warszawie. Interesuje się problematyką stresu w pracy oraz jego zdrowotnymi i organizacyjnymi następstwami (m.in. wypaleniem zawodowym i zachowaniami kontrproduktywnymi), jak również pozytywną psychologią pracy (m.in. rozwojem zasobów osobistych, satysfakcją z pracy, zaangażowaniem w pracę i zachowaniami obywatelskimi). Opublikował kilkadziesiąt artykułów na ten temat, a także trzy monografie. Członek Polskiego Stowarzyszenia Psychologii Organizacji, Polskiego Stowarzyszenia Psychologii Społecznej oraz European Academy of Occupational Health Psychology i Stress and Anxiety Research Society. Z recenzji dr hab. Marioli Łaguny, prof. KUL: Przedstawiona do recenzji monografia ujmuje wieloaspektowo zjawisko zachowań kontrproduktywnych, prezentując zarówno jego charakterystyki i typologie, jak i wskazując na różnorodne uwarunkowania związane z osobą pracownika oraz z kontekstem organizacyjnym, w którym ona funkcjonuje. Tym jednak, co stanowi o szczególnej wartości monografii jest analiza mechanizmów regulujących występowanie różnych form zachowań kontrproduktywnych, próba wyjaśnienia złożonych relacji między różnymi czynnikami, które sprzyjają tego typu zachowaniom. Autor dokonał bardzo szerokiej analizy literatury, zarówno światowej, jak i polskiej, prezentując aktualny stan badań w tym zakresie, zwracając przy tym uwagę na szczególnie cenne wyniki metaanaliz dotychczasowych badań. Omówił także wyniki interesującego, rozbudowanego programu własnych badań empirycznych, które testowały te złożone mechanizmy postulowane w literaturze, dając wgląd w złożone zjawisko działań na szkodę organizacji. Książkę czyta się z przyjemnością, wnosi ona nowy wkład w zrozumienie tego zagadnienia, przy tym napisana jest w sposób bardzo klarowny, ładnym językiem. Z recenzji prof. dr hab. Augustyna Bańki: Recenzowana rozprawa jest obszernym studium naukowym na temat zachowań pracowników, których celem jest intencjonalne szkodzenie organizacji i pracodawcy. Proces ten nazywamy zachowaniami kontrproduktywnymi bądź dewiacyjnymi, ale wciąż mało o nim wiemy. Autor monografii podjął piękne ryzyko poznawcze, zarówno ze względu na ambicje teoretycznego uzasadnienia badań nad owym procesem jak i na trud empirycznego udokumentowania sformułowanych hipotez badawczych weryfikowanych w cyklu sześciu studiów empirycznych.
Richard H Thaler
Zachowania niepoprawne (tyt. oryg. Misbehaving) Richarda H. Thalera, laureata Nagrody Nobla w dziedzinie ekonomii za rok 2017, zostały uznane za książkę roku przez najbardziej prestiżowe czasopisma branżowe, takie jak Forbes, Economist, Financial Times. Autor w błyskotliwej, przystępnej formie opisuje w niej swoje wieloletnie zmagania o realizację wizji wzbogaconej teorii ekonomicznej i tworzenie podstaw ekonomii behawioralnej, korzystającej z ustaleń psychologii i innych nauk społecznych. Doprowadziło to do uczynienia z ekonomii nauki bliższej rzeczywistości - nam i naszemu światu. W książce znajdziemy przykłady z najróżniejszych dziedzin życia, od funkcjonowania budżetów domowych, przez biznes, aż po tworzenie polityki państwowej w jej aspekcie finansowym.
Zachowania organizacyjne. Organizacja jako przestrzeń kształtowania zachowań pracowników
Izabela Bednarska-Wnuk, Joanna Małgorzata Michalak, Ilona Świątek-Barylska
Od wielu lat pracownicy pozostają w centrum uwagi przedstawicieli nauk o zarządzaniu. Osoba przyjmowana do pracy jest dorosłą, ukształtowaną jednostką o określonym typie osobowości, z własnymi przekonaniami, systemem wartości i doświadczeniami. Z chwilą, kiedy podejmuje pracę dla określonej firmy, wkracza w obszar, który wywiera wpływ na jego/jej zachowanie. Organizacja staje się przestrzenią kształtowania zachowań pracowników. Zachowanie definiowane jest przez psychologów jako wyraz przystosowania się do środowiska. W tradycji wywodzącej się z badań nad osobowością sądzono, że otoczenie jest obiektem oddziaływań, których źródła tkwią w osobie. Z kolei behawioryści twierdzili, że zależność ta jest odwrotna. W latach 30. XX w. oba podejścia zostały zintegrowane przez Kurta Lewina, który stwierdził, że zachowanie jest funkcją osoby i sytuacji. Na gruncie tej tezy nastąpił rozwój interakcjonizmu. W książce przedstawiono dociekania naukowe skupione wokół uwarunkowań zachowań pracowników w różnorodnych organizacjach. Dotyczą one zależności między zmiennymi organizacyjnymi i społeczno-demograficznymi a zachowaniami pracowników. Autorzy poszukują odpowiedzi zarówno na pytania o charakterze szczegółowym jak i ogólnym i odpowiadają na wiele istotnych pytań, które mogą stanowić inspirację do dalszych poszukiwań naukowych. Publikacja kierowana jest do środowisk naukowych i osób zainteresowanych tematyką zachowań organizacyjnych.
Zachowania organizacyjne. Relacje społeczne w przestrzeni zmian
Maria Czajkowska, Katarzyna Januszkiewicz, Małgorzata Kołodziejczak, Magdalena...
Współczesne organizacje ulegają ciągłym przekształceniom, aby trwać i rozwijać się w dynamicznym otoczeniu, muszą charakteryzować się dużą elastycznością i zdolnością adaptacji do nowych warunków. Owa permanentna zmiana jest dziś wyzwaniem dla organizacji, jednak przede wszystkim, dla jej najcenniejszego kapitału, jakim są ludzie. Jednostka w stabilnym i dobrze poznanym otoczeniu, wypracowuje schematy postępowania, które pozwalają jej funkcjonować w środowisku zawodowym w sposób przewidywalny. Zmienność przestrzeni organizacyjnej sprawia zaś, że wzorce postępowania bardzo szybko się dezaktualizują. Brak wyraźnych wytycznych dotyczących przyszłości sprawia, że modelowanie zachowań dzieje się „tu i teraz”, a efekt końcowy, nawet jeśli jest zadowalający, nie pozostaje aktualnym na długo. W książce opisano wpływ zmienności różnych elementów organizacji na zachowania ludzi. Zwrócono uwagę na aspekty relacji władzy, funkcjonalnych i kooperacji. Poddano je wielowymiarowej analizie z perspektywy aktualnych trendów występujących w naukach o zarządzaniu. Ponadto udzielono odpowiedzi na wiele istotnych pytań, które mogą stanowić inspirację do dalszych poszukiwań naukowych. Publikacja kierowana jest do środowisk naukowych i osób zainteresowanych tematyką zachowań organizacyjnych.
ZACHOWANIA ORGANIZACYJNE. SPOJRZENIE NA PROBLEMY TEORII I PRAKTYKI
Jolanta Staszewska
W niniejszym opracowaniu przedstawiono uogólnione spojrzenie na zachowania organizacyjne w kontekście funkcjonowania jednostki, grupy jako całości i grup względem siebie, co dotyczy zachowań międzyorganizacyjnych
Robert M. Sapolsky
Zachowuj się znakomita, kompleksowa publikacja amerykańskiego biologa i neurologa, Roberta Sapolskyego, o motywach ludzkiego zachowania. Kolejny tytuł pośród uznanych propozycji popularno-naukowych Media Rodziny, takich jak Inteligencja emocjonalna Golemana, Factfulness Hansa Roslinga czy Pułapki myślenia Kahnemana. Autor zabiera czytelnika w zdumiewającą podróż, przedstawiając interdyscyplinarne spojrzenie na ludzkie postępowanie z perspektywy naukowej. W fascynujący sposób tłumaczy nasze codzienne doświadczenia. Zarazem jednak maluje najpełniejszy jak dotąd obraz gleby, z której wyrastają plemienne waśnie i ksenofobia, wojna i pokój. Książka ma pomysłowy układ: poczynając od chwili, w której zachowaliśmy się tak, a nie inaczej, cofamy się w czasie, aby warstwa po warstwie ukazać kolejne przyczyny naszego postępowania. Od reakcji w ułamku sekundy zachodzących w mózgu i układzie nerwowym, przez interakcje hormonalne, doświadczenia dorastania, dzieciństwa czy rozwoju płodowego. W każdym rozdziale pojawia się najważniejsze z pytań: co sprawia, że popełniamy najgorsze potworności, i zarazem co nas popycha do najwspanialszych zachowań? Autor uwzględnia też wpływ genetycznego dziedzictwa i kulturowego kontekstu aż do ewolucyjnych początków istnienia naszego gatunku. Po połączeniu wszystkich tych warstw uzyskujemy bezprecedensowy, zdumiewający wgląd w ludzką naturę. Rzuca nowe światło na takie zjawiska, jak rasizm, traumatyczne dzieciństwo, moralność czy wolna wola. Pokazuje także, jak skuteczniej dążyć do pojednania i trwałego pokoju. Zachowuj się to niespotykane osiągnięcie: książka mądra, głęboko ludzka, często bardzo zabawna, która nas uczy człowieczeństwa. Przez wiele lat nie znajdzie sobie równej. Niewątpliwą zaletą tej książki jest wspaniała narracja, zabarwiona dowcipem i humorem, a także znakomity przekład autorstwa Piotra Szymczaka, które ułatwiają przyswajanie pełnej erudycji treści.
Zaczątki słowiańskie u stoków Karpat
Izydor Szaraniewicz
Zaczątki słowiańskie u stoków Karpat: Plemię słowiańskie występuje w Europie w ogóle, a u stoków Karpat w szczególe, wyraźnie i pod tym sobie właściwym imieniem nie wcześniej, jak po upadku państwa Hunów 1400 lat temu, w czasie powszechnej wędrówki ludów. W owym to czasie, ku granicom państwa rzymskiego ruszyli Germanowie, a za nimi w ślad lawiną posunęli się Słowianie, którzy bądź sami, bądź też w przymierzu z tamtymi, postępowali przeważnie z krain na północ od Karpat leżących, z szczególnym naporem za rzekę Łabę i dolny Dunaj...