Popularnonaukowe i akademickie

Dylematy współczesnego wychowania i kształcenia

Antoni Augustyn, Anatol Bodanko, Norbert Niestolik

Kluczowym problemem współczesnej edukacji są wartości, które wyznaczają system norm naszych poczynań. System wartości jest źródłem inspiracji i dyrektyw, które zmuszają do dokonywania wyborów i podejmowania decyzji. Dlatego należy podejmować takie działania aby wartości mogły być rozpoznawalne i akceptowane. Wartości i sprawy z nimi związane stały się obecnie przedmiotem zainteresowań nauk huma??nistycznych jak i wielu innych dziedzin nauki. Ponieważ zajmują one w życiu młodych ludzi naczelne znaczenie, decydują o ich sensie i jakości życia, relacjach interpersonalnych, stosunku do samych siebie, do rówieśników, starszych i całego świata. Nowoczesna pedagogika powinna współtworzyć wartości wyrażone w wiedzy i odpowiedzialności w stosunku do człowieka, wskazując na sens i możliwości wyborów życiowych.

Dynamiczny mózg. Historia nieustannych przeobrażeń

David Eagleman

Fascynująca podróż po zdumiewającym plastycznością i zdolnościami adaptacyjnymi ludzkim mózgu w duchu najnowszych ustaleń neuronauki Co ma wspólnego głód narkotykowy z zawodem miłosnym? Dlaczego wrogiem pamięci nie jest czas, ale kolejne wspomnienia? Jak osoba niewidząca może nauczyć się widzieć językiem, a osoba głucha może nauczyć się słyszeć skórą? Dlaczego ktoś pozbawiony rąk stał się najlepszym łucznikiem na świecie? Czy pewnego dnia będziemy mogli sterować robotem za pomocą naszych myśli? Dlaczego śn imy i co to ma wspólnego z ruchem obrotowym Ziemi? Odpowiedź na te pasjonujące pytania znajduje się w naszej głowie. Najwspanialszym osiągnięciem technologicznym, jakie kiedykolwiek udało się nam odkryć, jest niespełna półtorakilogramowy organ umieszczony pod sklepieniem czaszki. Ta książka nie opowiada jednak po prostu o tym, czym jest mózg, ale raczej o tym, do czego jest zdolny. Magia jego działania wynika nie z elementów, z których jest zbudowany, ale ze sposobu, w jaki te części nieustannie splatają si ę w żywą, naładowaną elektrycznością całość. Od czasów Isaaca Asimova świat nie widział tak aktywnego naukowca, jakim jest David Eagleman, który angażuje swoje siły w różnorodne projekty. Kreatywny mózg czyta się wspaniale, niczym dzieło napisane przez Olivera Sacksa i Williama Gibsona przesiadujących na trawniku przed domem Carla Sagana. The Wall Street Journal

Dynamika transgresji twórczych. Studia przypadków pedagogów

Aleksandra Chmielińska

Przedmiotem refleksji teoretycznej oraz badań empirycznych w prezentowanej pracy jest kategoria twórczych transgresji. Słowo „transgresja”, wprowadzone do psychologii przez Józefa Kozieleckiego (1987), odnosi się do takich działań, których nadrzędnym celem jest przekraczanie granic możliwości człowieka, istniejących zarówno w świadomości wewnętrznej, jak i w otaczającej rzeczywistości. Określenie transgresji jako twórczych zawęża obszar tych badań do czynności konstruktywnych, stanowiących źródło rozwoju osobistego, zawodowego oraz działań nowych i cennych w ujęciu społecznym. Ze Wstępu Przedstawiony w pracy projekt badań jakościowych jest niezwykle wartościowy i oryginalny. Istnieje potrzeba podejmowania tego typu eksploracji ze względu na znaczenie tej problematyki dla rozwoju człowieka i planowania możliwych form jego wsparcia w procesach edukacyjnych, a także niedosyt analiz tego typu w polskiej literaturze naukowej. Z recenzji prof. dr hab. Agaty Cudowskiej

Dyplomy Bolesława Wstydliwego dla katedry krakowskiej. Przyczynek do dyplomatyki polskiej XIII wieku

Stanisław Krzyżanowski, Oprac. Red. Artur Lis

Stanisław Krzyżanowski drukował Dyplomy Bolesława Wstydliwego dla katedry krakowskiej. Przyczynek do dyplomatyki polskiej XIII wieku w 1890 r. w VIII tomie Pamiętnika Akademii Umiejętności (Wydziały filologiczny i filozoficzno-historyczny, s. 110121) wydawanego przez Drukarnię Uniwersytetu Jagiellońskiego. Podstawą niniejszej edycji jest pierwodruk. Publikacja zawiera Dyplomy Bolesława Wstydliwego: Przywilej oględowski, Dyplomy chroberski i zawichojski, Dyplom zawichojski i potwierdzenie papieskie, Przywileje beszowski i sandomierski oraz Dyplomy chroberski i zawichojski.

Dysfunkcyjne praktyki na rynku kapitałowym w Polsce

Magdalena Lesiak

Monografia wypełnia istniejącą w literaturze przedmiotu lukę badawczą w zakresie badań poznawczych i empirycznych związanych z wykorzystaniem narzędzi analitycznych do detekcji oznak nieprawidłowości na rynku kapitałowym w Polsce. Ma charakter interdyscyplinarny, łączy zagadnienia z teorii ekonomii i finansów oraz prawa i etyki z metodami analitycznymi. Rezultatem prac w obszarze teoretycznym było poszerzenie i zaktualizowanie rozumienia pojęcia dysfunkcyjnych praktyk na rynku kapitałowym oraz dokonanie ich systematyzacji. W opracowanej klasyfikacji zaproponowano pięć głównych rodzajów dysfunkcyjnych praktyk. Publikacja zawiera wyniki badań krajowego rynku kapitałowego z perspektywy jego dysfunkcji, z wykorzystaniem licznych danych statystycznych. W zakresie podjętej tematyki dotychczasowe analizy nie obejmowały tak licznej próby badawczej. Badania empiryczne przeprowadzono w trzech obszarach analitycznych dotyczących działalności emitentów, pośredników finansowych oraz inwestorów. Pierwszy etap miał na celu opracowanie autorskiego modelu (M-scorePol) detekcji oznak manipulacji w sprawozdaniach finansowych, który został następnie użyty do oszacowania wielkości manipulacji w latach 1997-2021. Próba badawcza objęła 10 579 sprawozdań finansowych spółek z Głównego Rynku GPW i NewConnect. Drugi etap polegał na analizie Listy Ostrzeżeń Publicznych Komisji Nadzoru Finansowego w celu systematyki oraz identyfikacji dysfunkcyjnych praktyk stosowanych przez pośredników finansowych. Próba badawcza zawierała 570 wpisów (stan z 23.09.2022 r.). W ramach trzeciego etapu oszacowano, przy użyciu prawa Newcomba-Benforda, wielkość nieprawidłowości w obrocie giełdowym w latach 1991-2022. Próba badawcza w tym przypadku składała się z 1 182 137 obserwacji obrazujących dzienny wolumen obrotu akcjami spółek z Głównego Rynku GPW i NewConnect.

Dyskryminacja i nierówności

Thomas Sowell

Dyskryminacja i Nierówności rzuca wyzwanie osobom wierzącym w to, że da się wyjaśnić różnice w zakresie rezultatów ekonomicznych za pomocą wyłącznie jednego czynnika, jak dyskryminacja, wyzysk czy genetyka. Przedstawia własną, nowatorską analizę, opartą na zupełnie innym podejściu - popartą empirycznymi dowodami na podstawie danych z całego świata. Nie chodzi o to, by proponować jakąś konkretną poprawkę polityczną, ale by wyjaśnić, dlaczego tak wiele poprawek okazało się kontrproduktywnych, a także by zdemaskować pewne pozornie niemożliwe do przezwyciężenia przekłamania stojące za wieloma z tych kontrproduktywnych działań. Wielorakie, a czasem wzajemnie wykluczające się definicje dyskryminacji są usystematyzowane, wraz ze zróżnicowanymi kosztami dyskryminacji - dla ofiar, dla społeczeństwa, a nawet dla samych dyskryminujących - oraz wraz z konsekwencjami tych kosztów wpływającymi na funkcjonowanie różnych instytucji gospodarczych. Rola przypadku i pułapki w danych statystycznych, nawet jeśli same liczby są dokładne, są wskazywane jako czynniki powodujące niezrozumienie przyczyn nierówności w takich kwestiach jak dochody, edukacja i wyroki w systemie wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych. Jest to książka nie tylko o ekonomii, ale także o polityce publicznej i kwestiach społecznych. Thomas Sowell - jest starszym pracownikiem naukowym w Hoover Institution na Uniwersytecie Stanforda. Wykładał ekonomię w Cornell, UCLA, Amherst i innych instytucjach akademickich. Jego książki poruszają tematy od ekonomii po filozofię, historię i teorię podejmowania decyzji, a jego artykuły pojawiały się zarówno w czasopismach naukowych, jak i w tak popularnych mediach jak Wall Street Journal oraz magazyny Fortune i Forbes, a także w dedykowanych rubrykach prasowych pojawiających się w gazetach w całym kraju.

Dyskurs antropologiczny w pisarstwie Josepha Conrada

Marek Pacukiewicz

Jednym z centralnych motywów pisarstwa Josepha Conrada jest konfrontacja wiedzy dyskursywnej z doświadczeniem kontekstu kulturowego. Stawiając swych bohaterów w sytuacji transgresji, pisarz pokazuje, że to, co obce, inne, nigdy nie może zostać w pełni oswojone, zinterpretowane. Conrad ostrzega, że nie wolno nam łudzić się, że istnieje spójny kulturowo świat, który można ogarnąć za pomocą uniwersalnego modelu poznawczego. Wsparta na nauce wiedza przestaje być uniwersalna, kiedy zostaje przeniesiona w obcy kulturowo kontekst lub kiedy jej dyskursy pojawiają się nieoczekiwanie w nowych konfiguracjach. Prezentując w swej twórczości człowieka kontekstualnego, uwarunkowanego kulturowo, Conrad wykazuje wysoką wrażliwość i wyobraźnię antropologiczną. Istnieje zatem możliwość porównania jego twórczości do modelu poznania kultury prezentowanego przez powstałą w drugiej połowie dziewiętnastego wieku naukę, jaką jest antropologia kultury.  Pisarstwo Conrada stawia nas wobec pęknięcia (egzystencjalnego), każe nam doświadczać: wraz z jego bohaterami zmuszeni jesteśmy powtarzać pytanie o to, w jaki sposób połączyć naszą wiedzę i kontekst, światopogląd i doświadczenie. Dzięki powieściom Conrada rozumiemy, że pęknięcie to nie powstało po upadku wielkich narracji: jest ono częścią składową każdej narracji, która weryfikuje własne konwencje. Pęknięcie to nie jest dla Conrada ani kresem, ani początkiem poznania. Fakt, że ostatecznej interpretacji nigdy nie będzie, nie stanowi dla pisarza ani fundamentu sceptycyzmu, ani usprawiedliwienia logorei. Musimy obserwować relacje pomiędzy interpretacjami, ich wzajemne uzupełnienia i falsyfikacje, a jednocześnie winniśmy zadawać pytanie kto, gdzie, kiedy i dlaczego - w sensie kulturowym - ich dokonuje...  

Dyskurs artystyczny

Grażyna Habrajska (red.)

Oddawana do rąk Czytelnika monografia jest pokłosiem interdyscyplinarnych badań, prowadzonych przez pracowników wielu ośrodków naukowych o rozmaitym profilu badawczym, oraz kontynuacją serii NAUKA O KOMUNIKOWANIU. Monografia została podzielona na cztery zasadnicze części: I. DYSKURS ARTYSTYCZNY W KOMUNIKACJI; II. DYSKURS ARTYSTYCZNY W LITERATURZE I W MUZYCE; III. DYSKURS ARTYSTYCZNY W MALARSTWIE I W FOTOGRAFII; IV. DYSKURS ARTYSTYCZNY W ARCHITEKTURZE.

Dyskurs artystyczny

Grażyna Habrajska (red.)

Oddawana do rąk Czytelnika monografia jest pokłosiem interdyscyplinarnych badań, prowadzonych przez pracowników wielu ośrodków naukowych o rozmaitym profilu badawczym, oraz kontynuacją serii NAUKA O KOMUNIKOWANIU. Monografia została podzielona na cztery zasadnicze części: I. DYSKURS ARTYSTYCZNY W KOMUNIKACJI; II. DYSKURS ARTYSTYCZNY W LITERATURZE I W MUZYCE; III. DYSKURS ARTYSTYCZNY W MALARSTWIE I W FOTOGRAFII; IV. DYSKURS ARTYSTYCZNY W ARCHITEKTURZE.

Dyskurs artystyczny

Grażyna Habrajska (red.)

Oddawana do rąk Czytelnika monografia jest pokłosiem interdyscyplinarnych badań, prowadzonych przez pracowników wielu ośrodków naukowych o rozmaitym profilu badawczym, oraz kontynuacją serii NAUKA O KOMUNIKOWANIU. Monografia została podzielona na cztery zasadnicze części: I. DYSKURS ARTYSTYCZNY W KOMUNIKACJI; II. DYSKURS ARTYSTYCZNY W LITERATURZE I W MUZYCE; III. DYSKURS ARTYSTYCZNY W MALARSTWIE I W FOTOGRAFII; IV. DYSKURS ARTYSTYCZNY W ARCHITEKTURZE.