Handel. Gospodarka światowa
Gospodarka międzynarodowa w ujęciu regionalnym. Wybrane case studies państw z Europy, Ameryk i Azji
Magdalena Rosińska-Bukowska, Klaudia Zielińska-Lont
Monografia pt. Gospodarka międzynarodowa w ujęciu regionalnym. Wybrane case studies państw z Europy, Ameryk i Azji to druga część serii publikacji, dotyczących gospodarki międzynarodowej, autorstwa Magdaleny Rosińskiej- -Bukowskiej i Klaudii Zielińskiej-Lont. Pierwsza, pt. Gospodarka międzynarodowa. Rys teoretyczny, została wydana na początku 2024 roku także nakładem Wydawnictwa Uniwersytetu Łódzkiego. W niniejszej monografii podjęto próbę przybliżenia złożoności pojęcia "gospodarka międzynarodowa" poprzez analizę wybranych jego aspektów jako studiów przypadków dziewięciu wiodących gospodarek z różnych regionów świata (case studies: Francja, Niemcy, Wielka Brytania, Meksyk, Stany Zjednoczone, Brazylia, Chiny, Japonia, Indie). Celem Autorek jest ułatwienie Czytelnikom, w tym studentom kierunków ekonomicznych, dogłębnego zrozumienia złożoności relacji w gospodarce międzynarodowej, ich natury i implikacji dla rozwoju gospodarczego poszczególnych państw. Prezentowane w monografii wyniki badań to egzemplifikacja mająca poprawić zrozumienie zagadnień teoretycznych z zakresu gospodarki międzynarodowej. Ma ona uwypuklić konieczność holistycznego i strategicznego podejścia do badań nad rozwojem poszczególnych państw i ich koncepcji kreowania konkurencyjności międzynarodowej. Wyniki badań obrazują kierunki zmian w analizowanych gospodarkach, ich specyfiki i przewagi, pozwalając na ocenę poziomu i dynamiki ich rozwoju społeczno- gospodarczego, a w konsekwencji wnioskowanie odnośnie do podstaw ich długookresowej konkurencyjności. Zwrócono uwagę zarówno na indywidualne cechy badanych gospodarek, jak i na wpływ uwarunkowań oraz czynników ponadnarodowych, w tym procesu globalizacji, regionalnych trendów inwestycyjnych, kierunków przemian społeczno-gospodarczych w związku z poszukiwaniem równowagi między współpracą a konkurencją państw i regionów czy konieczność odpowiedzi na wyzwania zrównoważonego rozwoju. Dla każdego podmiotu zastosowano identyczny schemat badania uwzględniający parametry ilościowe i jakościowe. W publikacji odwołano się do różnorodnych teorii i obszarów badań, m.in. metod pomiaru tempa rozwoju gospodarczego i otwartości gospodarczej, teorii handlu międzynarodowego, rodzajów i znaczenia inwestycji zagranicznych, jak również badań związanych z rosnącym znaczeniem korporacji transnarodowych w gospodarce światowej. Czytelników, którzy chcieliby pogłębić swoją wiedzę teoretyczną dotyczącą tych zagadnień, Autorki zachęcają do lektury części pierwszej niniejszego badania, opublikowanej w monografii pt. Gospodarka międzynarodowa. Rys teoretyczny (https://doi.org/10.18778/8331-328-3), w której szczegółowo omawiają wykorzystane teorie i narzędzia.
Dietmar Rothermund
Indie to jedno z najważniejszych państw współczesnego świata. Wywiera znaczący wpływ na globalną gospodarkę, politykę, naukę i kulturę. Dietmar Rothermund dokonuje analizy problemów i zjawisk charakteryzujących Indie od uzyskania niepodległości w 1947 r. po czasy współczesne. Omawia przemiany systemu partyjnego, politykę zagraniczną i rolę Indii na arenie międzynarodowej, różne aspekty rozwoju gospodarki, nauki i społeczeństwa. Przedstawia barwny i panoramiczny obraz dzisiejszych Indii: od wielkich ośrodków naukowych z ogromnymi osiągnięciami w budowie satelitów i superkomputerów po tradycyjne rolnictwo i ogromne obszary ubóstwa. Wskazuje na czynniki, które przyczyniały się do dynamicznego rozwoju państwa i społeczeństwa, ale także na te, które nowoczesne przeobrażenia utrudniały. Książka jest wynikiem trwających pół wieku badań naukowych i osobistych obserwacji D. Rothermunda, zawiera imponujący zestaw faktów, wspartych opiniami i ocenami autora. Dietmar Rothermund (ur. w 1933 r. w Kassel), niemiecki indolog, wieloletni profesor i dyrektor Instytutu Azji Południowej na uniwersytecie w Heidelbergu, napisał około czterdziestu książek i wiele artykułów poświęconych Indiom.
Jack Goody
Patron medialny: Le Monde Diplomatique Jack Goody w jednej z najważniejszych prac historiograficznych ostatnich lat omawia przyczyny gospodarczej i społecznej przewagi Zachodu nad pozostałymi częściami swiata. Dokonując drobiazgowych analiz historycznych, stara się precyzyjnie określić moment, w którym Europa oraz świat angloamerykański zaczęły dystansować wszystkie inne kontynenty. Prezentuje liczne przykłady przemian w sferze gospodarczej i technologicznej po czym zdecydowanie odrzuca założenie o długotrwałej dominacji europejskiej, mającej rzekomo kulturowe podłoże. Jego zdaniem, do Wielkiego Rozwidlenia w dziejach świata doszło dopiero podczas rewolucji przemysłowej. Wcześniejszą - sięgającą szesnastego wieku - eksplozję innowacyjności i postępu na Zachodzie należy interpretować jako aspekt funkcjonowania sieci stosunków produkcyjnych i handlowych, obejmującej cały świat euroazjatycki. Książka Goody'ego to świeże spojrzenie na dzieje kapitalizmu, uprzemysłowienia i nowoczesności. Lektura obowiązkowa dla wszystkich zainteresowanych wielką debatą na temat gospodarczych narodzin Zachodu. Jack Goody jest emerytowanym profesorem antropologii społecznej w St John's College na Uniwersytecie w Cambridge.
Witold Bartkiewicz
Cechy charakterystyczne energii elektrycznej jako towaru, takie jak brak praktycznych możliwości jej magazynowania na poważniejszą skalę, konieczność nieustannego równoważenia wytwarzania i odbioru energii, powodują, że niepewność popytowa stanowi jeden z ważnych czynników wpływających na powstawanie ryzyka działania przedsiębiorstwa energetycznego. Dążenie do redukcji tej niepewności jest jednym z głównych powodów usilnego poszukiwania jak najdokładniejszych metod krótkoterminowego prognozowania zapotrzebowania na energię elektryczną. Najlepsza nawet prognoza stanowi jednak jedynie oszacowanie, obarczone niepewnością. Kwestia modelowania tej niepewności, określenia rozkładu prawdopodobieństwa prognozy dla konkretnego przypadku, jest często zaniedbywana, a przecież stanowi ona podstawowy element oszacowania ryzyka działań i decyzji opierających się na sporządzonej prognozie. W prezentowanej pracy Autor analizuje metody szacowania niepewności dla licznych modeli neuronowych i neuronowo-rozmytych, badając ich przydatność w wielu zadaniach krótkoterminowej prognozy zapotrzebowania na energię. Przedyskutowana została również problematyka wykorzystania uzyskanych oszacowań rozkładów prawdopodobieństwa prognozy w odniesieniu do podstawowych typów problemów decyzyjnych występujących w handlu energią elektryczną.
Monitoring bezpieczeństwa transportu morskiego - modelowanie systemów - strategie ekonomizacji
Ryszard Miler
Celem niniejszej rozprawy jest przedstawienie oryginalnej koncepcji zintegrowanego systemu monitoringu bezpieczeństwa transportu morskiego (ZSMBTM) zbudowanego w oparciu o narzędzia modelowania procesów, identyfikacja potencjału ekonomizacji i próba wskazania optymalnych opcji strategicznych tego procesu na poziomie narodowym i globalnym.
Wioletta Tomala-Kania
Monografia Poza antropocentryzm, czyli żądanie niemożliwego? Pytania o kulturę i inne pytania w teorii społecznej i w praktyce rozmowy, z jednej strony, stawia w centrum uwagi człowieka i jego psychofizyczną kondycję ze szczególnym podkreśleniem jej etycznych konsekwencji dla świata i dla niego samego, ze strony drugiej, próbuje go z tego centrum wyprowadzić. Książka ma budowę trójdzielną. Rozdział 1: Kultura w teorii prezentuje zestaw podstawowych ustaleń zogniskowanych wokół kluczowego pojęcia "kultury". Rozdział 2: Kultura w działaniu stanowi zapis wywiadów pogłębionych przeprowadzonych w latach 2020˗2021 z badaczkami reprezentującymi spektrum zróżnicowanych dyscyplin badawczych: Ewa Bińczyk, Katarzyna Dembicz, Bogumiła Lisocka-Jaegermann, Joanna Ostrowska, Hanna Rubinkowska-Anioł, Jolanta Sujecka, Anna Ziębińska-Witek. W Zakończeniu zostaje wyodrębniony wątek, pojawiający się w wywiadach, ale w finale zyskujący autonomię, na którą - z całą mocą - zasługuje: posthumanistyczna (nie-antropocentryczna) wizja świata, zgodnie z którą stanowimy jeden z wielu gatunków współzamieszkujących planetę.
Reformy ekonomiczne i polityczne a rozwój gospodarczy Indii (1991-2012)
Grzegorz Bywalec
Jedną z najważniejszych kwestii teoretycznych ekonomii oraz polityki gospodarczej po II wojnie światowej stał się rozwój ponad 100 krajów, które wyzwoliły się spod kolonialnego panowania i/lub innego rodzaju uzależnienia od wysoko rozwiniętych krajów kapitalistycznych i rozpoczęły samodzielny byt państwowy. Na ich obszarze zamieszkiwało niemal 70 proc. ludności świata. Były to – poza wyjątkami – kraje bardzo zacofane gospodarczo. Do grupy tej należały również Indie. Ze względu na swoją odmienność trudno porównywalne z innymi państwami postkolonialnymi. Ich nietypowość wynikała przede wszystkim z ogromnej liczby mieszkańców, jej dużej dynamiki wzrostowej, zróżnicowania etnicznego, religijnego, językowego oraz specyficznej, utrwalanej przez tysiąclecia struktury społecznej i systemu wartości. Przed władzami niepodległych Indii stanęły ogromne wyzwania. Najważniejszym było skonstruowanie odpowiedniego modelu gospodarki. Na początku lat 90. XX w. Indie przeprowadziły wielkie reformy ustroju gospodarczego i politycznego. Polegały one na liberalizacji i deregulacji gospodarki oraz utworzeniu demokratycznego samorządu lokalnego. Ich efektem był szybki rozwój gospodarczy, wskutek czego w połowie drugiej dekady XXI w. indyjska gospodarka pod względem PKB znalazła się na trzecim miejscu na świecie (po Chinach i USA). Niniejsza praca jest pierwszą w Polsce monografią przedstawiającą genezę, istotę, przebieg oraz – przede wszystkim – gospodarcze i społeczne skutki tych reform.
Reformy gospodarcze i polityczne w Australii za rządów Gougha Whitlama w latach 1972-1975
Mieczysław Sprengel
Rozprawa dotyczy Australii i jej dużego znaczenia jako kraju gospodarczo rozwiniętego. Przełomowym czasem w rozwoju państwa były lata 70. XX wieku i wprowadzone wówczas reformy gospodarcze. Choć rządy ówczesnego premiera Gougha Whitlama trwały krótko (1972-1975), zapisał się on w historii Australii jako postać inspirująca i wizjonerska.