Literatura

4633
Loading...
EBOOK

Esterka i inne kobiety Kazimierza Wielkiego

Ernest Sulimczyk Świeżawski

UWAGA! e-book jest skanem zapisanym w formacie PDF. Plik pdf uniemożliwia przeszukiwanie i kopiowanie tekstu Reprint. Esterka, Esterka Małach (XIV wiek) słynąca z urody Żydówka, według kronikarza Jana Długosza ukochana (kochanka) króla Kazimierza Wielkiego. Była wnuczką szanowanego kupca i lekarza z Opoczna i znała wiele tajemnic medycznych. Podobno miała z królem dwóch synów: Niemira i Pełkę. Według Długosza, który wspomina ją pod datą 1356. Właśnie we wpływie Esterki należy doszukiwać się tak dobrej polityki króla względem polskich Żydów. Marcin Bielski zaś w swojej Kronice wszytkiego świata opisuje Łobzów jako miejsce gdzie Kazimierz chował miłośnicę z Czech Rokiczankę, która była niepospolitej cudowności, ale nią potem wzgardził, a Esterkę Żydówkę na jej miejsce wziął.

4634
Loading...
EBOOK

Esterka i inne kobiety Kazimierza Wielkiego

Ernest Sulimczyk Świeżawski

UWAGA! e-book jest skanem zapisanym w formacie PDF. Plik pdf uniemożliwia przeszukiwanie i kopiowanie tekstu Reprint. Esterka, Esterka Małach (XIV wiek) słynąca z urody Żydówka, według kronikarza Jana Długosza ukochana (kochanka) króla Kazimierza Wielkiego. Była wnuczką szanowanego kupca i lekarza z Opoczna i znała wiele tajemnic medycznych. Podobno miała z królem dwóch synów: Niemira i Pełkę. Według Długosza, który wspomina ją pod datą 1356. Właśnie we wpływie Esterki należy doszukiwać się tak dobrej polityki króla względem polskich Żydów. Marcin Bielski zaś w swojej Kronice wszytkiego świata opisuje Łobzów jako miejsce gdzie Kazimierz chował miłośnicę z Czech Rokiczankę, która była niepospolitej cudowności, ale nią potem wzgardził, a Esterkę Żydówkę na jej miejsce wziął.

4635
Loading...
EBOOK

Eszelon do Samarkandy

Guzel Jachina

"Śpij, mój chłopcze, Śpij i zbudź się mężczyzną. Już koń osiodłany i napięta cięciwa, Czasy cię wzywają. Narody czekają." Jest rok 1923, Diejew, młody weteran wojny domowej w Rosji, dostaje rozkaz przewiezienia pięciuset dzieci w wieku od 2 do 12 lat z dotkniętego klęską głodu Powołża do Samarkandy. Przez lata służby w transporcie woził wszystko, co mogło poruszać się po torach: od zarekwirowanego ziarna i bydła po tłuszcz wielorybi w cysternach. Nigdy jednak dzieci. Mimo to z zapałem przystępuje do wykonania zadania. Nie zrażając się licznymi przeciwnościami i wykazując się nieoczekiwaną pomysłowością, kompletuje skład eszelonu oraz wyposażenie wagonów, zbiera załogę i pasażerów sieroty z okolicznych domów dziecka. Wyruszając w tę podróż, Diejew nawet nie przypuszczał, jak wielu wyzwaniom będzie musiał sprostać i jak bardzo zmieni się jego życie. Eszelon do Samarkandy to trzecia po powieściach Zulejka otwiera oczy i Dzieci Wołgi książka Guzel Jachiny, której akcja rozgrywa się we wczesnym okresie sowieckim. Tym razem autorka stworzyła na podstawie historycznych przekazów przejmującą opowieści o dramacie głodujących, bezdomnych dzieci skazanych przez los na życie na marginesie społeczeństwa. Inspiracje czerpane ze źródeł znalazły odzwierciedlenie nie tylko w fabule powieści, ale także w warstwie językowej, a szczególnie w przydomkach nadawanych sobie przez dziecięcych bohaterów.

4636
Loading...
EBOOK

Eszelon do Samarkandy

Guzel Jachina

"Śpij, mój chłopcze, Śpij i zbudź się mężczyzną. Już koń osiodłany i napięta cięciwa, Czasy cię wzywają. Narody czekają." Jest rok 1923, Diejew, młody weteran wojny domowej w Rosji, dostaje rozkaz przewiezienia pięciuset dzieci w wieku od 2 do 12 lat z dotkniętego klęską głodu Powołża do Samarkandy. Przez lata służby w transporcie woził wszystko, co mogło poruszać się po torach: od zarekwirowanego ziarna i bydła po tłuszcz wielorybi w cysternach. Nigdy jednak dzieci. Mimo to z zapałem przystępuje do wykonania zadania. Nie zrażając się licznymi przeciwnościami i wykazując się nieoczekiwaną pomysłowością, kompletuje skład eszelonu oraz wyposażenie wagonów, zbiera załogę i pasażerów sieroty z okolicznych domów dziecka. Wyruszając w tę podróż, Diejew nawet nie przypuszczał, jak wielu wyzwaniom będzie musiał sprostać i jak bardzo zmieni się jego życie. Eszelon do Samarkandy to trzecia po powieściach Zulejka otwiera oczy i Dzieci Wołgi książka Guzel Jachiny, której akcja rozgrywa się we wczesnym okresie sowieckim. Tym razem autorka stworzyła na podstawie historycznych przekazów przejmującą opowieści o dramacie głodujących, bezdomnych dzieci skazanych przez los na życie na marginesie społeczeństwa. Inspiracje czerpane ze źródeł znalazły odzwierciedlenie nie tylko w fabule powieści, ale także w warstwie językowej, a szczególnie w przydomkach nadawanych sobie przez dziecięcych bohaterów.

4637
Loading...
EBOOK

Ethan Frome

Edith Wharton

In the early years of the 20th century, life on a farm in Massachusetts is not easy. The New England winters are hard; snow and ice cover the fields for months, and the nights are long and cold. For a poor farmer like Ethan Frome, life has few bright moments. He works his unproductive farm and struggles to maintain a bearable existence with his difficult, suspicious and hypochondriac wife, Zeena. But when Zeenas young and beautiful cousin Mattie Silver enters their household as a hired girl, Ethan finds himself obsessed with her and with the possibilities for happiness she comes to represent. Edith Whartons Ethan Frome is a classic of American Literature, with compelling characters trapped in circumstances from which they seem unable to escape.

4638
Loading...
EBOOK

Ethan Frome - With Audio Level 3 Oxford Bookworms Library

Wharton, Edith

A level 3 Oxford Bookworms Library graded reader. This version includes an audio book: listen to the story as you read. Retold for Learners of English by Susan Kingsley. Life is always hard for the poor, in any place and at any time. Ethan Frome is a farmer in Massachusetts. He works long hours every day, but his farm makes very little money. His wife, Zeena, is a thin, grey woman, always complaining, and only interested in her own ill health. Then Mattie Silver, a young cousin, comes to live with the Fromes, to help Zeena and do the housework. Her bright smile and laughing voice bring light and hope into the Fromes' house - and into Ethan's lonely life. But poverty is a prison from which few people escape . . .

4639
Loading...
EBOOK

Ethan Frome - With Audio Level 3 Oxford Bookworms Library

Wharton, Edith

A level 3 Oxford Bookworms Library graded reader. This version includes an audio book: listen to the story as you read. Retold for Learners of English by Susan Kingsley. Life is always hard for the poor, in any place and at any time. Ethan Frome is a farmer in Massachusetts. He works long hours every day, but his farm makes very little money. His wife, Zeena, is a thin, grey woman, always complaining, and only interested in her own ill health. Then Mattie Silver, a young cousin, comes to live with the Fromes, to help Zeena and do the housework. Her bright smile and laughing voice bring light and hope into the Fromes' house - and into Ethan's lonely life. But poverty is a prison from which few people escape . . .

4640
Loading...
EBOOK

Ethan Frome - With Audio Level 3 Oxford Bookworms Library

Wharton, Edith

A level 3 Oxford Bookworms Library graded reader. This version includes an audio book: listen to the story as you read. Retold for Learners of English by Susan Kingsley. Life is always hard for the poor, in any place and at any time. Ethan Frome is a farmer in Massachusetts. He works long hours every day, but his farm makes very little money. His wife, Zeena, is a thin, grey woman, always complaining, and only interested in her own ill health. Then Mattie Silver, a young cousin, comes to live with the Fromes, to help Zeena and do the housework. Her bright smile and laughing voice bring light and hope into the Fromes' house - and into Ethan's lonely life. But poverty is a prison from which few people escape . . .

4641
Loading...
EBOOK

Ethan Frome - With Audio Level 3 Oxford Bookworms Library

Wharton, Edith

A level 3 Oxford Bookworms Library graded reader. This version includes an audio book: listen to the story as you read. Retold for Learners of English by Susan Kingsley. Life is always hard for the poor, in any place and at any time. Ethan Frome is a farmer in Massachusetts. He works long hours every day, but his farm makes very little money. His wife, Zeena, is a thin, grey woman, always complaining, and only interested in her own ill health. Then Mattie Silver, a young cousin, comes to live with the Fromes, to help Zeena and do the housework. Her bright smile and laughing voice bring light and hope into the Fromes' house - and into Ethan's lonely life. But poverty is a prison from which few people escape . . .

4642
Loading...
EBOOK

Ethan Frome - With Audio Level 3 Oxford Bookworms Library

Wharton, Edith

A level 3 Oxford Bookworms Library graded reader. This version includes an audio book: listen to the story as you read. Retold for Learners of English by Susan Kingsley. Life is always hard for the poor, in any place and at any time. Ethan Frome is a farmer in Massachusetts. He works long hours every day, but his farm makes very little money. His wife, Zeena, is a thin, grey woman, always complaining, and only interested in her own ill health. Then Mattie Silver, a young cousin, comes to live with the Fromes, to help Zeena and do the housework. Her bright smile and laughing voice bring light and hope into the Fromes' house - and into Ethan's lonely life. But poverty is a prison from which few people escape . . .

4643
Loading...
EBOOK

Ethan Frome - With Audio Level 3 Oxford Bookworms Library

Wharton, Edith

A level 3 Oxford Bookworms Library graded reader. This version includes an audio book: listen to the story as you read. Retold for Learners of English by Susan Kingsley. Life is always hard for the poor, in any place and at any time. Ethan Frome is a farmer in Massachusetts. He works long hours every day, but his farm makes very little money. His wife, Zeena, is a thin, grey woman, always complaining, and only interested in her own ill health. Then Mattie Silver, a young cousin, comes to live with the Fromes, to help Zeena and do the housework. Her bright smile and laughing voice bring light and hope into the Fromes' house - and into Ethan's lonely life. But poverty is a prison from which few people escape . . .

4644
Loading...
EBOOK

Ethan Frome Level 3 Oxford Bookworms Library

Wharton, Edith

A level 3 Oxford Bookworms Library graded readers. Retold for Learners of English by Susan Kingsley Life is always hard for the poor, in any place and at any time. Ethan Frome is a farmer in Massachusetts. He works long hours every day, but his farm makes very little money. His wife, Zeena, is a thin, grey woman, always complaining, and only interested in her own ill health. Then Mattie Silver, a young cousin, comes to live with the Fromes, to help Zeena and do the housework. Her bright smile and laughing voice bring light and hope into the Fromes' house - and into Ethan's lonely life. But poverty is a prison from which few people escape . . .

4645
Loading...
EBOOK

Ethan Frome Level 3 Oxford Bookworms Library

Wharton, Edith

A level 3 Oxford Bookworms Library graded readers. Retold for Learners of English by Susan Kingsley Life is always hard for the poor, in any place and at any time. Ethan Frome is a farmer in Massachusetts. He works long hours every day, but his farm makes very little money. His wife, Zeena, is a thin, grey woman, always complaining, and only interested in her own ill health. Then Mattie Silver, a young cousin, comes to live with the Fromes, to help Zeena and do the housework. Her bright smile and laughing voice bring light and hope into the Fromes' house - and into Ethan's lonely life. But poverty is a prison from which few people escape . . .

4646
Loading...
EBOOK

Ethan Frome Level 3 Oxford Bookworms Library

Wharton, Edith

A level 3 Oxford Bookworms Library graded readers. Retold for Learners of English by Susan Kingsley Life is always hard for the poor, in any place and at any time. Ethan Frome is a farmer in Massachusetts. He works long hours every day, but his farm makes very little money. His wife, Zeena, is a thin, grey woman, always complaining, and only interested in her own ill health. Then Mattie Silver, a young cousin, comes to live with the Fromes, to help Zeena and do the housework. Her bright smile and laughing voice bring light and hope into the Fromes' house - and into Ethan's lonely life. But poverty is a prison from which few people escape . . .

4647
Loading...
EBOOK

Ethan Frome Level 3 Oxford Bookworms Library

Wharton, Edith

A level 3 Oxford Bookworms Library graded readers. Retold for Learners of English by Susan Kingsley Life is always hard for the poor, in any place and at any time. Ethan Frome is a farmer in Massachusetts. He works long hours every day, but his farm makes very little money. His wife, Zeena, is a thin, grey woman, always complaining, and only interested in her own ill health. Then Mattie Silver, a young cousin, comes to live with the Fromes, to help Zeena and do the housework. Her bright smile and laughing voice bring light and hope into the Fromes' house - and into Ethan's lonely life. But poverty is a prison from which few people escape . . .

4648
Loading...
EBOOK

Ethan Frome Level 3 Oxford Bookworms Library

Wharton, Edith

A level 3 Oxford Bookworms Library graded readers. Retold for Learners of English by Susan Kingsley Life is always hard for the poor, in any place and at any time. Ethan Frome is a farmer in Massachusetts. He works long hours every day, but his farm makes very little money. His wife, Zeena, is a thin, grey woman, always complaining, and only interested in her own ill health. Then Mattie Silver, a young cousin, comes to live with the Fromes, to help Zeena and do the housework. Her bright smile and laughing voice bring light and hope into the Fromes' house - and into Ethan's lonely life. But poverty is a prison from which few people escape . . .

4649
Loading...
EBOOK

Ethan Frome Level 3 Oxford Bookworms Library

Wharton, Edith

A level 3 Oxford Bookworms Library graded readers. Retold for Learners of English by Susan Kingsley Life is always hard for the poor, in any place and at any time. Ethan Frome is a farmer in Massachusetts. He works long hours every day, but his farm makes very little money. His wife, Zeena, is a thin, grey woman, always complaining, and only interested in her own ill health. Then Mattie Silver, a young cousin, comes to live with the Fromes, to help Zeena and do the housework. Her bright smile and laughing voice bring light and hope into the Fromes' house - and into Ethan's lonely life. But poverty is a prison from which few people escape . . .

4650
Loading...
EBOOK

Ethel Verney

Fenton Ash

Much the best of the Atkins adventures, with an imaginative sweep that causes one to forget momentarily the plot and character cliches. Altogether, Ethel Verney (1911) is a fairly good specimen of its class written by Francis Henry Atkins a British speculative fiction writer, mainly under two pseudonyms in sequence. He wrote under the pseudonyms Frank Aubrey and Fenton Ash.

4651
Loading...
EBOOK

Ethos rycerski w kulturze. Tradycje i kontynuacje. T. I: W kręgu średniowiecza

red. Teresa Banaś-Korniak, red. Beata Stuchlik-Surowiak, współudz....

Monografia wieloautorska prezentuje interdyscyplinarne ujęcie wykształconego w dobie średniowiecza ethosu rycerskiego, którego tradycja od wieków najdawniejszych aż do współczesności (wiek XXI) jest kultywowana w rozmaitych dziedzinach życia, zarówno w Europie, jak i na innych kontynentach. Autorami kilkunastu artykułów naukowych, zgromadzonych w monografii, są badacze różnych dziedzin: historycy, literaturoznawcy, kulturoznawcy. Wśród tekstów odnajdujemy nawet artykuł archeologa i historyka sportu. Dowodzi to, że tematyka przekazywanej Czytelnikowi książki dotyka ważnego zjawiska kulturowego, które, niezależnie od wpływów i „zapożyczeń” między odmiennymi od siebie cywilizacjami, tkwi u podstaw rozwoju wszelkich społeczności ludzkich. Publikacja adresowana jest nie tylko do naukowców, ale także do wszystkich zainteresowanych kulturą rycerską, jej ewolucją i tradycjami.

4652
Loading...
EBOOK

Ethos rycerski w kulturze. Tradycje i kontynuacje. T. II: Ethos sarmacki i jego tradycje

red. Teresa Banaś-Korniak, red. Beata Stuchlik-Surowiak, współudz....

Tom drugi wieloautorskiej monografii o ethosie rycerskim kierowany jest przede wszystkim do Czytelników zainteresowanych kulturą sarmacką oraz jej tradycjami. Autorami książki są głównie specjaliści od dziejów literatury i kultury dawnej Rzeczypospolitej szlacheckiej. Szlachta polska zafascynowana była rzymskimi cnotami rycerskimi i uznawała swój stan za spadkobiercę tychże cnót. Praktyka życia żołnierskiego w XVI i XVII stuleciu w Polsce nierzadko jednak odbiegała od wzniosłych idei ethosu rycerskiego, choć zdarzały się też heroiczne postawy ówczesnego polskiego wojska. Większość zamieszczonych w tomie artykułów dotyczy rodzimej kultury, literatury i piśmiennictwa w wiekach XVI i XVII, ale znalazły się w książce także prace poświęcone sarmackim tradycjom, przejawiającym się w innych, bliższych nam czasowo epokach.

4653
Loading...
EBOOK

Ethos rycerski w kulturze. Tradycje i kontynuacje. T. II: Ethos sarmacki i jego tradycje

red. Teresa Banaś-Korniak, red. Beata Stuchlik-Surowiak, współudz....

Tom drugi wieloautorskiej monografii o ethosie rycerskim kierowany jest przede wszystkim do Czytelników zainteresowanych kulturą sarmacką oraz jej tradycjami. Autorami książki są głównie specjaliści od dziejów literatury i kultury dawnej Rzeczypospolitej szlacheckiej. Szlachta polska zafascynowana była rzymskimi cnotami rycerskimi i uznawała swój stan za spadkobiercę tychże cnót. Praktyka życia żołnierskiego w XVI i XVII stuleciu w Polsce nierzadko jednak odbiegała od wzniosłych idei ethosu rycerskiego, choć zdarzały się też heroiczne postawy ówczesnego polskiego wojska. Większość zamieszczonych w tomie artykułów dotyczy rodzimej kultury, literatury i piśmiennictwa w wiekach XVI i XVII, ale znalazły się w książce także prace poświęcone sarmackim tradycjom, przejawiającym się w innych, bliższych nam czasowo epokach.

4654
Loading...
EBOOK

Etnokryminał (#1). Śleboda

Małgorzata Kuźmińska, Michał Kuźmiński

Anka Serafin, młoda doktor antropologii z Krakowa, jedzie w Tatry, by szukać własnej tożsamości. Znajduje trupa. Zmasakrowane zwłoki z Doliny Suchej Wody należą do starego górala Jana Ślebody. Jego historia wiedzie ku wstydliwie skrywanej podhalańskiej przeszłości. To zabójstwo jest dopiero pierwszą ze zbrodni, które zdają się karą za stare grzechy. Czy Anka i tabloidowy dziennikarz Sebastian Strzygoń odkryją, kto zabija w Murzasichlu? Dlaczego krwią ofiar maluje swastykę? I czy przekonają się, ile dla górali warta jest śleboda, czyli wolność?

4655
Loading...
EBOOK

Etnokryminał (#1). Śleboda

Małgorzata Kuźmińska, Michał Kuźmiński

Anka Serafin, młoda doktor antropologii z Krakowa, jedzie w Tatry, by szukać własnej tożsamości. Znajduje trupa. Zmasakrowane zwłoki z Doliny Suchej Wody należą do starego górala Jana Ślebody. Jego historia wiedzie ku wstydliwie skrywanej podhalańskiej przeszłości. To zabójstwo jest dopiero pierwszą ze zbrodni, które zdają się karą za stare grzechy. Czy Anka i tabloidowy dziennikarz Sebastian Strzygoń odkryją, kto zabija w Murzasichlu? Dlaczego krwią ofiar maluje swastykę? I czy przekonają się, ile dla górali warta jest śleboda, czyli wolność?

4656
Loading...
EBOOK

Etnokryminał (#2). Pionek

Małgorzata Kuźmińska, Michał Kuźmiński

W gliwickim parku zostaje brutalnie zamordowana młoda dziewczyna. Przypomina to lokalnej społeczności o seryjnym mordercy, który zabijał kobiety w Bytomiu, Gliwicach i Zabrzu. Skazany za te zbrodnie Wampir z Szombierek niedługo wyjdzie na wolność. Niezależny dziennikarz Sebastian Strzygoń wraca do sprawy sprzed lat. Pomaga mu antropolożka Anna Serafin. To ona podejmuje się przeprowadzić wywiad z wampirem. Mnożą się pytania, komuś bardzo zależy, by przeszłość pozostała pogrzebana. Teraźniejszość też nie daje o sobie zapomnieć Kto rozstawia pionki w tej niebezpiecznej grze?

4657
Loading...
EBOOK

Etnokryminał (#2). Pionek

Małgorzata Kuźmińska, Michał Kuźmiński

W gliwickim parku zostaje brutalnie zamordowana młoda dziewczyna. Przypomina to lokalnej społeczności o seryjnym mordercy, który zabijał kobiety w Bytomiu, Gliwicach i Zabrzu. Skazany za te zbrodnie Wampir z Szombierek niedługo wyjdzie na wolność. Niezależny dziennikarz Sebastian Strzygoń wraca do sprawy sprzed lat. Pomaga mu antropolożka Anna Serafin. To ona podejmuje się przeprowadzić wywiad z wampirem. Mnożą się pytania, komuś bardzo zależy, by przeszłość pozostała pogrzebana. Teraźniejszość też nie daje o sobie zapomnieć Kto rozstawia pionki w tej niebezpiecznej grze?

4658
Loading...
EBOOK

Etnokryminał (#3). Kamień

Małgorzata Kuźmińska, Michał Kuźmiński

Trzeci etnokryminał Małgorzaty i Michała Kuźmińskich. W romskiej osadzie na Sądecczyźnie znaleziono martwego chłopczyka o jasnej karnacji i włosach koloru pszenicy. Wkrótce policja odkrywa, że mieszka tam blondwłosa dziewczynka Między Romami a ich sąsiadami od lat zbiera się na burzę. Teraz napięcie sięga zenitu. Anka Serafin na prośbę policji próbuje nawiązać kontakt z Romami. Mierzy się z murem milczenia i własnymi wyobrażeniami o roli antropologa. Tymczasem dziennikarz śledczy Sebastian Strzygoń jednym kamieniem porusza medialną lawinę. Narasta lęk, niezrozumienie i wrogość. Jakie jeszcze tajemnice kryje społeczność tej z pozoru sielskiej krainy? Co jest faktem, a co uprzedzeniem? I czy kogoś obchodzi jeszcze prawda, gdy rozkręca się spirala nienawiści?

4659
Loading...
EBOOK

Etyka

Benedykt de Spinoza

Klasyczny tekst w nowoczesnej formie ebooka. Pobierz go już dziś na swój podręczny czytnik i ciesz się lekturą!

4660
Loading...
EBOOK

Etyka

Benedykt de Spinoza

Benedykt de Spinoza Etyka w porządku geometrycznym dowiedziona tłum. Ignacy Myślicki ISBN 978-83-288-5802-2 i na pięć części podzielona, w których mowa: I. O bóstwie II. O naturze i pochodzeniu umysłu III. O pochodzeniu i naturze wzruszeń IV. O podległości ludzkiej, czyli o siłach wzruszeń V. O mocy rozumu, czyli o wolności ludzkiej *Objaśnienie znaków* W tekście Co b. do d. = Co było do dowiedzenia. W nawiasach prostolinijnych [] podane są synonimy. W uwagach po... Benedykt de Spinoza Ur. 24 listopada 1632 w Amsterdamie Zm. 21 lutego 1677 w Hadze Najważniejsze dzieła: Etyka w porządku geometrycznym dowiedziona (1677), Traktat o poprawie rozumu, Traktat teologiczno-polityczny (1670) Filozof holenderski. Urodził się jako Baruch de Spinoza w rodzinie żydowskich uchodźców, którzy uszli przed prześladowaniami marranów w Portugalii. Z racji pochodzenia i rodzinnych perypetii oraz wrodzonych zdolności Spinoza był poliglotą: znał holenderski, hebrajski, portugalski i hiszpański, obowiązkową wówczas dla parających się nauką łacinę, a także włoski i francuski. Zajmowała go również matematyka, zwłaszcza geometria, i optyka (wyrób szkieł optycznych stanowił zresztą źródło jego utrzymania aż do końca życia). Pierwsza publikacja naukowa Spinozy dotyczyła gramatyki języka hebrajskiego. Wkrótce zwrócił się ku filozofii, wydając najpierw usystematyzowany przez siebie wykład systemu kartezjańskiego (Zasady filozofii Kartezjusza w porządku geometrycznym wywiedzione, 1663), a następnie Traktat teologiczno-polityczny (1670), który zarówno przyniósł mu sławę, jak również przysporzył kłopotów. Traktat trafił na indeks ksiąg zakazanych kościoła katolickiego oraz skonfliktował autora z własną gminą wyznaniową, a nieugięta postawa filozofa doprowadziła do jego ekskomuniki z synagogi w 1656 r. (do końca życia pozostał bezwyznaniowcem; od tego momentu przyjął imię Benedictus). Kręgi religijne zarzucały Spinozie panteizm i zaprzeczenie idei Boga osobowego (utożsamienie Boga i natury, Bóg jako substancja stanowiąca tworzywo świata) oraz relatywizm moralny (nie ma rzeczy bezwzględnie złych i bezwzględnie dobrych, przyjmują którąś z tych postaci tylko w relacji do konkretnego człowieka czy relacji między ludźmi). Teologowie nie mogli się także pogodzić z jego poglądami na temat duszy: uznawał ją za substancję materialną i przyznawał jakąś jej postać każdemu żywemu stworzeniu. Z drugiej strony oparcie w jego filozofii znalazł wkrótce humanistyczny odłam judaizmu, a w romantyzmie, w związku popularną wówczas teorią Natury zyskał sporą popularność. Z powodu zatargu z teologami Spinoza musiał opuścić Amsterdam, nie udało mu się dłużej zagrzać miejsca w małej miejscowości, gdzie był szykanowany z powodu bezbożności, ostatecznie w 1659 r. osiadł na stałe w Hadze, gdzie zmarł 18 lat później na gruźlicę. Choć nie przyznawał racji swoim krytykom, nie chciał zaostrzać konfliktu ideowego: odrzucił m.in. propozycję objęcia katedry filozofii na uniwersytecie w Heidelbergu (warunkiem była deklaracja, że nie będzie głosił treści antyreligijnych), utrzymywał jednak korespondencyjny kontakt z gronem swoich uczniów; większość jego dzieł została opublikowana pośmiertnie w tomie Opera Posthuma. Kupując książkę wspierasz fundację Nowoczesna Polska, która propaguje ideę wolnej kultury. Wolne Lektury to biblioteka internetowa, rozwijana pod patronatem Ministerstwa Edukacji Narodowej. W jej zbiorach znajduje się kilka tysięcy utworów, w tym wiele lektur szkolnych zalecanych do użytku przez MEN, które trafiły już do domeny publicznej. Wszystkie dzieła są odpowiednio opracowane - opatrzone przypisami oraz motywami.

4661
Loading...
EBOOK

Eucharystia. Śmierć w December. Tom 3

Caroline Grimwalker i Leffe Grimwalker

W lesie na obrzeżach December zostaje znaleziony mężczyzna bez rąk, z tkwiącymi w ciele strzałami. Tropy prowadzą Johna Wagnera do sekty mieszkającej w lasach pod miasteczkiem. Szybko się okazuje, że macki tajemniczej grupy sięgają dużo dalej, niż sądzi policja. Tymczasem Kim ma niespodziewanego gościa, a jednocześnie kontynuuje swoją nieoficjalną działalność śledczą, o której John zdecydowanie nie powinien wiedzieć. Seria kryminałów "Śmierć w December" to wspólne dzieło małżeństwa Grimwalkerów. Gdyby przenieść ją na ekran, powstałaby mieszanka "Mare z Easttown", "Ozark" i "Siedem". W tajemniczym miasteczku nikt nie trzyma się reguł, ani dobrzy, ani źli. Ale jedno jest pewne - gdy raz znajdziesz się w December, trudno będzie ci je opuścić. "Eucharystia" to trzecia część dziesięciotomowej serii.

4662
Loading...
EBOOK

Eugenia Grandet

Honoré de Balzac

To nie jest opowieść o miłości. To opowieść o rzeczywistości zdominowanej przez ekonomię oraz pieniądze. Paryż, Francja w XIX wieku. To tam rodzi się konflikt pomiędzy wiarą w miłość a materializmem. Eugenia Grandet musi zdobyć się na odwagę, aby bronić prawa do własnych uczuć i decydowania o sobie. Przeciwko sobie ma nie tylko społeczne konwenanse, kulturę i obyczajowość, ale przede wszystkim ojca, którego jedyną miłością jest jego własny majątek. Balzac po raz kolejny tworzy celną i ponadczasową analizę ludzkich zachowań.

4663
Loading...
EBOOK

Eugenia Grandet

Honoré de Balzac

To nie jest opowieść o miłości. To opowieść o rzeczywistości zdominowanej przez ekonomię oraz pieniądze. Paryż, Francja w XIX wieku. To tam rodzi się konflikt pomiędzy wiarą w miłość a materializmem. Eugenia Grandet musi zdobyć się na odwagę, aby bronić prawa do własnych uczuć i decydowania o sobie. Przeciwko sobie ma nie tylko społeczne konwenanse, kulturę i obyczajowość, ale przede wszystkim ojca, którego jedyną miłością jest jego własny majątek. Balzac po raz kolejny tworzy celną i ponadczasową analizę ludzkich zachowań.

4664
Loading...
EBOOK

Eugenia Grandet

Honoriusz Balzak

Powieść Eugenia Grandet Honoriusza Balzaka należy do Scen z życia prowincji cyklu Komedia Ludzka. Feliks Grandet mieszka w Saumur w bardzo skromnych warunkach z żoną i córką Eugenią. Dzięki pewnej zręczności w interesach, a przede wszystkim z powodu niezwykłego skąpstwa zgromadził olbrzymi jak na warunki prowincjonalne majątek. Mieszkańcy Saumur, którzy poważają Grandeta ze względu na jego majątek, uważają Eugenię za najlepszą partię w okolicy. O jej rękę starają się rywalizujące ze sobą rodziny Cruchotów i de Grasinsów...

4665
Loading...
EBOOK

Eugenia Grandet

Honoré de Balzac

Eugenia Grandet Od tłumacza Eugenia Grandet powstała ściśle sto lat temu, w r. 1833: to tak dojrzałe, zrównoważone dzieło wyszło spod pióra trzydziestoczteroletniego młodego człowieka. Balzac wchodzi w tym momencie w pełnię swej twórczości. Wyzwala się z rozczochranego romantyzmu, którego tyle jest jeszcze w epizodach Historii Trzynastu, i z obcego jego duchowi swedenborgizmu, i z polityki dydaktycznej podanej trochę na surowo w Lekarzu wiejskim. Coraz bliższy jest odczytania w sobie swej prawdziwej myśli twórczej, która niebawem buchnie w nim świadomością olbrzymiego dzieła Komedii ludzkiej. Już przedtem wśród dość nierównych jego utworów znajdowały się drobne klejnoty, takie jak Proboszcz z Tours (1832), ale Eugenia Grandet rozpoczyna szereg wielkich jego arcydzieł. [...]Honoré de BalzacUr. 20 maja 1799 r. w Tours Zm. 18 sierpnia 1850 r. w Paryżu Najważniejsze dzieła: cykl powieściowy Komedia ludzka (w skład którego wchodzą m.in.: Ojciec Goriot , Eugenia Grandet , Proboszcz wiejski), Kuzyn Pons, Jaszczur Francuski prozaik okresu romantyzmu. Określany mianem ?mistrza realizmu?. Jego najpopularniejszym dziełem jest Komedia ludzka obrazująca życie społeczne, polityczne i obyczajowe we Francji od czasów rewolucji francuskiej do rządów Ludwika Filipa. W 1850 r. poślubił swą wielką miłość, Polkę, E. Hańską. W swej prozie portretował kobiety dojrzałe, stąd popularne określenie ?kobiety w wieku balzakowskim? (tj. po trzydziestce). Obok Dickensa i Tołstoja, Balzac jest uważany za jednego z najważniejszych twórców współczesnej powieści europejskiej. autor: Aleksandra NowakKupując książkę wspierasz fundację Nowoczesna Polska, która propaguje ideę wolnej kultury. Wolne Lektury to biblioteka internetowa, rozwijana pod patronatem Ministerstwa Edukacji Narodowej. W jej zbiorach znajduje się kilka tysięcy utworów, w tym wiele lektur szkolnych zalecanych do użytku przez MEN, które trafiły już do domeny publicznej. Wszystkie dzieła są odpowiednio opracowane - opatrzone przypisami oraz motywami.

4666
Loading...
EBOOK

Eugenia Grandet

Honoré Balzac

Utwór z serii "Komedia Ludzka" - cyklu powieści i opowiadań francuskiego pisarza Honoriusza Balzaka. Balzac potraktował człowieka jako gatunek przyrodniczy i rozpatruje jego odmiany występujące w różnych środowiskach. Siłą napędową jego postaci jest dążenie do kariery i zdobycie pieniędzy. Sprawy finansowe znał z własnego doświadczenia, opisy operacji kredytowych (weksle, długi, wierzyciele, egzekucje) mogą służyć jako przykłady podręcznikowe z ekonomii. Obok pieniądza najważniejszym tematem jest miłość. Balzac zgłębił duszę (psychikę) kobiety, jak mało który pisarz. Po pierwszych sukcesach literackich Balzac prowadził bujne życie towarzyskie, był ulubieńcem pań z towarzystwa, które nie szczędziły mu swych wdzięków. On za to chcąc zaimponować swym kochankom, wydawał więcej niż zarabiał, przez co tonął w długach. Ratował się biorąc zaliczki na powieści, których jeszcze nie napisał.

4667
Loading...
EBOOK

Eugenia Grandet

Honoré Balzac

Utwór z serii "Komedia Ludzka" - cyklu powieści i opowiadań francuskiego pisarza Honoriusza Balzaka. Balzac potraktował człowieka jako gatunek przyrodniczy i rozpatruje jego odmiany występujące w różnych środowiskach. Siłą napędową jego postaci jest dążenie do kariery i zdobycie pieniędzy. Sprawy finansowe znał z własnego doświadczenia, opisy operacji kredytowych (weksle, długi, wierzyciele, egzekucje) mogą służyć jako przykłady podręcznikowe z ekonomii. Obok pieniądza najważniejszym tematem jest miłość. Balzac zgłębił duszę (psychikę) kobiety, jak mało który pisarz. Po pierwszych sukcesach literackich Balzac prowadził bujne życie towarzyskie, był ulubieńcem pań z towarzystwa, które nie szczędziły mu swych wdzięków. On za to chcąc zaimponować swym kochankom, wydawał więcej niż zarabiał, przez co tonął w długach. Ratował się biorąc zaliczki na powieści, których jeszcze nie napisał.

4668
Loading...
EBOOK

Eugenia Grandet. Eugénie Grandet

Honoré de Balzac

Feliks Grandet jest bednarzem. Dzięki zręczności w interesach i niezwykłemu skąpstwu zgromadził olbrzymi jak na warunki prowincjonalne majątek. Były mer Saumur mieszka w bardzo skromnych warunkach z żoną, córką Eugenią i służącą Nanon. Mieszkańcy Saumur, którzy wielce poważają Grandeta, ze względu na jego majątek, uważają Eugenię za najlepszą partię w okolicy. O jej rękę starają się rywalizujące ze sobą rodziny Cruchotów i de Grasinsów. Eugenia w swej niewinności i naiwności nie domyśla się niczego, aż do dnia przybycia Karola Grandet, bratanka Grandeta. Karol został wysłany do Saumur przez ojca, zamożnego paryskiego kupca, który, zagrożony bankructwem, postanowił oddać syna pod opiekę brata, przed popełnieniem samobójstwa. Stary Grandet przekazuje mu złe nowiny. Pogrążony w rozpaczy Karol znajduje współczujące serce u Eugenii. Młodzi zakochują się w sobie i ślubują sobie dozgonną miłość. (za Wikipedią). Oczywiście to dopiero początek tej ciekawej powieści. Książka w dwóch wersjach językowych: polskiej i francuskiej Version bilingue: polonaise et française.

4669
Loading...
EBOOK

Eugenia Grandet. Eugénie Grandet

Honoré de Balzac

Feliks Grandet jest bednarzem. Dzięki zręczności w interesach i niezwykłemu skąpstwu zgromadził olbrzymi jak na warunki prowincjonalne majątek. Były mer Saumur mieszka w bardzo skromnych warunkach z żoną, córką Eugenią i służącą Nanon. Mieszkańcy Saumur, którzy wielce poważają Grandeta, ze względu na jego majątek, uważają Eugenię za najlepszą partię w okolicy. O jej rękę starają się rywalizujące ze sobą rodziny Cruchotów i de Grasinsów. Eugenia w swej niewinności i naiwności nie domyśla się niczego, aż do dnia przybycia Karola Grandet, bratanka Grandeta. Karol został wysłany do Saumur przez ojca, zamożnego paryskiego kupca, który, zagrożony bankructwem, postanowił oddać syna pod opiekę brata, przed popełnieniem samobójstwa. Stary Grandet przekazuje mu złe nowiny. Pogrążony w rozpaczy Karol znajduje współczujące serce u Eugenii. Młodzi zakochują się w sobie i ślubują sobie dozgonną miłość. (za Wikipedią). Oczywiście to dopiero początek tej ciekawej powieści. Książka w dwóch wersjach językowych: polskiej i francuskiej Version bilingue: polonaise et française.

4670
Loading...
EBOOK

Eugenia Grandet. Eugénie Grandet

Honoré de Balzac

Feliks Grandet jest bednarzem. Dzięki zręczności w interesach i niezwykłemu skąpstwu zgromadził olbrzymi jak na warunki prowincjonalne majątek. Były mer Saumur mieszka w bardzo skromnych warunkach z żoną, córką Eugenią i służącą Nanon. Mieszkańcy Saumur, którzy wielce poważają Grandeta, ze względu na jego majątek, uważają Eugenię za najlepszą partię w okolicy. O jej rękę starają się rywalizujące ze sobą rodziny Cruchotów i de Grasinsów. Eugenia w swej niewinności i naiwności nie domyśla się niczego, aż do dnia przybycia Karola Grandet, bratanka Grandeta. Karol został wysłany do Saumur przez ojca, zamożnego paryskiego kupca, który, zagrożony bankructwem, postanowił oddać syna pod opiekę brata, przed popełnieniem samobójstwa. Stary Grandet przekazuje mu złe nowiny. Pogrążony w rozpaczy Karol znajduje współczujące serce u Eugenii. Młodzi zakochują się w sobie i ślubują sobie dozgonną miłość. (za Wikipedią). Oczywiście to dopiero początek tej ciekawej powieści. Książka w dwóch wersjach językowych: polskiej i francuskiej Version bilingue: polonaise et française.

4671
Loading...
EBOOK

Eugeniusz Bodo. Już taki jestem zimny drań

Ryszard Wolański

Gra pan jak Bodo! Dlaczego? Bo do du.... To tylko żartobliwy kalambur Adolfa Dymszy, prawda bowiem była zupełnie inna. Eugeniusz Bodo grał jak z nut, chociaż ich nie znał. Dwa etapy jego życia upłynęły mu śpiewająco. Otaczała go wtedy miłość rodzinnego domu, sława zdobyta w warszawskich kabaretach, wreszcie uwielbienie kinowej widowni za ekranową wszechstronność. I kto wie, jak potoczyłyby się jego artystyczne losy, gdyby nie wojna. Tragiczna, niesprawiedliwa i okrutna. O tym właśnie opowiada ta książka. Od wydawcy: Sądziłam, że będzie to jeszcze jedna biografia w dorobku Ryszarda Wolańskiego. Nie miałam wątpliwości, że będzie świetna i bardzo rzetelna, bo autor słynie z dokładności, skrupulatności i umiłowania archiwaliów. Jednak to jest coś więcej niż doskonała biografia Eugeniusza Bodo, to książka, która ujawnia fakty zupełnie nieznane. Rozdział o wojennych losach Bodo jest wstrząsający. Protokoły z przesłuchań aktora przez NKWD obnażają całą podłość sowieckiego systemu. Nie chce się wierzyć, że to mogło się zdarzyć. Moja babcia była zafascynowana międzywojenną Warszawą, nazywała ją Paryżem północy. Czytając książkę Wolańskiego, wierzy się, że tak rzeczywiście było. Udało mu się uchwycić atmosferę i czar tamtego miasta, którego Bodo był królem. Już nic więcej Państwu nie powiem. Trzeba to koniecznie przeczytać. Maria Szabłowska

4672
Loading...
EBOOK

Eugeniusz Oniegin

Aleksander Puszkin

Aleksander Puszkin Eugeniusz Oniegin tłum. Leo Belmont ISBN 978-83-288-2712-7 Przedmowa Mickiewicz, który stawiał wysoko geniusz poetycki Puszkina, uważa słusznie Oniegina za najpiękniejszy, najoryginalniejszy i najnarodowszy jego utwór. Wszystkie inne utwory największego rosyjskiego poety nie mogą iść w porównanie z tym jednym, choć odsłaniają częstokroć nowe strony tego bogatego talentu. Może tylko czar jednaki wieje jeszcze z drobnych lirycznych jego utworów, a... Aleksander Puszkin Ur. 6 czerwca 1799 w Moskwie Zm. 10 lutego 1837 w Petersburgu Najważniejsze dzieła: Rusłan i Ludmiła (1820), Jeniec Kaukazu (1822), Borys Godunow (1831), Eugeniusz Oniegin (1833), Jeździec miedziany (1833), Dama pikowa (1834) Najwybitniejszy obok Lermontowa autor rosyjskiego romantyzmu. Urodzony w rodzinie szlacheckiej, nauczany początkowo przez francuskich guwernerów, kształcił się w ekskluzywnym Liceum w Carskim Siole. Wcześnie zainteresował się poezją, tworząc drobne utwory w stylu klasycystycznym i preromantycznym. Jego fascynacja bajronizmem zaowocowała w 1820 roku baśniowym poematem Rusłan i Ludmiła. Za krążące w odpisach wiersze, krytykujące despotyczne rządy carskie, został zesłany na południe Rosji, gdzie napisał kolejne poematy romantyczne, związane z Krymem i Kaukazem. W tym czasie rozpoczął także pracę nad obszernym poematem dygresyjnym Eugeniusz Oniegin. W roku 1824 jego karę złagodzono na odosobnienie w wiejskim majątku rodziców, gdzie kontynuował pisanie Oniegina i stworzył Borysa Godunowa, pierwszą rosyjską tragedię romantyczną. W 1826 roku zezwolono mu na powrót do Moskwy, w 1831 poślubił Natalię Gonczarową i przeprowadził się do Petersburga. Tam intensywnie zajął się prozą oraz tematyką historyczną, pisząc m.in. polemikę z Ustępem III części Dziadów Mickiewicza: poemat historiozoficzny Jeździec miedziany. W 1837 roku został ciężko ranny w pojedynku w obronie honoru żony, zmarł dwa dni później. Kupując książkę wspierasz fundację Nowoczesna Polska, która propaguje ideę wolnej kultury. Wolne Lektury to biblioteka internetowa, rozwijana pod patronatem Ministerstwa Edukacji Narodowej. W jej zbiorach znajduje się kilka tysięcy utworów, w tym wiele lektur szkolnych zalecanych do użytku przez MEN, które trafiły już do domeny publicznej. Wszystkie dzieła są odpowiednio opracowane - opatrzone przypisami oraz motywami.

4673
Loading...
EBOOK

Eugeniusz Oniegin

Aleksander Puszkin

„Eugeniusz Oniegin” to poemat dygresyjny autorstwa Aleksandra Puszkina. Puszkin rozpoczął pracę nad tym utworem w 1823, a ukończył w 1831 roku. Mimo iż poemat powstawał w długim przedziale czasu, odznacza się jednolitością kompozycji. Tytułowy bohater jest człowiekiem rozczarowanym wielkim światem, w którym nie zaznał ani prawdziwej przyjaźni, ani miłości. Zniechęcony i znudzony życiem wyjeżdża na wieś. Gdy pojawia się powracający ze studiów w Niemczech poeta Leński, Oniegin wyśmiewa jego romantyczny idealizm. Oniegin flirtuje podczas balu z narzeczoną poety, a ten obrażony wyzywa go na pojedynek w którym ginie. Na skutek tego Oniegin opuszcza wieś i udaje się w podróż po miejscach z przeszłości.

4674
Loading...
EBOOK

Eugeniusz Oniegin

Aleksander Puszkin

„Eugeniusz Oniegin” to poemat dygresyjny autorstwa Aleksandra Puszkina. Puszkin rozpoczął pracę nad tym utworem w 1823, a ukończył w 1831 roku. Mimo iż poemat powstawał w długim przedziale czasu, odznacza się jednolitością kompozycji. Tytułowy bohater jest człowiekiem rozczarowanym wielkim światem, w którym nie zaznał ani prawdziwej przyjaźni, ani miłości. Zniechęcony i znudzony życiem wyjeżdża na wieś. Gdy pojawia się powracający ze studiów w Niemczech poeta Leński, Oniegin wyśmiewa jego romantyczny idealizm. Oniegin flirtuje podczas balu z narzeczoną poety, a ten obrażony wyzywa go na pojedynek w którym ginie. Na skutek tego Oniegin opuszcza wieś i udaje się w podróż po miejscach z przeszłości.

4675
Loading...
EBOOK

Eugeniusz Oniegin

Aleksander Puszkin

Poemat dygresyjny autorstwa Aleksandra Puszkina, wydany w całości w 1833 roku. Odznacza się kunsztowną formą i licznymi, charakterystycznymi dla gatunku dygresjami, ujawniającymi ironię romantyczną. Opowiada o człowieku rozczarowanym światem, znudzonym i zniechęconym, który szuka pociechy w ucieczce na wieś. Nie znajduje jej jednak i rusza w dalszą podróż po miejscach z przeszłości.

4676
Loading...
EBOOK

Eugeniusz Oniegin

A. S. Puszkin

Ironia i dystans są efektowne, ale w życiu codziennym mało skuteczne. Bohater poematu to typowy romantyk - swoją wiedzę o świecie i relacjach czerpie z utworów literackich, jest programowo nieszczęśliwy i wszystko traktuje z dystansem. Zawiedziony wielkim światem postanawia wyjechać na prowincję, by tu nawiązać autentyczne więzi. Wyniosłość Eugeniusza nie przypadnie jednak do gustu nowym sąsiadom, a nawet doprowadzi do śmiertelnego konfliktu. W tym ponurym pejzażu rozbłyśnie szczere uczucie wiejskiej szlachcianki, Tatiany. Czy Oniegin pójdzie za tym światłem? Na kanwie poematu Piotr Czajkowski zrealizował operę pod tym samym tytułem. Pozycja obowiązkowa dla miłośników opowieści o bohaterach romantycznych kreślonych przez Johanna Wolfganga Goethego czy Adama Mickiewicza.

4677
Loading...
EBOOK

Eugeniusz Oniegin

A. S. Puszkin

Ironia i dystans są efektowne, ale w życiu codziennym mało skuteczne. Bohater poematu to typowy romantyk - swoją wiedzę o świecie i relacjach czerpie z utworów literackich, jest programowo nieszczęśliwy i wszystko traktuje z dystansem. Zawiedziony wielkim światem postanawia wyjechać na prowincję, by tu nawiązać autentyczne więzi. Wyniosłość Eugeniusza nie przypadnie jednak do gustu nowym sąsiadom, a nawet doprowadzi do śmiertelnego konfliktu. W tym ponurym pejzażu rozbłyśnie szczere uczucie wiejskiej szlachcianki, Tatiany. Czy Oniegin pójdzie za tym światłem? Na kanwie poematu Piotr Czajkowski zrealizował operę pod tym samym tytułem. Pozycja obowiązkowa dla miłośników opowieści o bohaterach romantycznych kreślonych przez Johanna Wolfganga Goethego czy Adama Mickiewicza.

4678
Loading...
EBOOK

Eugeniusz Oniegin

A. S. Puszkin

Ironia i dystans są efektowne, ale w życiu codziennym mało skuteczne. Bohater poematu to typowy romantyk - swoją wiedzę o świecie i relacjach czerpie z utworów literackich, jest programowo nieszczęśliwy i wszystko traktuje z dystansem. Zawiedziony wielkim światem postanawia wyjechać na prowincję, by tu nawiązać autentyczne więzi. Wyniosłość Eugeniusza nie przypadnie jednak do gustu nowym sąsiadom, a nawet doprowadzi do śmiertelnego konfliktu. W tym ponurym pejzażu rozbłyśnie szczere uczucie wiejskiej szlachcianki, Tatiany. Czy Oniegin pójdzie za tym światłem? Na kanwie poematu Piotr Czajkowski zrealizował operę pod tym samym tytułem. Pozycja obowiązkowa dla miłośników opowieści o bohaterach romantycznych kreślonych przez Johanna Wolfganga Goethego czy Adama Mickiewicza.