Ogólne, kompendium wiedzy
Chuligaństwo futbolowe w Polsce
Edyta Drzazga
Jakie są cechy charakteryzujące kontrolę społeczną chuligaństwa futbolowego w Polsce? Autorka odpowiada na to pytanie, ukazując owe zjawisko na tle europejskim w okresie ostatnich 30 lat [...]. Analizę prowadzi, stosując perspektywę konstruktywistyczną, w której postrzeganie zjawisk społecznych i ich kontrola są określane przez interakcje między ludźmi i zawsze dzieją się wewnątrz konkretnej kultury. Konsekwentnie, i słusznie, autorka przyjęła szeroką, nie wyłącznie legalną, definicję chuligaństwa futbolowego - zjawiska zmiennego w swoich przejawach, które rozumie jako pewien konstrukt społeczny. Równie szeroka jest przyjęta przez autorkę definicja kontroli społecznej - jako system pozytywnych i negatywnych sankcji oraz system agend, które sankcje te stosują. Podejście autorki do zjawiska chuligaństwa futbolowego i kontroli społecznej praktykowanej wobec niego, uważam za trafne i jednocześnie nowatorskie w analizach kryminologicznych. dr hab. Irena Rzeplińska, prof. nadzw. INP PAN
Waldemar Hoff
The subject matter of this work is exceptionally significant, both for its uniqueness and international relevance, as well as for the implications it holds for law and practice, particularly in recent years. It has inspired various authors (primarily foreign). Still, the resulting works have usually addressed it fragmentarily or incidentally (a natural state of affairs in the development of research trends), rarely positioning themselves within the discipline of legal sciences as a fundamental one. The approach presented in the reviewed work has not yet been adequately represented in monographic form (...). The work is intriguing, evokes scholarly concern (in the positive sense), and encourages academic reflection. Professor Maciej Perkowski The book under review is an essential work in the field of legal science, interdisciplinary in nature (...). The eponymous problem--the development of "cosmopolitan law" and its impact on states, as well as its interactions with traditional legal systems--is fascinating, timely, and worthy of description. It is also worth noting that the author places European Union law alongside traditional legal orders as an "emanation of the state." The author certainly took on the scholarly challenge of writing the book. And the final result commands respect. Professor Kamil Zeidler
Jan Rudnicki
Celem niniejszej pracy jest opisanie historii zjawiska dekodyfikacji prawa cywilnego w Polsce oraz sformułowanie odpowiedzi na pytania, do jakiego stopnia jest ono dzisiaj zdekodyfikowane oraz jaką rolę w systemie źródeł prawa odgrywa Kodeks cywilny. Postawienie takich pytań wydaje się zasadne z co najmniej kilku powodów. Dekodyfikacja zdaje się być obecnie relatywnie "nową" cechą wyróżniającą prawa prywatnego tradycji kontynentalnej2 - od niemal czterech dekad jest szeroko dyskutowana. Nie ustają również wynikające z tej dyskusji spory o znaczenie kodyfikacji w systemie prawa. Za rolę nauk prawnych można zaś uznać przede wszystkim opisywanie normatywnej i około normatywnej rzeczywistości, dlatego też szersze odniesienie się do symptomów dekodyfikacji występujących na polskim gruncie wydaje się nieodzowne i stanowić powinno przy tej okazji wypełnienie pewnej istotnej luki w dotychczasowej literaturze prawniczej. W drugiej kolejności warto zaś wskazać, że wśród skutków postępującej dekodyfikacji prawa cywilnego wymienia się wzrost roli przeróżnych sposobów tworzenia norm, które w idealnym świecie oświeceniowego kodeksu cywilnego oraz pozytywizmu prawniczego w ogólności zdawały się być skazane na zapomnienie.
Dostęp do prawa. Ujęcie socjologiczne
Jan Winczorek
Problematyka monografii dotyczy (...) kwestii kluczowych z punktu widzenia społeczeństwa oraz jakości jego instytucji. Kwestie dostępu do prawa były rzadko podejmowane przez polskich socjologów prawa, w odróżnieniu od socjologów ze Stanów Zjednoczonych i Europy Zachodniej, gdzie stanowiły one, i nadal stanowią, ważny przedmiot badań empirycznych i debaty teoretycznej, co z kolei stanowi impuls dla rozwoju socjologii prawa jako dziedziny nauki. Ponadto recenzowana monografia w sposób niezwykle obszerny i rzetelny przedstawia całość dorobku zagranicznego oraz polskiego i jest przykładem twórczej analizy tego dorobku, opartej na istotnych kompetencjach - teoretycznych i empirycznych - jej autora. Należy dodać, iż autor monografii jest jednocześnie autorem wspomnianych rzadkich badań oraz opracowań związanych z problemem dostępu do prawa. Z recenzji prof. dr hab. Grażyny Skąpskiej Temat dostępu do prawa nie został do tej pory wszechstronnie opracowany w rodzimej literaturze. Mamy rozproszone, wąskie studia, które najczęściej nie pokazują złożoności nie tylko samego zagadnienia, ale też dyskusji prowadzonych na ten temat w światowej nauce. Recenzowana pozycja wyróżnia się na tym tle jako próba całościowego ujęcia tematu. Już to powoduje, że praca Jana Winczorka niewątpliwie będzie stanowiła punkt wyjścia dla następnych prób naukowych podejmowanych w tej dziedzinie. Nie mam żadnych wątpliwości, że w polskiej literaturze naukowej podobnej pracy nie znajdziemy. Z recenzji dr. hab. Mateusza Stępnia Jan Winczorek, dr, jest prawnikiem i socjologiem, pracownikiem Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego, autorem kilkudziesięciu publikacji z zakresu teoretycznej i empirycznej socjologii prawa. Jego zainteresowania naukowe obejmują zagadnienia dostępu do prawa i funkcjonowania instytucji prawnych, teorii socjologicznej i teorii prawa. W tym obszarze był doradcą wielu polskich instytucji publicznych i prywatnych.
Paweł Boruta
Jaki jest najlepszy ustrój ekonomiczny? Kapitalizm? Socjalizm? Hilaire Belloc (1870-1953) i Gilbert Keith Chesterton (1874-1936) odważyli się odpowiedzieć, że dystrybucjonizm! W prezentowanej książce autor dokonuje rekonstrukcji doktryny polityczno-prawnej dystrybucjonizmu, przyjmując główną tezę o kompatybilności założeń tego ustroju z wytycznymi katolickiej nauki społecznej. Podczas lektury tej publikacji czytelnik dowie się, dlaczego odpowiednio ujęta własność prywatna stanowi klucz do dobrego życia. Innymi słowy: pozna, dlaczego, jak dowodził z zapałem Chesterton, własność jest kwestią honoru, a dla przeciętnego człowieka przeciwieństwo tej instytucji to nic innego jak prostytucja. *** Idea własności prywatnej, powszechnej, ale [nadal] prywatnej, [...] [idea] jednego człowieka jednego domu - to pozostaje prawdziwą wizją i magnesem ludzkości. G. K. Chesterton, What's Wrong with the World
Elementy ustrojowe w "Polityce" Bossueta
Cezary Kunderewicz, Anna Pikulska-Radomska, Adam Wielomski
Postać francuskiego biskupa Jacquesa Bossueta (1627-1704) - wybitnego teoretyka monarchii absolutnej epoki Ludwika XIV - jest znana badaczom myśli politycznej, lecz nie szerszemu gronu Czytelników polskich. Ostatniej polskojęzycznej monografii na jego temat wyrosła już bowiem naprawdę długa broda - praca taka została opublikowana w 1908 roku, gdy ukazała się książka Maurycego Paciorkiewicza Bossuet i Fenelon. Wydawałoby się, że później nikt o tym wielkim myślicielu politycznym niczego nie napisał. Okazało się jednak, że Cezary Kunderewicz w 1948 roku przygotował na jego temat małą rozprawę, która nigdy nie została opublikowana. Podjęto więc inicjatywę wydania zachowanego maszynopisu, poszerzonego o informacje o jego Autorze oraz wzbogaconego przemyśleniami na temat Bossueta przedstawionymi w świetle późniejszych badań we Francji i na świecie. Dotychczas ukazały się: Anna Pikulska-Radomska, Fiscus non erubescit. O niektórych italskich podatkach rzymskiego pryncypatu (2013) Przemysław Kubiak, Damnatio ad bestias i inne kary wykonywane na arenie w antycznym Rzymie (2014) Łukasz Jan Korporowicz, Prawo rzymskie w orzecznictwie Izby Lordów w latach 1876-2009 (2016) Frontinus. O akweduktach miasta Rzymu. Traktaty miernicze, red. Anna Pikulska-Radomska, Konrad Tadajczyk (2017) Łukasz Jan Korporowicz, Prawo rzymskie w Anglii w XVIII wieku. Nauczanie, studia, nauka (2019) Dagmara Skrzywanek-Jaworska, Darowizna remuneratoryjna w rzymskim prawie pandektowym i XIX-wiecznym ustawodawstwie niemieckim (2019)
Fenomen prezydenckiego systemu rządów w Meksyku
Łukasz Czarnecki
Ustrój Meksyku uległ głębokim przeobrażeniom w ostatnich trzech dekadach. Jeszcze w latach osiemdziesiątych XX wieku Kongres (Congreso de la Unoión) był w dużym stopniu instytucją podporządkowaną prezydentowi, później jednak zaczął stopniowo wchodzić w kompetencje prezydenta i całej władzy federalnej. Transformacji uległa też sama instytucja Sądu Najwyższego (Suprema Corte de Justicia de la Nación, SCJN). W przeszłości rozstrzygał on spory zgodnie ze stanowiskiem prezydenckim i przeważnie wbrew głosom opozycji. Obecnie częściej rozstrzyga spory w sposób merytoryczny i politycznie niezależny. Jednakże mimo zmian prezydencki system rządów w Meksyku nadal wywiera realny wpływ na kształt władzy ustawodawczej i sądowniczej. Niestety negatywny.
Foundations of Animal Law. Concepts - Principles - Dilemmas
Tomasz Pietrzykowski
Foundations of Animal Law. Concepts-Principles-Dilemmas stanowi anglojęzyczną i skierowaną do audytorium międzynarodowego wersję książki wydanej w 2022 r. pod tytułem Prawo ochrony zwierząt. Pojęcia, zasady, dylematy. Omawia ona filozoficzne, etyczne i dogmatyczno-komparatystyczne aspekty nowopowstającej dziedziny regulacji prawnej – prawa ochrony zwierząt. Identyfikuje kluczowe wartości, pojęcia i instytucje składające się na współczesny model prawnej ochrony zwierząt. Dokonuje tego w oparciu o analizę prawodawstwa polskiego i zagranicznego, w szczególności prawa Unii Europejskiej. Sprawia to, że zawarte w książce ujęcie ma charakter unikalny, a jej wartość dalece wykracza poza dominujące w literaturze przedmiotu argumentacje zmierzające do wykazania istnienia racji etycznych za gruntownymi zmianami prawnej sytuacji zwierząt.
Global Governance of Low Earth Orbit Satellites
Joanna Kulesza, Berna Akcali Gur
This volume brings together international experts to address the policy, legal, and technological dimensions of governing Low Earth Orbit (LEO) satellite broadband infrastructure. Global Governance of Low Earth Orbit Satellites is grounded in a multi-year, interdisciplinary research project generously supported by the Internet Society Foundation as part of its "Decolonizing the Internet" program. The contributions presented in this book were developed through a combination of scholarly inquiry, open-access reports, and sustained engagement at key international forums-including the Internet Governance Forum (IGF), the European Society of International Law (ESIL), ICANN, RightsCon, and IETF. Together, these chapters reflect on how multistakeholder institutions can respond to urgent global challenges related to transnational data governance, cybersecurity, digital inclusion, and infrastructural equity. The volume serves as both a scholarly compendium and a practical policy guide for advancing sustainable, inclusive, and secure governance of emerging space-based internet systems.
Hybrydyzacja zarządzania rozwojem terytorialnym
Aleksander Noworól
Celem pracy jest przedstawienie złożoności zjawisk kształtujących zarządzanie rozwojem terytorialnym, które przybierają hybrydowe postaci, łącząc odległe - a nawet pozornie sprzeczne - procesy. Autor dąży do ukazania, w jaki sposób społeczeństwo informacyjne wpływa na zarządzanie publiczne. (...) Zamierzeniem jest zidentyfikowanie cech hybrydyzacji zarządzania rozwojem w kanonicznych fazach tego procesu i uwieńczenie wywodu próbą ujęcia modelowego, zawierającego rekomendacje dla tych, którzy kreują przyszłość jednostek terytorialnych. Autor dostrzega możliwość koegzystencji niekiedy sprzecznych systemów w modelowej postaci helisy. Z Wprowadzenia Aleksander Noworól, profesor nauk ekonomicznych, inżynier architekt, uzyskał habilitację z architektury i urbanistyki. Specjalizuje się w zarządzaniu rozwojem terytorialnym, polityce regionalnej i rewitalizacji. Praktyki zagraniczne odbywał we Francji, Szwajcarii, Japonii, Wielkiej Brytanii, USA, Izraelu i Hiszpanii. Związany w przeszłości z Politechniką Krakowską i Uniwersytetem Jagiellońskim, a obecnie - z Uniwersytetem Ekonomicznym w Krakowie. Zdobył doświadczenia praktyczne w projektowaniu architektonicznym, zarządzaniu w administracji samorządowej i przedsiębiorstwach. Autor i współautor 11 książek i ok. 120 innych publikacji, a także blisko 120 opracowań konsultingowych i eksperckich.
Ideologie liberalnej demokracji a bezpieczeństwo prawne
Arkadiusz Barut
Arkadiusz Barut, doktor habilitowany nauk prawnych, profesor Akademii Humanitas, czynny zawodowo adwokat. Przedmiotem jego badań jest teoria i praktyka praw podstawowych, ideologiczne uwarunkowania orzecznictwa sądowego, a także etyczno-normatywne kryteria oceny wiedzy eksperckiej. (...) Praca podejmuje problematykę ważką teoretycznie, filozoficznie, a przede wszystkim diagnozuje zdolność radzenia sobie przez prawo i praktykę prawną opartą na założeniach filozofii liberalnej ze współczesnymi kryzysami (pandemia, wyzwania ekologiczne, etc.), przekonująco zarzucając jej "rozmywanie" tradycyjnych zasad i wartości prawa przez argumentację opartą na założeniach scjentycznych (biologia, medycyna). (...) Pracę oceniam jako rozprawę o dużych walorach poznawczych. Autor prezentuje bowiem ważny głos w toczących się obecnie debatach wokół jednego z najważniejszych wyzwań pojawiających się na styku współczesnej filozofii polityki i filozofii prawa: zróżnicowania stanowisk w kwestii legitymizacji prawa i praktyki prawniczej (...). z recenzji wydawniczej prof. dr. hab. Andrzeja Batora, Uniwersytet Wrocławski (...) Monografia pt. "Ideologie liberalnej demokracji a bezpieczeństwo prawne" Arkadiusza Baruta to nie tylko diagnoza kryzysu, ale także próba zarysowania drogi wyjścia, której fundamentem ma być powrót do klasycznie pojmowanej "fronesis" - mądrości praktycznej, oraz wierności prawu jako instytucji służącej upodmiotowieniu jednostki. Cennym wkładem autora jest także zaproponowanie teorii postępowania z narracjami tzw. pobocznymi i niszowymi, teorii, której zadaniem jest weryfikacja cennych poznawczo i praktycznie zdań odrębnych od propozycji bałamutnych, szkodliwych czy wręcz służących dywersji i dezinformacji. Książka ma duże szanse stać się obowiązkową lekturą dla filozofów prawa, politologów, socjologów oraz wszystkich, którzy chcą zrozumieć głębokie źródła współczesnych napięć w demokracjach państw zachodnich (...). z recenzji wydawniczej dr. hab. Karola Dobrzenieckiego, prof. Uniwersytetu Mikołaja Kopernika
Marcin Matczak
Marcin Matczak jest profesorem Uniwersytetu Warszawskiego, zajmuje się teorią interpretacji prawniczej i problematyką stosowania prawa przez sądy. W najnowszej książce przedstawia koncepcję wykładni i stosowania prawa, zgodnie z którą prawo postuluje całościową wizję świata, a zadaniem prawnika jest jej pełna realizacja. Oznacza to, że prawidłowa wykładnia prawa nie może być formalistyczna, ale musi realizować całościowy cel prawa, uwzględniać zmiany, które zachodzą w naszej wiedzy o świecie i języku, a także oceniać praktyczne konsekwencje decyzji interpretacyjnej. W tej koncepcji wykładni prawnik nie jest jedynie ,,ustami ustawy", ale pełni dużo ważniejszą rolę: we współpracy z prawodawcą tworzy rzeczywistość, w której chce żyć dane społeczeństwo. Ta książka dowodzi, że o trudnych problemach można pisać w sposób jasny i komunikatywny. W połączeniu z rozległą wiedzą Autora, nie tylko teoretycznoprawną, ale również filozoficzną, oraz polemicznymi inklinacjami daje to pracę wielowątkową, i choć problemowo niełatwą, to jednak taką, którą z satysfakcją się czyta - która swoją dyskursywnością i oryginalnością formułowanych poglądów po prostu czytającego wciąga. Ponadto czytelnik ma przekonanie, że jest to praca ważna, poznawczo doniosła nie tylko z punktu widzenia osiągnięć polskiej teorii i filozofii prawa. z recenzji prof. Andrzeja Batora Praca jest wyrazem i pochodną niezwykłej erudycji Autora, zarówno w wymiarze teorii języka, jak i teorii prawa. Fascynująca intelektualnie jest analityczna konfrontacja zjawiska ze sfery języka i zjawiska ze sfery rezultatu jego użycia. Podkreślić pragnę znaczenie koncepcji ,,imperium tekstu" dla istoty wykładni prawa. To jest - z mojej perspektywy jako byłego sędziego - ten rodzaj wywodu, który powinien być przedmiotem obowiązkowej lektury każdego adepta sztuki sądzenia. Także dlatego, że kolejny raz ukazuje - nie dla każdego oczywiste - znaczenie teorii prawa dla praktyki prawniczej. z recenzji prof. Mirosława Wyrzykowskiego
Adam Kirpsza
Mamy do czynienia z wartościową, twórczą rozprawą naukową, która wypełnia lukę w literaturze przedmiotu i poważnie wzbogaca dorobek polskich nauk społecznych, zwłaszcza nauk o polityce, prawa i nauki o stosunkach międzynarodowych. Praca ta, oprócz walorów naukowo-poznawczych, ma także duże znaczenie praktyczne. Z jej ustaleń naukowych i rekomendacji powinni szeroko korzystać nie tylko badacze, ale również eurodeputowani, unijni urzędnicy, eksperci i w ogóle politycy. (z recenzji prof. dr. hab. Józefa Fiszera)
Marta Jarmałkowicz
E-book – "Jak zostać prawnikiem". Seria kreatywność. Zarządzanie. Seria książek naukowych i popularnonaukowych Książka Jak zostać prawnikiem autorstwa Marty Jarmałkowicz jest adresowana do ludzi młodych, którzy dopiero decydują się na wybór drogi zawodowej oraz do studentów pierwszych lat studiów prawniczych. W sposób przystępny mówi o tym jakie predyspozycje powinien posiadać przyszły prawnik (doskonałą pamięć, systematyczność, zamiłowanie do archiwizowania danych, spokój, opanowanie i wiele innych). Pierwszym etapem kariery prawniczej jest wybór uczelni i pomyślne przejście rekrutacji. Kolejnym jest nauka i zdawanie egzaminów wynikających z programu studiów prawniczych. Poradnik zawiera ważne, dodatkowe informacje z tego zakresu. Dwa ostatnie rozdziały poświęcone są rodzajom aplikacji, egzaminom wstępnym, zajęciom i egzaminom końcowym oraz możliwościom zatrudnienia po ukończeniu studiów prawniczych. Dane zawarte w książce oparte są na obowiązujących aktach prawnych oraz informacjach zaczerpniętych z oficjalnych stron internetowych uczelni. Poradnik jest swoistym kompendium wiedzy i przewodnikiem w procesie zdobywania wymarzonej profesji przez przyszłych adeptów prawa. Zanim zdecydujesz się zostać prawnikiem, koniecznie zajrzyj do tej książki.
Jedyna walka, którą przegrywasz, to ta, którą porzucasz
Tomasz Teodorczyk, Elsie Monge
Elsie Monge Yoder - ikona walki o prawa człowieka w Ekwadorze i całej Ameryce Łacińskiej. Nominowana do Pokojowej Nagrody Nobla w 2005 roku. Dyrektorka zarządzająca CEDHU (Ekumenicznej Komisji Praw Człowieka), założycielka i przewodnicząca FEDHU (Ekwadorskiego Frontu Praw Człowieka). Siostra Wspólnoty Misyjnej Maryknoll. Prowadziła działalność m.in. w Ekwadorze, Gwatemali i Panamie. Przewodnicząca Komisji Prawdy w Ekwadorze (2007-2010) i Hondurasie (2010-2011). Dwukrotna wiceprzewodnicząca Międzynarodowej Federacji Praw Człowieka (2016-2022). Tomasz Teodorczyk - psycholog, psychoterapeuta, superwizor i facylitator społeczny z wieloletnim stażem zawodowym. Współzałożyciel Akademii Psychologii Głębokiego Dialogu w Warszawie. Realizuje projekty społeczne i szkoleniowe w Polsce oraz na świecie (Ekwador, Meksyk, Gruzja, Armenia, Ukraina). Autor książek: Jak umierają ptaki (2014), Oświecenie dziobaków (2015), Mindell i Jung. Reedycje i inspiracje (2016), Traktat o psychoterapii. IMAM (2017), Płacz cykady (2021), Psychoterapia pisana żartem (2022), Mnemosyne/Lesmosyne (2023).
Jurysprudencja 10. W stronę krytycznej filozofii orzekania. Polityczność, etyka, legitymizacja
Rafał Mańko
Celem serii wydawniczej "Jurysprudencja" jest publikowanie monografii z zakresu teorii i filozofii prawa, a także dyscyplin prawniczych podejmujących problematykę teoretyczno- i filozoficzno-prawną w ramach własnych badań przedmiotowych. Inicjatywa powołania tego rodzaju serii wydawniczej spotkała się z dużym zainteresowaniem wszystkich ośrodków naukowych zajmujących się wskazaną problematyką, a także znanych naukowców z ośrodków zagranicznych. Redaktorzy serii Marek Zirk-Sadowski, Tomasz Bekrycht Prezentowana publikacja jest pierwszą w polskiej nauce próbą spojrzenia na zjawisko orzekania - sądowego stosowania prawa, w tym jego operatywnej wykładni - w perspektywie krytycznej filozofii prawa. Nawiązując do czołowych przedstawicieli tego nurtu w jurysprudencji anglosaskiej (takich jak Duncan Kennedy, Costas Douzinas, Adam Gearey), autor konstruuje własny model filozoficzno-prawny, który określa mianem krytycznej filozofii orzekania. Wychodząc od założeń ontologicznych, epistemologicznych i metodologicznych teorii krytycznej, za kluczowy punkt wyjścia uznaje uwzględnienie w teorii orzekania problematyki polityczności (thepolitical), rozumianej - za Chantal Mouffe - jako fundamentalny i nieusuwalny antagonizm społeczny, a także ideologii rozumianej w nawiązaniu w szczególności do koncepcji Slavoja Ziżka. Ponadto nawiązuje krytycznie do juryscentrycznego projektu Artura Kozaka, prowadząc m.in. rozważania nad granicami prawniczej władzy dyskrecjonalnej. Odsłonięcie politycznych i ideologicznych uwikłań orzekania skłania do przemyślenia na nowo etyki sędziowskiej, która - zdaniem Autora - powinna być oparta na imperatywie dążenia do sprawiedliwości, rozumianej niejako dająca się skodyfikować formuła, lecz przede wszystkim jako usuwanie przejawów niesprawiedliwości (adikia) i aktywne dążenie do emancypacji. Tak rozumiana polityczna etyka orzekania jest propozycją krytycznego przemyślenia społecznej odpowiedzialności sędziego i jego związków z prawem, a zarazem punktem wyjścia do rozważań o legitymizacji władzy sądowniczej. Skoro nie może ona znaleźć oparcia w tekście prawa i nie powinna jej szukać w innych subświatach, rozwiązaniem wydaje się jej oparcie na demokratycznej partycypacji i rzeczywistym dążeniu do realizacji ideału sprawiedliwości.