Ogólne, kompendium wiedzy
Jurysprudencja 11. Mind the Gaps. Economical Aspects in the Legal Thinking
Tomasz Bekrycht, Sergiy Glibko, Bartosz Wojciechowski
Celem serii wydawniczej "Jurysprudencja" jest publikowanie monografii z zakresu teorii i filozofii prawa, a także dyscyplin prawniczych podejmujących problematykę teoretyczno- i filozoficzno-prawną w ramach własnych badań przedmiotowych. Inicjatywa powołania tego rodzaju serii wydawniczej spotkała się z dużym zainteresowaniem wszystkich ośrodków naukowych zajmujących się wskazaną problematyką, a także znanych naukowców z ośrodków zagranicznych. Redaktorzy serii Marek Zirk-Sadowski, Tomasz Bekrycht We are presenting to Readers the work which is a result of co-operation between Polish and Ukrainian specialists in jurisprudence. The texts which are presented in this monography are an example of pursuing a postulate of external and internal integration of jurisprudence. In our opinion, the theses presented in it have a chance of becoming an important voice in discussions on various forms of law violation and use of loopholes in law (law avoidance, abuse of law, tax avoidance etc.). Undoubtedly, the theses also constitute an interesting view from the perspective of an analysis of the legal transformation process in the countries of Central and Eastern Europe (especially Poland and Ukraine).
Jurysprudencja 12. Refleksyjność prawa. Od teorii społecznej do strategii regulacji i z powrotem
Maciej Pichlak
Młyny sprawiedliwości mielą powoli - prawdopodobnie każdy zna to powiedzenie dotyczące sposobu działania prawa. Szczególnie ciekawe jest w nim jednak nie to, co przysłowie wprost stwierdza, ale co milcząco zakłada. Przyjmuje ono, że sprawiedliwość można porównać do młyna wykonującego kołowy, zdałoby się jałowy, ruch, w wyniku którego powstaje jednak treść nowa jak mąka sypiąca się spod młyńskich żaren, czyli rozstrzygnięcie prawnego zagadnienia. Książka jest próbą uchwycenia tego, jak kołowy ruch prawa może być rozumiany. Jej przedmiotem jest pojęcie refleksyjności prawa, a obszarem poszukiwań - teoria społeczna. Badając kolejne koncepcje z tej dziedziny, autor odsłania przy okazji, na czym polegają związki między teorią a praktyką prawną. Jak się okazuje, również one mają charakter refleksyjny, rodząc potrzebę nieustannej wędrówki od teorii do praktyki i z powrotem.
Jurysprudencja 13. Prawo w przestrzeni normatywnej
Tadeusz Biernat
Paradygmat prawa w przestrzeni normatywnej pozwala na inne spojrzenie na wiele kwestii odnoszących się do tradycyjnie ujmowanych obszarów refleksji naukowej nad prawem. Współcześnie, w relacjach między prawem a sferą normatywną (środowiskiem normatywnym), na szczególną uwagę zasługuje zjawisko formy normatywności i jej charakterystycznych cech w społeczeństwie postmodernistycznym. Pytanie o formę normatywności jest komplementarne z pytaniem, czy i jak zmieniające się i specyficznie ukształtowane formy artykułowania normatywności wpływają na prawo, a konkretnie na tworzenie prawa. Podlegające własnej dynamice otoczenie normatywne, przestrzeń normatywna, generuje szerszą dyskusję dotyczącą prawa i jego oceny, która obejmie inne, "niepaństwowe prawo" oraz to, co autor określa mianem "normatywnych źródeł prawa". Dyskusja wykracza więc poza ustalony przez lata i ściśle "zdefiniowany" krąg zależności systemowych. Szczegółowy, ale bardzo istotny problem polega na tym, że w polu dyskursu i sposobie przedstawiania normatywnych treści pojawiają się wypowiedzi nie tylko odnoszące się do poszczególnych elementów przestrzeni normatywnej, ale także mające charakter "normatywnych roszczeń". W tak charakteryzowanej rzeczywistości prawo jest mostem łączącym "roszczenia normatywne" z normatywnością zewnętrzną wobec prawa.
Jurysprudencja 16. Promisoryjna teoria umów na tle ontoetyki Paula Ricoeura
Marcin Pieniążek
Pytanie o przyczyny dotrzymywania umów nabiera szczególnego znaczenia w czasach nasilonej depersonalizacji stosunków prawnych. Stanowi też punkt wyjścia dla przedstawionej w monografii teorii umów, wyrastającej z poglądów filozoficznych Paula Ricoeura i zogniskowanej na problematyce obietnicy oraz wzajemności. W szkicowanej teorii kluczową rolę odgrywa założenie, zgodnie z którym dotrzymywanie obietnicy jest konstytutywne dla "bycia sobą" strony umowy. W "bycie sobą" strony wpisana jest z kolei relacja interpersonalna, pozwalająca scharakteryzować fenomen wzajemnej odpowiedzialności w umowie. Przyjmuje się także, że strony umowy do swego działania włączają elementy "wielkiej narracji" prawa, rozwijanej w sprawiedliwych instytucjach państwa. W tym kontekście głównym celem pracy jest budowa trójpłaszczyznowej promisoryjnej teorii umów, skoncentrowanej na ontoetyce osoby - sprzedającego, najemcy etc. Syntetyzująca perspektywa Ricoeura powoduje, że w proponowanym ujęciu dochodzą do głosu m.in. elementy arystotelizmu, kantyzmu oraz pokrewnego hermeneutyce paradygmatu narratologicznego. W perspektywie prawoznawstwa rozwijana teoria ma charakter niepozytywistyczny, postulując związek prawa i moralności oraz bytu i powinności. Dopełniającym elementem wywodu jest prezentacja filozoficzno-prawnych kontekstów promisoryjnej teorii umów w perspektywie historycznej oraz w perspektywie dorobku współczesnej, anglosaskiej jurysprudencji. Niniejsza praca skierowana jest do wszystkich zainteresowanych problematyką filozofii prawa umów. * Celem serii wydawniczej "Jurysprudencja" jest publikowanie monografii z zakresu teorii i filozofii prawa, a także dyscyplin prawniczych podejmujących problematykę teoretyczno- i filozoficzno-prawną w ramach własnych badań przedmiotowych. Inicjatywa powołania tego rodzaju serii wydawniczej spotkała się z dużym zainteresowaniem wszystkich ośrodków naukowych zajmujących się wskazaną problematyką, a także znanych naukowców z ośrodków zagranicznych. Redaktorzy serii Marek Zirk-Sadowski, Tomasz Bekrycht
Tomasz Bekrycht
Skomplikowany charakter rzeczywistości „wymusza” normy działania, które zawarte są zwłaszcza w treści pojęcia prawa. Również jego powstawanie, istnienie, status ontologiczny i ważnościowy (odpowiednio deontologiczny) są intelektualnym wyzwaniem, które wprawia we frustrację poznawczą. Problematyka poznania zasadności prawa zawiera się w pytaniach o istnienie uniwersalnych struktur kategorii bytu, jaką jest prawo, a także o możliwość jego obiektywnego poznania (jako kategorii ontologicznej i deontologicznej – czyli bytu, który w osobliwy sposób określa powinność) w zakresie satysfakcjonującym o tyle, o ile poznanie takie odsłania uzasadnienie jego istnienia. Tym samym problem ten staje zagadnieniem transcendentalnym, opisującym warunki możliwości istnienia prawa. Nie pozwala ono zrezygnować z poszukiwania czegoś uniwersalnego, niezmiennego, być może tylko formalnie uchwytnego, co uzasadnia i warunkuje istnienie prawa niezależnie od przyjęcia tego uzasadnienia jako faktycznego i w jakikolwiek praktyczny sposób nośnego argumentu za istnieniem porządku społecznego bądź jako podstawy do budowy kolejnej czy wzmacniania którejś z istniejących już teorii normatywnych. Poszukiwanie to jest wyrazem transcendentalnej i transcendującej zastany porządek fenomenalny dążności intelektu. Tego rodzaju poznanie mogłoby dostarczyć koronnego, ale także powszechnie zrozumiałego i dlatego też wiążącego argumentu, przemawiającego za tym, by prawa po prostu przestrzegać.
Olga Sitarz
Ze wstepu. Kazusy z prawa karnego to nic innego jak - nieco uproszczone - prawo w działaniu. To właśnie mniej lub bardziej rozbudowane stany faktyczne wymuszają - dla ich karnoprawnej oceny - prawne poruszanie się w całym obszarze prawa karnego. Zazwyczaj kazus to opis zdarzenia, wobec którego należy zastosować określone przepisy decydujące o tym, czy i jaką dpowiedzialność w obszarze prawa karnego ponieść może uczestnik (uczestnicy) zdarzenia. Z reguły historia opowiedziana jest słowem, autor dokonuje więc już wstępnej selekcji informacji. W naszej publikacji zdarzenie opowiedziane jest natomiast obrazem - komiksem. To oznacza, że czytelnik otrzymuje więcej informacji i sam - niczym prokurator czy sędzia - musi dokonać wstępnego wyboru istotnych elementów zdarzenia. Selekcję tę, a później podejmowanie decyzji odnośnie do odpowiedzialności, czytelnik powinien podjąć w oparciu o zasady dpowiedzialności karnej przewidziane w obowiązującym prawie. I chociaż same przepisy zmieniają się dość często, wspomniane zasady tworzą względnie trwały i stabilny kręgosłup,
Kodeks wyborczy. Komentarz. T. 1: Komentarz do artykułów 1-151
red. Artur Biłgorajski
„Niniejszą pracę można niejako podzielić na trzy „części”, przyjmując za kryterium autorów komentarzy i sposób narracji. Pierwsze dwie zostały ujęte w sposób typowy, znany z innych komentarzy do aktów prawnych. Zawarte są w nich szersze omówienia przepisów, będące ich swoistą wykładnią, uzupełnioną przywołaniem aktów prawnych wykonawczych oraz wytycznymi i wyjaśnieniami Państwowej Komisji Wyborczej. Znajdujemy w nich również omówienia tematycznych orzeczeń trybunałów i sądów oraz aktów prawa międzynarodowego i europejskiego. Na pewno te „części” są w większym stopniu dedykowane studentom i tym osobom, które będą poszukiwać w niniejszej publikacji wiedzy praktycznej. Natomiast składające się na „część” trzecią art. 104–151 zostały skomentowane w całkowicie odmienny sposób. Otóż jej autor, komentując wskazane przepisy, w większym stopniu koncentruje się na ich ocenie, dokonywanej w wielu płaszczyznach. Choć można dyskutować na temat niektórych, być może zbyt radykalnych czy rewolucyjnych wręcz opinii oraz propozycji rozwiązań, to jednak styl przyjęty przez autora sprawia, że komentarze do przepisów stają się niemalże odrębnymi glosami zawierającymi ich krytyczną analizę, broniąc takich zapisów. Rezygnacja z przyjęcia jednolitego sposobu wykładni była świadomym zabiegiem autorów niniejszego Komentarza.” (fragment z Uwag wprowadzających)
Kompetencje Unii Europejskiej w dziedzinie harmonizacji prawa karnego materialnego
Monika Szwarc-Kuczer
Książka zawiera wielopłaszczyznową analizę zakresu przedmiotowego i charakteru kompetencji Unii Europejskiej w dziedzinie harmonizacji prawa karnego materialnego, uwzględniającą aspekty prawa konstytucyjnego UE oraz dogmatyki prawa karnego. Autorka nie tylko dokonuje analizy obowiązującego stanu prawnego po wejściu w życie Traktatu z Lizbony, lecz także prezentuje ewolucję podstaw prawnych harmonizacji prawa karnego materialnego, wykazując zmiany stanowisk państw członkowskich względem procesu harmonizacji tego prawa. Ponadto w rozprawie podejmowana jest problematyka związana z wykonywaniem kompetencji przez UE, w szczególności: identyfikacja celów harmonizacji prawa karnego materialnego w UE, instrumentów prawnych służących tej harmonizacji, a także wzajemnych zależności między wykonywaniem kompetencji przez UE a zakresem kompetencji przysługujących nadal państwom członkowskim w dziedzinie prawa karnego. Publikacja jest adresowana do szerokiego kręgu osób zaangażowanych w stanowienie prawa karnego w Polsce i Unii Europejskiej oraz jego sądowe stosowanie i interpretację.
Kosmos w prawie i polityce, prawo i polityka w kosmosie
Katarzyna Myszona-Kostrzewa, Zdzisław Galicki, Ksawery Garapich, Mateusz...
Dzisiaj kosmos jest blisko nas. Techniki kosmiczne wykorzystuje się w meteorologii, geodezji, kartografii, geologii, rolnictwie, transporcie i wielu innych dziedzinach - nie sposób wymienić ich wszystkich. Łączność satelitarna jest powszechnie używana w żegludze morskiej i powietrznej oraz w zwykłych rozmowach telefonicznych. Radiodyfuzja satelitarna umożliwia przekazywanie programów radiowych i telewizyjnych. Nawigacja satelitarna pozwala na określanie położenia punktów i poruszających się obiektów wraz z parametrami ich ruchu w dowolnym miejscu na powierzchni Ziemi (niezależnie od pogody, pory dnia i nocy), w przestrzeni powietrznej i kosmicznej. Każdy z nas może uzyskać dodatkowe dane związane ze swoim położeniem, np. adres najbliższego szpitala, stacji benzynowej lub restauracji, a służby alarmowe dokładnie zlokalizować miejsce, z którego dokonano połączenia alarmowego. Dzięki zegarom atomowym umieszczonym na sztucznych satelitach przeprowadzane są transakcje finansowe oraz działają sieci elektroenergetyczne. Sektor kosmiczny uważany jest za jeden z filarów bezpieczeństwa narodowego i wykorzystywany zarówno przez państwa o ogromnym potencjale wojskowym (np. USA i Rosja), jak i państwa szczególnie zagrożone interwencją z zewnątrz (np. Iran, Pakistan, Korea Południowa). Niniejsza publikacja ma przybliżyć Czytelnikowi zagadnienia z zakresu prawa i polityki kosmicznej, wyzwania i dylematy, przed którymi stoi świat w erze kosmicznej. W tomie publikują: Zdzisław Galicki, Ksawery Garapich, Mateusz Irmiński, Karol Karski, Maria Magdalena Kenig-Witkowska, Zuzanna Kulińska-Kępa, Łukasz Kułaga, Leonard Łukaszuk, Katarzyna Michałowska, Andrzej Misztal, Katarzyna Myszona-Kostrzewa, Maciej Piotrowski, Vita Zagórowska.
Koszałki-opałki, czyli prawo karne w bajkach. Repetytorium dla studiujących, sądowników i podsądnych
Witold Kulesza, Jan Kulesza
Czy szczurek Wiechetek dopuścił się kradzieży z włamaniem? Czy krasnoludek Podziomek prał brudne pieniądze? Czy zjedzenie Popiela przez myszy stanowiło zbrodnię zamachu stanu? Czy Koszałek-Opałek popełnił przestępstwo paserstwa lub urzędnicze? Dlaczego król Krak dopuścił się handlu ludźmi, a szewczykowi Dratewce nie można przypisać zabicia Smoka Wawelskiego? Czy Wanda, co nie chciała Niemca, podżegała do nienawiści na tle narodowościowym? Do czego przemocą doprowadził królewicz Kopciuszka? Czy Czerwony Kapturek przejawiała oznaki demoralizacji? Czy Jaś i Małgosia dopuścili się kradzieży szczególnie zuchwałej? Za co odpowiadała sztuczna inteligencja (Al) lustra królowej, macochy Śnieżki? Dlaczego Mały Książę odrzucił stanowisko ministra sprawiedliwości? Co kryła "praktyczna baryłeczka" Kłapouchego? Udzielenia odpowiedzi na te i inne pytania podjęli się autorzy, analizując powszechnie znane, wybrane baśnie i legendy z punktu widzenia współczesnego polskiego prawa karnego, w tym jego podstawowych zasad, sięgających fundamentów demokratycznego państwa prawnego. Jak wskazuje praktyka dydaktyczna, metoda ta ułatwia zrozumienie nawet najtrudniejszych instytucji prawnokarnych. Na tych przykładach przedstawiono również wykład sprawiedliwości i sztuki sędziowania, gdyż to sędzia jest "mówiącą ustawą". Wywód został wzbogacony o łacińskie paremie prawnicze, by ukazać ciągłość myśli sięgającą starożytności. Tytuł publikacji nawiązuje do zapisów, czynionych zawsze sumiennie i w dobrej wierze, choć niekoniecznie oddających naukową prawdę, przez nadwornego kronikarza w królestwie krasnoludków Koszałka-Opałka, ujętych następnie przez Marię Konopnicką w zeznaniu O krasnoludkach i o sierotce Marysi. Wywód trzeba przeto czytać z przymrużeniem oka, tak jak uczyniłaby to grecka Temida, gdyby na chwilę uniosła zakładaną jej, według tradycji, opaskę uniemożliwiającą widzenie, lecz ułatwiającą, sine ira et studio, rozstrzyganie, co słuszne i prawe, a co niegodziwe i z prawem sprzeczne.
Justyna Trubalska, Łukasz Wojciechowski
Monografia analizuje kształtowanie bezpieczeństwa wewnętrznego w wymiarze administracyjno-prawnym, jako zadania wybranych podmiotów administracji publicznej i sektora prywatnego. Zwraca też uwagę, że do wykonywania takich zadań są potrzebne odpowiednie uwarunkowania prawne, wykwalifikowana kadra oraz nowoczesne metody zwalczania zagrożeń i przestępstw. Głównym kryterium doboru podmiotów był ich realny wpływ na kształtowanie bezpieczeństwa wewnętrznego. Poza klasycznymi formacjami mundurowymi, takimi jak Policja, Straż Graniczna oraz Państwowa Straż Pożarna, zwrócono uwagę na rolę samorządu terytorialnego w kształtowaniu bezpieczeństwa oraz na rolę sektora prywatnego. Dużo miejsca w monografii poświęcono podmiotom kształtującym bezpieczeństwo finansowe związane z funkcjonowaniem sektora bankowego oraz podatkowego. Warto podkreślić, że efektywne ściąganie danin umożliwia finansowanie państwowych formacji oraz innych podmiotów wpływających na bezpieczeństwo wewnętrzne. Stąd podkreślenie roli instytucji mających realny wpływ na środki dostępne w budżecie państwa oraz mechanizmy ich gromadzenia
Zbigniew Hajn, Dagmara Skupień
La presente monographie resume les resultats de la recherche realisee par le groupe internati d'experts en droit dans le cadre de la Bourse de Visegrad (Nr 21930021) intitulee La protection des lanceurs d'alerte au travail dans les États V4, en France et en Slovenie (WhistlePro) financee par le Fonds international de Visegrad. Le projet avait pour objectif principal d'etudier la reglementation relative à la protection des personnes qui divulguent les irregularites et les violations du droit dans des entreprises et dans d'autres institutions privees et publiques dans des États faisant objet de l'etude, ainsi que de montrer les problemes et de proposer des solutions juridiques liees à la transposition de la directive de l'Union europeenne 2019/1937 du 23 octobre 2019 sur la protection des personnes qui signalent des violations du droit de l'Union dans la legislation nationale. La publication presente, entre autres, une analyse de l'etendue des questions pouvant faire objet de signalement, de personnes qui peuvent etre considerees des lanceurs d'alerte et beneficier de la protection liee à la divulgation des violations et d'autres entites couvertes par la protection en raison de leur lien avec le lanceur d'alerte, de procedures et canaux internes et externes de signalement des violations de mesures de soutien juridique des lanceurs d'alerte dans leur activite et de leur protection contre les represailles pour divulgation d'informations, de la confidentialite de leur activie, de la responsabilite juridique pour les represailles ou la violation des obligations à l'egard des lanceurs d'alerte. La recherche susvisee a ete coordonnee par l'Universite de Lodz, la faculte de Droit et d'Administration en cooperation avec l'Universite Charles à Prague, l'Universite de l'Église reformee Gaspar Karoli en Hongrie, l'Universite de Maribor, l'Universite de Tours et l'Universite de Trnava à Trnava ainsi qu'avec la participation des representants d'autres centres scientifiques, institutions publiques, partenaires sociaux, organisations de societe civile, entreprises et praticiens du droit. Le resultat global de la recherche realisee dans le cadre du projet est presente dans le livre Towards a Better Protection of Workplace Whistleblowers in the Visegrad Countries, France and Slovenia publie par la maison d'edition de l'Universite de Lodz. Cette publication s'adresse à tous ceux qui s'interessent aux mesures ayant pour but d'ameliorer la situation juridique des personnes qui signalent des violations du droit au travail. * The project is co-financed by the Governments of Czechia, Hungary, Poland and Slovakia through Visegrad Grants from International Visegrad Fund. The mission of the Fund is to advance ideas for sustainable regional cooperation in Central Europe. Le projet est cofinance par les gouvernements de la Republique tcheque, la Hongrie, la Pologne et la Slovaquie à travers les Bourses de Visegrad du Fonds international de Visegrad. Le Fonds a pour mission de promouvoir des idees en faveur d'une cooperati regionale durable au sein de l'Europe centrale.
Boguslaw Gąszcz
Wierzymy, że na cztery dni przed egzaminem jeszcze wszystko może się zdarzyć - zwłaszcza jeżeli wybierzesz opcję Last minute i wyruszysz z nami w podróż po prawie karnym. Nasza formuła All Inclusive łączy w sobie zalety syntetycznego opracowania - zawiera tylko niezbędne informacje: przedstawione w niezwykle przejrzystej formie; z wykorzystaniem wielu tabel i diagramów; z licznymi przykładami ułatwiającymi zrozumienie i zapamiętanie informacji; z pytaniami kontrolnymi, dzięki którym upewnisz się, że wiesz już wszystko! Jesteśmy pewni, że dzięki temu wszystkie niewiadome znikną, a nasza wspólna przedegzaminacyjna podróż stanie się czystą przyjemnością!
Boguslaw Gąszcz
Wierzymy, że na cztery dni przed egzaminem jeszcze wszystko może się zdarzyć - zwłaszcza jeżeli wybierzesz opcję Last minute i wyruszysz z nami w podróż po prawie karnym. Nasza formuła All Inclusive łączy w sobie zalety syntetycznego opracowania - zawiera tylko niezbędne informacje: przedstawione w niezwykle przejrzystej formie; z wykorzystaniem wielu tabel i diagramów; z licznymi przykładami ułatwiającymi zrozumienie i zapamiętanie informacji; z pytaniami kontrolnymi, dzięki którym upewnisz się, że wiesz już wszystko! Jesteśmy pewni, że dzięki temu wszystkie niewiadome znikną, a nasza wspólna przedegzaminacyjna podróż stanie się czystą przyjemnością! Uwaga: Stan prawny na dzień 01.10.2022
Legal And Political Aspects of The Use of European Satellite Navigation Systems Galileo and EGNOS
Katarzyna Myszona-Kostrzewa, Zuzanna Kulińska-Kępa, Joanne Irene Gabrynowicz,...
Global satellite navigation systems - GPS, GLONASS, Compass, Galileo - bring the world and the outer space closer to us. Regardless of the weather, the time of day or night, satellite navigation allows us to determine the location of points and moving objects anywhere on the surface of the Earth, in the sky, and all over the universe. Each of us can get additional data related to their location, e.g. the address of the nearest hospital, petrol station, or restaurant. The emergency services may accurately locate the place from which the emergency call was made. Thanks to atomic clocks placed on navigation satellites, financial transactions and high-voltage networks can work effectively. This publication aims to familiarize the reader with the issues related to satellite navigation, challenges and dilemmas faced by the world and the European Union in the space age. The Authors: Joanne Irene GABRYNOWICZ - Professor emerita, has taught space law since 1987 at the University of North Dakota and the University of Mississippi. She is an internationally recognized space law expert. In recognition of her work, the International Astronomical Union named an asteroid after her, (9002) Gabrynowicz = 1981 QV2. Karol KARSKI - ML, MA, MBA, PhD, Dr. hab., DHC mult., is a Professor and the Head of the Department of Public International Law and the President of the Academic Council of the Institute of International Law, Faculty of Law and Administration, University of Warsaw. Zbigniew KŁOS - PhD, Professor, Space Research Centre, Polish Academy of Sciences. Zuzanna KULIŃSKA-KĘPA - PhD, assistant professor in the Department of International Air and Space Law, Institute of International Law, Faculty of Law and Administration, University of Warsaw. The main areas of research: human rights, space law. Katarzyna MYSZONA-KOSTRZEWA - PhD, Professor, Institute of International Law, Faculty of Law and Administration, University of Warsaw; head of the Department of International Air and Space Law, head of the Post-Graduate Studies of International Law and Foreign Service, University of Warsaw; head of the Section of Space Law and Policy of the Space and Satellite Research Committee of the Polish Academy of Sciences. Fellow of the Queen Elisabeth II Scholarship and the Joseph Conrad Scholarship. The main areas of research: air and space law, international safety, law of the international organizations. Barbara SKARDZIŃSKA - PhD, Department of International Air and Space Law, Institute of International Law, Faculty of Law and Administration, University of Warsaw. The main areas of research: space law, environmental law.
Ludobójstwo kulturowe na Bałkanach Zachodnich z perspektywy kryminologicznej
Magdalena Ickiewicz-Sawicka
Autorka monografii podjęła próbę zbadania ludzkiej zbrodniczej działalności w kontekście niszczenia, dewastacji bądź zbezczeszczenia dóbr kultury podczas konfliktów zbrojnych. Zbrodnie wojenne, zbrodnie przeciwko ludzkości, zbrodnie przeciwko pokojowi, ostatecznie ludobójstwo - zawsze rozpoczyna operacja anihilacji dóbr kultury. Destrukcja, grabież i erozja norm kultury to naturalne podglebie ludobójstwa kulturowego, którego definicję opracował polski prawnik pochodzenia żydowskiego Rafał Lemkin. Jednak w wyniku politycznych targów, ostatecznie pojęcie to zostało zredukowane do prawniczej wersji, eliminując jego kulturowy charakter. Autorka oddaje w ręce Czytelników niełatwą pozycję książkową, która niestety ze względu na istniejące wojenne napięcie jest wręcz boleśnie aktualna. W myśl łacińskiej paremii autorstwa Platona - soli mortui viderunt finem belli (tylko umarli widzieli koniec wojny) i tylko oni, już po drugiej stronie, doznają sprawiedliwości, bo nie pokój towarzyszy dziejom ludzkości, ale wojna, wieczysta wojna... Recenzowana monografia stanowi interesujące kompendium wiedzy na temat ludobójstwa kulturowego na Bałkanach Zachodnich. Autorka podjęła się niezwykle trudnego zadania badawczego i z założonego celu się wywiązała. Dobór państw uważam za jak najbardziej zasadny, funkcjonowały one w przeszłości w ramach jednego organizmu państwowego. Początkowi rozpadu Jugosławii towarzyszyła wojna, która pociągnęła za sobą masowe naruszenia praw człowieka, a jednym z jego elementów było ludobójstwo kulturowe. z recenzji dr. hab. Krzysztofa Żarny, prof. UR, Uniwersytet Rzeszowski Monografia autorstwa Pani dr Magdaleny Ickiewicz-Sawickiej jest unikalnym studium poświęconym kryminologicznej analizie ludobójstwa kulturowego na Bałkanach Zachodnich. Autorka poszerza wywód także o wątki antropologiczne, historyczne i konkretnie dogmatyczno-prawne, co jest tak istotne dla ukazania pełnego kryminologicznego tła ludobójstwa, które miało miejsce na Bałkanach Zachodnich. (...) Monografie można polecić nie tylko specjalistom z obszaru nauk penalnych prawoznawstwa, lecz także wszystkim tym, którym bliska jest historia i kultura Bałkanów Zachodnich. z recenzji prof. dr. hab. Artura Kotowskiego, Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego