Pedagogika
Wybrane obszary badawcze andragogiki
Barbara Juraś-Krawczyk
Po zapoznaniu się ze wszystkimi artykułami zamieszczonymi w pracy mimo, iż są one zróżnicowane zarówno pod względem metodologicznym, jak też metodycznym i merytorycznym jej wartość oceniam wysoko. (...) Mam przekonanie, że publikacja ta będzie dobrze służyć zwłaszcza studentom kierunków pedagogicznych różnych specjalności, a także innych kierunków społeczno-humanistycznych do przygotowania własnych warsztatów badawczych, niezbędnych w każdej fazie studiów. Może też być użyteczna dla młodych adeptów nauk humanistyczno-pedagogicznych w doskonaleniu własnych warsztatów metodologicznych. Z recenzji prof. Mieczysława Marczuka
Wybrane zagadnienia współczesnej metodyki wychowania fizycznego
Madejski Eligiusz, Węglarz Józef
Książka ma na celu nie tylko zwrócić uwagę Czytelnikowi na najistotniejsze problemy współczesnej szkolnej edukacji fizycznej, które pośrednio lub bezpośrednio mogą wpływać na jakość kultury fizycznej, ale także ułatwić szkołom i nauczycielom wdrażanie nowej podstawy programowej wychowania fizycznego. Książka obejmuje bardzo istotne obszary w procesie edukacji fizycznej i zawiera wiele zweryfikowanych przykładów, które nie tylko wyjaśniają poruszane w niej problemy, ale także mogą być zastosowane bezpośrednio w praktyce. Treść trzeciego wydania książki została opracowana w taki sposób, aby po wprowadzeniu nowej reformy programowej ułatwić nauczycielom konstruowanie programów autorskich, planowanie pracy, organizowanie zajęć w systemie klasowo-lekcyjnym i fakultatywnym, badanie jakości szkolnej kultury fizycznej oraz ocenianie uczniów z wychowania fizycznego. Książka jest adresowana zarówno do czynnych zawodowo nauczycieli, jak i studentów kierunku wychowanie fizyczne. Mamy nadzieję, że studentom pozwoli ona nie tylko zgłębić wiedzę metodyczną, ale inaczej spojrzeć na problemy współczesnej edukacji fizycznej, a nauczycielom umożliwi w pracy pedagogicznej poszukiwanie nowych i niekonwencjonalnych rozwiązań.
Wybrane zagadnienia z teorii i praktyki wychowania
Anna Romanowska-Tołłoczko
Wychowanie dziecka to jedno z najtrudniejszych zadań, z jakim przychodzi zmierzyć się człowiekowi. To jedno z tych wyzwań, do których dorośli przygotowani są nader skromnie. Dotyczy to zarówno rodziców, jak i nauczycieli, czyli osób, które są w tym procesie najważniejsze i mają największy wpływ na kształtowanie się osobowości dziecka. Od ich stosunku do dziecka oraz postępowania wobec niego zależy w znacznym stopniu, jakim stanie się ono człowiekiem, jak będzie funkcjonować wśród ludzi, czy będzie dawać sobie radę w życiu i czy będzie szczęśliwe. Niezwykle istotna jest więc świadomość roli wychowawczej oraz wiedza dotycząca uwarunkowań wychowania. Opracowanie zawiera przegląd literatury psychologiczno-pedagogicznej na temat czynników sprzyjających efektywności działań wychowawczych oraz ją obniżających. Składa się ono z dwóch części. W pierwszej przedstawione zostały treści dotyczące wpływu rodziny na funkcjonowanie dziecka. Omówiono tu metody, taktyki oraz style wychowania, wskazano błędy wychowawcze oraz ich bliskie i dalekosiężne skutki, zaprezentowano różne koncepcje przyczyn trudności pojawiających się w procesie wychowania oraz możliwości działań profilaktycznych i zaradczych. Część druga poświęcona jest kompetencjom wychowawczym nauczycieli. Opisano w niej znaczenie umiejętności psychospołecznych jako kluczowych dyspozycji w pracy pedagoga, które z jednej strony sprzyjają jego efektywności zawodowej, a z drugiej chronią go przed nadmiernym stresem i wypaleniem. To doskonałe źródło wiedzy dla przyszłych nauczycieli. Szereg praktycznych wskazówek znajdą tu także Ci, którzy obcują z najmłodszymi w innych okolicznościach zawodowych niż środowisko przedszkolne czy szkolne.
Wychować człowieka prawdomównego. Koncepcje, badania naukowe, wdrożenia
Alicja Żywczok
Autorka oryginalnego dzieła naukowego z pogranicza nauk humanistycznych i społecznych zachęca wszystkich użytkowników kultury do podtrzymywania w wielu środowiskach dobrej tradycji prawdomówności. Czytelnik otrzymuje zatem pracę badawczą ze szczególnym przesłaniem. To pierwsza w Polsce od okresu międzywojennego pedagogiczno-filozoficzna monografia naukowa poruszająca kwestię wychowawczego kształtowania prawdomówności. Uzasadnieniem wyboru problematyki badawczej są zarówno współczesne zagrożenia prawdy, jak i niezgoda na eskalację nieprawdy w życiu publicznym, chęć uchronienia dzieci i młodzieży przed liberalistycznym zmniejszeniem wrażliwości na kłamstwo, niewystarczającym umiłowaniem prawdy i niedocenieniem prawdomówności. Mimo, iż współcześnie obserwuje się nobilitację zjawisk i wartości pozornych, wręcz celebruje się pozór, wciąż w ludzkiej samoświadomości istnieje norma prawdomówności wyrastająca z tęsknoty za autentycznością i szczerością. Strukturę pracy tworzy: spis treści, wprowadzenie, pięć merytorycznie powiązanych rozdziałów, zakończenie, bibliografia, indeks osobowy, streszczenie w języku angielskim oraz aneks stanowiący prakseologiczne dopełnienie treści teoretycznych i empirycznych przeanalizowanych w monografii. Treść rozdziału pierwszego dotyczy pojęcia prawdomówności rozważanego w kontekście postępu nauki i indywidualnego rozwoju naukowego, w rozdziale drugim autorka wyjaśniła indywidualne i społeczne znaczenie takiej dyspozycji psychicznej i cechy, jak prawdomówność. Zawartość merytoryczną rozdziału trzeciego stanowi problem dyskredytacji prawdy i prawdomówności we współczesnym społeczeństwie konsumpcyjnym. Przyczyny nieprawdomówności oraz powody prawdomówności zostały szczegółowo zaprezentowane w rozdziale czwartym. Rozdział piąty zawiera wiele praktycznych wskazówek dotyczących respektowania normy prawdomówności w procesie wychowania dzieci i młodzieży. By monografia naukowa nie spełniała wyłącznie funkcji normatywnej, ale również opisową i eksplikacyjną autorka przeprowadziła badania diagnostyczne młodzieży licealnej kilku śląskich miast. Chcąc dogłębnie poznać przedmiot badań i uzyskać dokładne dane zastosowała również metody hermeneutyczne pozwalające na interdyscyplinarną analizę i interpretację odpowiednio dobranych, zgodnych z celami badań tekstów źródłowych. Główny problem badawczy wyraża się w pytaniu: W jaki sposób w procesie wychowania kształtować w młodzieży prawdomówność? Poza celami kognitywnymi istotna była również realizacja innych celów podjętych badań: utylitarnych (związanych z podnoszeniem poziomu świadomości w zakresie funkcji wartości poznawczych i moralnych w życiu zbiorowości) i wychowawczych (kształtowanie przyzwyczajeń moralnych, takich jak mówienie prawdy; upowszechnianie zasady prawdomówności w relacjach wychowawczych). Problematyka monografii może okazać się inspirująca nie tylko dla przedstawicieli wielu środowisk naukowych: filozofów, socjologów, politologów, antropologów, psychologów, pedagogów zainteresowanych epistemologią, etyką teoretyczną i stosowaną, teorią wychowania moralnego i prakseologią. Proces wychowania młodego pokolenia do reprezentowania postawy prawdomówności stanowi przedmiot refleksji również rodziców, nauczycieli, opiekunów, kuratorów, animatorów, moderatorów, asystentów rodzin czy terapeutów.
Wychowanie - studia teoriopoznawcze i aksjologiczne
Czesław Wiśniewski
Teoria wychowania, jako dyscyplina nauk pedagogicznych, ciągle jeszcze znajduje się w stanach doskonalenia i podporządkowania czy wręcz tworzenia. Racjonalność metodologiczna w wychowaniu wymaga więc, z jednej strony, ukazywania dotychczasowego dorobku teorii wychowania, z drugiej zaś prezentacji wyników badań właściwych, obejmujących różne aspekty procesu wychowania i rozmaite do tego procesu podejścia. [...] Autor prezentuje proponowane rozwiązania i ustalenia z trzech punktów widzenia: teleologii, teorii poznania i aksjologii. Wieloaspektowość problemów i sposobów ich rozwiązania świadczy o dogłębnej znajomości prezentowanej tematyki. (z recenzji prof. Ryszarda Kuriaty)
Wychowanie fizyczne, sport i olimpizm w perspektywie pedagogicznej
Jolanta E. Kowalska, Arkadiusz Kaźmierczak
Interesujący zbiór poświęcony współczesnym problemom wychowania fizycznego i pedagogiki sportu. Zawiera sporo bardzo aktualnych informacji i przemyśleń, m.in. dotyczących pandemii COVID-19. Z recenzji dr. hab. Michała Lenartowicza prof. Akademii Wychowania Fizycznego w Warszawie * Publikacja zawiera wiele ciekawych zagadnień, które mogą być pomocne w kształceniu przyszłych nauczycieli wychowania fizycznego, trenerów, instruktorów. Dużą jej wartość stanowi przyjęte podłoże pedagogiczne i psychologiczne, które pokazuje mechanizmy działające podczas uprawiania sportu zarówno u zawodników, uczniów, jak i trenerów, instruktorów czy nauczycieli. Wyjątkowo interesujące treści umieszczono w ostatnim rozdziale, przybliżającym aspekty historyczne. Książka ukierunkowana jest na wymiar praktyczny oraz prezentację edukacyjnych walorów wychowania fizycznego, sportu i olimpizmu. Z recenzji dr hab. Danuty Umiastowskiej prof. Uniwersytetu Szczecińskiego
Wychowawcze i emocjonalne funkcjonowanie rodziny z dzieckiem niepełnosprawnym
Sławomir Cudak
Celem niniejszej pracy jest przedstawienie szczegółowej diagnozy z zakresu adaptacji dziecka niepełnosprawnego w rodzinie, postaw rodzicielskich, a także stopnia i zakresu zaspokojenia potrzeb psychospołecznych i biologicznych oraz świadomości opiekuńczo-wychowawczej rodziców w realizacji zadań rozwojowych dziecka niepełnosprawnego. Treści tej książki mogą z pewnościa zainteresować rodziców dzieci niepełnosprawnych, a także słuchaczy studiów pedagogicznych. Starano się, by każdy rozdział (teoretyczny i empiryczny) stanowił pewien obszar wiedzy nad mozliwościami optymalnych oddziaływań wychowawczych i emocjonalnych nad dziećmi niepełnosprawnymi w rodzinie, jako tym pierwszym, najbliższym i naturalnym środowisku społecznym, które powinno być dla niego ostoją bezpieczeństwa, miłości, pełnej akceptacji.
Śliwerski Wojciech
W 2011 roku mija dwadzieścia lat od likwidacji z woli władz ZHP Harcerskiej Oficyny Wydawniczej (HOW) w Krakowie. Upływ czasu i przemiany społeczno-gospodarcze kraju sprawiły, że przywykliśmy do upadku, likwidacji, zmian własnościowych wielu mniej lub bardziej znanych firm i przedsiębiorstw państwowych, prywatnych czy należących do stowarzyszeń lub partii politycznych. Czy warto wracać pamięcią do tamtych wydarzeń? Czy dziś z perspektywy lat można uznać podjęte wówczas decyzje za słuszne? Co zostało po HOW i ówczesnym harcerskim ruchu wydawniczym? To nie jedyne pytania, na które warto sobie odpowiedzieć przy okazji zbliżającej się rocznicy niepamięci. Książka ta jest historią ludzi w pewnym momencie wykluczonych z dotychczasowego nurtu społecznego i zawodowego działania, a mimo to moralnych pedagogicznych zwycięzców. Jednak pokonanych... Dlaczego?