Socjologia
Temperamentalne i osobowościowe podłoże codziennego heroizmu
Karina Atłas
Praca porusza tematykę heroizmu i jego związków z osobowością, temperamentem, motywacją do heroizmu i ryzyka oraz postawą względem heroizmu. Fenomen heroizmu polega na jego cechach – zachowanie pożądane społecznie połączone jest z ekstremalnością, podejmowaniem ryzyka i zagrożeniem utratą zasobów (zdrowia, życia, pieniędzy, reputacji). Empiryczne badanie heroizmu w psychologii jest nowym tematem, prawdopodobnie ze względu na to, iż nie jest on łatwy do opisania i zoperacjonalizowania. W opisanych w tej pracy badaniach analizowano jego zależności z cechami modelu HEXACO oraz psychopatią subkliniczną, narcyzmem subklinicznym i temperamentem. Weryfikację hipotez przeprowadzono w dwoch grupach badawczych – w grupie z populacji ogolnej (236 osoby) oraz w grupie z populacji zawodów związanych z ryzykiem (246 osoby). Możliwe okazało się wyróżnienie prototypów heroicznych związanych z rożnym poziomem heroizmu i różniących się cechami – bezlękowych bohaterów, bohaterów narcystycznych i wrażliwych (otwartych), osób impulsywnych – umiarkowanie heroicznych oraz osób nieheroicznych. Osoby wykonujące zawody strażaka, policjanta, ratownika i żołnierza mają wyższy poziom psychopatii subklinicznej i narcyzmu oraz wyższe natężenie heroizmu. Przypuszczalnie heroizm jest zachowaniem prospołecznym w swej istocie, jednak jego uwarunkowania są złożone i nie są związane z wysoką uczciwością, autentycznością i osobowościowym odzwierciedleniem komponentów moralnych. Z badań wynika, iż szczególne znaczenie dla heroizmu mogą mieć zuchwałość, nieustraszony temperament i narcystyczna samowystarczalność jako przekonanie o własnej skuteczności, mocy i możliwości odniesienia sukcesu w działaniu. Referowane badania pokazały, iż nawet ciemne strony osobowości mogą mieć korzystne społecznie znaczenie. Uzyskane wyniki mogą znaleźć zastosowanie w rożnych obszarach praktyki psychologicznej, takich jak szkolenia i selekcja zawodowa, edukacja i trening psychologiczny, programy edukacyjne czy terapia osób z zaburzeniami osobowości.
Kamil Łuczaj
This book is devoted to upwardly mobile university lecturers or people who "escaped the collective fate of their class". The upward mobility of the academic faculty is under-researched in the peripheries of global knowledge production, although there is a significant interest in the social mobility of students. Up until now, no author has explicitly raised the question of how mobility is possible in a post-socialist higher education system, what emotional mechanisms it involves, and how mobility translates into cultural practices of upwardly mobile individuals.
The Body and Sociology - empirical research and theoretical concepts
Dominika Byczkowska-Owczarek
The culinary triangle, body positivity, and one‑sex body model - these are just some of the concepts explored in this book that illustrate the ways in which human bodies are shaped by, and in turn shape, society. The volume takes readers on a journey through diverse spheres of social life in which the body plays a central role: from medicine and illness to religion and work, from food and sport to questions of gender and beauty, from temporality and media to sexuality. It also introduces readers to the achievements of sociology of the body, presenting empirical studies, both classical and contemporary theoretical approaches, and highlighting the most significant directions of research in the field. The Body and Sociology - empirical research and theoretical concepts brings together twelve chapters written by fifteen scholars specializing in the sociology of the body from across Poland. Both experienced readers and those beginning their academic exploration of the field will find valuable insights, discovering how various social phenomena influence the ways bodies are used, represented, understood, and governed.
The Socio-Emotional Competencies of Students: A Guide for Teachers
Ewa Banaszak, Robert Florkowski, Ida Laudańska-Krzemińska, ,...
doi 10.7366/9788367450386 This book comprises materials that may serve as an inspiration to teachers and non-pedagogical employees who wish to develop socio-emotional skills in pupils. (...) There are various concepts of socio-emotional learning (SEL); however, they all refer to the development of personal and social skills, including learning how to cooperate, be empathetic, communicate, self-regulate (manage one's emotions) and think critically. (...) Socio-emotional competencies of pupils foster their functioning in school and achieving - both personal and professional - success in the future. These competencies may be developed at school. The socio-emotional learning process is not a separate aspect of the didactic process; it is rather a philosophy of developing these competencies during each activity: lessons, project work, and school breaks. *** The guide is prepared in a way that makes it accessible. It is divided into subject sections, (...) and individual modules are not too extensive; each of them ends with a set of questions which encourage a reflection. Particular problems are also completed with examples from school practice. (...) A significant challenge in training teachers is not providing them with knowledge but working with teachers' personal beliefs. Owing to these beliefs, information is either accepted or not, and the proposed solutions are implemented (or not) into school practices, both didactic and pedagogical. The authors offer questions that are very useful in terms of encouraging reflections on one's own opinions, beliefs, practices and their consequences. Małgorzata Rosalska, Prof. UAM, Ph.D. The book has been created for the purposes of the EU project Building social and emotional skills to BOOST mental health resilience in children and young people in Europe and funded from the Horizon 2020 scheme.
Izabela Suchojad
Co łączy Kraków i Jerozolimę? Ile bożnic znajdowało się przed wojną w dzielnicy żydowskiej? Czy na Kazimierzu studiowano kabałę? Kim był Ebe-Ebe? Gdzie w latach 30. XX wieku jadano czulent? Książka jest zaproszeniem do niezwykłej podróży w czasie. Autorka, kreśląc literacką mapę krakowskiego Kazimierza, przybliża jego burzliwe dzieje. Ze wspomnień i powieści opisujących dzielnicę wyłania się obraz miejsca pełnego sprzeczności. Kazimierz to legendarne centrum żydowskiego życia i obszar naznaczony tragedią Zagłady. Kazimierz to świadectwo zapomnienia o żydowskiej przeszłości i przestrzeń przywracania utraconej pamięci. Topografia żydowskiej pamięci sytuuje się na przecięciu trzech obszarów badań: studiów żydowskich, studiów nad pamięcią i jej kulturowymi mediami oraz urban studies. Książka wyrasta z przekonania, że literackie reprezentacje Kazimierza są niezastąpionym źródłem wiedzy na temat dzielnicy i mogą być impulsem do dyskusji nad jej współczesną tożsamością.
Tożsamość. Paradygmatyczne momenty refleksji socjologicznej
Ewa Bogalska-Martin
Zalew prac, jakie od końca lat dziewięćdziesiątych poświęcono tożsamości, stawia pytanie o to, jak i do czego socjologowie wykorzystują to pojęcie, w jaki sposób problematyka tożsamości jest sytuowana zarówno w obszarach ich badań naukowych, jak i w przeżywanej przez nich samych rzeczywistości. W książce przedstawione są cztery ideal-typiczne sposoby identyfikacji rozważań o tożsamości, nazwane przez autorkę momentami paradygmatycznymi, stanowiącymi coś w rodzaju architektury wiedzy socjologicznej w tym zakresie. Pozwala ona na zrozumienie filiacji myślowych, założeń teoretycznych i epistemologicznych oraz ich zakresu wyjaśniającego, niesionych przez wielu autorów uprawiających socjologię i nauki jej pokrewne: antropologię, filozofię, nauki polityczne, nauki o języku i literaturoznawstwo.
Tradycje oporu w Andach. Mobilizacje indiańskochłopskie w Peru od XVI do XX wieku
Joanna Pietraszczyk-Sękowska
Monografia, w której uwzględniony został niemal pięćsetletni kontekst historyczny, jest efektem studiów nad złożonymi mechanizmami oporu ludności pochodzenia tubylczego wobec przemocy w Peru. Autorka poszukuje wzorów postaw obronnych mieszkańców sierry na przykładzie wybranych mobilizacji andyjskich – począwszy od pierwszych, zmityzowanych dziś indiańskich rebelii antykolonialnych, przez zrywy rojalistyczne i kreolsko-metyskie bunty z udziałem Indian w XIX wieku, aż po walki agrarne w poprzednim stuleciu oraz współczesne nam straże chłopskie (rondas campesinas) z północy kraju. Odnajdywanie podobieństw w działaniach obronnych ludności andyjskiej służy wskazaniu źródeł mobilizacji społecznych na terenie peruwiańskiej sierry, omówieniu charakteru ich przywództwa oraz ustaleniu przebiegu interakcji wiosek andyjskich ze światem zewnętrznym. Analiza i synteza bogatej literatury przedmiotu została przeprowadzona z perspektywy antropologicznej. Ważnym elementem podjętej refleksji jest omówienie „ewolucji” paradygmatów w historiografii Andów, w której przedstawiono kierunki przemian w sposobie myślenia o źródłach i wpływie ruchów indiańskochłopskich z różnych epok i regionów na historię Peru.
Tradycyjnie czy nowocześnie? Wzory macierzyństwa i ojcostwa w Polsce
Krystyna Dzwonkowska-Godula
Niniejsza książka pozwala przyjrzeć się sposobowi myślenia młodych wykształconych Polek i Polaków o kobiecości i męskości, macierzyństwie i ojcostwie oraz ich rodzicielskim praktykom. Odpowiada na pytanie, czy mają one tradycyjny czy nowoczesny charakter. W badaniu ról rodzicielskich zastosowano nowe podejście polegające na jednoczesnym uwzględnieniu kobiecej i męskiej perspektywy. Kluczowe było tu pokazanie kulturowego wymiaru płci i rodzicielstwa oraz ścisłego związku między koncepcjami roli matki i ojca a koncepcjami kobiecości i męskości, a także ich przemianami. Publikację tę niewątpliwie uznać można za istotny głos w dyskusji nad zmieniającymi się rolami kobiety i mężczyzny, matki i ojca we współczesnym społeczeństwie polskim. Może ona pomóc w uświadomieniu, jak przebiega i na czym polega przejście od „tradycji” do „nowoczesności” w rozumieniu i realizowaniu kobiecości i męskości oraz macierzyństwa i ojcostwa.