Socjologia
Społeczeństwo nieustannie się zmienia, a socjologia pozwala lepiej zrozumieć, dlaczego tak się dzieje. Ebooki o socjologii to fascynująca podróż przez mechanizmy społeczne, które wpływają na nasze codzienne życie – od relacji międzyludzkich po zjawiska globalne. Jeśli chcesz wiedzieć, jak funkcjonują grupy społeczne, skąd biorą się konflikty i jak zmieniają się normy kulturowe, książki online o socjologii pomogą spojrzeć na rzeczywistość z nowej perspektywy.
Studia Regionalne i Lokalne nr 3(69)/2017
Agnieszka Bieda, Katarzyna Zawalińska, Jakub Rok, Dagmara...
W NUMERZE [CONTENTS] Artykuły [Articles] Agnieszka Bieda: Urban renewal and the value of real properties [Rewitalizacja przestrzeni miejskiej a wartość nieruchomości], doi 10.7366/1509499536901, s. 5-28; Katarzyna Zawalińska, Jakub Rok: Wojewódzkie tablice przepływów międzygałęziowych dla Polski: konstrukcja i interpretacja [Regional Input-Output tables for Polish voivodeships: Their construction and interpretation], doi 10.7366/1509499536902, s. 29-53; Dagmara Kociuba: Delimitacja miejskich obszarów funkcjonalnych ośrodków wojewódzkich w realizacji zintegrowanych inwestycji terytorialnych w Polsce - teoria versus praktyka [Delimitation of Functional Urban Areas of Voivodeship Centres in the implementation of Integrated Territorial Investments: Theory vs. practise], doi 10.7366/1509499536903, s. 54-78; Marta Szylar, Katarzyna Cegielska, Dawid Kudas: Wykorzystanie metody ścieżki rozwoju Hellwiga do badania zrównoważonego rozwoju województwa śląskiego [Application of Hellwig's development measure method for the analysis of sustainable development of Silesia Province], doi 10.7366/1509499536904, s. 79-101; Elżbieta Roszko-Wójtowicz, Maria M. Grzelak: Zastosowanie wybranych metod statystyki wielowymiarowej do oceny systemu edukacji w krajach członkowskich UE [The use of selected methods of multidimensional statistical analysis to compare education systems in EU Member States], doi 10.7366/1509499536905, s. 102-131; Janina Kotlińska: Nieruchomości komunalne przedmiotem obrotu na rynku nieruchomości [Municipal property traded on the real estate market], doi 10.7366/1509499536906, s. 132-150. Recenzje [Book review] Magdalena Szmytkowska: Krzysztof Bierwiaczonek, Małgorzata Dymnicka, Katarzyna Kajdanek, Tomasz Nawrocki, Miasto, przestrzeń, tożsamość. Studium trzech miast: Gdańsk, Gliwice, Wrocław, doi 10.7366/1509499536907, s. 151-154. prof. dr hab. Grzegorz Gorzelak - redaktor naczelny periodyk redagowany wraz z Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych UW
Studia Regionalne i Lokalne nr 3(85)/2021
Katarzyna Szmigiel-Rawska, Karol Mrozik, Ida Musiałkowska, Agata...
ARTYKUŁY: Piotr Idczak, Karol Mrozik, Ida Musiałkowska, Spatial Distribution of JESSICA Funding Across Polish Municipalities. Perspective of Territorial Dimensionof EU Cohesion Policy, s.7-20, doi: 10.7366/1509499538501 Agata Antczak-Stępniak, Zombie Developments in the Polish Residential Market - Their Causes and Consequences, s.21-29, doi: 10.7366/1509499538502 Bartosz Czepil, Zjawisko korupcji w polskim samorządzie po 1989 roku - przegląd literatury, s.30-67, doi: 10.7366/1509499538503 Mateusz Smolarski, Reaktywacje pasażerskich linii kolejowych w Polsce w latach 2000-2020, s.68-86, doi: 10.7366/1509499538504 Krystian Koliński, Wykluczenie transportowe uczniów szkół ponadpodstawowych powiatu wągrowieckiego, s.87-101, doi: 10.7366/1509499538505 Anna Lis, Adrian Lis, Relationships Between Geographical and Virtual Proximity in Cluster Organisations, s.102-122 doi: 10.7366/1509499538506 RECENZJE: Wojciech Tomasz Modzelewski, Stanisław Faliński, Współpraca międzynarodowa polskich miast i gmin, s.123-126 doi: 10.7366/1509499538507
Studia Regionalne i Lokalne nr 3(89)/2022
Olha Skyba, Yurii Liannoi, Yuliia Tonkopei, Olha...
ARTYKUŁY: Olha Skyba, Yurii Liannoi, Yuliia Tonkopei, Olha Lianna The Establishment of the Public Health System in the Light of the COVID-19 Pandemic as a Condition of National Security (Experience Acquired Before the War) Oksana Zakharova, Galyna Lopushnyak, Kateryna Skibska Current Trends in the Development of the Ukrainian Labour Market Oksana Kravchuk, Iryna Varis, Alexey Subochev The Development of the Labour Market Digital Ecosystem in Ukraine Szymon Wójcik Czynniki warunkujące wybór samochodu jako środka transportu w codziennych podróżach - przykłady miast polskich [Factors Determining the Choice of Car as a Daily Travel Mode in Selected Polish Cities] Dominika Hołuj, Monika Murzyn-Kupisz Struktura przestrzenna targów mody w Polsce skierowanych do indywidualnych odbiorców [The Spatial Structure of Individual Consumer-Oriented Fashion Fairs in Poland] Mateusz Długosz, Robert Szmytkie Obszary wiejskie w systemie migracji wewnętrznych w Polsce [Rural Areas in the System of Inter-Communal Migrations in Poland] RECENZJE: Paweł Swianiewicz, Adam Gendźwiłł, Ulrik Kjaer, Kristof Steyvers (red.), The Routledge Handbook of Local Elections and Voting in Europe Roman Szul, Elena Chebankova, Piotr Dutkiewicz (red.), Civilizations and World Order Janina Kotlińska, Daniel Budzeń, Bartosz Edwarczyk, Kamilla Marchewka?-Bartkowiak, Zarządzanie majątkiem i długiem lokalnym
Studia Regionalne i Lokalne nr 3(93)/2023
Vesna Garvanlieva Andonova, Borce Trenovski, Denok Kurniasih,...
ARTYKUŁY: Vesna Garvanlieva Andonova, Borce Trenovski Determinants of Local Revenue Mobilisation: Do Governmental Transfers and Public Investment Matter? A Case of the Western Balkan Countries Denok Kurniasih, Wahyuningrat Wahyuningrat, Paulus Israwan Setyoko, Rodon Pedrason, Muhamad Yusuf How Well Has Local Government Human Resource Management Been Discussed? Looking at the Global Practice Oleksiy Gnatiuk, Serhii Puhach, Kostyantyn Mezentsev The Socio-Economic Regionalisation and the Administrative Division of Ukraine Through the Lens of the Gravity Model Liudmyla Bezuhla, Mariia Bieloborodova, Liudmyla Bondarenko, Tetiana Herasymenko Recreation Areas Optimisation and Nature Exploitation in Urban Ecosystems Svitlana Kuzikova, Valeriy Zlyvkov, Svitlana Lukomska, Tetiana Shcherbak, Olha Skyba, Borys Kuzikov Features of War Injuries in Persons of Different Ages Residing in the Kyiv and Kharkiv Regions of Ukraine Mykola Serbov, Iryna Kramarenko, Inna Irtyshcheva, Marianna Stehnei, Yevheniia Boiko, Nataliya Hryshyna, Kseniia Khaustova The Efficiency of Water Resources Management in the Black Sea Region (Ukraine) in the Context of Sustainable Development Under the Conditions of Military Operations
Studia Regionalne i Lokalne nr 3(97)/2024
Tomasz Laskowicz, Dominik Sikorski, Karolina Smętkiewicz, Taras...
ARTYKUŁY: Tomasz Laskowicz Economic Aspects of Marine Spatial Planning:The Case of Offshore Wind Farms in Poland Dominik Sikorski, Karolina Smętkiewicz The Contemporary Transformation of Post-Industrial Areas in Post-Socialist Polish Cities: Case Studies from Wrocław (Kleczków) and Kraków (Zabłocie) Taras G. Vasyltsiv, Olha O. Levytska, Olha P. Mulska, Ruslan L. Lupak, Iryna R. Bodnar Destabilization of Regional Labour Markets in Ukraineunder Heightened Security Threats Wirginia Aksztejn, Łukasz Mikuła, Marta Lackowska Local Governments of Large Polish Cities in the Face of Recentralisation: Attitudes and Their Determinants. A Study of the Years 2015-2023 Maria Bednarek-Szczepańska Protests Against the Location of Wind Power Plants in Poland and Their Consequences in the Light of the Concept of New Social Movements Mateusz Smolarski, Agnieszka Dembicka-Niemiec European Funds as an Instrument for the Implementation of Sustainable Transport in Urban Areas in the Years 2014-2020: The Example of Poland
Studia Regionalne i Lokalne nr 4(82)/2020
Nataliya Antonyuk, Oleksandra Fedun, Nataliya Papish, Marta...
WSPOMNIENIA: Grzegorz Gorzelak: Bohdan Jazłowiecki (1934 - 2020) ARTYKUŁY: Nataliya Antonyuk, Oleksandra Fedun, Nataliya Papish: Joint Border of Ukraine and the European Union...: Political and Legal Aspects of Cooperation in the Field of Integrated Border Management [Wspólna granica między Ukrainą a Unią Europejską: polityczne i prawne aspekty współpracy w zakresie zintegrowanego zarządzania granicami], doi: 10.7366/1509499548201, s. 11-32 Marta Borowska-Stefańska, Michał Kowalski, Szymon Wiśniewski, Bartosz Szustowski, Martyna Maczuga: The Impact of Statutory Sunday Trading Restrictions on the Choices of Residents of a Large Polish City with Regard to Transport Behaviours and Mobility [Wpływ ustawowego ograniczenia handlu w niedziele na zachowania transportowe mieszkańców dużego miasta w Polsce] doi: 10.7366/1509499548202, s. 33-59 Dominik Sieklucki: Obywatelska inicjatywa uchwałodawcza... w regulacjach prawnych miast na prawach powiatu [Civic Resolution Initiative in Legal Regulations of Cities with County Rights] doi: 10.7366/1509499548203, s. 60 -75 Grzegorz Gawron: Srebrna koprodukcja - analiza inicjatyw lokalnych na rzecz osób starszych w wybranych krajach rozwijających się [Silver Co-production - Analysis of Local Initiatives for the Elderly in Selected Developing Countries] doi: 10.7366/1509499548204, s.76-95 Wojciech Tomasz Modzelewski: Dyplomacja bez dyplomatów.... Polsko-chorwackie partnerstwa regionalne [Diplomacy Without Diplomats. Polish-Croatian Regional Partnerships], doi: 10.7366/1509499548205, s.96-108 Marta Szulc : Strategia Unii Europejskiej dla regionu Morza Bałtyckiego... - wdrażanie strategii z punktu widzenia partnerów projektów flagowych z województwa zachodniopomorskiego [Implementation of the European Union Strategy for the Baltic Sea Region from the perspective of the Flagship Project Partners from the Western Pomerania Region (Zachodniopomorskie Voivodship)] doi: 10.7366/1509499548206, s.109 - 126 Uwagi: dr hab. Agnieszka Olechnicka - redaktor naczelny periodyk redagowany wraz z Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych UW
Studia Regionalne i Lokalne nr 4(86)/2021
Katarzyna Szmigiel-Rawska, Justyna Ślawska, Sylwia Waruszewska, Przemysław...
ARTYKUŁY: Katarzyna Szmigiel-Rawska, Justyna Ślawska, Sylwia Waruszewska, Identyfikacja gmin zurbanizowanych na podstawie danych przestrzennych, s. 7-25, doi: 10.7366/1509499548601 Przemysław Tomczak, Agnieszka Latocha, Dominik Sikorski, Robert Szmytkie, Katarzyna Kajdanek, Paulina Miodońska, Od regresu do sukcesu. Identyfikacja obszarów wiejskich na podstawie poziomu rozwoju społeczno-gospodarczego, s. 26-47, doi: 10.7366/1509499548602 Grzegorz Dumieński, Alicja Lisowska, Andrzej Tiukało, Badania ilościowe źródłem danych o adaptacyjności gmin zagrożonych powodzią w zlewni Nysy Kłodzkiej, s. 48-68, doi: 10.7366/1509499548603 Maciej Pilny, Sposoby wyznaczania stref w studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego największych polskich miast, s. 69-82, doi: 10.7366/1509499548604 Joanna Zuzanna Popławska, Strategie reprezentowania interesów mieszkańców przez ruchy miejskie w Polsce, s. 83-97, doi: 10.7366/1509499548605 Agnieszka Murawska, Działania łódzkich ośrodków wsparcia ekonomii społecznej - jako wsparcie dla rozwoju regionu, s. 98-113, doi: 10.7366/1509499548606 RECENZJE: Roman Szul, Dominika Studzińska, Zmiana roli i charakteru granicy polsko-rosyjskiej a uwarunkowania rozwoju polskiej strefy przygranicznej, s. 117-118, doi: 10.7366/1509499548607
Studia Regionalne i Lokalne nr 4(94)/2023
Christophe Chabrot, Robert Pyka, Dominika Wojtowicz, Anna...
ARTYKUŁY: Christophe Chabrot, Robert Pyka The Metropolis of Lyon: An Example to Follow by the GZM Metropolis? Dominika Wojtowicz, Anna Baczyńska The Spatial Patterns of Sustainable Development at the Local Level Marta Götz To Diversify or to Specialise? How to Strike a Balance in a Cluster Profile: A Case Study of the Hamburg Aviation Cluster (HAv), Drawing on Related Variety and Blending Processes Janina Kotlińska, Anna Mizak, Anna Krawczyk-Sawicka The Impact of the Socioeconomic Potential of the Regions in Poland on Their Financial Condition as a Typology Criterion Tomasz Kupiec, Dorota Celińska-Janowicz Public Interventions Evaluation Practice in Cities with County Status Kamil Nowak The Spatial Differentiation of the Housing Situation in the Process of Demographic Changes Igor Ksenicz Commemorating Foreign Partnerships in the Landscape of Polish Municipalities: The Case of the Gniezno District Roman Szul Richard Higgott, States, Civilisations and the Reset of World Order, Routledge, New York 2022, 165 s. Andrzej Miszczuk Roman Szul, Dynamika imperiów-cywilizacji a system światowy, Polskie Towarzystwo Geopolityczne, Kraków 2022, 271 s. Maciej J. Nowak Jerzy Hausner, Michał Krzykawski (red.), Gospodarka i entropia. Jak wyjść z polikryzysu?, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2023, 437 s.
Studia Regionalne i Lokalne nr 4(98)/2024
Mikołaj Herbst, Michał Sitek, Iga Kołodyńska, Tiina...
ARTYKUŁY: Mikołaj Herbst, Michał Sitek Do Fewer School Transitions Imply Less Segregation? The Effects of Abolishing Middle Schools on Access to Upper Secondary Education in an Urban Context Iga Kołodyńska, Tiina Rinne, Marketta Kyttä Looking at the Suburban Landscape from the Functional Perspective - Taking Jan Gehl's Approach to the Neighbouring Municipalities of Wrocław, Poland Gbenga John Oladehinde Characteristics of Cross-border Migration in Nigerian Border Communities Agnieszka B. Chmura Lumpeks to jest mój drugi dom. Cyrkularność w warszawskich politykach, praktykach i przestrzeniach Weronika Skorupska Kooperatywy spożywcze w Polsce jako przykład alternatywnej spółdzielczości i pozaformalnej aktywności na poziomie lokalnym w Polsce Wojciech Pietrowski, Ewa Kraska Zarządzanie Regionalnym Programem Operacyjnym a ryzyko walutowe Roman Szul Andrzej Miszczuk, Alicja Sekuła, Magdalena Miszczuk, Zielona transformacja gospodarki i finansów samorządowych
Studia Regionalne i Lokalne Ukrainian Special Issue, 2024
Maryana Melnyk, Iryna Leshchukh, Uliana Ivaniu, Olena...
ARTYKUŁY: Maryana Melnyk, Iryna Leshchukh, Uliana Ivaniu The Risks and Opportunities of Forming a Specific Business Environment in Ukraine in the Conditions of War Olena Stryzhak The Features of Regional Human Capital Development Khrystyna Prytula, Anna Maksymenko, Nataliia Popovych, Halyna Ivasyk Integrating the Ukrainian Garment Industry into Global Value Chains: National and Regional Dimensions Yurii Umantsiv, Pavlo Dziuba, Yuliya Yasko, Maryna Shtan, Halyna Umantsiv The Regulatory Determinants of Economic Growth under Pandemic Challenges: Regional Cluster Issues and Patterns Lesya Korolchuk A Conceptual Approach to the Development of the Cross-Border Model of Sustainable Development of Regions in Times of War L?ubov G. Kvasnii, Olena V. Moravska, Oksana Soltysik, Yurii O. Shulzhyk, Oresta Ya. Shcherban, Stah O. Vovk Eco-Industrial Parks of the Lviv Region as a Factor of the Inclusive Development of the Western Region of Ukraine Olena Pobihun, Liudmyla Arkhypova, Yaroslava Korobeinykova, Sofiia Kachala, Victoria Hryniuk An Analysis of Tourists' Use and Assessment of Tourist Infrastructure in the Ivano-Frankivsk and Transcarpathian Regions of Ukraine Inna Mylko, Olena Nahornova, Serhii Ozhema Museums and Open-Air Museums in the Implementation of Cultural and Ethnic Tourism in Ukraine Halyna Zavarika, Olena Zelenko An Analysis of the Features of the Organisation of Tourist Activities in the Conditions of the War in Ukraine
Studia z socjologii sztuki. Od estetyki socjologicznej do socjologii sztuki cross-genre
Anna Matuchniak-Mystkowska
Książka stanowi erudycyjne i wyjątkowo rzadkie w polskiej literaturze socjologiczno-humanistycznej studium pogłębionych, systematycznych i w bardzo poglądowy sposób prowadzonych analiz, które w swojej historii i praktyce badawczej splatały polskie drogi odrębnych, ale silnie powiązanych studiów, a nawet coraz bardziej samodzielnie funkcjonujących dyscyplin, takich jak estetyka, socjologia kultury, filozofia i psychologia sztuki. Owocowały one pracami z zakresu estetyki socjologicznej, kompetencji artystycznej i estetycznej, socjologii i psychologii recepcji, antropologii komunikacji oraz wieloma projektami o charakterze interdyscyplinarnym, szczególnie we współczesnych wersjach tego typu badań i refleksji. Publikacja jest przejawem wybitnie dojrzałego warsztatu i wrażliwości intelektualnej prof. Anny Matuchniak-Mystkowskiej, przedstawicielki ważnej i ciągle aktywnej szkoły w kulturalistycznie pojmowanej socjologii, jaką zbudowała nestorka polskich nauk społecznych i humanistycznych - prof. Antonina Kłoskowska. dr hab. Leszek Korporowicz, prof. UJ Monografia prezentuje wybrany dorobek naukowy Autorki, jednej z najwybitniejszych postaci w polskiej socjologii sztuki. Z Jej dokonań w tej dziedzinie czerpie już kilka pokoleń badaczy. Książka jest bardzo ciekawą propozycją zwiększenia dostępności wcześniej publikowanych w formie artykułów tekstów, które obecnie, z racji swojego rozproszenia, nie mogą dotrzeć do czytelników. Poruszane w poszczególnych rozdziałach problemy zachowały swoją doniosłość, dlatego monografia nie jest jedynie dokumentacją dorobku Autorki, lecz sformułowanymi ponownie głosami w nadal aktualnej dyskusji naukowej. Warto podkreślić, że publikacja jest bardzo dobrze napisana, wciąga, inspiruje i skłania do refleksji nad współczesnymi zjawiskami artystycznymi. Dzięki przystępnemu językowi pozwala lepiej zrozumieć ten obszar życia społecznego nie tylko specjalistom, lecz także wszystkim zainteresowanym sztuką. Doskonale promuje wiedzę naukową i korzyści z niej płynące. dr hab. Przemysław Kisiel, prof. UE
Studia z teorii klas społecznych
Jerzy Kochan
Ptaki fruwały przed pojawieniem się ornitologii, nie musiały się bowiem uczyć latania od naukowców. Moralność istniała przed pojawieniem się etyków, a gorączka przed powstaniem akademii medycznych. Podobnie jest z teorią klas. Już od wieków ludzie zdają sobie sprawę z nierówności i sprzecznych interesów społecznych, z wyzysku i niesprawiedliwości. Przybierają one różne formy i w tych formach pozostają często nierozpoznane, niewidoczne i objęte tabuizacją, na straży której zazwyczaj stoją wojsko, policja, sądy, przymus ekonomiczny i cała zblokowana wiedza-władza aktualnej dominacji klasowej. Teoria klas jest swoistą społeczną psychoanalizą zastosowaną do całego społeczeństwa klasowego. Jest jednym z genialnych narzędzi poznawczych stworzonych przez trzech mistrzów podejrzeń: Marksa, Nietzschego, Freuda. I to być może narzędziem najprzemyślniejszym! W Polsce teoria klas społecznych nie cieszy się zbytnią popularnością, a jej znajomość wydaje się zanikać. Dzieje się tak ze szkodą dla wiedzy o społeczeństwie. Książka, którą przedstawiam czytelnikowi, stara się w pewnej mierze zaradzić tym kłopotom. Zawiera analizę historii uprawiania teorii klas w Polsce po drugiej wojnie światowej. Składają się na nią teksty historyczne, zarazem polemiczne, uwikłane w dyskusje teoretyczne, lecz niepozbawione systematycznego wykładu teorii klas, a także wielu nowych propozycji interpretacyjnych. Jerzy Kochan
Style życia i porządek klasowy w Polsce
Maciej Gdula, Przemysław Sadura
Ta książka zrodziła się z ciekawości i rozczarowania. Byliśmy ciekawi, czy zaproponowany przez Pierre'a Bourdieu podział na trzy klasy - wyższą, średnią i niższą - daje się obronić w odniesieniu do Polski. Chcieliśmy sprawdzić, na czym polegają zbieżności i różnice między stylami życia we Francji i w naszym kraju. Rozczarowani byliśmy dotychczasowymi sposobami wykorzystywania teorii Bourdieu w Polsce, gdyż zbyt swobodnie traktowano w nich pojęcia autora Dystynkcji. Zaproponowana przez nas koncepcja stylów życia jako rywalizujących uniwersalności - mimo że nieortodoksyjna - to, jak sądzimy, pozostaje wierna duchowi i kierunkowi ewolucji teorii Bourdieu. Maciej Gdula i Przemysław Sadura
Agnieszka Dudzińska
Książka opisuje mechanizmy rządzące stanowieniem prawa z perspektywy teorii systemów. Analiza procesu legislacyjnego dowodzi, że system polityczny w Polsce jest systemem operacyjnie zamkniętym. Nie przyjmuje informacji z otoczenia, zatem jego wytwory powstają w wyniku przetwarzania informacji pochodzących niemal wyłącznie z wewnętrznego obiegu komunikacyjnego. Władza wykonawcza i ustawodawcza stanowią funkcjonalną jedność, mimo konstytucyjnego ich rozdzielenia. Dyskurs legislacyjny w Sejmie i Senacie jest zrytualizowany, a parlament służy legitymizowaniu decyzji rządu (,,maszynka do głosowania"). Wywód popiera wiele wskaźników empirycznych, w tym pochodzących z bezpośredniej obserwacji prac komisji sejmowych i senackich. Dowodzą one, że realizowany model polityczny jest nieadekwatny do deklarowanych celów. Rewizji wymagałyby więc te rozwiązania instytucjonalne, które prowadzą do rozbieżności między modelem a praktyką. Opracowanie niesie w sobie nie tylko siłę argumentacji teoretycznej, lecz także dotyka praktyki polskiego życia politycznego. Publikacja, która umożliwia Czytelnikowi wgląd do środka zamkniętego systemu, zaspokaja zarówno ciekawość, jak i daje szansę zmniejszenia nierównowagi informacyjnej między klasą polityczną a społeczeństwem. Dlatego książka powinna być lekturą obowiązkową dla politologów, socjologów, prawników, ale również dla każdego aktywnego obywatela, który nie chce tkwić w naiwności i pragnie zwiększyć częstotliwość epizodów otwierania się systemu na otoczenie. A dla klasy politycznej niech książka ta będzie ostrzeżeniem: są tacy, którzy wasze działania potrafią rozłożyć na czynniki pierwsze. dr hab. Anna Pacześniak dr Agnieszka Dudzińska jest socjologiem, pracuje jako adiunkt w Instytucie Studiów Politycznych PAN. Jej zainteresowania naukowe dotyczą reprezentacji politycznej, uczestnictwa obywatelskiego, instytucji politycznych, a także metod badawczych w naukach społecznych. agdudz@isppan.waw.pl
Systematyczny przegląd literatury w naukach społecznych
Regina Lenart-Gansiniec
Systematyczny przegląd literatury staje się normą oraz niezbędnym elementem każdego projektu badawczego w naukach społecznych. Niniejszy przewodnik zawiera praktyczne wskazówki dotyczące zaplanowania, przeprowadzenia oraz rozpowszechnienia systematycznego przeglądu literatury. Ważnym elementem książki są porady dotyczące organizacji pracy, wyodrębnienia i wizualizacji danych, a także wyszukiwania literatury przy wykorzystaniu elektronicznych baz publikacji: Web of Science oraz Scopus. Równie szczegółowej książki, prowadzącej badacza przez kolejne etapy procesu opracowywania systematycznego przeglądu literatury nie ma na polskim rynku. (...) To kompleksowy i bardzo praktyczny przewodnik. Z recenzji wydawniczej prof. dr. hab. Wojciecha Czakona Regina Lenart-Gansiniec, dr hab., profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego. Jest autorką ponad stu publikacji z zakresu zarządzania strategicznego, zwłaszcza zarządzania wiedzą, organizacyjnego uczenia się oraz crowdsourcingu. Brała udział (jako kierownik i jako współwykonawca) w kilku projektach badawczych finansowanych ze środków un?nych, Narodowego Centrum Nauki oraz Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego (MNiSW); stypendystka MNiSW w ramach konkursu dla wybitnych młodych naukowców.
Magdalena Błaszczyk
Recenzowana publikacja jest oryginalnym i innowacyjnym osiągnięciem badaczki problemów społecznych w nurcie socjologii zaangażowanej. Poza analizami teoretycznymi przedstawia konkretną, "wdrożeniową" propozycję narzędzia, którego użycie może przyczynić się do poprawy warunków życia najmłodszych członków społeczności lokalnej i ich rodzin. Odpowiednie zdefiniowanie warsztatu pojęciowego powoduje, że opracowany mechanizm jest uniwersalny, może być użyteczny dla innych lokalnych struktur, na obszarze całego kraju. Z recenzji dr hab. Marty Daneckiej, prof. IPIS PAN Publikacja w ramach projektu pn.: "Działanie FELD.10.01 Pomoc Techniczna EFRR na rok 2024" współfinansowanego przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Łódzkiego 2021-2027.
Zygmunt Bauman
Szkice z teorii kultury są dziełem ze wszech miar wyjątkowym. Książka ta miała pierwotnie ukazać się w roku 1968, jednak w wyniku wydarzeń marcowych i represji nałożonych na jej autora, zamiar ten nie mógł zostać zrealizowany. Przez wiele lat dzieło to uznawano za bezpowrotnie zaginione. Ocalało z pożogi dziejowej w jednym, niepełnym egzemplarzu korektowym, który został niedawno odnaleziony i stał się podstawą niniejszej edycji. Z jednej strony praca ta jest szczególnie ważnym - urastającym wręcz do rangi symbolu - przykładem przedemigracyjnej twórczości Zygmunta Baumana i fascynującego klimatu intelektualnego końca lat sześćdziesiątych XX wieku. Z drugiej zaś zawarte w niej analizy - obejmujące m.in. zjawiska indywidualizacji, ambiwalencji, czy też intensyfikacji globalnych powiązań - stanowią zalążek późniejszych rozpoznań autora. Można ją czytać zarówno jako świadectwo swoich czasów, jak i dzieło, które poza ten okres zdecydowanie wykracza. dr Dariusz Brzeziński [...] Otóż żyjemy w epoce, która zdaje się, po raz pierwszy w dziejach, uznawać wieloznaczność kulturową za stan przyrodzony i nieodmienny świata, forytować taką formę osobowości, która w atmosferze wieloznaczności dobrze sobie radzi i czuje się nawet jak przysłowiowa ryba w wodzie; i nawet szczyci się tym, że nieoznaczoność ludzkiej sytuacji nie tylko wykryła, ale i zaakceptowała jako stan prawdziwie ludzki i na sposób ludzki szlachetny i wzniosły - jako powołanie człowieka. Z tekstu
Grażyna Mikołajczyk-Lerman, Anisa Wykin
W publikacji podjęto rozważania dotyczące identyfikacji i określenia roli czynników kształtujących realizację szkoleń zawodowych w kontekście osób z niepełnosprawnością. Ukazanie uwarunkowań organizacji i realizacji szkolenia jako instrumentu rozwoju pracowników w perspektywie zarządzania różnorodnością może stanowić asumpt do szerszej refleksji nad dostępnością społeczeństwa obywatelskiego w wymiarze edukacyjnym i zawodowym. Obszar związany ze szkoleniami osób z niepełnosprawnością jest dotychczas mało rozpoznany w literaturze przedmiotu, dlatego prezentowana monografia stanowi uzupełnienie tej luki badawczej, wpisując się tym samym we współczesny dyskurs na temat uwarunkowań zarządzania różnorodnością w społeczeństwie opartym na wiedzy. W książce przedstawiono propozycje zmian i usprawnień w procesie szkoleniowym służących poprawie jakości organizacji procesu doskonalenia zawodowego w myśl idei kształcenia przez całe życie, szczególnie zaś w aspekcie zarządzania niepełnosprawnością w miejscu pracy.
Beata Guziejewska, Paweł Starosta
Oddajemy w Państwa ręce książkę opisującą dekadę przemian na Wydziale Ekonomiczno-Socjologicznym Uniwersytetu Łódzkiego, przygotowaną na jego sześćdziesięciolecie. To nie tylko największy wydział tej uczelni, ale przede wszystkim wspólnota, która z odwagą, pasją i profesjonalizmem stawia czoła współczesnym wyzwaniom, łącząc tradycję z nowoczesnością. "EkSoc" nie tylko kształci, ale też inspiruje kolejne pokolenia do zmieniania świata na lepsze. W ostatniej dekadzie definiowały go przede wszystkim: wzrost jakości badań naukowych, umiędzynarodowienie, otwarcie na otoczenie społeczno-gospodarcze oraz budowanie kultury szczerej dyskusji akademickiej. To opowieść o miejscu, gdzie wiedza ma znaczenie, a edukacja - sens.
Śląsk Cieszyński: obrazy przeszłości a tożsamość miejsc i ludzi
Grzegorz Studnicki
Celem niniejszej publikacji jest ukazanie przeszłości, dziedzictwa i tradycji Śląska Cieszyńskiego jako źródeł współczesnej tożsamości jego mieszkańców budowanej w oparciu o pamięć historyczną, indywidualną i zbiorową – funkcjonujących w różnych społeczno-kulturowych kontekstach i wykorzystywanych w różnych obszarach życia społecznego. Autor śledzi przejawy odwoływania się do szeroko rozumianej przeszłości i tradycji Śląska Cieszyńskiego, a zwłaszcza działania podejmowane przez mieszkańców tego regionu w celu zachowania własnego dziedzictwa i zaprezentowania go innym bądź przekazania następnym pokoleniom. Choć działania te przybierają rozmaite formy i odbywają się w wielu miejscach, a ich adresatami są zarówno „tutejsi”, jak i „przyjezdni”, to niewątpliwie współtworzą one dyskurs zbudowany wokół tego regionu. Można je postrzegać jako współczesny przejaw regionalizmu, zestaw praktyk służących wytwarzaniu i podtrzymywaniu tożsamości kulturowej mieszkańców Śląska Cieszyńskiego, które ostatecznie mają stworzyć społeczno-kulturowy obraz regionu odróżniający go od wszystkich miejsc leżących poza jego granicami. Można je również widzieć jako ilustrację ogólniejszych mechanizmów towarzyszących kulturze pamięci oraz form, jakie przyjmują w regionie zróżnicowanym wyznaniowo i mającym cechy pogranicza.
Maja Drzazga-Lech
Budowanie tożsamości narodowej poprzez muzykę to długotrwały proces, którego znaczna część rozgrywa się w intersubiektywnej przestrzeni życia społecznego. Wskaźnikiem zachodzenia tego procesu są sytuacje, w których wykonywaniu i recepcji wybranych utworów muzycznych bądź recepcji postaci tych kompozytorów, którzy świadomie pełnią rolę zaangażowanych w życie swej wspólnoty narodowej działaczy lub, którym kreatorzy recepcji przypisują pełnienie takiej funkcji, towarzyszy proces mitologizacji danych wytworów artystycznych na symbole narodowe a postaci danych kompozytorów na narodowych twórców w muzyce. Proces ten ukazałam na przykładzie recepcji postaci i twórczości Stanisława Moniuszki. Przeanalizowałam Listy Stanisława Moniuszk z perspektywy socjologii humanistycznej. Skoncentrowałam się na świadczącej o recepcji dzieł moniuszkowskich analizie doniesień prasowych i analizie zachowanych pisemnych wypowiedzi kompozytora, z których można wyczytać informacje o kontekście tworzenia, wykonywania i obecności twórczości Stanisława Moniuszki w intersubiektywnej przestrzeni kulturowej właściwej dla danej kategorii odbiorców. Ponadto przeanalizowałam sposoby obecności narracji moniuszkowskiej w górnośląskiej kulturze kreowane przez Związek Śląskich Kół Śpiewaczych w I połowie XX wieku za jednostkę analizy przyjmując czasopismo „Śpiewak Śląski”/”Śpiewak” z lata 1920 – 1948. Narracja moniuszkowska, której różne warianty są/były obecne w górnośląskiej intersubiektywnej przestrzeni kulturowej, jest dla mnie elementem pamięci społecznej/pamięci kulturowej. Jako taka jest ona uwikłana w zależne od kontekstu społeczno-kulturowego i historycznego relacje etniczne/narodowe zachodzące wśród mieszkańców śląskiej ziemi, zwłaszcza pomiędzy polskością a (górno)śląskością. W. Rudziński, M. Stokowska (opr) Listy S. Moniuszki, Państwowe Wydawnictwo Muzyczne, Kraków 1969.
Maja Drzazga-Lech
Wraz z przekształceniami górnośląskości, które miały miejsce w XX wieku, a zwłaszcza po II wojnie światowej, zmieniały się również treści, które działacze śląskich zrzeszonych amatorskich kół śpiewaczych oraz kreatorzy recepcji scenicznych dzieł kompozytora wystawianych na śląskiej ziemi przypisywali Stanisławowi Moniuszce. Powojenna górnośląska recepcja moniuszkowska kształtowana przez autorów wypowiedzi prasowych opisujących działalność śląskich amatorskich chórów i zespołów instrumentalnych – spadkobiercy Związku Śląskich Kół Śpiewaczych ujawniła cechy dwutorowej mitologizacji. Z jednej strony okresowo przypisywano Moniuszce rolę prekursora polskiego socjalizmu, co było zgodne z linią programową socjalistycznego państwa polskiego. Z drugiej podtrzymano narracje czyniącą z postaci kompozytora symbol polskości Górnego Śląska, wykreowaną przez Związek Śląskich Kół Śpiewaczych w Dwudziestoleciu międzywojennym. Szczególnie interesujące jest to, że w ramach działalności tego amatorskiego zrzeszenia muzycznego realizowanej po 1989 roku została rozpowszechniona nowa narracja moniuszkowska – Druh śląskiej drużyny śpiewaczej. Analiza recepcji postaci Stanisława Moniuszki i jego scenicznej twórczości, zwłaszcza jego pierwszej opery Halki, kreowanej w oparciu o narracje nawiązującą odpowiednio do: występów artystów warszawskich pod batutą Emila Młynarskiego na terenie plebiscytowym w 1920 roku, działalności sceny operowej na deskach Teatru Polskiego im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach w latach 1922 – 1931, gościnnych spektakli moniuszkowskich w Teatrze Polskim w Katowicach w latach 1932 – 1939, działalności Opery Śląskiej w latach 1945 – 2010 również ujawniła, że istnieje specyficzna dla tego regionu narracja moniuszkowska odnosząca się do pierwszej opery kompozytora – „śląskiej” Halki. Interesująca jest również ewolucja treści przypisywanych tej operze poprzez kreatorów recepcji nawiązujących do kolejnych inscenizacji Moniuszkowskiego dzieła wystawianych na deskach Opery Śląskiej w Bytomiu. Z jednej strony stale przypomina się wydarzenia składające się na „śląski rodowód” tego dzieła, z drugiej jego twórcy przypisuje się pełnienie ról społecznych, których istotność podyktowana jest kontekstem recepcji: narodowy twórca w muzyce polskiej, prekursor polskiego socjalizmu czy twórca dzieł o uniwersalnym przesłaniu.
Jan Cofałka
Oto trzecia, po Ślązakach w Warszawie i Księdze Ślązaków, część ,,trylogii śląskiej" Jana Cofałki. W tym tomie zawarty jest zapis przenikających się i jak fale świetlne interferujących rodowodów i doświadczeń Ślązaków oraz Kresowiaków, którzy po okrucieństwach wojennych, po masowych przesiedleniach, wysiedleniach, eksmisjach i wypędzeniach zostali na siebie skazani. Jan Cofałka, świetny biografista, który umie plastycznie i wszechstronnie pokazać osobowości ludzi, nie szuka w historii okropieństw, dobrze wiedząc, że jest ich tam bez liku. Szuka w niej urody życia, jego barwy, powabu, aromatu, i czyni to na rozległym, epickim tle wielkiej wędrówki ludów, która w połowie XX w. wyrzuciła mieszkańców Kresów z ich domów i kazała zamieszkać w innych miastach, wsiach, w innej scenerii i w świecie często innej kultury materialnej oraz obyczajowej. Pisze o uczestnikach powstań śląskich i ich potomkach, o byłych powstańcach warszawskich i synach Orląt Lwowskich, o członkach Hitlerjugend, Komsomołu i ZMP, którzy siedząc często w tej samej ławce szkolnej, nie pozabijali się, nie wyniszczali się, nie licytowali się, kto z nich większych krzywd doznał, ale stworzyli niezwykłą społeczność. Takiego spojrzenia na historię powojennego Śląska w biografistyce polskiej dotychczas nie było. Jan Cofałka napisał książkę o wyższości tolerancji nad ksenofobią, o dobrodziejstwach płynących z postawy, gdy ludzie stronią od nienawiści, a pamięci nie zastępują pamiętliwością. prof. Stanisław Nicieja
Jan Cofałka
Jan Cofałka obdarowuje nas barwnymi portretami słynnych Ślązaków, którzy zdobyli sławę nie tylko w Polsce, m.in.: Piotra Beczały, Ewy Demarczyk, Juliusza Grządzieli, o. Leopolda Moczygemby, rodu Lipowczanów, Adama Makowicza, rodu Olszaków, o. Edmunda Szeligi, Floriana Śmieji, Ernesta Wilimowskiego i Krystiana Zimermana. Wiele się dowiadujemy o śląskim rodowodzie tych muzyków, księży, społeczników, naukowców i sportowców, o ich rodzinnych losach, emigracji i związkach ze śląską ojczyzną. Pytanie, jakie zadałem sobie po przeczytaniu tej książki - czy jest region, który dałby Polsce tyle wspaniałych talentów i osobowości? Jakże często przy tym rozsławiający nas w świecie. I to w różnych dziedzinach, od sportu po muzykę. Byłbym skłonny sądzić, że nie ma. Przynajmniej jeśli chodzi o ostatnie stulecie. Wiesław Myśliwski