Technika i mechanika
Leszek Chomacki
Podziemna eksploatacja górnicza powoduje wstrząsy górnicze, a także deformacje powierzchni terenu, które w praktyce inżynierskiej opisuje się jako nieckę obniżeń. Jednym z istotnych wskaźników tej deformacji są odkształcenia poziome, które niejednokrotnie przyczyniają się do powstania uszkodzeń budynków murowanych na powierzchni. Dotychczas nie opracowano skutecznego i uniwersalnego narzędzia umożliwiającego ocenę ryzyka powstania uszkodzeń takich budynków. Metody wykorzystujące inteligencję obliczeniową pozwalają na symulację skomplikowanych zjawisk w wielu dziedzinach nauki. Spośród dostępnych metod wybrano te, które dają sposobność na uzyskanie wyników ze wskazaniem prawdopodobieństwa wystąpienia zdarzenia. Takie prawdopodobieństwo można interpretować jako ocenę ryzyka zdarzenia, którym w niniejszej monografii jest powstawanie uszkodzeń budynków. Opisano kryteria wyboru grupy 207 budynków wytypowanych do przeprowadzenia badań. Utworzona baza danych o budynkach oraz wpływach eksploatacji górniczej zawiera 26 zmiennych oraz 594 przypadki. Przeprowadzono analizę danych z wykorzystaniem czterech metod inteligencji obliczeniowej. Najlepsze wyniki do zaproponowanych autorskich kryteriów oceny uzyskano dla modelu utworzonego z wykorzystaniem sieci Bayesa (BN). Zaprezentowano struktury działania różnych sieci BN oraz analizę wpływu zmiennych wejściowych na dokładność klasyfikacji uszkodzeń. Przeprowadzono symulację wykorzystania utworzonego modelu w trzech wariantach: prognozie powstania uszkodzeń w budynku, diagnozowaniu przyczyn uszkodzeń oraz przypadku dysponowania niepełną bazą danych. W podsumowaniu przedstawiono informacje uzyskane za pomocą stworzonego modelu, podkreślono możliwość jego wykorzystania w ocenie ryzyka uszkodzeń budynków murowanych poddanych wpływom eksploatacji górniczej, a także zaproponowano kierunki dalszych badań.
Zastosowanie metod numerycznych w analizie wybranych zagadnień geotechniki i geotechniki środowiska
pod red. Marka Lefika
Monografia prezentuje bieżące prace naukowe pracowników Katedry Geotechniki i Budowli Inżynierskich Politechniki Łódzkiej. Wspólnym mianownikiem poszczególnych rozdziałów jest zastosowanie metod numerycznych – szczególnie tych wykorzystujących sztuczne sieci neuronowe (SSN) – do rozwiązywania zagadnień geotechniki i geotechniki środowiskowej. Większość rozdziałów przedstawia też problem rozwiązywania zagadnienia odwrotnego, związanego z identyfikacją parametrów modeli nawierzchni i podłoża gruntowego oraz zagadnieniami przepływu wód gruntowych zanieczyszczonych substancjami chemicznymi.
Zastosowanie rachunku wariacyjnego we współczesnej mechanice analitycznej
Krzysztof Arczewski, Józef Pietrucha
W opracowaniu omówiono: podstawy rachunku wariacyjnego, zagadnienia wariacyjne w ogólniejszej postaci, podstawowe pojęcia mechaniki analitycznej, zagadnienia dotyczące energii kinetycznej i potencjalnej, zasady wariacyjne, elementy mechaniki analitycznej w zmiennych kanonicznych, elementy teorii sterowania optymalnego oraz metody przybliżone.
Zastosowanie teorii gier w tworzeniu sztucznej inteligencji
Ewa Drabik
Celem pracy jest analiza i ocena w jaki sposób rozwój klasycznej teorii gier, a w szczególności gier pozycyjnych oraz rozwój gier komputerowych zaważył na rozwoju sztucznej inteligencji. Dotyczy to w szczególności gier pozycyjnych z kompletną informacją, takich jak szachy i Go, czy też gier typu Mazura-Banacha, które zapisane zostały w Księdze Szkockiej, a także szeroko rozumianych gier komputerowych. Rozwój gier kwantowych to jeszcze duża niewiadoma jeśli chodzi o zastosowania, dlatego też warto poświęcić im trochę miejsca w niniejszej pracy. W pierwszych rozdziałach monografii przypomniano podstawowe informacje związane z grami. Następnie zaprezentowano gry pozycyjne - zarówno towarzyskie, jak i teoretyczne, stworzone przez matematyków ze słynnej szkoły lwowskiej. Pokazano także w jaki sposób przyczyniły się one do rozwoju sztucznej inteligencji. Przedmiotem badawczym są również gry komputerowe, tworzone przez znakomitych informatyków, które bez wątpienia mają znaczący wpływ na rozwój wyrafinowanych algorytmów. W pracy postawiono także hipotezę, że rozwój nowej dziedziny teorii gier, czyli gier kwantowych, a także komputerów kwantowych, może w decydujący sposób wpłynąć na doskonalenie technik związanych ze sztuczną inteligencją. Zaprezentowano również metody fizyki klasycznej i kwantowej stosowane do opisu zjawisk społecznych. Wkładem własnym autorki jest zastosowanie paradoksu kota SchrOdingera do opisu mechanizmu aukcji angielskiej, a także wiele "drobnych" przykładów wzbogacających omawiane problemy. W monografii wskazano również algorytmy i projekty związane z oprogramowaniem, które posłużyły do doskonalenia oprogramowania obsługującego wybrane gry. W tym celu omówiono zarówno algorytmy genetyczne, jak i sieci neuronowe. Ponadto wspomniano, że oprogramowanie stosowane do coraz bardziej wyrafinowanej gry na giełdzie, czyli handel wysokich częstotliwości, kryptowaluty i algorytmy stosowane w handlu instrumentami pochodnymi mają również znaczący wpływ na rozwój oprogramowania. Towarzyszą temu niemałe emocje i wiążące się z nimi pułapki psychologiczne, których opis znalazł również odzwierciedlenie w opracowaniu.
Zaufanie i kontrola w sieciach teleinformatycznych
Krzysztof Perlicki
Książka składa się z ośmiu rozdziałów. W rozdziale pierwszym (Rozwój sieci teleinformatycznych) przedstawiono, mający miejsce w ostatnich latach, rozwój sieci teleinformatycznych prowadzący do pojawienia się koncepcji sieci kognitywnych. W rozdziale drugim (Zagrożenia dla sieci teleinformatycznych) podjęto próbę systematyzacji zagrożeń dotyczących sieci teleinformatycznych pracujących w różnych warunkach eksploatacyjnych. W rozdziale trzecim (Ogólna charakterystyka zaufania) przedstawiono pojęcie zaufania w aspekcie filozofii, socjologii, polityki, zarządzania i systemów wieloagentowych. W rozdziale czwartym (Zaufanie w środowisku technicznym) omówiono możliwości stosowania do opisu zaufania różnych narzędzi matematycznych, m.in. wnioskowania bayesowskiego, teorii gier i zbiorów rozmytych. W rozdziale piątym (Rola zaufania w funkcjonowaniu sieci teleinformatycznych) przedstawiono zastosowanie pojęcia zaufania do analizy funkcjonowania sieci teleinformatycznych. Zaproponowano sposób formalizacji pojęcia zaufania w oparciu o parametry techniczne opisujące funkcjonowanie sieci teletransmisyjnych. W rozdziale szóstym (Odporność sieci teleinformatycznych) omówiono pojęcie odporności sieci teleinformatycznych oraz związane z nią procedury oceny pogorszenia jakości pracy sieci. W rozdziale siódmym (Bezpieczeństwo sieci teleinformatycznych) przeprowadzono analizę podatności głównych elementów składowych sieci teleinformatycznych na cyberzagrożenia. Rozdział ósmy (Kontrola i sterowanie w sieciach teleinformatycznych) zawiera omówienie cyklu życia sieci teleinformatycznych oraz propozycję metody testowania sieci. W rozdziale opisano możliwości realizacji wybranych metod służących do zabezpieczania transmitowanego sygnału przed różnego typu intencjonalnymi i nieintencjonalnymi zagrożeniami.
Zbiór zadań do ćwiczeń z teorii maszyn i podstaw automatyki
Andrzej Kosior
Skrypt zawiera zadania z rozwiązaniami i jest przeznaczony dla studentów Wydziału Samochodów i Maszyn Roboczych, ale mogą z niego korzystać studenci innych wydziałów mechanicznych uczelni technicznych. Opracowania ma na celu przekazanie studentom wiedzy niezbędnej do nabycia kompetencji i umiejętności rozwiązywania zadań i realizowania projektów technicznych rozwiązań konstrukcyjnych mechanizmów i urządzeń stosowanych w budowie pojazdów i maszyn, w tym maszyn roboczych. W rozdziale 1 przedstawiono zadania z kinematyki mechanizmów dźwigniowych. Rozdział 2 zawiera zadania z kinematyki mechanizmów krzywkowych. Zadania z dynamiki mechanizmów zaprezentowano w rozdziale 3. Rozdział 4 zawiera zadania z dynamiki maszyn, w tym badanie rozruchu i ruchu ustalonego maszyny, oraz wyznaczanie momentu bezwładności koła zamachowego. W rozdziale 5 przedstawiono zadania z wyznaczania równań ruchu i transmitancji podstawowych elementów i układów automatyki. Rozdział 6 zawiera zadania dotyczące budowy i przekształcania schematów blokowych układów automatyki. Wyznaczanie charakterystyk czasowych i częstotliwościowych badanych układów przedstawiono w zadaniach zamieszczonych w rozdziale 7. Rozdział 8 zawiera zadania z badania stabilności układów automatyki.
Zbiór zadań do ćwiczeń z teorii maszyn i podstaw automatyki
Andrzej Kosior
Skrypt zawiera zadania z rozwiązaniami i jest przeznaczony dla studentów Wydziału Samochodów i Maszyn Roboczych, ale mogą z niego korzystać studenci innych wydziałów mechanicznych uczelni technicznych. Opracowania ma na celu przekazanie studentom wiedzy niezbędnej do nabycia kompetencji i umiejętności rozwiązywania zadań i realizowania projektów technicznych rozwiązań konstrukcyjnych mechanizmów i urządzeń stosowanych w budowie pojazdów i maszyn, w tym maszyn roboczych. W rozdziale 1 przedstawiono zadania z kinematyki mechanizmów dźwigniowych. Rozdział 2 zawiera zadania z kinematyki mechanizmów krzywkowych. Zadania z dynamiki mechanizmów zaprezentowano w rozdziale 3. Rozdział 4 zawiera zadania z dynamiki maszyn, w tym badanie rozruchu i ruchu ustalonego maszyny, oraz wyznaczanie momentu bezwładności koła zamachowego. W rozdziale 5 przedstawiono zadania z wyznaczania równań ruchu i transmitancji podstawowych elementów i układów automatyki. Rozdział 6 zawiera zadania dotyczące budowy i przekształcania schematów blokowych układów automatyki. Wyznaczanie charakterystyk czasowych i częstotliwościowych badanych układów przedstawiono w zadaniach zamieszczonych w rozdziale 7. Rozdział 8 zawiera zadania z badania stabilności układów automatyki.
Zbiór zadań z hydrauliki dla inżynierii i ochrony środowiska
Marek Mitosek
W książce poruszony jest szeroki zakres tematów z mechaniki płynów oraz hydrauliki stosowanej, wykorzystywanych na zajęciach z przedmiotów kierunkowych i specjalistycznych inżynierii i ochrony środowiska. Praca zawiera zarówno zadania, których sposób rozwiązania jest szczegółowo omówiony, jak również przykłady do samodzielnego rozwiązania. Na końcu każdego z tych przykładów podany jest wynik rozwiązania. W końcowej części skryptu załączone zostały tablice i wykresy, które mogą być pomocne przy rozwiązywaniu podanych przykładów.
Zbiór zadań z podstaw mechaniki płynów w inżynierii chemicznej i procesowej
Antoni Rożeń
Książka zawiera zbiór 171 zadań z rozwiązaniami z takich działów mechaniki płynów, jak: statyka i kinematyka płynów, dynamika płynu doskonałego i rzeczywistego, opływ ciał, przepływy ściśliwe, pomiary lepkości i wydatku płynów, procesy mieszania i przetłaczania płynów oraz teoria podobieństwa zjawisk przepływowych. Każdy rozdział książki poprzedzony jest krótkim wprowadzeniem teoretycznym, mającym na celu przypomnienie najważniejszych informacji z danego działu mechaniki płynów. Na końcu książki podano literaturę źródłową, wykorzystaną w opracowaniu niniejszego skryptu, pozwalającą m.in. samodzielnie pogłębiać wiedzę z zakresu mechaniki płynów i zwiększać umiejętności jej praktycznego zastosowania zarówno podczas studiów, jak i później w praktyce zawodowej inżyniera.