Prawo
Magdalena Sieniuć
W monografii została zaprezentowana analiza pozycji jednostki w postępowaniach w sprawach nadania stopnia i tytułu naukowego. Jej głównym celem stała się próba określenia pozycji jednostki w tych postępowaniach, porównanie jej ze standardami wyznaczającymi pozycję jednostki w ogólnym postępowaniu administracyjnym i zarazem próba odpowiedzi na pytanie, jakie ważne względy zdecydowały o tak szczególnym ukształtowaniu owej pozycji procesowej jednostki w postępowaniach o nadanie stopnia i tytułu naukowego. Ustawodawca, kształtując tę pozycję, posłużył się bowiem formułą odpowiedniego stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w powyższych postępowaniach, dopuszczając tym samym możliwość obniżenia standardu pozycji procesowej jednostki w tych postępowaniach. Rozprawa jest pierwszym w polskiej literaturze opracowaniem monograficznym na ten temat. Książka zawiera wyniki badań naukowych przeprowadzonych w obszarze prawa administracyjnego procesowego, w których uwzględniono rozwiązania przyjęte w dotychczasowej ustawie o stopniach i tytule naukowym z 2003 r. oraz w nowej ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce z 2018 r., nazywanej "Konstytucją dla Nauki" (ustawą 2.0). Jednocześnie krytyce zostały poddane rozwiązania skutkujące ograniczeniem uprawnień procesowych jednostki w przedmiotowych postępowaniach, przyjęte w przepisach przejściowych zawartych w ustawie z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Publikacja jest adresowana do osób biorących udział w postępowaniach o nadanie stopnia i tytułu naukowego, zwłaszcza pracowników naukowych, a także do organów uczelni, sądów administracyjnych, adwokatów i radców prawnych specjalizujących się w sprawach z zakresu nauki i szkolnictwa wyższego oraz do studentów i doktorantów.
Jedyna walka, którą przegrywasz, to ta, którą porzucasz
Tomasz Teodorczyk, Elsie Monge
Elsie Monge Yoder - ikona walki o prawa człowieka w Ekwadorze i całej Ameryce Łacińskiej. Nominowana do Pokojowej Nagrody Nobla w 2005 roku. Dyrektorka zarządzająca CEDHU (Ekumenicznej Komisji Praw Człowieka), założycielka i przewodnicząca FEDHU (Ekwadorskiego Frontu Praw Człowieka). Siostra Wspólnoty Misyjnej Maryknoll. Prowadziła działalność m.in. w Ekwadorze, Gwatemali i Panamie. Przewodnicząca Komisji Prawdy w Ekwadorze (2007-2010) i Hondurasie (2010-2011). Dwukrotna wiceprzewodnicząca Międzynarodowej Federacji Praw Człowieka (2016-2022). Tomasz Teodorczyk - psycholog, psychoterapeuta, superwizor i facylitator społeczny z wieloletnim stażem zawodowym. Współzałożyciel Akademii Psychologii Głębokiego Dialogu w Warszawie. Realizuje projekty społeczne i szkoleniowe w Polsce oraz na świecie (Ekwador, Meksyk, Gruzja, Armenia, Ukraina). Autor książek: Jak umierają ptaki (2014), Oświecenie dziobaków (2015), Mindell i Jung. Reedycje i inspiracje (2016), Traktat o psychoterapii. IMAM (2017), Płacz cykady (2021), Psychoterapia pisana żartem (2022), Mnemosyne/Lesmosyne (2023).
Jestem BDO-owcem! Kompendium dla specjalistów ds. BDO
Aleksandra Gembora
Książka dla specjalistów ds. BDO - od pierwszego logowania do roli eksperta i partnera biznesowego. To praktyczny przewodnik dla osób odpowiedzialnych za gospodarkę odpadami, ewidencję, sprawozdawczość i poprawne poruszanie się w systemie BDO. ALE... to nie jest klasyczny podręcznik z suchym prawem i definicjami. Autorka dzieli się prawdziwymi case'ami z firm, przykładami błędów, kontroli i problemów, które pokazują, jak przepisy działają w praktyce - a nie tylko "na papierze". To pozycja zarówno dla osób, które dopiero zaczynają pracę z BDO, jak i dla tych, którzy chcą uporządkować wiedzę.
Magdalena Matusiak-Frącczak
Wspólna Polityka Zagraniczna i Bezpieczeństwa (WPZiB) Unii Europejskiej podlega szczególnym zasadom i procedurom, co znajduje odzwierciedlenie w zakresie kompetencji Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) do orzekania o aktach WPZiB. Autorka publikacji pokazuje, że TSUE wyszedł poza literalne brzmienie przepisów i dopuszcza swoją jurysdykcję również w innych przypadkach niż kontrola przestrzegania art. 40 Traktatu o Unii Europejskiej oraz środków ograniczających skierowanych przeciwko jednostkom. Szczegółowo analizuje te przypadki i prezentuje, jak w drodze wykładni systemowej i teleologicznej TSUE poszerza zakres własnej kognicji, tym samym zapewniając jednostkom prawo do skutecznego środka kontroli sądowej w jak najszerszym zakresie. TSUE przeniósł nawet na grunt unijny doktrynę sprawy politycznej. Omawiane zagadnienie ma też znaczenie dla możliwości przystąpienia UE do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Autorka bada więc, czy rozszerzająca wykładnia TSUE jest wystarczająca dla uznania, że kwestia WPZiB została rozwiązana, czy też konieczna będzie zmiana traktatów.
Jurysprudencja 10. W stronę krytycznej filozofii orzekania. Polityczność, etyka, legitymizacja
Rafał Mańko
Celem serii wydawniczej "Jurysprudencja" jest publikowanie monografii z zakresu teorii i filozofii prawa, a także dyscyplin prawniczych podejmujących problematykę teoretyczno- i filozoficzno-prawną w ramach własnych badań przedmiotowych. Inicjatywa powołania tego rodzaju serii wydawniczej spotkała się z dużym zainteresowaniem wszystkich ośrodków naukowych zajmujących się wskazaną problematyką, a także znanych naukowców z ośrodków zagranicznych. Redaktorzy serii Marek Zirk-Sadowski, Tomasz Bekrycht Prezentowana publikacja jest pierwszą w polskiej nauce próbą spojrzenia na zjawisko orzekania - sądowego stosowania prawa, w tym jego operatywnej wykładni - w perspektywie krytycznej filozofii prawa. Nawiązując do czołowych przedstawicieli tego nurtu w jurysprudencji anglosaskiej (takich jak Duncan Kennedy, Costas Douzinas, Adam Gearey), autor konstruuje własny model filozoficzno-prawny, który określa mianem krytycznej filozofii orzekania. Wychodząc od założeń ontologicznych, epistemologicznych i metodologicznych teorii krytycznej, za kluczowy punkt wyjścia uznaje uwzględnienie w teorii orzekania problematyki polityczności (thepolitical), rozumianej - za Chantal Mouffe - jako fundamentalny i nieusuwalny antagonizm społeczny, a także ideologii rozumianej w nawiązaniu w szczególności do koncepcji Slavoja Ziżka. Ponadto nawiązuje krytycznie do juryscentrycznego projektu Artura Kozaka, prowadząc m.in. rozważania nad granicami prawniczej władzy dyskrecjonalnej. Odsłonięcie politycznych i ideologicznych uwikłań orzekania skłania do przemyślenia na nowo etyki sędziowskiej, która - zdaniem Autora - powinna być oparta na imperatywie dążenia do sprawiedliwości, rozumianej niejako dająca się skodyfikować formuła, lecz przede wszystkim jako usuwanie przejawów niesprawiedliwości (adikia) i aktywne dążenie do emancypacji. Tak rozumiana polityczna etyka orzekania jest propozycją krytycznego przemyślenia społecznej odpowiedzialności sędziego i jego związków z prawem, a zarazem punktem wyjścia do rozważań o legitymizacji władzy sądowniczej. Skoro nie może ona znaleźć oparcia w tekście prawa i nie powinna jej szukać w innych subświatach, rozwiązaniem wydaje się jej oparcie na demokratycznej partycypacji i rzeczywistym dążeniu do realizacji ideału sprawiedliwości.
Jurysprudencja 11. Mind the Gaps. Economical Aspects in the Legal Thinking
Tomasz Bekrycht, Sergiy Glibko, Bartosz Wojciechowski
Celem serii wydawniczej "Jurysprudencja" jest publikowanie monografii z zakresu teorii i filozofii prawa, a także dyscyplin prawniczych podejmujących problematykę teoretyczno- i filozoficzno-prawną w ramach własnych badań przedmiotowych. Inicjatywa powołania tego rodzaju serii wydawniczej spotkała się z dużym zainteresowaniem wszystkich ośrodków naukowych zajmujących się wskazaną problematyką, a także znanych naukowców z ośrodków zagranicznych. Redaktorzy serii Marek Zirk-Sadowski, Tomasz Bekrycht We are presenting to Readers the work which is a result of co-operation between Polish and Ukrainian specialists in jurisprudence. The texts which are presented in this monography are an example of pursuing a postulate of external and internal integration of jurisprudence. In our opinion, the theses presented in it have a chance of becoming an important voice in discussions on various forms of law violation and use of loopholes in law (law avoidance, abuse of law, tax avoidance etc.). Undoubtedly, the theses also constitute an interesting view from the perspective of an analysis of the legal transformation process in the countries of Central and Eastern Europe (especially Poland and Ukraine).
Jurysprudencja 12. Refleksyjność prawa. Od teorii społecznej do strategii regulacji i z powrotem
Maciej Pichlak
Młyny sprawiedliwości mielą powoli - prawdopodobnie każdy zna to powiedzenie dotyczące sposobu działania prawa. Szczególnie ciekawe jest w nim jednak nie to, co przysłowie wprost stwierdza, ale co milcząco zakłada. Przyjmuje ono, że sprawiedliwość można porównać do młyna wykonującego kołowy, zdałoby się jałowy, ruch, w wyniku którego powstaje jednak treść nowa jak mąka sypiąca się spod młyńskich żaren, czyli rozstrzygnięcie prawnego zagadnienia. Książka jest próbą uchwycenia tego, jak kołowy ruch prawa może być rozumiany. Jej przedmiotem jest pojęcie refleksyjności prawa, a obszarem poszukiwań - teoria społeczna. Badając kolejne koncepcje z tej dziedziny, autor odsłania przy okazji, na czym polegają związki między teorią a praktyką prawną. Jak się okazuje, również one mają charakter refleksyjny, rodząc potrzebę nieustannej wędrówki od teorii do praktyki i z powrotem.
Jurysprudencja 13. Prawo w przestrzeni normatywnej
Tadeusz Biernat
Paradygmat prawa w przestrzeni normatywnej pozwala na inne spojrzenie na wiele kwestii odnoszących się do tradycyjnie ujmowanych obszarów refleksji naukowej nad prawem. Współcześnie, w relacjach między prawem a sferą normatywną (środowiskiem normatywnym), na szczególną uwagę zasługuje zjawisko formy normatywności i jej charakterystycznych cech w społeczeństwie postmodernistycznym. Pytanie o formę normatywności jest komplementarne z pytaniem, czy i jak zmieniające się i specyficznie ukształtowane formy artykułowania normatywności wpływają na prawo, a konkretnie na tworzenie prawa. Podlegające własnej dynamice otoczenie normatywne, przestrzeń normatywna, generuje szerszą dyskusję dotyczącą prawa i jego oceny, która obejmie inne, "niepaństwowe prawo" oraz to, co autor określa mianem "normatywnych źródeł prawa". Dyskusja wykracza więc poza ustalony przez lata i ściśle "zdefiniowany" krąg zależności systemowych. Szczegółowy, ale bardzo istotny problem polega na tym, że w polu dyskursu i sposobie przedstawiania normatywnych treści pojawiają się wypowiedzi nie tylko odnoszące się do poszczególnych elementów przestrzeni normatywnej, ale także mające charakter "normatywnych roszczeń". W tak charakteryzowanej rzeczywistości prawo jest mostem łączącym "roszczenia normatywne" z normatywnością zewnętrzną wobec prawa.