Edukacja
Tomasz Tyc
Przystąpienie Polski do Unii Europejskiej w 2004 roku stało się przyczynkiem do zmian w krajowym modelu społeczno-gospodarczym. Jednym z obszarów, dla którego przemiany przyjęły nadzwyczaj pozytywną formę, jest szeroko rozumiany segment infrastrukturalny. Polepszenie stanu technicznego, jak również wzrost dostępności terytorialnej, było powiązane ze zwiększoną dostępnością mechanizmów finansowych. Dotyczy to w szczególności: 1) środków unijnych; 2) środków krajowych (budżetowych); 3) środków komercyjnych. Dostępność właściwej infrastruktury jest powszechnie wskazywana w literaturze dotyczącej ekonomii rozwoju jako jeden z endogenicznych czynników wzrostu gospodarczego, a zatem mechanizm zapewniający zrównoważony rozwój danego terytorium. Dodatkowo stanowi ona ważny czynnik budowania trwałych przewag konkurencyjnych. Tożsame stanowisko jest prezentowane przez kluczowe międzynarodowe agencje rozwoju czy Komisję Europejską. Jednym z najważniejszych wyzwań dotyczących rozwoju infrastruktury jest zapewnienie odpowiednich mechanizmów jej finansowania. Takich, które z jednej strony nie będą stanowić zbytniego obciążenia dla bieżących wydatków budżetowych, z drugiej zaś – będą odpowiednie do mobilizacji niezbędnych środków finansowych dla długoterminowych projektów inwestycyjnych o znacznej wartości. Instrumenty finansowania wymienionych działań inwestycyjnych powinny być dostosowane do potrzeb i możliwości danego kraju i równoceśnie uwzględniać system prawnoorganizacyjny. W prezentowanej pracy analizie poddano mechanizmy finansowania rozwoju infrastruktury, które dotyczą trzech wyraźnych segmentów: 1) infrastruktury liniowej i punktowej transportu drogowego i kolejowego, a także transportu morskiego oraz wodnego śródlądowego; 2) infrastruktury przesyłowej i dystrybucyjnej rynku energii, a w szczególności energii elektrycznej oraz gazu ziemnego; 3) infrastruktury liniowej sektora telekomunikacji. Takie ograniczenie segmentów infrastrukturalnych, przy jednoczesnym pominięciu finansowania usług bazujących na infrastrukturze (przykładowo wytwarzanie energii elektrycznej), przyczyni się do pełniejszego przeglądu stosowanych w Polsce mechanizmów finansowych. Ułatwi także realizację celu, jaki autorzy postawili przed niniejszym opracowaniem, czyli krytyczną analizę dotychczas wykorzystywanych rozwiązań oraz wskazanie tych spośród nich, które charakteryzują się najwyższą skutecznością. Taki cel opracowania wymaga zastosowania właściwego instrumentarium, czyli: 1) analizy dokumentów strategicznych i planistycznych, 2) identyfikacji aktów prawnych wpływających na analizowane rodzaje infrastruktury, 3) analizy danych statystycznych (finansowych i technicznych), aby możliwe było zdefiniowanie modelu systemu infrastrukturalnego, który istnieje w Polsce. Opracowanie składa się z dwóch oddzielnych części, stanowiących spójną całość merytoryczną. Część pierwsza składa się z czterech rozdziałów. Zawierają one analizę stanu finansów publicznych w latach 2004–2020, ze szczególnym uwzględnieniem wpływu pandemii na dostępność środków budżetowych. W tej części przedstawiono opis krajowego systemu infrastrukturalnego oraz poddano analizie jego stan. W części drugiej poddano krytycznej analizie i ocenie wykorzystywane mechanizmy i instrumenty finansowania analizowanej infrastruktury. Analizy i oceny dotyczą wykorzystania budżetu, środków unijnych, partnerstwa publicznoprawnego oraz instrumentów rynku finansowego.
Fiodor Dostojewski i problemy kultury
Anna Raźny (red.)
Prezentowana książka jest zaproszeniem do spotkania z Fiodorem Dostojewskim w kręgu problemów kultury nie tylko rosyjskiej, lecz także europejskiej i azjatyckiej - od drugiej połowy XIX stulecia po pierwsze dziesięciolecie XXI wieku. Krąg ten obejmuje kilka epok kultury: okres realizmu i neorealizmu, modernizm i jego dwudziestowieczne transformacje oraz postmodernizm. Każda z nich potwierdza niesłabnącą kulturotwórczą rolę autora Braci Karamazow. Mówią o tym zgromadzone w niniejszym tomie prace nie tylko cenionych znawców Dostojewskiego, ale również przedstawicieli najmłodszego pokolenia jego badaczy, reprezentujących różne temperamenty naukowe i warsztaty. Tom stanowi monograficzne ujęcie zawartej w tytule problematyki, dla której zarysowane zostały trzy płaszczyzny: 1) filozofii, antropologii i aksjologii; 2) religii, metafizyki i eschatologii; 3) inspiracji, wpływów i paralel. Szczególnie ważny dla autorów tego tomu jest w kontekście antymetafizycznej i antyaksjologicznej kultury współczesnej stosunek Dostojewskiego do świata wartości, problem ich podziału i hierarchizacji, a także kryteria ich klasyfikacji. Przekazując odbiorcy określony obraz wartości, utwory Dostojewskiego odgrywają rolę mediacyjną, nade wszystko w aspekcie poznawczym. Wskazują ponadto na ich powinnościowy charakter i konieczność realizacji. Pisarz uzasadnia bowiem poprzez swe utwory, dlaczego dane wartości powinny zaistnieć, skoro nie są tym, co jest, lecz tym, co być powinno. Ze Słowa wstępnego
First Order Ordinary Differential Equations. Course book
Anita Ciekot, Izabela Zamorska
This book is designed to introduce readers to the fundamental concepts, techniques, and applications of differential equations, providing a solid foundation for further study or practical problem-solving. It is specifically intended for students of technical universities. The textbook is divided into five main chapters. In the first chapter, we will explore basic concepts and notation, establishing the language and framework necessary for understanding differential equations. Definitions and essential terminology will be clarified, accompanied by "Do it yourself" tasks to reinforce learning and ensure active engagement with the material. The subsequent chapters study specific classes of first order differential equations. Chapter 2 focuses on first order equations, including their definitions, key theorems, and special cases such as separable equations. Practical exercises are included to develop problem-solving skills. Chapter 3 covers linear differential equations, highlighting important methods such as the Euler-Lagrange approach and integrating factors. We will also examine Bernoulli equations, providing tools for solving a broad class of problems. In Chapter 4, we explore exact differential equations, discussing their properties and methods of solution. Techniques like integrating factors for nonexact equations are presented to expand your toolkit for tackling complex problems. The final chapter demonstrates the application of the theory to real-world modelling situations. We investigate how differential equations can describe phenomena in population dynamics, cooling processes, mixing, and elementary mechanics. These examples demonstrate the practical relevance of the concepts covered. An appendix on the review of integration techniques supports the main content, offering definitions, properties, tables of common integrals, and illustrative examples to strengthen your understanding. This textbook aims to make the study of differential equations accessible, engaging, and applicable to various fields.
First Order Ordinary Differential Equations. Course book
Anita Ciekot, Izabela Zamorska
This book is designed to introduce readers to the fundamental concepts, techniques, and applications of differential equations, providing a solid foundation for further study or practical problem-solving. It is specifically intended for students of technical universities. The textbook is divided into five main chapters. In the first chapter, we will explore basic concepts and notation, establishing the language and framework necessary for understanding differential equations. Definitions and essential terminology will be clarified, accompanied by "Do it yourself" tasks to reinforce learning and ensure active engagement with the material. The subsequent chapters study specific classes of first order differential equations. Chapter 2 focuses on first order equations, including their definitions, key theorems, and special cases such as separable equations. Practical exercises are included to develop problem-solving skills. Chapter 3 covers linear differential equations, highlighting important methods such as the Euler-Lagrange approach and integrating factors. We will also examine Bernoulli equations, providing tools for solving a broad class of problems. In Chapter 4, we explore exact differential equations, discussing their properties and methods of solution. Techniques like integrating factors for nonexact equations are presented to expand your toolkit for tackling complex problems. The final chapter demonstrates the application of the theory to real-world modelling situations. We investigate how differential equations can describe phenomena in population dynamics, cooling processes, mixing, and elementary mechanics. These examples demonstrate the practical relevance of the concepts covered. An appendix on the review of integration techniques supports the main content, offering definitions, properties, tables of common integrals, and illustrative examples to strengthen your understanding. This textbook aims to make the study of differential equations accessible, engaging, and applicable to various fields.
Fiscus non erubescit. O niektórych italskich podatkach rzymskiego pryncypatu
Anna Pikulska-Radomska
Książka jest pierwszą w polskiej literaturze monografią dotyczącą rzymskich podatków. To o tyle ważne, że w zakresie wiedzy o daninach publicznych rzymskiego cesarstwa panuje spore zamieszanie, nie tylko terminologiczne. Jest to w znacznej mierze spowodowane charakterem dostępnych dziś źródeł, niemal wyłącznie literackich. Skromną bazę źródłową Autorka wykorzystała w pełni, analizę prowadzi precyzyjnie, nie decyduje się na pochopne wyciąganie wniosków, a te, które formułuje, przedstawia w sposób prosty i uporządkowany.
Fizyka z komputerem dla gimnazjum
Barbara Zegrodnik, Łukasz Zegrodnik
Opanuj tajniki fizyki, korzystając z możliwości, jakie oferuje Ci komputer Rozwiąż zadania za pomocą Excela Przeprowadź symulacje komputerowe i doświadczenia Poznaj fizykę na praktycznych przykładach Komputer w fizyce można wykorzystać do różnych zadań. Może on zastąpić kartkę papieru i długopis, a także służyć jako narzędzie do rozwiązywania zadań. Może również ułatwić zrozumienie zagadnień teoretycznych -- dzięki możliwości przedstawienia zależności pomiędzy wielkościami fizycznymi na przykładach zaczerpniętych z otaczającego nas świata. Nauka fizyki z komputerem polega na tworzeniu, analizowaniu i interpretowaniu wykresów oraz wyciąganiu wniosków i tworzeniu na ich podstawie nowych informacji. "Fizyka z komputerem dla gimnazjum" to książka, dzięki której poznasz nowy, aktywny sposób poznawania świata fizyki. Nauczysz się wykorzystywać arkusz kalkulacyjny Excel do rozwiązywania zadań i przygotowywania wykresów. Dowiesz się, w jaki sposób za pomocą komputera analizować zjawiska fizyczne i przeprowadzać ich symulacje. Przekonasz się, jak wzory i definicje wiążą się z tym, co Cię otacza. Każdy przykład jest przedstawiony w postaci sekwencji czynności, które należy wykonać, co bardzo ułatwi Ci ich zrozumienie.
Flatlandia, czyli Kraina Płaszczaków
Edwin A. Abbott
Niewiele jest książek, które pobudzają do myślenia tak jak Flatlandia. Od ponad stu lat powieść E. A. Abbotta bawi i inspiruje czytelników na całym świecie. Chociaż opowiada o świecie dwóch wymiarów, by zrozumieć tę książkę i czerpać z niej radość, nie potrzeba wiedzy matematycznej, a jedynie wyobraźni i ciekawości. Abbott narratorem powieści uczynił figurę geometryczną. Kwadrat, mieszkaniec Flatlandii, z wyższością spogląda na jakże ograniczony Świat Linii. Dopiero niespodziewana wizyta Kuli – przybysza ze Świata Przestrzeni – uświadamia naszemu bohaterowi, jak ubogie jest jego postrzeganie. Podążając za tokiem rozumowania narratora, czytelnik ma szansę spojrzeć z dystansu na swój własny trójwymiarowy świat i wyobrazić sobie, jak mogłoby wyglądać życie w przestrzeniach wielowymiarowych.
Anita Pawłowska
W badaniach etykiety językowej szczególną wartość mają źródła autentyczne: pamiętniki, dzienniki i wspomnienia. Możemy w nich znaleźć zapisy fragmentów konwersacji. Ważną ich zaletą jest fakt, że w przeciwieństwie do konwersacji pochodzących z powieści czy dramatów, zwykle pozbawione są wpływów konwencji literackich i gatunkowych. Wybierając teksty do ekscerpowania, starano się, by ich autorzy prezentowali możliwie szeroki przekrój społeczeństwa: arystokrację, szlachtę, służbę, literatów, mieszczan i żołnierzy. Szczególnie ważne jest, że we wszystkich ekscerpowanych utworach można przynajmniej w przybliżeniu określić status społeczny rozmówców. Powieści i dramaty są właściwie jedynym źródłem, na podstawie którego można próbować rekonstruować repertuar formuł etykietalnych używanych przez najniższe warstwy społeczne, szczególnie chłopów. W przebadanych źródłach najlepiej poświadczony został oczywiście język szlachty. Autorami tekstów wspomnieniowych, utworów literackich i listów były niemal wyłącznie osoby wykształcone. Wybrane teksty dramatów i powieści ukazują szeroką panoramę całego ówczesnego społeczeństwa. Akcja w nich zawarta rozgrywa się w arystokratycznych pałacach i szlacheckich dworkach oraz w domach mieszczan i w wiejskich chałupach. Celem założonym w pracy jest przedstawienie repertuaru formuł werbalnych pierwszego wieku doby nowopolskiej oraz ukazanie zależności między ich formą a uwarunkowaniami pragmatycznymi z uwzględnieniem aspektu socjolingwistycznego.
Formy wspornikowe w architekturze domów indywidualnych
Wiesław Rokicki
Formy wspornikowe umożliwiają bardziej urozmaicone kształtowanie architektoniczne indywidualnych domów mieszkalnych. Ułatwiają też wprowadzenie różnorodnych kompozycji materiałowych. W poszukiwaniu odpowiedniej formy obiektów pojawił się kierunek polegający na projektowaniu budynków w wyraźnej spójności z logiką kształtowania strukturalnego. Nowatorska forma architektoniczno-konstrukcyjna to na pewno silny impuls do tworzenia oryginalnych kształtów, które będą inspirowały kolejnych twórców. Znaczącym aspektem w kształtowaniu wspornikowych domów indywidualnych jest ich subiektywny odbiór emocjonalny z oczywistą świadomością, że nowe architektoniczne formy przestrzenne z czasem powszednieją, co należałoby uznać za stan naturalny. Zgromadzenie takich przykładów w jednej pracy oraz ich uszeregowanie wskazuje na występowanie tendencji do wykorzystywania form wspornikowych we współczesnej, interdyscyplinarnej twórczości architektonicznej.