Proza
Honoré de Balzac
Do Popinota, sędziego pierwszej instancji przy trybunale paryskim, przychodzi markiza dEspard z następującym problemem: arystokratka pragnie ubezwłasnowolnić swojego męża, z którym żyje w separacji, i ustanowić nad nim kuratelę. Powodem tej decyzji ma być fakt, że markiz utrudnia swojej żonie kontakty z dziećmi, a swój majątek z nieznanych powodów wydaje na utrzymanie całkowicie obcej rodziny Jeanrenaud. Kobieta twierdzi, że jej mąż zachorował psychicznie. Nieufny wobec tłumaczeń arystokratki Popinot przeprowadza prywatne śledztwo, z którego wynika, że markiz bynajmniej nie zwariował (za Wikipedią). Książka w dwóch wersjach językowych: polskiej i francuskiej Version bilingue: polonaise et française.
Camila Sosa Villada
Wydane w 2019 roku Kurewny to jedna z najważniejszych latynoamerykańskich książek ostatnich lat. Tylko w Argentynie sprzedało się już pół miliona egzemplarzy tej powieści stworzonej przez transpłciową (wedle normatywnych kategorii) autorkę, choć sama Camila Sosa Villada nie chce, by ją tak nazywać. Kurewny bowiem opowiadając o transpłciowości, ani razu nie posługują się tym słowem ukutym przez naukowców z Północy, którzy jak stwierdza argentyńska pisarka powymyślali teorie, by ująć nas w jasne i sterylne ramy. Tymczasem rzeczywistość Sosy Villady wszelkim ramom i porządkom się wymyka. Kurewny to historia barwnej hałastry żyjącej na własnych zasadach i posługującej się własną mową. Nawet jeśli ekspresja bohaterek jest pokraczna, grubo ciosana i wulgarna, to ma w sobie nieposkromioną moc ale za zerwanie z regułami społeczeństwo każe im zapłacić najwyższą cenę. Tytułowe kurewny zamieszkują argentyńskie miasto Córdoba, gdzie kursują między bezpiecznym domem 178-letniej ciotki Encarny, dającej im schronienie, a mrocznym i dzikim Parkiem Sarmienta, w którym sprzedają swoje ciała. Wśród klientów mają największych miejscowych macho adwokatów, polityków, policjantów. Ci, niepogodzeni ze swoimi żądzami, mszczą się w okrutny sposób na amorficznych istotach ani kobietach, ani mężczyznach obdarzających ich chwilą satysfakcji. Villada opisuje brutalny maczystowski świat, w którym odrzucenie kulturowego mężczyzny zdaje się jedynym słusznym wyborem. Ale przyjęcie pozycji kobiety wcale nie przynosi wytchnienia. Wszystkie miałyśmy zostać królewnami, mówi motto książki zaczerpnięte z Gabrieli Mistral tymczasem sukienka nie wystarczy, by proza życia zamieniła się w poezję, a na człowieka spływała serdeczność i łagodność. Nasze bohaterki nie ustają mimo wszystko w wysiłkach, by szarzyznę powszedniości malować kolorem, by wyszarpać dla siebie odrobinę rozkoszy, by zapomnieć o trawiącym je bólu i zrobić miejsce na czułość. Kiedy w środku nocy znajdują w parku porzucone niemowlę, bez wahania postanawiają się nim zaopiekować i stają na swoich sztucznych rzęsach, by otoczyć je miłością. Czy jednak społeczeństwo dorosło do tego, by zaakceptować taki kształt rodziny? Oparte na faktach, a zarazem korzystające z repertuaru realizmu magicznego Kurewny to opowieść o tym, że choć świat jest miejscem nieznośnym, kilka rzeczy może nas uratować: odwaga bycia sobą, ufanie swoim pragnieniom oraz próba stworzenia wspólnoty ponad społecznymi, rasowymi i płciowymi podziałami. Przeróżnie nas nazywano: transami, transkobietami, transseksualistami lub osobami transpłciowymi; różnorakie rozpoznania do nas przykładano: zaburzenie tożsamości płciowej, nieutożsamienie z płcią biologiczną, nieokreśloność płciowa albo trzecia płeć. My tu próbujemy przeżyć, jakoś wiązać koniec z końcem, ruchać się i jeść coś czasem, chociażby odpadki, jeśli nie ma nic innego, a tymczasem naukowcy z uczelni Północy mówią nam, jak jest. Powymyślali teorie, by ująć nas w jasne i sterylne ramy, jakoś nas ogarnąć, ponieważ w ich świecie wszystko musi być nazwane, uporządkowane, poszufladkowane. My, wywłoki z Ameryki Łacińskiej, istniejemy nie od wczoraj, wiemy, kim jesteśmy, i wcale nam nie potrzeba, by nam przyklejano taką albo inną łatkę i by nam przypisywano taką lub inną tożsamość. Serdecznie podziękujemy za ten pocałunek śmierci. Camila Sosa Villada
Gustave Flaubert
Przykład literackiej syntezy form zawierający elementy dramatu, poematu i powieści. Flaubert pracował nad nim ponad dwadzieścia lat, utwór stanowi dzieło jego życia. Święty Antoni zostaje wystawiony na próbę. Na skutek oszałamiających wizji pełnych pokus pustelnik mierzy się z zachwianiem pewności co do własnej wiary i wiedzy. W barwnym korowodzie majaków przewijają się liczne bóstwa, potwory, fantastyczne stworzenia, a także przedstawiciele rozmaitych wyznań, którzy opowiadają o własnych wyobrażeniach na temat Boga i świata duchowego.
Elizabeth Gaskell
Tęsknoty Paula na miarę cierpień Wertera. Angielska prowincja epoki wiktoriańskiej, wielka rozbudowa sieć kolejowa. Siedemnastoletni Paul znajduje zatrudnienie w biurze pewnego inżyniera, co stanowi dla niego awans społeczny. Po wyprowadzce z domu rodzinnego chłopak jest oszołomiony nowym stylem życia, samotnym mieszkaniem, a także... poznaną podczas wyjazdu służbowego daleką kuzynką. Niewinny bohater snuje romantyczne wizje wspólnej przyszłości. Tymczasem Phillis jest wyraźnie zainteresowana jego szefem. Strzał w dziesiątkę dla miłośników potoczystych opowieści w stylu Charlesa Dickensa.
Ewa Siarkiewicz
Druga książka traktująca o perypetiach trzydziestoletniej Adeli, której życie zmieniło się całkowicie. Porzuciwszy męża związała się z nowym mężczyzną, Gabrielem, któremu nie do końca jednak ufa. Wszystko wynika z jej braku pewności siebie, której nie potrafi nabyć, zupełnie nie ufając człowiekowi, którego kocha. Wpada na specyficzny plan, aby sprawdzić miłość Gabriela, a bardzo chętnie pomoże jej zaprzyjaźniona wróżka. "Kuźnia głupców" jest kontynuacją losów Adeli z "Kuźni na rozdrożu".
Ewa Siarkiewicz
Adela to trzydziestoletnia dziennikarka, której życie wygląda tak, jak życie wielu Polek mąż nie poświęca jej wystarczająco dużo czasu, traktując jak dodatek do swojego, przysłoniętego przez karierę, życia. Brak szacunku i poczucia celu to coś, co odczuwa na co dzień. Jednak wszystko może się zmienić dzięki wizycie u tajemniczej wróżki i poznaniu jeszcze bardziej tajemniczego mężczyzny. O dalszych losach Adeli możecie przeczytać w "Kuźni głupców".
Kwartet aleksandryjski: Mountolive
Lawrence Durrell
Osadzona w magicznej atmosferze Egiptu opowieść o niespodziewanych sojuszach, w której zdrajca i zdradzony czasem zamieniają się miejscami, a gorące bliskowschodnie romanse bywają zaczynem społecznych przewrotów. Cztery powieści składające się na Kwartet aleksandryjski, opowiadają zasadniczo z różnych punktów widzenia tę samą historię wielkich namiętności i politycznych intryg w scenerii fascynującej bliskowschodniej Aleksandrii i Egiptu w przededniu, w trakcie i tuż po II wojnie światowej. Trzecia odsłona, Mountolive, to jedyna w cyklu powieść napisana w trzeciej osobie, a także ta z najbardziej rozbudowaną fabułą dotyczącą wydarzeń politycznych. Sam Lawrence Durrell uważał Mountolivea za clou całej opowieści, spoiwo nadające całemu Kwartetowi misterną strukturę, i wyposażył bohatera, Davida Mountolivea, w szereg szczegółów z własnego życia. Powieść prowadzi nas przez lata dojrzewania i kariery bohatera, od młodego Davida romansującego w posiadłości Hosnanich z Leilą, matką Nessima i Naruza, aż do rozpoczęcia przez niego kariery dyplomaty i powrotu do Egiptu, z radykalizującymi się ruchami koptyjskimi i arabskimi w tle, łącząc wątki fabularne z tymi znanymi już z poprzednich tomów, Justyny i Balthazara. Cały Kwartet aleksandryjski jest pełen fabularnych niespodzianek. Niektóre z nich są natury psychologicznej, wręcz freudowskiego pochodzenia, ale większość wydaje się bardziej jak zwroty akcji ze zręcznego thrillera, bliżej im do Johna Le Carré niż Jamesa Joyce'a. Czasami bohaterowie są też uwikłani w melodramat, jak definiuje to jedna z postaci Durrella. Autor jest mistrzowskim gawędziarzem, niezwykle biegłym w technikach utrzymywania dramaturgicznego napięcia, dzięki czemu całą tę pokaźną przecież książkę pochłania się niemal jednym tchem. The Guardian
John Galsworthy
Nie jest łatwo żyć i popełniać błędy, gdy oczy całej społeczności są skierowane w Twoją stronę. Rok 1930. Dinna Cherrell, znana z powieści "Dziewczyna czeka", przeżywa wielką miłość do poety Wilfryda Deserta. Przeszłość jej ukochanego budzi jednak kontrowersje w środowisku brytyjskiej socjety. Podczas podróży do Afryki mężczyzna stanął w obliczu śmiertelnego niebezpieczeństwa. Uszedł z życiem tylko dlatego, że zmienił wyznanie. Czy towarzystwo Dinny zaakceptuje ten gest, niegodny angielskiego dżentelmena? Kontynuacja "Końca rozdziału" - ostatniej trylogii sagi rodziny Forsyte'ów. Za ten pasjonujący cykl powieściowy o życiu brytyjskiej socjety na przełomie XIX i XX wieku autor został uhonorowany literacką Nagrodą Nobla. W 1967 r. na podstawie cyklu zrealizowano serial, dzięki któremu losy Forsyte'ów śledził cały świat. Książka, której nie powinni przeoczyć miłośnicy pisarstwa Herberta George'a Wellsa oraz "Lalki" Bolesława Prusa.