Literatura faktu
Michał Ochnik
Kolejny blockbuster w kinie, a ty masz wrażenie, że w kółko oglądasz ten sam film? Twoja ulubiona bajka z dzieciństwa właśnie doczekała się nowej politycznie poprawnej adaptacji? Gubisz się w chronologii kolejnych remakeów Spider-Mana? Masz wrażenie, że popkultura pożera własne dzieci? Michał Ochnik z Mistycyzmu Popkulturowego z miłością i krytycyzmem prawdziwego fana pochyla się nad historią popkultury i udowadnia, czemu teraz łatwiej obejrzeć kolejną część Gwiezdnych wojen niż oryginalne s-f oraz opowiada o penisie Batmana.
Repatrland '45. Drogi Polaków na Ziemie Odzyskane
Tomasz Bonek
Nazwano ich repatriantami, wrzucono do tygla i próbowano przetopić na jednolitą masę. Jedni jechali tu z niemieckich obozów koncentracyjnych, bo nie mieli dokąd wracać ich domy po wojnie nie stały już w Polsce. Innych przez Syberię wygnano z Kresów Rzeczypospolitej. Byli też i tacy, którzy sami wyruszyli w podróż w nieznane z centralnej Polski, Podhala i Wielkopolski. Łączyło ich tylko jedno wszystkich propagandziści przekonywali, że przybywają na bogate Ziemie Odzyskane. Ale one okazały się dzikim zachodem, obcą planetą. Ich trudnych przeżyć nie dało się opisać wykwintnym językiem poematów. Odtwarzali więc swoje doświadczenia, jak tylko potrafili i czuli każdy inaczej, ale zawsze całym sobą. Oto opowieści o naszych przodkach przybywających od 1945 roku na nową ziemię obiecaną, nie do szklanych, lecz ceglanych, poniemieckich domów i kamienic. Do kosmopolitycznego Repatrlandu, w którym mieli zatrzymać się tylko na chwilę, a zostali na pokolenia.
Magdalena Wdowicz-Wierzbowska
Reporterki to pierwsza publikacja, która opowiada o twórczyniach literatury non-fiction. Magdalena Wdowicz-Wierzbowska zagląda polskim reporterkom prosto w oczy. Odsłania kulisy ich niełatwego zawodu i życia prywatnego w intymnych portretach konwersacyjnych (jak nazwał ten typ przybliżania człowieka Truman Capote). Autorki uchylają również drzwi swoich domów i pracowni, gdzie pokazują ważne dla siebie przedmioty: łuskę naboju z więzienia w Albanii, fragment łazienkowego kafla, wełniane skarpety, krzyżyk z Wambierzyc czy stary klucz do więziennej celi. Fotografka zdążyła zapisać twarze i opowieści także tych reporterek, które już odeszły. Od 2015 roku, kiedy zaczęła projekt, zmarły: Wiesława Grochola, Irena Morawska, Lidia Ostałowska i Agnieszka Wróblewska. W książce znalazły się ich ostatnie refleksje o życiu i zawodzie. Dwadzieścia jeden kobiet: od legend polskiego reportażu Hanny Krall i Małgorzaty Szejnert po młodsze, nagradzane autorki non-fiction - Olgę Gitkiewicz i Małgorzatę Rejmer. Tym razem to nie one zadają pytania, ale same są przepytywane, a z ich opowieści wyłania się historia gatunku, który uprawiają. "Człowiek, który przede mną zrzuca maskę, przemienia się, ale ja też doznaję przemiany - mówi w rozmowie Magdalena Grochowska. - To obcowanie jest czasem trudne, męczące, destrukcyjne, a niekiedy odświeża mnie, ożywia i buduje, i przynosi olśnienie". "Ile zaskakujących rzeczy dowiedziałem się o swoich koleżankach! Reporterki to piękna opowieść o życiach spełnionych. A zarazem album fotograficzny, podręcznik reportażu oraz instrukcja, jak przeżyć w tym zawodzie, gdy się jest kobietą" - Mariusz Szczygieł
Stanisław Przybyszewski
“Requiem aeternam...” to utwór Stanisława Przybyszewskiego, polskiego pisarza, poety, dramaturga okresu Młodej Polski. Przybyszewski był skandalistą, przedstawicielem cyganerii krakowskiej i nurtu polskiego dekadentyzmu. “Na początku była chuć. Nic prócz niej, a wszystko w niej. To nieskończoność Anaksimandra, co wszystko z siebie wyłoniła, święty ogień Heraklita, który pochłania niknące światy i nowe byty z nich wyprowadza, Duch Boży, co się unosił nad wodami, gdy jeszcze nic nie było prócz Mnie. Chuć to prasiły życia, rękojmia wiecznego rozwoju, wiecznego odchodzenia i wiecznego powrotu, jedyna istota bytu. To siła, co sprowadza mięszanie się i rozdzielanie, twórczyni, pokarm i niszczycielka.” Fragment
Przemysław Czapliński
Przemysław Czapliński z charakterystyczną dla siebie dociekliwością i błyskotliwością rozwiązuje zagadkę współczesnej polskiej kultury. Za zadanie stawia sobie odpowiedź na pytanie, czym jest "nowoczesność". Zaczyna od wyznaczenia etapów, które złożyłyby się na tak nazwany okres w kulturze. Od sporu z sarmatyzmem, otwierającym powszechniejsze mówienie o nowoczesności, przez etap przełomowy: Holocaust, po kryzys nowoczesności, związany z zanikiem myślenia utopijnego. Liczne przykłady z najnowszej polskiej literatury, filmu i teatru sprawiają, że rozważania uczonego są czymś więcej niż naukowym dyskursem to książka o nas i o naszej duchowości. Przemysław Czapliński (ur. 1962) - jeden z najwybitniejszych współczesnych polskich krytyków literackich, wykładowca Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, laureat Nagrody im. Kościelskich i Nagrody im. Kazimierza Wyki.
Rewolucja nie ma końca. Podróże w krainie buntu i nadziei
Artur Domosławski
Wielka latynoamerykańska summa Artura Domosławskiego Reportaż totalny. Dwadzieścia lat po premierze kultowej Gorączki latynoamerykańskiej Artur Domosławski już jako uznany pisarz z ogromnym dorobkiem (m.in. Kapuściński non-fiction, Śmierć w Amazonii, Wykluczeni, Wygnaniec. 21 scen z życia Zygmunta Baumana) wraca do spraw, które stały się jego znakiem rozpoznawczym, oraz miejsc, z których przed laty wyruszał w swoją pisarską podróż. Przez ostatnie dwie dekady Ameryka Łacińska przeszła ogromne, czasem wręcz rewolucyjne, zmiany. Zmarł wieczny Fidel Castro; zakończyła się wieloletnia wojna domowa w Kolumbii; Brazylia przeżywała swój gwiezdny a potem mroczny czas; Wenezuelą, Boliwią i Peru po raz pierwszy w historii rządzili przywódcy będący potomkami rdzennych mieszkańców, a w Chile, Argentynie i Brazylii po raz pierwszy kobiety Czy udało się poskromić stare demony na kontynencie? Czy pojawiły się nowe? Domosławski sprawdza legendy, nie dowierza utartym opiniom, podważa propagandowe mity. Przygląda się marzycielom, idealistkom, naprawiaczom świata; wielkim reformatorskim projektom i małym rewolucjom. Nie zapomina, że zmiany klimatyczne mogą wkrótce przenicować wszystkie dotychczasowe wysiłki i zmagania. Swoją opowieść układa ze świadectw uczestników wydarzeń oraz własnych obserwacji i doświadczeń. W zapadłych zakątkach, gdzie diabeł mówi dobranoc, wsłuchuje się w opowieści buntowników; w metropoliach odwiedza ludzi władzy, krytyków i rozbitków systemu. Doświadczenia ich wszystkich zderza z naszymi europejskimi i polskimi wyobrażeniami i stereotypami. Rewolucja nie ma końca łączy historie pojedynczych ludzi opowiedziane z reporterską wrażliwością na szczegół i panoramiczne obrazy krajów, miast lub całych społeczności namalowane z rozmachem pisarza eseisty. Wielka latynoamerykańska summa autora. Opowieść o rewolucji bez końca, to historia podróży, podczas której metamorfozę przeżywa nie tylko reporter, ale także jego czytelniczki i czytelnicy. To książka o byciu we właściwym miejscu i czasie w momencie, kiedy w świecie właśnie wydarza się zmiana. I o upartej nadziei, umiejącej przetrwać mimo wszystko. Katarzyna Kasia Domosławski napisał reportaż totalny. To historia o przemocy i wyzysku; cierpieniu i oporze; niesprawiedliwości i poszukiwaniu równości oraz wolności. Żaden inny polski reporter nie wie o Ameryce Łacińskiej tak dużo, tak świetnie jej nie rozumie i nie potrafi o niej tak dobrze pisać. Adam Leszczyński Gorączka latynoamerykańska nie tylko dla mnie była lekturą formacyjną. W nowej, od dawna wyczekiwanej książce, Artur Domosławski reporter, któremu się wierzy po raz kolejny udowadnia, że jest mistrzem pióra. Michał Nogaś
Andrzej Friszke
Fascynująca historia jedynego okresu w całej historii Polski Ludowej, w którym władza naprawdę musiała liczyć się z Narodem. Szesnaście miesięcy dzielące porozumienia sierpniowe od wprowadzenia stanu wojennego to najdziwniejszy czas w historii rządzonej przez komunistów Polski. Wtedy po raz pierwszy społeczeństwo mogło zadać pytania, które dziś w różnych odmianach nie schodzą z pierwszych stron gazet. Jaka ma być Polska? Jak wyjść z biedy? W jaki sposób zasypać rosnącą przepaść cywilizacyjną między Polską a Zachodem? A wszystko to w atmosferze zagrożenia sowiecką interwencją oraz represjami ze strony rodzimego aparatu władzy.
Reżim. Doniesienia z putinowskiej Polski
Adam Sokołowski
Witamy w pisowskiej Polsce! Od 2015 roku równym krokiem maszerujemy w stronę dyktatury. Czy czeka nas taki los, jaki Węgrom i Turcji zgotowali Orbán i Erdoan? Rząd okłamuje nas, że naszymi wrogami są zgniły Zachód i lewacka Unia Europejska, ale może prawdziwe zagrożenie dla demokracji w Polsce jest gdzie indziej? Czy partia rządząca realizuje interesy Rosji? Czy rząd prowadzi z nami wojnę informacyjną? Kto odpowiada za demontaż systemu sprawiedliwości w Polsce? Czy wstaliśmy z kolan po to, by wdepnąć w bagno afer, ustrojowej rewolucji i państwa policyjnego? Czy czeka nas polexit i powrót do ruskiego miru? Czym grozi romans z dyktaturą i komu jest na rękę? Próbuje się nas zwieść programami+, loteriami covidowymi, dodatkowymi emeryturami i bonami turystycznymi, żebyśmy przymknęli oko na to, jak w Polsce bez żadnego oporu z naszej strony rozkwita autorytaryzm. Poznaj wiarygodną, opartą na faktach, merytoryczną analizę tego, co naprawdę dzieje się w Polsce. O TYM NIE USŁYSZYSZ W RZĄDOWYCH MEDIACH. Fascynująca książka, która otwiera oczy. Adam Sokołowski przedstawia, jak Polskę zmieniono w kopię putinowskiej Rosji z 2010 roku, i nie pozostawia złudzeń, że na tym etapie się zatrzymamy. Autor z wielką dokładnością podaje stuprocentowo sprawdzone fakty. Pisze prosto i przejrzyście. Po lekturze nie da się ponownie schować głowy w piasek. Chce się działać. TOMASZ PIĄTEK Adam Sokołowski autor bloga Doniesienia z putinowskiej Polski. Krytyczny obserwator polskiej sceny politycznej, wyczulony na wszystkie jej absurdy i patologie. Nie boi się punktować polityków i demaskować skrywanych afer i kombinacji. Jego analitycznym i bezkompromisowym postom ufa stale powiększająca się rzesza obserwatorów.
Maria Konopnicka
Obchody setnej rocznicy urodzin Henryka Marschnera, niemieckiego kompozytora okresu romantyzmu, stają się okazją do wspomnieniowej narracji o artyście. Obok historii z młodości kompozytora utrwalone zostają refleksja nad specyfiką jego oper oraz rozważania o przemijaniu.
Kristoffer Lind
Charles Manson to zapewne najsłynniejszy przywódca sekty w historii. Z łatwością przychodziło mu uwodzenie młodych kobiet, faszerowanie ich narkotykami i wykorzystywanie seksualnie. Bez żadnych oporów nakłaniał swoich wyznawców do brutalnych czynów. Członkowie tego kultu zapisali się w zbiorowej pamięci przede wszystkim jako mordercy Sharon Tate, żony Romana Polańskiego. Jest to pierwszy z dwóch odcinków poświęconych Rodzinie Mansona i popełnionym przez nią bestialskim morderstwom, które w latach 60. wstrząsnęły całym światem. Seria „Potęga kultu” przybliża historię najosobliwszych i najbrutalniejszych sekt w historii. W poszczególnych odcinkach dowiecie się między innymi o religijnych wspólnotach wierzących w UFO czy dziwnych rytuałach okultystycznych. Niemniej, jedna rzecz pozostaje niezmienna: na czele każdego kultu stoi charyzmatyczny przewodnik, który potrafi przyciągać do siebie rzeszę wyznawców. Kim byli ci przywódcy? Czym się kierowali? Jak to możliwe, że zawładnęli umysłami zwykłych ludzi?
Kristoffer Lind
Aktorka Sharon Tate, będąca w ostatnim miesiącu ciąży, została zamordowana we własnym domu. Miała tylko dwadzieścia sześć lat. Oprócz niej na terenie posiadłości przy Cielo Drive leżały ciała czterech innych osób. Wszyscy zginęli od licznych dźgnięć nożem. Na drzwiach wejściowych zabójcy napisali: „świnia”. Jest to drugi z dwóch odcinków poświęconych Rodzinie Mansona i popełnionym przez nią bestialskim morderstwom, które w latach 60. wstrząsnęły całym światem. Seria „Potęga kultu” przybliża historię najosobliwszych i najbrutalniejszych sekt w historii. W poszczególnych odcinkach dowiecie się między innymi o religijnych wspólnotach wierzących w UFO czy dziwnych rytuałach okultystycznych. Niemniej, jedna rzecz pozostaje niezmienna: na czele każdego kultu stoi charyzmatyczny przewodnik, który potrafi przyciągać do siebie rzeszę wyznawców. Kim byli ci przywódcy? Czym się kierowali? Jak to możliwe, że zawładnęli umysłami zwykłych ludzi?
Rosyjska zagwozdka. Co zrobić z urojonym imperium?
Michaił Chodorkowski, Michael Sixmith
Kanwą tej książki jest autobiografa Michaiła Chodorkowskiego, co pozwala czytelnikowi przyjrzeć się czasom Gorbaczowa, Jelcyna i Putina. A więc tych przywódców, którzy dali Rosji wolność, i przywódcy, który im ją zabrał. [] Owa rosyjska zagwozdka, czyli rosyjski szkopuł z wojną w tle, to dziś najpoważniejszy problem światowy. Ze wstępu Krystyny Kurczab-Redlich Wnikliwa i pełna zaskakujących spostrzeżeń historia putinowskiej Rosji oraz analiza mechanizmów nią rządzących. Michaił Chodorkowski, niegdyś bliski współpracownik Putina, a obecnie jego zagorzały przeciwnik, mierzy się z pytaniem Co z tą Rosją? Życiorys Chodorkowskiego to seria wzlotów i upadków. Wychowany na prawowiernego komsomolca zyskał z czasem ogromne wpływy. Był potentatem naftowym i najbogatszym człowiekiem w Rosji, a także prominentnym członkiem kremlowskiej wierchuszki. Miał jednak odwagę wystąpić przeciwko korupcji reżimu Putina, za co został srogo ukarany. Skonfiskowano jego majątek i na ponad dziesięć lat uwięziono w łagrze. Po wyjściu na wolność wyjechał z mafijnego państwa, aby opowiedzieć Zachodowi prawdę o swoim kraju. Jako insider najwyższych kręgów władzy wie o współczesnej Rosji dużo więcej niż niejeden dziennikarz czy nawet ekspert. Dzisiaj Chodorkowski jest działaczem prodemokratycznym walczącym o ocalenie duszy swojej ojczyzny. Ze współautorem książki Martinem Sixsmithem korespondentem BBC w Moskwie za czasów Gorbaczowa i Jelcyna tłumaczy czytelnikowi, jak Zachód powinien z Rosją rozmawiać, a także co należy zrobić, aby doszło do pojednania Wschodu z Zachodem.
Bernard Newman
Do jakiego miejsca w Europie można się wybrać rowerem, by móc powiedzieć, że to niebywale trudny wyczyn? Od niemal stu lat odpowiedź się nie zmieniła. Do Rosji. Angielski dżentelmen i szpieg, pisarz o niezwykłym poczuciu humoru przyprawionym ujmującą, iście lordowską wyniosłością, po raz kolejny wsiada na rower imieniem George. Tym razem jego podróż będzie wiodła przez Holandię i nazistowskie Niemcy. Dalej przez Czechosłowację, nad którą już zaczynają zbierać się wojenne chmury. Stamtąd nasz podróżnik przez Rumunię dotrze do Rosji Sowieckiej, by poznać i opisać ten przedziwny kraj. Tak oto spełnia się wielki projekt Bernarda Newmana odwiedzić wszystkie kraje Europy. By posmakować prawdziwego życia, stawia sobie warunek: Gdybym mógł wydawać pięć funtów dziennie, z całą pewnością bym je wydał wątpliwe jednak, by podróż od hotelu do hotelu z kosmopolityczną obsługą oraz ciepłą i zimną wodą w każdym pokoju dostarczyła mi pamiętnych wrażeń. Pięć szylingów dziennie każe mi ograniczyć się do chłopskich chat i wiejskich gospód i to mnie cieszy. Po raz pierwszy i my możemy zobaczyć wszystkich naszych przedwojennych sąsiadów z perspektywy rowerowego siodełka. Już wkrótce dwaj najwięksi z nich rzucą się na Polskę, by ją unicestwić. Od południa wspierać ich będzie Słowacja. Rumunia okaże się jedynym państwem, do którego polskie władze i armia będą mogły się ewakuować. Teraz tego świata nie naznaczyła jeszcze wojna. Można go posmakować, zanim zmieni się bezpowrotnie. 2000 mil rowerowej podróży po Europie na dwa lata przed wybuchem II wojny światowej
Rozkład. O niedemokracji w Ameryce
Piotr Tarczyński
Co grozi Ameryce? Dlaczego w Stanach Zjednoczonych wybory często wygrywają ci, którzy mają mniejsze poparcie? Tak jak Donald Trump, który został prezydentem, choć zdobył o 3 miliony głosów mniej niż Hillary Clinton. Jak to możliwe, że głosy z Kalifornii i Teksasu mają mniejszą wagę niż głosy z Wyoming i Alaski? Na czym polega amerykańska wersja liberum veto, czyli filibuster? Piotr Tarczyński, amerykanista, współautor zyskującego coraz większą popularność Podkastu amerykańskiego, w przystępny i błyskotliwy sposób wyjaśnia, dlaczego najwspanialsza demokracja świata coraz częściej okazuje się jedynie fasadą. I dlaczego radykalizująca się partia konserwatywna oddala Amerykę od demokracji i kieruje ją w stronę bratobójczej wojny. Atak na Kapitol i zanegowanie legalnych wyników wyborów mogą okazać się dopiero początkiem. Stany Zjednoczone wielokrotnie wymyślały się na nowo. O tym też jest ta książka. Może czas na nowe otwarcie? WSZYSTKO, CO MUSICIE WIEDZIEĆ O POLITYCE USA, ŻEBY JĄ ZROZUMIEĆ. Opinie o książce O tym, że USA nie jest rajem na Ziemi, wiemy już od dawna. Ale może być jeszcze gorzej, co wyjaśnia nam Piotr Tarczyński przejrzyście, wciągająco, z ogromną wiedzą. Zobaczcie, dlaczego demokracja to dzisiaj tylko kolejny amerykański mit. Jakub Żulczyk Fascynująca lektura, erudycyjna i kompletna, oparta na faktach. Efekt jest oszałamiający czytelnik zaczyna rozumieć, dlaczego w USA niewykluczona jest wojna domowa oraz inne scenariusze, tylko nieco mniej niepokojące. Agnieszka Lichnerowicz, dziennikarka Radia TOK FM Autor książki zna Amerykę. Nie zawsze się z nim zgadzam, ale zawsze go słucham i czytam. Bartosz Węglarczyk, redaktor naczelny Onetu
Rozmaryn i róże. Podróż do samej siebie
Agnieszka Maciąg
Dawno temu marzyliśmy, że pewnego dnia wsiądziemy do auta i wyruszymy przed siebie. Gdzie nas oczy i serca poniosą. Spełnienie tego marzenia przekładaliśmy z roku na rok. Zawsze było coś ważniejszego i pilniejszego do zrobienia. Gdy moja córeczka skończyła pięć lat, marzenie o podróży znów się we mnie odezwało: Nie odkładaj życia na później. Nie czekaj na lepszy czas. Marzenia się nie spełniają to ty je spełniasz. Podjęłam decyzję: jedziemy! Wraz z moimi bliskimi wyruszyłam do Ligurii, na Lazurowe Wybrzeże i do Prowansji, aby odnaleźć piękno i inspirację. Nie wszystko przebiegało tak, jak to sobie zaplanowałam. Odkryłam jednak o wiele więcej, niż się spodziewałam. To, co ziemskie, i to, co boskie, splotło się ze sobą w osobistą opowieść o podróży do kobiecej duszy. Rozmaryn i róże. Podróż do samej siebie to książka o życiu, tej najważniejszej podróży do swojego serca. Agnieszka Maciąg dzieli się z czytelniczkami przemyśleniami i inspiracjami dotyczącymi wewnętrznego rozwoju, aby mogły odnaleźć w sobie siłę do spełniania marzeń i potrafiły dostrzec w każdym zdarzeniu, nawet trudnym, wartość i sens.
Rozmowy z psychopatami. Masowi mordercy i szaleńcy
Christopher Berry-Dee
Stale słyszałem strzały. Zmienił magazynek w pistolecie. Był bardzo dobrze przygotowany. Chodził spokojnie po korytarzach. Jukka Forsberg o masowym morderstwie w Kauhajoki w Finlandii we wtorek 23 września 2008 roku Christopher Berry-Dee, brytyjski kryminolog, autor bestsellerów o seryjnych zabójcach i psychopatach, analizuje psychikę, motywy i metody działania masowych morderców, sprawców głośnych strzelanin, w których zginęło wiele ofiar. Omawiane przypadki takich zbrodni to m.in. masakra na kampusie Uniwersytetu Teksańskiego w Austin czy strzelaniny w szkołach w Sandy Hook i Dunblane. Doświadczenia kryminologiczne i wojskowe autora pozwalają mu spojrzeć na te tragiczne wydarzenia z nowej perspektywy.