Obyczajowa
Ilia Ilf, Eugeniusz Pietrow
Żywa narracja, niepowtarzalni bohaterowie oraz niesamowite i zabawne przygody czekają na każdego, kto odważy się przeczytać to arcydzieło. Język powieści jest doskonale dobrany, by opisać miasta, ludzi, systemy polityczne i społeczne, które w Rosji wydają się niezmienne od 1927 roku. A Ostap Bender jest niczym Sherlock Holmes w świecie oszustów. Można tylko pozazdrościć pomysłowości temu czarującemu krętaczowi. [Dinara, goodreads.com] "Dwanaście krzeseł", to międzynarodowy bestseller, wielokrotnie sfilmowany - m.in. przez Mela Brooksa - przetłumaczony na: angielski, francuski, niemiecki, hiszpański, bułgarski, czeski, estoński, fiński, węgierski, włoski, portugalski, szwedzki, duński, litewski, serbski, słowacki, hebrajski, arabski, perski, chiński, grecki, koreański, turecki oraz polski. Powieść Ilfa i Pietrowa, to absolutna klasyka. W Rosji powieść ta nadal funkcjonuje w codziennym obiegu jako niewyczerpane źródło aforyzmów i powiedzonek, a głównemu bohaterowi i tytułowym krzesłom postawiono pomniki. Książka ma wiele warstw - z wierzchu to brawurowa powieść awanturnicza, dosłownie pękająca od akcji, przenoszącej się z miejsca na miejsce. Mamy tu nocne eskapady, pogonie, wędrówki przez szlaki Kaukazu, rejsy po Wołdze itp. Po drugie, to znakomita satyra na rzeczywistość Rosji sowieckiej w dziesięć lat po rewolucji, w czasie NEP-u. Po trzecie, można ją czytać trochę symbolicznie. Sojusz Bendera i Worobianinowa to sojusz zubożałej przedrewolucyjnej inteligencji z upadłą arystokracją. Gorąco polecam. [Pierogi_i_Pączki, lubimyczytac.pl] Słynna powieść "Dwanaście krzeseł" Ilii Ilfa i Eugeniusza Pietrowa ukazała się po raz pierwszy w 1928 roku i do dziś uważana jest za jedno z najpopularniejszych dzieł literatury rosyjskiej XX wieku. Historia dwóch oszustów, którzy wyruszają na poszukiwanie diamentów Madame Pietuchowej, pozostaje jedną z ulubionych lektur czytelników. Nazwisko Ostapa Bendera, mistrza intryg, stało się powszechnie znane, a sama powieść była szeroko cytowana i doczekała się setek udanych wznowień. [azbooka.ru] Ilf i Pietrow mistrzowsko bawią się językiem, tworząc żywe obrazy i humorystyczne sytuacje, które pozostają w pamięci na długo. Atmosfera epoki sowieckiej jest oddana tak precyzyjnie i sugestywnie, że niemal widzimy każdą scenę na własne oczy. "Dwanaście krzeseł" to idealne połączenie komedii i dramatu, zdecydowanie warte poznania. [Vanessa_Arsan, litres.ru] Teściowa jest przeważnie istotą nielubianą. Jeśli zięć jest na dokładkę nielubiany przez teściową, może dojść do tragicznych wydarzeń. Hipolit Worobianinow był właśnie nielubianym zięciem. Klaudia Iwanowna Pietuchowa teściową, która ukryła przed nim i przed gniewem rewolucjonistów cały swój majątek w krześle. Rodzina musiała uciekać z pałacyku w Starogrodzie, a krzesło zostało. Razem z pozostałymi jedenastoma. Takich rewelacji dowiedział się zięć siedząc przy łożu śmierci teściowej. Cóż mu pozostało innego, jak spróbować odzyskać precjoza? Niestety, oryginalny schowek Klaudia Iwanowna zdradziła również popowi, ojcu Fiodorowi Wostrikowowi. Co tam tajemnica spowiedzi, gdy chodzi o sto pięćdziesiąt tysięcy rubli? To już dwóch pretendentów do skarbu. Jest jeszcze trzeci, Ostap Bender. Niebieski ptak, spryciarz, nieodrodne dziecko porewolucyjnego bałaganu i wielki kombinator. [Beata Gościk, encyklopediateatru.pl] ADAPTACJE FILMOWE. Powieść była przeniesiona na ekran blisko dwadzieścia razy. Najbardziej znana jest amerykańska adaptacja Mela Brooksa zatytułowana "The Twelve Chairs" (1970). Do innych ważniejszych adaptacji należą: polsko-czeski film Martina Friča "Dvanact křesel" (1933); angielska "Keep Your Seats, Please" (1936), radziecka "Двенадцать стульев" (1971 i 1976), brazylijska "Treze Cadeiras" (1957), kubańska "Las Doce Sillas" (1962) oraz niemiecka "ZwOlf StUhle" (2004). ADAPTACJE TEATRALNE. Na polskiej scenie "Dwanaście krzeseł" pojawiało się wielokrotnie. Najwcześniejszą adaptację zrealizowano w warszawskim Ateneum w 1934 roku, w reżyserii Mariana Wyrzykowskiego. Później powstały kolejne inscenizacje, m.in. w Teatrze Śląskim w Katowicach (1962), w Teatrze Syrena w Warszawie (1985), w Teatrze Telewizji (1988), w Teatrze Polskiego Radia (1996) oraz ponownie w Teatrze Śląskim w 2018 roku, w adaptacji i reżyserii Nikołaja Kolady. Powieść Ilfa i Pietrowa była też (i nadal jest) wielokrotnie wystawiana na deskach scenicznych w wielu krajach na całym świecie. O AUTORACH. Ilja Ilf (1897-1937) i Eugeniusz Pietrow (1902-1942) byli radzieckimi pisarzami satyrycznymi pochodzącymi z Odessy. Większość swoich tekstów tworzyli wspólnie, a największą sławę przyniosły im powieści "Dwanaście krzeseł" i "Złote cielę". Pisali także opowiadania, artykuły satyryczne, sztuki teatralne i scenariusze filmowe, a w latach 30. odbyli podróż po Stanach Zjednoczonych, opisaną w książce "Ameryka jednopiętrowa". Ilf zmarł na gruźlicę w 1937 roku, a Pietrow zginął w 1942 roku w katastrofie lotniczej podczas II wojny światowej. Ich twórczość zajmuje trwałe miejsce w literaturze światowej jako jeden z najważniejszych przejawów satyry XX wieku. Nota: przytoczone powyżej opinie są cytowane we fragmentach i zostały poddane redakcji.
Stanisław Dygat
Ponadczasowy, refleksyjny, błyskotliwie napisany tekst. Przypadkowe spotkanie na dworcu w Monachium staje się pretekstem do interesujących rozważań o sprawach dużych i małych. O życiu po prostu. Wielkie ideały i codzienna szamotanina. Co zostaje z ideałów młodości w dorosłym, dojrzałym życiu. Ile przyjaźni ocaleje? Na ile okażemy się sami przed sobą koniunkturalistami, konformistami? Oprócz scen refleksyjnych znajdziemy też w tej książce nuty humorystyczne, zabawne. Na motywach zaczerpniętych z tej powieści powstał film „Palace Hotel”, którego premiera odbyła się w roku 1983, a wyreżyserowała go Ewa Kruk. Główne role kreowali: Wojciech Pokora, Zdzisław Wardejn i Jerzy Bończak. MAGDA (lubimyczytac.pl): Cierpkim, ironicznym językiem Dygat przedstawia człowieka podległego zrządzeniom Losu. Jednocześnie zarysowuje typowe cechy Polaków i innych narodów – nadal aktualne mimo upływu 50 lat. Niemal od początku do końca tej niedużej powieści można się śmiać, jednak po lekturze przychodzi gorzka refleksja, że historia nieustannie zatacza koło. IVONAS (lubimyczytac.pl): W książce Dygata znalazłam wszystko co lubię. Przede wszystkim opowieści wojenne, przedwojenny Sopot zamieszkały przez Niemców, ponury monachijski dworzec podczas wojny i po niej. Czasy, kiedy z peronu dziesiątego odjeżdżały pociągi do Dachau w wiadomym celu. A do tego podsycona humorem fabuła, czyli opowieść pisarza Eugeniusza Dudka, który podczas wojny przypadkiem, dla zabawy przyjmuje nową tożsamość i jako Francuz Eugene Doudecque zostaje internowany do obozu w Konstancji nad Jeziorem Bodeńskim. Opowieści o tym co go tam spotyka, przeplatają się z przedwojennymi wspomnieniami a kolejne wydarzenia łączy szary i ponury dworzec w Monachium. CZYTATNIK (biblionetka.pl): Bardzo podoba mi się dystans autora i jego trzeźwe spojrzenie, brak tkliwości i zachwytu nad martyrologią Narodu Polskiego, ukazywanie różnych ludzkich wad niby mimochodem, a tak przecież wyraźnie. Po równo dostaje się napuszonym, bogo-ojczyźnianym Polakom, jak i Niemcom znajdującym oczyszczenie w oglądaniu „Filmów Patriotyczno – Antyniemieckich”. Dużo tu ironii, zwykłego ludzkiego strachu i innych, mało patriotycznych przywar. Nie wszyscy Polacy są szlachetni, a Niemcy bywają co najmniej zwyczajni. Nota: przytoczone powyżej opinie są cytowane we fragmentach i zostały poddane korekcie. Projekt okładki: Pola Augustynowicz.
Monika Rzepiela
Panny Ewa Jabłońska i Iga Branicka wychowały się we dworze w Czartorowiczach, od pokoleń należącym do rodziny Jabłońskich. Pomimo że sporo je różni, są ze sobą zaprzyjaźnione. Obie się zakochują. Splot wydarzeń doprowadzi je do konieczności dokonania trudnych wyborów. Co powinny uczynić, by spełniły się panieńskie marzenia? Dwór w Czartorowiczach opowiada o losach jego mieszkańców od narodzin aż po grób, towarzysząc im w salonie i w kuchni, w alkowie i w ogrodzie, przy ołtarzu i nad mogiłą. Nostalgiczna, barwna i lekko napisana historia miłosna rozgrywająca się po upadku powstania styczniowego na dalekim Podolu w czasach i miejscach, których nie ma, ale które rzewnie wspominamy.
Dwór w Czartorowiczach. Nowe pokolenie
Monika Rzepiela
Ewa Sasicka po przeprowadzce do Olechowicz wiedzie szczęśliwe życie u boku Marcina. Szybko przejmuje obowiązki żony dziedzica i przyzwyczaja się do warunków oraz zasad panujących we dworze. Nie zapomina o rodzicach i ukochanych Czartorowiczach. Tymczasem jej kuzynka Iga przeżywa osobiste dramaty, których nie jest w stanie przesłonić udany związek z Leonem. Obie kobiety - jako mężatki i matki - muszą wziąć losy swych rodzin we własne ręce. Dorasta bowiem kolejne pokolenie, krystalizują się jego marzenia i rozczarowania, plany i nadzieje, miłości oraz zdrady. Życie na dalekim Podolu toczy się swoim rytmem, z dala od miejskiego zgiełku, w oczekiwaniu na wielkie wydarzenia...
Bolesław Prus
„Dzieci” to powieść autorstwa Bolesława Prusa, jednego z najwybitniejszych przedstawicieli polskiej literatury pozytywizmu i współtwórcy realizmu. “Pan Świrski Wincenty miał lat około siedemdziesięciu. Był to człowiek wysoki, szczupły, zawsze wyprostowany, zapięty na wszystkie guziki. Nosił śpiczastą napoleonkę, śpiczaste wąsy i szpakowatą czuprynę. Mało mówił, prawie nigdy nie śmiał się, wszystkich traktował zgóry i surowo. Za młodych lat wojował pod Garibaldim, potem był krótko w powstaniu, a w 1870 roku służył w wolnych strzelcach francuskich, gdzie zdobył legję honorową. Podczas wieloletniej nieobecności w kraju jego rodzina mówiła, że podróżuje. Gdy zaś około roku 1880 wrócił do domu i opłacił należność za paszporty, bez żadnych przeszkód objął majątek po rodzicach, a u władz miejscowych zyskał opinję człowieka spokojnego i lojalnego.”
Dzieci getta. Mam na imię Adam
Iljas Churi
"Jestem synem ziemi i nie mam ojców" - mówi główny bohater powieści, który miał trzech ojców i trzy imiona. Po przeprowadzce do Nowego Jorku Adam Dannun zmyśla swoją tożsamość i podaje się za dziecko polskiego Żyda cudem ocalałego z warszawskiego getta. W rzeczywistości jest ocaleńcem z innego getta, utworzonego w 1948 roku przez izraelskie wojsko w palestyńskim mieście Lidda. Nieoczekiwane spotkanie z dawnym opiekunem odsłania przed nim nowe fakty dotyczące jego pochodzenia i skłania do porzucenia pracy nad alegoryczną książką o średniowiecznym arabskim poecie Waddahu al-Jamanie, by zająć się "kroniką niespisanej zbrodni" i udokumentować masakrę dokonaną przez izraelskie wojsko na mieszkańcach Liddy, kiedy to "cały naród poprowadzono na rzeź". To zaledwie jedna z warstw tej wyrafinowanej formalnie powieści, która w poruszający sposób opowiada o historii pisanej najczęściej przez zwycięzców, o milczeniu narzuconym ofiarom, o oprawcach, którzy sami byli ofiarami, o pamięci, która zaciera to, czego nie sposób znieść, o strupieszałym języku, który kapituluje wobec niewyobrażalnej zbrodni, i o literaturze, która próbuje mówić poprzez ciszę. Jednym z kluczy do książki jest istniejąca w języku arabskim liczba podwójna - w powracającej grze lustrzanych odbić i tańcu cieni kryje się cząstka prawdy na temat dramatycznego splotu doświadczeń dwóch skazanych na siebie narodów. Czytanie tej powieści - fragmentarycznej, nieoczywistej, mylącej tropy - przypomina właśnie proces składania w całość roztrzaskanego lustra. Cały jej sens ujawnia się dopiero po wstawieniu w ramę ostatniego boleśnie raniącego odłamka. Pisanie tej powieści było dla mnie trudne, gdyż przywołuję w niej, w lustrzanym odbiciu, bolesną historię Palestyńczyków i cierpienie Żydów. Pod tym względem decydujący wpływ miał na mnie film Lanzmanna "Shoah". Ten film mnie poraził. Powieść, którą napisałem, jest aktem głębokiego uznania dla drugiego - dla Żyda. Jest wyciągniętą ręką. Iljas Churi w wywiadzie dla "Le Monde"
Janusz Korczak
“Dzieci ulicy” to utwór Janusza Korczaka, polsko-żydowskiego lekarza, pedagoga, pisarza i publicysty, który był prekursorem działań na rzecz praw dziecka. Książka opowiada o dzieciach żyjących na warszawskiej ulicy i o ich drodze życiowej. Eksplorują nadwiślańskie brzegi, kryminalne dzielnice Pragi, pracują, bawią się i podejmują ważne wybory życiowe, które zdeżają się z bezwzględną rzeczywistoscią.
Małgorzata Stasiak
Oto świat, gdzie nawet wierzby wiedzą więcej niż rodzina. Gdzie powrót do domu boli bardziej niż wyjazd. Kuba po latach emigracji wraca do Polic. Nie z tęsknoty, tylko z obowiązku - jego matka potrzebuje opieki. Karolina właśnie dowiedziała się, że jej mąż uciekł z towarem wartym kilkaset tysięcy. Życie zaczyna przypominać zły reality show. Ale gdzieś między kolejną diagnozą a szlabanem na emocje zaczyna się coś, czego żadne z nich nie planowało: uczucie. I właśnie wtedy wychodzi na jaw to, co miało nigdy nie wyjść. "Dzieci wierzby" to powieść o opiece, miłości, która się nie prosi, i prawdzie, która czekała za długo. Tu każdy ma korzenie, tylko nie każdy chce do nich wracać.