Ebook details
Władza platform. Za fasadą Google, Facebooka i Spotify
Jan Kreft
To książka o władzy platform Facebooka i Google, o kontrolowaniu człowieka, grup społecznych, a nawet państw. O „magii” uzależniania ludzi, celebracji osobliwych mitów, kulcie porażki, mirażach bogactwa, kreatywności i kariery. To książka o algorytmizacji codziennego życia, feudalnych stosunkach na platformach, ich niewolnikach i menedżerach pokutnikach. O zarządzaniu antykonkurencyjnymi platformami, o „strefach zabójstw” rynkowych rywali. To wreszcie książka o utowarowieniu wszystkiego – od miłości po nienawiść – o tyranii iluzji, o redefiniowaniu znaczeń w cyberprzestrzeni ludzkiej aktywności, o obsesji pomiarów każdego aspektu życia z nadrzędną misją i wiarą, że można naprawiać świat, tworząc jeszcze lepszy algorytm.
„Ponieważ profesor Kreft lubi przywoływać słowa Olgi Tokarczuk, skojarzyłem jego postawę z wędrowcem opisanym przez Olgę Tokarczuk w eseju Człowiek na krańcach świata, przypominającym rycinę niewiadomego autorstwa opublikowaną w 1888 r. przez francuskiego astronoma Camille’a Flammariona. Przedstawia ona wędrowca, który dotarł do granic świata i wystawiwszy głowę poza ziemską sferę, zachwyca się widokiem uporządkowanego i wielce harmonijnego kosmosu.
Chłodne oko »astronoma« Krefta dostrzega za fasadą społeczności biznesowy układ powiązań, wielkich i małych kół i kółeczek organizacji finansowych w cyfrowym wszechświecie. Niemniej fascynuje go »debunking«, czyli rozgryzanie, ale i obalanie mitów założycielskich firm GAFA z Doliny Krzemowej.
Profesor Kreft jest jednym z najważniejszych polskich eksplorerów tej kwestii, wnikającym – używając jego określenia – za fasadę nie tylko wskazanych w tytułach gigantów firm informatyczno-technicznych (BigTech), ale obejmując oglądem i analizą cały gwiazdozbiór cyfrowych firm sieci Web 2.0”.
Z recenzji prof. dr. hab. Tomasza Gobana-Klasa
Prof. dr hab. Jan Kreft (Politechnika Gdańska). Wieloletni dziennikarz i korespondent zagraniczny, autor ponad tysiąca publikacji w mediach polskich i zagranicznych, menedżer zarządzający firmami mediów i nowych technologii. Autor kilkunastu książek, w tym: Władza algorytmów – u źródeł potęgi Google i Facebooka, Za fasadą społeczności – zarządzanie nowymi mediami i Koniec dziennikarstwa, jakie znamy. Agregacja w mediach.
- Wstęp
- Prolegomena
- Akt I
- Korporacje platform na ratunek
- Akt I
- Prolegomena
- Akt II
- Jak platformy wdarły się do wnętrza Kapitolu
- Akt II
- I. Potęga platform
- 1. Dlaczego Google, Facebook, Apple i Amazon oraz Microsoft są tak potężne?
- Platforma jak kameleon
- 2. Platforma a stosunki władzy
- Platforma jako game changer zarządzania
- 3. Algorytmy a platformy iluzje racjonalności..., neutralności i obiektywności
- (Kult)ura algorytmiczna
- Algorytm jako platforma
- Ku etnografii algorytmu platform
- Algorytm opresji
- 1. Dlaczego Google, Facebook, Apple i Amazon oraz Microsoft są tak potężne?
- II. Osobliwość i ewolucja platform
- 1. Osobliwość platform
- 2. Platformizacja
- Platforma a media
- 3. Znaczenie rynkowe, polityczne i społeczne platform
- Rynek wymiany lateralnej
- 4. Kapitalizm platform czyli biznes, a nie tylko wartości społeczne
- Zwrot ku danym
- 5. Feudalizm platform hołdy lenne i cyberniewola
- 6. Rewolucja (platform) 4.0 i 5.0
- Nowe wartości, nowy kapitał
- 7. Bogactwo i zysk versus wartości społeczne
- 8. Ekspansja: pochód utowarowienia od pracy po emocje
- Fikcyjne towary, prawdziwe zyski
- 9. Marketing 4.0 w służbie utowarowienia
- III. Platforma redefinicji znaczeń, mistyfikacji i sofizmatów
- 1. Redefinicja znaczeń od manipulacji do hegemonii
- Iluzja społeczności i przyjaciół
- Platforma jako semantyczny kamuflaż
- Retoryka demokratyzacji, czyli populizm platform
- Nowy tryumf pustki na platformach
- 2. Platforma: aparat uwodzenia i produkcji zaufania
- Boty receptą na kryzys zaufania
- Fasada demokratyzacji platform i algorytmiczna produkcja zaufania
- Setki dłoni platformy
- 3. Kontrolowane upodmiotowienie jako antynomia
- 4. Chmura metafor
- Demistyfikacja chmur
- Kwantowa chmura
- 1. Redefinicja znaczeń od manipulacji do hegemonii
- IV. Korporacje platform: uniwersum Facebooka, Google i Palantira
- 1. Metamorfozy Facebooka
- 2. Facebook czy Earthbook?
- 3. (Nie)odpowiedzialna sztuczna inteligencja
- Programowalność Facebooka: od serwisu społecznościowego do platformy biznesu
- Facebooka opisanie świata
- Facebook jako trzecia przestrzeń
- 4. Uniwersum Google jak Ariadna i miliardy Tezeuszy
- Cybertayloryzm, czyli Google najwyższy Kościół w internecie
- Uwodzący narcystyczną logiką flirt Google z akademią
- 5. Palantir misjonarz światowego bezpieczeństwa
- Światu na ratunek
- Osobliwość modelu Palantira
- V. Kult jednorożców i superplatform
- 1. Mityczna stajnia jednorożców
- Bez modelu biznesowego
- Monomit jednorożca
- Wróżbiarski kapitalizm venture capital
- Kult porażki
- Zebry, a nie jednorożce
- 2. Przerośnięte jednorożce superplatformy
- Ku ekosystemowi superplatform
- Symboliczna władza platform: stanowienie zasad
- 3. BIG NINE a GAFA(M)
- Nexus decyzyjny i samotność obywatela
- Chiński kolektywizm versus jedna firma zmieni świat
- Soft power Doliny i Chin
- 1. Mityczna stajnia jednorożców
- VI. Wokół stref zabijania jak superplatformy niszczą konkurencję
- 1. Mistrzowie zarządzania barierami konkurencji
- Zwycięzca bierze wszystko ku monopolom
- Lobbing i inwestycje w media
- 2. W strefie zabijania jak Google niszczył konkurencję
- Potencjalni konkurenci nowe ofiary Google
- Cel: Pinterest
- Wzorce strefy zabijania
- 3. Facebook: analizuj, zagroź, kopiuj, nękaj, kupuj, zniszcz
- Onavo, czyli jak Facebook rozpoznawał zagrożenie
- Cel: Instagram
- Cel: WhatsApp
- Zagrożenie kanibalizacją i groźby efektu sieciowego
- 4. Start-upy, czyli strach, panika i zastraszanie
- Fagocytoza superplatform i jej skutki
- Obawy venture capital
- Nowe szczyty marzeń: sprzedać się
- 5. Ucieczki ze strefy
- W poszukiwaniu niszy DuckDuckGo
- Spotify najlepszy uczeń GAFAM
- 6. Kult szybkości i destabilizowania Move Fast and Break Things
- Destabilizacja w architekturze
- 7. Niewolnicy silosów platform iluzje jednego kliknięcia
- 8. Dezorientacje rynkowe i etyczne
- (Nie) płacąc podatków
- (Nie)odpowiedzialność a kształtowanie doświadczeń
- Prywatność jako anomalia
- 1. Mistrzowie zarządzania barierami konkurencji
- VII. Gdy algorytm naprawia świat. Determinizm i cybertotalizm
- 1. Determinizm technologiczny na nowo odkrywany
- Imaginacje determinizmu i redukcjonizmu
- Nowe utopie
- Technologia a mity
- 2. Determinizm korporacyjny: zbyt wielcy, aby być zrozumiani
- Prorocy Trzeciej Ery mit antycypacji
- 3. Empiryzm, algorytm i analiza danych lekami na społeczne problemy
- W duchu Leibniza aplikacja receptą na całe zło
- 1. Determinizm technologiczny na nowo odkrywany
- VIII. Iluzje i mity korporacji platform
- 1. Mity założycielskie mediów efekt pociągu i Wojna światów
- 2. Gdy utopijna fantazja stała się technologią
- 3. Wymyślona historia Doliny i innowacyjność jako produkt okoliczności
- Mityczna symbioza biznesu i akademii
- 4. Tożsamość misjonarskich organizacji
- Model i kopie Doliny Krzemowej
- 5. Arogancja, infantylizm i etyczna dezorientacja
- 6. Kontrkulturowe korzenie komputer nowym LSD
- 7. (Nie)młodzi herosi Doliny
- 8. Garaże herosów i biografie mediów
- 9. Mit przedsiębiorczości bez państwa
- 10. Za fasadą misjonarskiej filantropii iluzje poświęcenia herosów
- Superbohaterowie filantropii
- Orgiastyczna dobroczynność
- Zuckerberg San Francisco General Hospital and Trauma Center
- IX. Straty uboczne i pokutnicy platform
- 1. Straty uboczne w cyber-inferno
- Zucker-borg
- Zarządzanie przyzwoitością
- Wyścig manipulacji i jej wykrywania
- Deepfake: broń podważania wiarygodności platform
- Zdolni uczniowie Cambridge Analytica
- 2. Paradoks prywatności niewolnicy platform
- 3. Przemysł żalu
- 4. Erozja mitu zagrożenia
- 5. Iluzja autokorekty
- 1. Straty uboczne w cyber-inferno
- X. Na nowych terytoriach. Platformy i chmury danych
- 1. Człowiek superprocesorem
- Krok po kroku
- Człowiek wobec big data
- 2. Platformy oceny/wyceny człowieka
- 3. Społeczeństwo metryczne: kult ewaluacji i opresja hierarchizacji
- 4. Mit big data
- Fundamentalizm danych. Liczby nie mówią same za siebie
- Mit big data a marketing
- 5. Big data Święty Graal końca nauk
- Ułomności wielkich danych: rich data i thick data
- 6. Platformy kolonializmu danych
- Asymetria potencjałów przesunięcie władzy z państwa na platformy
- Filantropia danych
- Kolonializm danych Aadhaar
- 1. Człowiek superprocesorem
- XI. Jak rozbroić GAFAM?
- 1. Za szybkie, aby umrzeć, czyli konkurencja ważniejsza niż zaspokojenie potrzeb użytkowników
- 2. Teatr antymonopolowy, pozwy i obrona korporacji platform
- 3. Obrona (platform) przez atak
- 4. Pod rosnącą presją
- 5. Immunitet platform, czyli problem dobrego samarytanina
- 6. Gdyby korporacja była człowiekiem
- 7. Jak rozbroić GAFAM? Interoperacyjność danych
- Jako końcowe ostrzeżenie: hype wokół sztucznej inteligencji
- Bibliografia
- Spis osób
- Title:Władza platform. Za fasadą Google, Facebooka i Spotify
- Author:Jan Kreft
- ISBN:978-83-242-6594-7, 9788324265947
- Date of issue:2022-02-11
- Format:Ebook
- Item ID: e_2cbv
- Publisher: Wydawnictwo UNIVERSITAS