Видавець: Wydawnictwo-hm
Ken J. Rotenberg
Co sprawia, że ufamy innym ludziom? Jak nasze zaufanie rozwija się i utrzymuje? Czy zachodnie społeczeństwa stoją w obliczu kryzysu zaufania? Autor Psychologii zaufania zajmuje się zagadnieniami dotyczącymi codziennych życiowych doświadczeń. Określa czynniki, które budują zaufanie oraz przedstawia jego konsekwencje dla rzeczywistych globalnych problemów w zakresie zdrowia, polityki, terroryzmu, środowiska pracy oraz wiary i religii. Bada również znaczenie oraz przyczyny nieufności osób, grup i organizacji. W świecie, w którym zaufanie oddziałuje na naszą codzienność, książka ta ukazuje jego wpływ na relacje międzyludzkie i dostarcza praktycznych wskazówek dotyczących naszego zaufania do innych. Ken J. Rotenberg jest profesorem psychologii w University of Keele w Wielkiej Brytanii. Od ponad czterdziestu lat prowadzi badania naukowe, ze szczególnym zainteresowaniem podejmuje tematykę zaufania w dzieciństwie i adolescencji.
Psychologia zdrowia: konteksty i pogranicza
red. Małgorzata Górnik-Durose, Joanna Mateusiak
Ideą książki jest pokazanie szerokiej perspektywy usytuowania problematyki psychologii zdrowia w różnych kontekstach teoretycznych i aplikacyjnych oraz w powiązaniu z innymi dyscyplinami naukowymi. Ma ona stanowić rodzaj płaszczyzny dialogowej dla wymiany, konfrontacji i konsolidacji informacji, wzbogacających i precyzujących obszar badań i refleksji teoretycznej w ramach psychologii zdrowia. Monografia składa się z 14 rozdziałów, w których przedstawiciele różnych środowisk naukowych w Polsce prezentują zagadnienia wychodzące poza tradycyjny obszar dociekań w ramach psychologii zdrowia. Punktem odniesienia dla tych rozważań jest myślenie o zdrowiu w kategoriach biopsychospołecznych i w jego ramach poszukiwanie kontekstów teoretycznych i aplikacyjnych oraz obszarów pogranicznych, rzucających nowe światło na zakres i sposób zajmowania się zdrowiem z psychologicznej perspektywy. Tom podzielony został na trzy części, które odnoszą się kolejno do zagadnień teoretycznych, zagadnień związanych z pomiarem oraz zagadnień empirycznych. Zgromadzone w tym tomie prace mogą stać się istotnym przyczynkiem – z jednej strony – do poszerzenia obszarów penetracji w ramach psychologii zdrowia, a z drugiej – do dookreślenia jej miejsca pośród innych dziedzin wiedzy o człowieku, tworzących współcześnie złożony interdyscyplinarny system.
Psychologia zła. Jak Hitler omamił umysły
Joel E. Dimsdale
Psychologia zła zabiera czytelnika w trudną podróż, której celem jest zrozumienie zła w jego ekstremalnej postaci. Jeszcze przed zakończeniem drugiej wojny światowej psychiatrzy i psycholodzy podejmowali próby przybliżenia sposobu myślenia przywódców Trzeciej Rzeszy. Gdy bitewny kurz opadł i alianci przystąpili do osądzenia zbrodniarzy wojennych w międzynarodowym procesie w Norymberdze, psychiatra Douglas Kelley oraz psycholog Gustave Gilbert podjęli próbę zrozumienia sposobu postrzegania rzeczywistości przez nazistów. W tym celu posługiwali się m.in. wywiadami psychiatrycznymi i testami na inteligencję. Nigdy wcześniej ani później tak szczegółowemu badaniu nie poddano tak wielu zbrodniarzy, którzy doprowadzili do ludobójstwa na masową skalę. Autor książki korzysta ze swojego doświadczenia zdobytego podczas wielu lat praktyki naukowej w dziedzinie psychiatrii oraz postępów, jakie dokonały się w medycynie, psychologii i neurobiologii od czasu zakończenia drugiej wojny światowej. Jeszcze raz analizuje informacje pozyskane w Norymberdze, żeby z bliska przyjrzeć się czterem zbrodniarzom wojennym: Robertowi Leyowi, Hermannowi GOringowi, Juliusowi Streicherowi oraz Rudolfowi Hessowi. Prezentuje świeże spojrzenie na naturę zła i współczesne próby jego zrozumienia.
Richard Gross
Co dzieje się w naszej sferze emocjonalnej, kiedy opłakujemy bliską osobę? Czy istnieje "właściwy" sposób przeżywania żałoby? Jak wpływa ona na to, jak postrzegamy samych siebie? Psychologia żałoby zawiera humanistyczne wyjaśnienie tego zjawiska, podkreślające szeroką gamę naszych reakcji na śmierć bliskiej osoby. W książce opisano również, w jaki sposób badacze poszukiwali odpowiedzi na pytania dotyczące tego doświadczenia. Począwszy od pionierskiej psychoanalizy Freuda, a skończywszy na dyskredytowanych twierdzeniach, że powinniśmy przejść przez poszczególne "etapy" żałoby, odkryjemy społeczne i kulturowe normy tworzące lub ograniczające nasze rozumienie procesu żałoby oraz przyjrzymy się językowi, jakiego używamy do jej opisywania. Każdy w którymś momencie życia doświadcza bolesnej straty. Psychologia żałoby pomoże Czytelnikom zrozumieć zarówno swoje uczucia, jak i uczucia innych osób związane z żałobą. Richard Gross pracuje w Cruse Bereavement Care, największej brytyjskiej organizacji oferującej wsparcie w okresie żałoby. Książki o tematyce psychologicznej publikuje od ponad trzydziestu lat.
Psychologia-Etologia-Genetyka nr 26/2012
Włodzimierz Oniszczenko
W numerze [Contents] Krzysztof Cipora, Edward Nęcka: Kontinua a przestrzeń - przegląd badań nad przestrzennym komponentem poznawczej reprezentacji wielkości i nasilenia [Continua and space: Spatial component of magnitude and intensity representation - a review], s. 7-22; Kamil Imbir, Maria Jarymowicz, Jarosław Żygierewicz, Rafał Kuś, Magdalena Michalska, Mateusz Kruszyński, Piotr Durka: Emocje o genezie automatycznej bądź refleksyjnej a potencjały związane z bodźcem (ERP ) [Neuronal correlates of automatic vs. reflective emotions, an ERP pilot study], s. 23-42; Anna Reinholz-Trojan, Justyna Szymańska, Magdalena Warońska: Zastosowanie konstruktu osobowości do oceny predyspozycji psów pracujących i opisu psa towarzyszącego [The application of the construct of personality for assessment of the qualification of working dogs and description of ass istance dog], s. 43 -58; Katarzyna Zięba, Lucjan Poloński: Przejawy asymetrii funkcjonalnej w świecie zwierząt - lateralizacja motoryczna [Aspects of functional asymmetry in the animal world - motor lateralization], s. 59-70.
Psychologia-Etologia-Genetyka nr 27/2013
Włodzimierz Oniszczenko
W numerze [Contents] Maria Jarymowicz, Kamil Imbir, Dorota Jasielska, Tomasz Wolak, Patrycja Naumczyk: Wzbudzanie emocji specyficznych dla automatycznego vs refleksyjnego systemu wartościowania a odpowiedzi hemodynamiczne mózgu (badanie z wykorzystaniem fMRI ) [Elicitation of automatic vs. reflective emotions and hemodynamic responses of the brain (fMRI study) ], s. 7-24; Anita Dominika Dąbrowska, Władysław Narkiewicz-Jodko: Religijność a cechy osobowości u studentów warszawskich uczelni wyższych [Religiosity and personality traits in students of Warsaw universities], s. 25-40; Ewa Małgorzata Szepietowska, Barbara Gawda: Metapamięć: jakie są uwarunkowania sądów o własnej pamięci? Badania pilotażowe .[Metamemory: What are the determinants of judgments about one's own memory? A pilot study ], s. 41-58; Justyna Szymańska, Agnieszka Kaczmarczyk, Katarzyna Piwko, Maciej Trojan: Techniki monitorowania zachowań terytorialnych i migracyjnych w badaniach etologicznych [Techniques of monitoring territorial and migratory behaviour in ethological research ], s. 59-70; Krzysztof Cipora, Monika Szczygieł: Wyścig Liczb - The Number Race - polska wersja językowa narzędzia wczesnej interwencji w przypadku ryzyka dyskalkulii rozwojowej oraz ws pomagania rozwoju kompetencji arytmetycznych [Polish language version of The Number Race computer game for remediation of dyscalculia and enhancing math competence], s. 71-86; Urszula Barańczuk, Bogdan Zawadzki: Polska adaptacja Inwentarza Poznawczych Strategii Regulacji Stanów Afektywnych (ICARUS) [Polish Adaptation of the Inventory of Cognitive Affect Regulation Strategies (ICARUS)], s. 87-105.
Psychologia-Etologia-Genetyka nr 28/2013
Włodzimierz Oniszczenko
W numerze: Marcin Jaracz, Alina Borkowska: Rola systemu dopaminergicznego i serotoninergicznego w procesie podejmowania decyzji [The role of dopaminergic and serotonergic system in decision-making], s. 9-30; Jerzy Osiński: Poznawcze ograniczenia zachowań altruistycznych u zwierząt [Cognitive limitations of reciprocal altruism in animals], s. 31-46; Ewa Małgorzata Szepietowska, Barbara Gawda: Gramatyczne, semantyczne i afektywne cechy fluencji słownej: jakie czynniki determinują ich wykonanie? Badania 302-osobowej grupy Polaków [Grammatical, semantic and affective characteristics of verbal fluency: What factors determine their performance? The studies of 302 Polish participants], s. 47-66; Karolina Stala: Agresja a rozpoznawanie mimicznych ekspresji emocji przez pedofilów [Aggress ion and recognition of facial express ion of emotion in pedophiles], s. 67-80; Kamil Imbir: Zdegradowane prezentacje słów związanych z emocjami o genezie automatycznej bądź refleksyjnej a przejawy efektywności kontroli poznawczej w Teście Antysakkad [Degraded presentations of words ass ociated with automatic vs. reflective emotions and cognitive control in the Antisaccade Task], s. 81-96; Urszula Barańczuk, Bogdan Zawadzki: Temperament, poznawcza regulacja stanów afektywnych oraz poziom nastroju w zaburzeniu stresowym pourazowym (PTSD) [Temperament, cognitive affect-regulation and the mood level in posttraumatic stress disorder (PTSD)], s. 97-112.
Psychologia-Etologia-Genetyka nr 29/2014
Włodzimierz Oniszczenko
W numerze [Contents]: Janusz Rybakowski, Daria Dembińska-Krajewska, Monika Dmitrzak-Węglarz, Joanna Hauser: Cechy schizotypii w skali O-LI FE a polimorfizm genów układu dopaminergicznego oraz rytmów okołodobowych w chorobie afektywnej dwubiegunowej [Schizotypic traits measured with O-LI FE and polymorphism of genes of dopaminergic system and circadian rhythms in bipolar aff ective illness], s. 7-22; Włodzimierz Oniszczenko, Wojciech Ł. Dragan, Joanna Piłat , Edyta Gogół: Regulacyjna teoria temperamentu: profile cech temperamentu pacjentów z chorobą afektywną dwubiegunową i uzależnionych od alkoholu [Regulative theory of temperament: Profiles of the temperament traits in patients with bipolar disorder and alcohol dependence], s. 23-36; Marcin Rzeszutek: PT SD i psychospołeczne uwarunkowania nasilenia bólu w przewlekłych zespołach bólowych: przegląd badań [PT SD and psychosocial factors as determinants of the intensity of pain in chronic pain syndromes: Research review], s. 37-48; Michał H. Chruszczewski: Biopsychologia twórczości [Biopsychology of creativity], s. 49-70.
Psychologia-Etologia-Genetyka nr 30/2014
Włodzimierz Oniszczenko
W numerze [Contents] Ewa Małgorzata Szepietowska, Barbara Gawda: Mechanizmy neuronalne fluencji semantycznej na przykładzie kategorii ożywione i nieożywione: badania z zastosowaniem funkcjonalnego rezonansu magnetycznego [Neural mechanisms of semantic fluency living and non-living categories: fMRI study], s. 7-24; Magdalena Żebrowska, Marcin Rzeszutek, Ewa Firląg-Burkacka: Związek cech temperamentu EAS-D ze wsparciem społecznym oraz z satysfakcją z życia u osób zakażonych wirusem HIV [Ass ociation between EAS temperament traits, social support and the life satisfaction in hiv+ individuals], s. 25-42; Daria Dembińska-Krajewska, Janusz Rybakowski: Koncepcja afektywnych typów temperamentu Hagopa Sourena Akiskala [The concept of affective temperaments by Hagop Souren Akiskal], s. 43-58; Krzysztof Cipora, Monika Szczygieł, Mateusz Hohol: Palce, które liczą - znaczenie liczenia na palcach dla poznania matematycznego u człowieka dorosłego [Fingers count: The role of finger counting in adult numerical cognition], s. 59-74; Justyna Szymańska, Julia Sikorska, Karolina Durka, Maciej Trojan: Moralność wśród ssaków naczelnych w świetle badań behawioralnych [Morality among primates in view of the behavioural research], s. 75-90.
Psychologia-Etologia-Genetyka nr 31/2015
Marta Witkowska, Patrycja Naumczyk, Krzysztof Jodzio, Judyta...
W numerze [Contents] Marta Witkowska, Patrycja Naumczyk, Krzysztof Jodzio: Nadciśnienie tętnicze w ujęciu neuropsychologicznym [Neuropsychology of hypertension], s. 7-22; Judyta Gulatowska, Paweł Ostaszewski, Maciej Trojan: Stabilność grupy społecznej jako czynnik wpływający na nasilenie wokalizacji 22 kHz u szczurów [Social group stability as a factor influencing 22 kHz ultrasound vocalizations in rats], s. 23-36; Karol Lewczuk: Dwie strony medalu? Impulsywność oraz skłonność do ryzyka w kontekście Regulacyjnej Teorii Temperamentu oraz efektywności podejmowania decyzji [Two sides of the same coin? Impulsivity and venturesomeness in the context of Regulative Theory of Temperament and decision making effectiveness], s. 37-54; Julia Małgorzata Szymańska: Osobowość a centralność wybranych aspektów religijności [Personality and centrality of chosen religiosity dimensions], s. 55-68; Sławomir Postek, Maria Ledzińska: Temperamentalne predyktory stresu informacyjnego w grupie menadżerów wysokiego szczebla [Temperamental predictors of information stress in high ranking managers], s. 69-87.
Psychologia-Etologia-Genetyka nr 32/2015
Agata Dukowicz, Julia Sikorska, Justyna Szymańska, Maciej...
Agata Dukowicz, Julia Sikorska, Justyna Szymańska, Maciej Trojan: Asymetria funkcjonalna mózgu w badaniach z udziałem naczelnych [Functional asymmetry of the brain in studies of primates], s. 7-28; Małgorzata Anna Basińska, Agnieszka Szocińska: Temperament a występowanie syndromów psychosomatycznych według The Diagnostic Criteria for Psychosomatic Research - DCPR u pacjentów z chorobami kardiologicznymi [Temperament and the occurrence of psychosomatic syndromes described in the Diagnostic Criteria for Psychosomatic Research - DCPR taking into consideration patients with heart diseases], s. 29-46; Karolina Stala, Łukas z Malanowski: Rozpoznawanie emocji przez sprawców przestępstw seksualnych [Emotion recognition in sex offenders], s. 47-64; Włodzimierz Oniszczenko, Wojciech Łukasz Dragan: Cechy temperamentu w ujęciu Regulacyjnej Teorii Temperamentu: związek z zaburzeniami psychicznymi i ich genetycznym podłożem [Temperament traits in terms of Regulative Theory of Temperament: The relationship with mental disorders and their genetic background], s. 66-92.
Psychologia-Etologia-Genetyka nr 33/2016
Włodzimierz Oniszczenko
W numerze [Contents] Agata Złotogórska: Geneza religii - perspektywa ewolucyjna w podejściu kognitywnym [Origin of religion - evolutionary perspective in cognitive approach], s. 7-16; Urszula Barańczuk: Stabilność cech Wielkiej Piątki i regulacji emocji w zaburzeniach psychotycznych i afektywnych [Stability of Big Five personality traits and emotion regulation in psychotic and affective disorders], s. 18-32; Dominik Bernatowicz, Paweł Izdebski, Kamila Litwic-Kaminska: Geneza i ewolucja założeń neuropsychologicznej teorii temperamentu według Jeffreya A. Graya i jego kontynuatorów [The genesis and the evolution of the neuropsychological theory of temperament by Jeffrey A. Gray and his continuers], s. 33-50; Filip J. Wojciechowski: Dzieciobójstwo wśród naczelnych: przegląd hipotez [Infanticide among primates: Review of hypotheses], s. 51-74.
Psychologia-Etologia-Genetyka nr 36/2017
Ewa Skimina, Jan Cieciuch, Włodzimierz Strus, Tomasz...
W numerze [Contents] Ewa Skimina, Jan Cieciuch, Włodzimierz Strus, Tomasz Rowiński, Artur Świtalski: Zachowania celowe mierzone samoopisowo - pomiar i struktura [Self-reported purposive behaviors - measurement and structure], s. 7- 32; Olga Cholewa, Kamilla Bargiel-Matusiewicz, Bogdan Zawadzki: Pomiar stylu przywiązania w relacji człowiek-pies. Struktura i własności psychometryczne polskiej wersji Pet Attachment Questionnaire (PAQ) [The assessment of the attachement style in a human - canine relationship. The structure and psychometric properties of the Polish version of the Pet Attachment Questionnaire (PAQ)], s. 33-50; Marta Dziedzic, Ewelina Włodarczyk, Judyta Gulatowska, Maciej Trojan: Wpływ treningu na poziom pobudliwości u psa domowego (Canis familiaris) [The influence of training on the level of excitability in domestic dogs (Canis familiaris)], s. 51-64; Kinga Szymaniak, Oliwia Maciantowicz, Marcin Zajenkowski: Narcyzm a satysfakcja z życia: pośrednicząca rola neurotyczności i ekstrawersji [Narcissism and satisfaction with life: Mediating role of neuroticism and extraversion], s. 65-82.
red. Michał Brol, Agnieszka Skorupa
Książka Psychologiczna praca z filmem zawiera pogłębione analizy psychologiczne wybranych filmów oraz gotowe scenariusze zajęć i ćwiczeń. Dzięki przystępnemu językowi może być inspiracją zarówno dla specjalistów różnych dziedzin, jak i laików. To podręcznik, ale przede wszystkim materiał zachęcający do refleksji nad problemami ukazanymi na ekranie. Tytułową psychologiczną pracę z filmem mogą podejmować uczestnicy szkoleń, studenci, uczniowie, ale też wszyscy zainteresowani poszerzeniem swojej wiedzy. „Potrzeba takiego kompendium dydaktycznego jest oczywista, a jej dostrzeżenie i inicjatywa, aby ją zaspokoić, jest ze wszech miar godna uznania. Podręcznik pomoże jednocześnie kształcić studentów w zakresie wiedzy psychologicznej oraz pobudzać ich wrażliwość na sztukę.” Prof. dr hab. Zofia Ratajczak, fragment recenzji „Wśród dostępnych podręczników brakuje pozycji, które wskazywałyby możliwości, jakie daje film w poszerzeniu warsztatu pracy psychologa i w zawodach pokrewnych. Publikacja będzie służyła prezentowaniu trudnych i ważnych tematów psychologicznych, które wiążą się z lepszym rozumieniem siebie i swego otoczenia.” Dr hab. prof. UG Anna Maria Zawadzka, fragment recenzji
Psychologiczne i interdyscyplinarne problemy w opiniodawstwie sądowym w sprawach cywilnych
red. Jan M. Stanik
Praca poświęcona jest rozległej i złożonej naukowo problematyce z dziedziny psychologii sądowej dotyczącej teoretycznych, metodologicznych i warsztatowych zagadnień mieszczących się w szeroko pojętym obszarze stosowania prawa cywilnego. W ramach wypracowywanej w Polsce ogólnej koncepcji (teorii) psychologii sądowej opracowanie to ujmuje zawarte w nim problemy z różnych perspektyw – „oglądu” rzeczywistości prawnej, w obrębie której występują zarówno zagadnienia ogólne (z zakresu psychologii prawa, społecznej psychologii prawa), jak i problemy konkretne: ekspertalne (wymagające korzystania z wiadomości i umiejętności specjalnych), dotyczące poszczególnych stanów faktycznych w procesie stosowania prawa cywilnego, a więc psychologii sądowej sensu stricto. Opracowanie zostało podzielone na trzy części: Społeczne i etyczne aspekty opiniodawstwa sądowego; Psychologiczna i pograniczna problematyka w opiniodawstwie sądowym w wybranych obszarach cywilno-procesowych; Varia.
Psychologiczne uwarunkowania osiągnięć szkolnych uczniów
Katarzyna Walęcka-Matyja, Elżbieta Napora
Celem badań było ustalenie znaczenia rodzinnych i osobowych uwarunkowań osiągnięć szkolnych za wskaźnik których, przyjęto oceny szkolne uczniów. Oczekiwano odpowiedzi na pytanie, jakie czynniki objaśniają osiągnięcia szkolne dorastających uczniów. Oczekiwano, że prężność uczniów, spostrzegane i otrzymywane wsparcie, komunikowanie się otwarte i komunikowanie się z trudnościami z rówieśnikami będą w odmienny sposób, w grupach wyróżnionych ze względu na płeć, współdecydować o osiągnięciach szkolnych młodzieży. Podjęcie problemu wydaje się ważne dla rozwoju teorii psychologii społecznej edukacji, jak i pedagogiki. W pracy starano się pokazać, że zmiany związane ze wsparciem od dziadków i z odpornością psychiczną mogą pozytywnie oddziaływać na wyniki młodzieży w nauce. Badania przeprowadzone za pomocą Skali Pomiaru Prężności (SPP-18) (Ogińska-Bulik, Juczyński, 2011), Berlińskich Skal Wsparcia Społecznego (BSSS) (Łuszczyńska, Kowalska, Mazurkiewicz, Schwarzer, 2002) oraz Skali Komunikowania się Adolescentów z Rówieśnikami (SKAR) (Napora, 2019) na próbie 190 uczniów pokazały, że dziewczęta uzyskały istotnie statystycznie wyższą średnią ocen szkolnych, niż chłopcy. Ponadto, uchwycono znaczące związki pomiędzy średnią ocen, a prężnością oraz spostrzeganym wsparciem i z otrzymywanym wsparciem od dziadków. W rezultacie można stwierdzić, że wiek, płeć i prężność pozwalają w znaczący sposób wyjaśnić zmienność w zakresie osiągnięć szkolnych dorastających uczniów. Uzyskane wyniki mogą stanowić bazę naukową do wypracowywania optymalnych metod pomocy uczniowi zapobiegających jego marginalizacji społecznej. Rezultaty mogą stanowić ważne zalecenie dla specjalistów zajmujących się zarówno rodzinami, jak i środowiskiem szkolnym, a współpraca pomiędzy tymi środowiskami, może być kluczem do sukcesu ucznia.