Wydawca: Wydawnictwo-hm
Kazimierz Twardowski
Czym jest pojęcie? Czy stanowi ono jedynie ogólną nazwę, skrót myślowy, czy też posiada określoną strukturę psychiczną i logiczną? W klasycznym studium O istocie pojęć Kazimierz Twardowski (1866-1938) podejmuje jedno z fundamentalnych zagadnień filozofii analizę różnicy między wyobrażeniem a pojęciem oraz próbę ścisłego określenia natury przedstawień nienaocznych. Punktem wyjścia jest tradycyjne rozróżnienie między tym, co można przedstawić naocznie, a tym, co dostępne jest wyłącznie w myśleniu pojęciowym. Twardowski odwołując się do Arystotelesa, Descartesa i współczesnych sobie badaczy pokazuje, że pojęcie nie jest uboższą formą wyobrażenia, lecz złożonym kompleksem psychicznym, którego istotnym składnikiem są tzw. sądy przedstawione. W ten sposób proponuje oryginalną i precyzyjną teorię, łączącą psychologię aktu poznawczego z analizą logiczną. Autor rozróżnia pojęcia analityczne i syntetyczne, omawia rolę abstrakcji, pojęcia negatywne oraz znaczenie myślenia symbolicznego. Wskazuje również, w jaki sposób klasyczna logika poprzez definicję i teorię pojęć logicznych potwierdza jego stanowisko. Rozważania te prowadzą do ważnych konsekwencji dla teorii sądu, definicji i rozumowania. O istocie pojęć to tekst zarazem klarowny i wymagający modelowy przykład lwowsko-warszawskiej kultury filozoficznej analitycznej, zdyscyplinowanej i wolnej od niejasności terminologicznych. Dla badaczy filozofii, logiki i historii myśli stanowi nie tylko dokument epoki, lecz żywy wkład w debatę nad strukturą myślenia. To klasyczne dzieło Kazimierza Twardowskiego pozostaje jednym z najważniejszych polskich głosów w dyskusji nad naturą pojęcia i wciąż inspiruje do namysłu nad tym, czym naprawdę jest myślenie.
O jakości życia na początku XXI wieku
Krzysztof Firlej, Mateusz Mierzejewski, Beniamin Bukowski, Przemysław...
Pisząc o jakości życia, a więc o efektach decyzji jednostek, nie sposób pominąć aspektów pozamaterialnych, które oddziałują na kształtowanie się zachowań ludzkich - kwestie wyznawanego systemu wartości, sposoby spędzania czasu wolnego, warunki mieszkaniowe czy poziom zaspokojenia potrzeb intelektualnych oraz społecznych - to jedynie przykłady niektórych z nich. Badanie jakości życia jest problemem trudnym nie tylko ze względu na złożoność samego zjawiska, lecz także z powodu komplikacji pojawiających się podczas definiowania obszaru tego tematu. Warto jednak pamiętać, że ocena skuteczności działań wynikających z badań społecznych, w tym również z ekonomii, jest formułowana w odniesieniu do przemian, jakie generowane są zarówno w sferze materialnej, jak i pozamaterialnej. Niniejsza praca jest więc próbą zwrócenia uwagi na zależności pozamaterialne wynikające z działalności na płaszczyźnie gospodarczej. z Wprowadzenia Ze względu na złożoność tytułowego zagadnienia prezentowana monografia dotyczy wybranych elementów, które wpływają na jakość życia. W poszczególnych rozdziałach uwzględniono m.in. takie problemy, jak: poziom dochodów i ich opodatkowanie, postrzegane i rzeczywiste nierówności społeczne, zależności między pracą zawodową a zadowoleniem z życia, [...] stosunek Polaków do imigrantów, jakość życia osób niepełnosprawnych oraz problem nieefektywnego zarządzania zasobami wody. [...] Pod względem merytorycznym książkę oceniam pozytywnie - jest uporządkowana, logiczna i dostarcza szerokiej wiedzy na temat jakości życia w Polsce. z recenzji dr hab. inż. Elżbiety J. Szymańskiej, prof. nadzw. SGGW
O jedenastej - powiada aktor - sztuka jest skończona. Polityka Józefa Becka
Stanisław Cat-Mackiewicz
Swoją książkę o polityce Becka zatytułowałem: O jedenastej - powiada aktor - sztuka jest skończona. Był to tytuł pretensjonalny, należało go raczej użyć na motto książki. Ale wyrażał myśl, że polityka musi odpowiadać możliwościom, które ma państwo, że polityka musi być skoordynowana z potencjałem państwa. To samo miał na myśli Bismarck, kiedy użył tych słów właśnie: O jedenastej - powiada aktor - sztuka jest skończona. To znaczy, że można i uprawiać politykę uniezależnioną od właściwych sił państwa, ale polityk stosujący tego rodzaju bluff i maskaradę musi wiedzieć, że się to skończy tak, jak się kończy gra każdego aktora. I dlatego pozwolę sobie przytoczyć zdania, którymi zakończyłem swoje emigracyjne studium nad polityką Józefa Becka: "Polityka zagraniczna jest wielką szachownicą, na której zamiast figur z kości słoniowej stoją w polach żywe narody. Pionki, laufry, konie, wieże; posuwane są nie przez dwóch graczy, lecz każdy pionek i każda wieża jest mniejszym lub większym, słabszym lub silniejszym narodem i poruszane są przez kierownika swej polityki zagranicznej. Pionek może być oddany przez gracza i z szachownicy zrzucony na sukno stolika do gry. Naród może być tak przez swego ministra pchnięty, że śmierć i pożar przebiegną nad jego miastami i wsiami, że niewola na długo stanie się jego udziałem. Na szachownicy polityki zagranicznej gra się bogactwem i nędzą, życiem i śmiercią milionów ludzi. Biada narodom, które się oddają w niezręczne lub nieumiejętne ręce". Stanisław Cat-Mackiewicz
O języku i stylu "Ogniem i mieczem" Henryka Sienkiewicza. Studia nad tekstem
Aleksander Wilkoń
Praca Aleksandra Wilkonia należy do typu rozpraw stylistyczno-językowych. Nawiązuje do rozpraw monograficznych wywodzących się z europejskiego nurtu badań strukturalistów i wprowadza nowoczesne metody analiz i interpretacji tekstów artystycznych.
Jolanta Antas
Książka jest pierwszą w Polsce naukową monografią zjawiska kłamstwa. Bada jego miejsce w przestrzeni mentalnej jednostki oraz rolę w komunikacji międzyludzkiej. Tradycyjnie sięga do logiki i filozofii języka, aby rozważyć stosunek kłamstwa do prawdy, fikcji i fałszu, przede wszystkim wchodzi jednak na terytoria interdyscyplinarne. Rozpatruje kłamstwo z perspektywy współczesnego językoznawstwa - semantyki i teorii aktów mowy, łączonych z kognitywizmem, następnie z psychologią. Takie zespolenie metodologiczne stwarza możliwość sformułowania zasad retoryki kłamania, stanowiącej nieodłączny składnik naszych codziennych konwersacji. W skład tej retoryki wchodzą takie strategie komunikacyjne jak:sądy nierzetelne, fałszywe wnioskowania, zwodnicze przemilczenia, zatajenia, półprawdy, pochlebstwa, kłamstwa grzecznościowe oraz kłamstwa niewerbalne w różnych odmianach i funkcjach.
Nikola Tesla
Jak serbsko-amerykański geniusz elektryczności postrzegał Kobiety? Co sądził o walce płci i dążeniu kobiet do emancypacji? Dlaczego nigdy się nie ożenił? Odpowiedzi na te i wiele innych pytań znajdziemy w tej publikacji! W jej skład wchodzą dwa obszerne wywiady, w których Tesla skupił się na problemach społecznych i kulturowych, a także na swojej oryginalnej osobistej wizji przyszłości oraz idealnego społeczeństwa.
Nikola Tesla
Uwielbiał whisky. Nigdy się nie ożenił. Co myślał o kobietach? Czy uważał, że powinny rządzić światem? Jak serbsko-amerykański geniusz elektryczności postrzegał... kobiety? Co sądził o walce płci i dążeniu kobiet do emancypacji? Dlaczego nigdy się nie ożenił? Odpowiedzi na te i wiele innych pytań znajdziemy w tej publikacji! W jej skład wchodzą dwa obszerne wywiady, w których Tesla skupił się na problemach społecznych i kulturowych, a także na swojej oryginalnej osobistej wizji przyszłości oraz idealnego społeczeństwa.
O kosmetyce twarzy pań. Lekarstwa na miłość
Owidiusz
Obie zaprezentowane w tomie elegie dydaktyczne należą do najbardziej niedocenianych utworów Owidiusza. Niesłusznie. W pierwszym z tych małych arcydzieł Owidiusz z ogromnym talentem połączył uczoną tematykę z finezją słowa i kontekstem kulturowym. W istocie są to bowiem rozważania na temat cultus, które autor odniósł do dbałości o wygląd, ale samo to słowo używane było w kontekście poprawiania natury w różnych jej aspektach, czyli w odniesieniu do kultury. Takie właśnie rozumienie tego pojęcia poeta wykorzystał do przemiany kosmetycznej tematyki poematu w dyskurs o pielęgnacji urody jako wyznaczniku cywilizacyjnego rozwoju Rzymu. Z kolei Lekarstwa na miłość stanowią swoisty poradnik psychoterapeutyczny. Utwór ten niesie pomoc osobom cierpiącym z powodu uzależnienia od nieszczęśliwej miłości i siły pożądania. Wchodzi on w interakcje z tekstami medycznymi, a także filozoficznymi i retorycznymi, dziełami z zakresu prawa itd. Jest przesycony odniesieniami do rzymskiej satyry, liryki, epigramatów oraz tradycji poezji dydaktycznej. Lekarstwa na miłość i O kosmetykach twarzy pań, prócz porad kosmetologicznych i psychologicznych, dają też wgląd w patriarchalny charakter rzymskiej cywilizacji w niezwykłym momencie dziejowym - gdy kształtowała się tożsamość zachodniego świata. Widzimy w nich problemy rzymskich kobiet, które odnajdowały w tej poezji bliski sobie świat, gdzie dominacja mężczyzn ulegała jak gdyby zawieszeniu, podporządkowując się przemożnej władzy Erosa. Aleksander Wojciech Mikołajczak - filolog klasyczny, latynista i neolatynista, tłumacz poezji rzymskiej i autorów staropolskich piszących po łacinie. Profesor zatrudniony na Wydziale Filologii Polskiej i Klasycznej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, gdzie pracuje od ponad 40 lat. Jego zainteresowania naukowe koncentrują się na recepcji antyku w kulturze europejskiej oraz na historii idei i dialogu między grecko-bizantyjskim a łacińskim kręgiem cywilizacyjnym. Od wielu lat zajmuje się też relacjami kulturowymi i literackimi między Europą i Chinami na przestrzeni wieków. Owocem jego zainteresowań jest m.in książka Łacina w kulturze polskiej (Wrocław 1998 i kolejne wydania). Jest autorem ponad dwudziestu książek naukowych i popularnonaukowych oraz niemal dwustu artykułów opublikowanych w polskich i zagranicznych czasopismach humanistycznych. Członek Accademia Ambrosiana w Mediolanie. Od 2024 roku jest prezes Leszczyńskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk.