Видавець: Wydawnictwo-hm
Różnice indywidualne Uwarunkowania i konsekwencje
Marcin Rzeszutek, Wociech Łukasz Dragan
Książka dedykowana prof. Włodzimierzowi Oniszczence Różnice indywidualne w zachowaniu są powszechne. Paradygmat różnic indywidualnych może zatem być wykorzystany do analizy z pozoru odległych od siebie aspektów ludzkiego funkcjonowania. W niniejszym zbiorze, dedykowanym Profesorowi Włodzimierzowi Oniszczence, naszemu Nauczycielowi, współpracownikowi i koledze, Czytelnik znajdzie teksty odnoszące się między innymi do znaczenia cech temperamentu i osobowości, konsekwencji stresu oraz uwarunkowań genetycznych zachowania. Wszystkie te obszary znajdują się w bogatym dossier zainteresowań badawczych Profesora. Mamy nadzieję, że zarówno On, jak i Czytelnicy tego zbioru uznają zawarte w nim teksty za warte uwagi. Zespół Autorów W tomie publikują: Jerzy Marian Brzeziński, Michał Chruszczewski, Jan Cieciuch, Katarzyna Drabarek, Wojciech Łukasz Dragan, Adam Karbowski, Nina Ogińska-Bulik, Jerzy T. Osiński, Małgorzata Pięta-Lendzion, Klaudia Ponikiewska, Agnieszka Popiel, Jan Rusek, Janusz Rybakowski, Marcin Rzeszutek, Włodzimierz Strus, Angelika Van Hoy, Bogdan Zawadzki Bardzo wysoko oceniam zawartość merytoryczną zbioru i kompetencje jego Autorów. Doceniam jednak także pewną kwestię dodatkową czy bardziej ogólną. W obecnych czasach daje się zauważyć, w moim odczuciu, pewien niezdrowy nacisk na wielkie kwantyfikatory. Zadawane są i poważnie dyskutowane takie pytania, jak: ,,Jacy są ludzie?", ,,Jakie są kobiety, jacy są mężczyźni?", ,,Jacy są biali, jacy są Afroamerykanie?" itp., itd. Jest to może mniej widoczne w poważnej nauce, ale w dyskursie społecznym jak najbardziej. Tymczasem na wymienione pytania (i na bardzo wiele podobnych) sensowna odpowiedź może być tylko jedna: różni/różne. Książka, która mocno zwraca uwagę na to, że ludzie są różni, jest bardzo na miejscu i na czasie. z recenzji prof. dr. hab. Romualda Polczyka Książka jest zbiorem cennych tekstów, które przedstawiają najnowsze, współczesne koncepcje i badania proponujące odpowiedzi na podstawowe pytania, stawiane w psychologii od początku jej istnienia: P1) Jakie są podstawowe, względnie stałe cechy, którymi ludzie się różnią, ile ich jest i jaka jest ich struktura, czym różnią się od innych właściwości? P2) Jakie są źródła różnic indywidualnych (dlaczego ludzie różnią się natężeniem rozmaitych właściwości, w tym cech podstawowych)? P3) Jakie są potencjalne skutki istnienia różnic indywidualnych dla funkcjonowania w odmiennych sytuacjach życiowych, szczególnie trudnych? (...) Książka ma walory poznawcze, praktyczne i metodologiczne. Uważam, że publikacja tego zbioru jest ważna i potrzebna dla polskich czytelników (badaczy, nauczycieli akademickich i studentów oraz psychologów praktyków), stanowi bowiem bogate i rzetelne źródło wiedzy. z recenzji prof. dr hab. Anny Zalewskiej
Różnice w druku. Studium z dziejów wielojęzycznej kultury literackiej na XIX-wiecznej Litwie
Paweł Bukowiec
Początkiem tekstu literackiego jest z reguły jego tytuł; to właśnie od formuły tytułowej zaczyna się kształtować znaczenie utworu. Ale nie w XIX-wiecznej literaturze litewskiej. Tamte teksty zaczynają się „wcześniej” – ich właściwym początkiem jest bowiem już sygnatura autora. Książka udowadnia tę tezę, analizując szczególny aspekt materialności dzieł litewskiego poety Maironisa: różnorodność zapisów tego nazwiska na kartach tytułowych książek artysty czy w nagłówkach jego wierszy. Przy okazji powstał opis najbardziej charakterystycznych cech ówczesnej litewskiej kultury literackiej. Eksponując osobliwości tej bliskiej nam czasowo i kontekstowo formacji kulturowej, książka staje się polemiką z syntetyzującymi ambicjami koncepcji world literature Franca Morettiego.
Różnorodni przez sztukę. Edukacja artystyczna w środowiskach zróżnicowanych kulturowo
Mirosława Zalewska-Pawlak, Magdalena Sasin
Publikacja (...) wpisuje się w krąg wciąż nielicznych monografii poświęconych problematyce wielowymiarowego wychowania estetycznego dzieci, młodzieży i dorosłych. Jednak w odróżnieniu od innych prac tego typu stara się połączyć teoretyczne podstawy edukacji z praktyką codzienną w rozmaitych instytucjach, np. szkołach, placówkach kulturalnych, galeriach, salach koncertowych oraz poza instytucjami, w odmiennych środowiskach o złożonej strukturze etniczno-społecznej. Cechą wyróżniającą w tego typu podejściu jest chociażby wybór badań dotyczący złożonego fenomenu kulturowego, jakim jest indywidualizm i wspólnotowość mieszczące się w koncepcjach, motywacjach i działaniach artystów, animatorów kultury i zwykłych odbiorców sztuki. Z recenzji dr hab., prof. CHAT Małgorzaty Kowalczyk-Marcjan
Jan Sztaudynger
"Miłość lubi półmroki, półśrodki i półkroki" pisał poeta i satyryk, Jan Izydor Sztaudynger. A swymi króciutkimi, niedopowiedzianymi utworami erotycznymi i miłosnymi dowiódł prawdziwości tej tezy. Miłość i rządza pokochały fraszki, a fraszki odwzajemniły się tym samym. Powstał duet niezwykły, pełen namiętności, delikatności, żaru, smutku, radości, lekkości, rozkoszy, pikanterii, na przemian ciętego i figlarnego dowcipu, okraszony tu i ówdzie sugestywnymi rysunkami Mai Berezowskiej. Zebrane w tomie"Różowe piórka" fraszki erotyczne, to zaledwie fragment olbrzymiej, obejmującej niemal pięć tysięcy króciutkich utworów spuścizny Sztaudyngera. Fragment przez samego autora raczej lekceważony. "Wszystkie inne fraszki piszę z rozmysłem, z rozwagą, przeważnie z zamysłem i z dystansem, a te nieprzyzwoitki dopadają mnie, gdzie chcą, wkręcają mi się natrętnie do ucha, dopędzają mnie na przechadzce, budzą w łóżku i notuję je, przewidując, że ani nie ujrzą światła dziennego, ani nie przysporzą mi grosza zysku" odpowiedział przed laty dziennikarce "Głosu Robotniczego" (nr 312/1960: H. Batorowicz "Sztaudynger z mojej szufladki") autor "piórek".
Rita Mae Brown
Powieść napisana mocnym i bezpardonowym językiem, w środowisku queerowym okrzyknięta mianem kultowej. Pełna optymizmu historia walki o świadome i prawdziwe życie. Pół wieku po premierze wciąż mocna, kąśliwa, a przede wszystkim aktualna. Amerykańskie Południe przełomu lat pięćdziesiątych i sześćdziesiątych dwudziestego wieku. Pochodząca z przeciętnej i niezbyt zamożnej rodziny Molly Bolt wyróżnia się wybitną inteligencją i silną osobowością. Odkrywając siebie, nie zamierza nikogo przepraszać za miłość, nie chce się z niej tłumaczyć. Mimo niechęci konserwatywnego otoczenia odważnie i dumnie staje wobec uprzedzeń, niezrozumienia, a nawet wrogości. Ponieważ wie, kim jest.
Rita Mae Brown
Powieść napisana mocnym i bezpardonowym językiem, w środowisku queerowym okrzyknięta mianem kultowej. Pełna optymizmu historia walki o świadome i prawdziwe życie. Pół wieku po premierze wciąż mocna, kąśliwa, a przede wszystkim aktualna. Amerykańskie Południe przełomu lat pięćdziesiątych i sześćdziesiątych dwudziestego wieku. Pochodząca z przeciętnej i niezbyt zamożnej rodziny Molly Bolt wyróżnia się wybitną inteligencją i silną osobowością. Odkrywając siebie, nie zamierza nikogo przepraszać za miłość, nie chce się z niej tłumaczyć. Mimo niechęci konserwatywnego otoczenia odważnie i dumnie staje wobec uprzedzeń, niezrozumienia, a nawet wrogości. Ponieważ wie, kim jest.
Ruch, przestrzeń, czas. Protofizyczne i metafizyczne aspekty podstaw fizyki relatywistycznej
Jan Czerniawski
Nasze poznanie fizykalne i pozafizykalne ruchu, przestrzeni, czasu i czasoprzestrzeni nie jest ostateczne, pomimo wielkich osiągnięć w tej dziedzinie teorii względności (szczególnej teorii względności STW i ogólnej teorii względności OTW), mechaniki kwantowej (QM) oraz rezultatów przemyśleń znanych filozofujących fizyków i znających fizykę filozofów. Brak też jednej akceptowanej przez wszystkich interpretacji STW i OTW. Istnieją bowiem głównie dwie alternatywne interpretacje fizyki relatywistycznej. Jedna mniejszościowa, wiązana głównie z nazwiskiem Lorentza, i druga większościowa, wiązana przede wszystkim z nazwiskiem A. Einsteina. () W ten krajobraz poznawczy wpisuje się dobrze książka dra Jana Czerniawskiego, filozofa znającego fizykę relatywistyczną i nie tylko. Po lekturze jego książki każdy czytelnik, bez wątpienia, zaliczy go od razu do zwolenników interpretacji związanej z nazwiskiem Lorentza (). Czerniawski stara się zawsze przeprowadzać bardzo wnikliwe analizy. To należy do walorów jego książki. Zamiarem autora jest uporządkowanie konceptualne zaplecza fizyki teoretycznej. Czy udało mu się to w jakimś stopniu osiągnąć, będą rozstrzygać kompetentni w tych sprawach czytelnicy. Dodatkowo do walorów tej książki należy to, że można się z niej sporo nauczyć oraz to, że jej lektura dostarcza czytelnikowi wspaniałej gimnastyki intelektualnej, chociaż u niektórych przeciwników interpretacyjnych będzie wzbudzać nieraz irytację. Z recenzji prof. dra hab. Ludwika Kostro
Ruda, córka Cwiego. Historia Żydów na warszawskiej Pradze
Adam Dylewski
Każdy z warszawskich brzegów Wisły opowiada własną, odmienną historię. Prawobrzeżna Praga to kamienice, bramy, bazar, kominy, kolej, hardy, nieco lumpenproletariacki charakter. Lekko tylko ranna w powstaniu, wyszła z tragedii zburzonego miasta bez wielkich strat. Do dziś cieszy się opinią jedynej dotykalnej enklawy mitycznej Warszawy sprzed zniszczenia. Przez kilka wieków mieszkali tu Żydzi. Ruda, córka Cwiego, spoczęła na praskim cmentarzu, Szmul Zbytkower dał nazwę Szmulowiznie, Gabriel Bergson ufundował Wielką Synagogę, Manas Ryba otworzył bazar, Dawid Rosenblum i Stanisław Najman stworzyli zręby potęgi fabryk Labor i Wulkan. Swój ślad odcisnęli fanatyczny Bal-Czuwe, mistrz bokserski Samuel Kenigswein i Miss Judea Zofia Ołdak. Prascy Żydzi, podobnie jak cała prawobrzeżna dzielnica, jednocześnie byli częścią Warszawy i czuli swoją odrębność. Nierzadko były to związki bardzo silne, czego dowodzi wydanie praskiej księgi pamięci w Tel Awiwie i utworzenie praskiego ziomkostwa w Paryżu. W relacji z archiwum Ringelbluma opisującej wysiedlenie praskich Żydów do getta czytamy: Na dzień przed zamknięciem dzielnicy jeden z praskich Żydów, były pracownik mykwy, popełnił w niej samobójstwo zgodnie ze swoją zapowiedzią, że on Pragi nie opuści. Kto był praskim gaonem, a kto genialnym dzieckiem z Pragi? Gdzie się podziały istniejące jeszcze po wojnie praskie synagogi i domy modlitwy? Adam Dylewski odkrywa te i inne tajemnice żydowskiej Pragi.