Publisher: Wydawnictwo Naukowe Scholar
Jarosław Kuisz, Anna Rosner
Marek Wąsowicz jest odwzorowaniem ideału człowieka renesansu - szerokość zainteresowań badawczych, niezwykła staranność metodologiczna, umiejętność ujmowania zjawisk w ich współzależnościach instytucjonalnych, kulturowych i historyczno-sytuacyjnych, klarowność wywodu, imponująca erudycja. To są Jego cechy tak dobrze znane i tak wysoko cenione w środowisku akademickim, nie tylko prawniczym. Bowiem to, co wyróżnia Jubilata, to rozumienie prawa jako istotnego składnika kultury. [...] W uznaniu dorobku Marka Wąsowicza, zgodnie z akademicką tradycją, ofiarujemy Mu szkice i rozprawy zebrane w tym tomie. Anna Rosner, Mirosław Wyrzykowski, z Wprowadzenia
Prawo i literatura. Szkice drugie
Jarosław Kuisz, Marek Wąsowicz
Niniejszy tom esejów stanowi kontynuację opublikowanego w 2015 r. zbioru Prawo i literatura. Szkice, poświęconego tematyce prawnej w literaturze polskiej XIX w. Tym razem przedmiotem analizy (...) stały się wybrane utwory literackie okresu międzywojennego. Podobnie jak w przypadku poprzedniego tomu staraliśmy się sięgać po różne gatunki (...) i tematykę w różny sposób odnoszącą się do rzeczywistości ówczesnej Polski. Mamy świadomość tego, że ta panorama nie jest kompletna, że brakuje w niej wielu ważnych autorów i ważnych utworów, ale wydaje się, że omówione przykłady dają dostatecznie dużo materiału do ogólniejszych spostrzeżeń dotyczących zarówno oceny prawa i jego roli w świadomości społecznej II Rzeczypospolitej, jak i sposobu traktowania prawa jako tworzywa literackiego, zrozumiałego i atrakcyjnego dla czytelników. Pamiętajmy przy tym, że czasy II Rzeczypospolitej to okres budowy od podstaw, w dramatycznych niekiedy okolicznościach, instytucji polskiej państwowości i ujednolicanego prawa. W dziełach literackich jak w lustrze, a niekiedy jak w krzywym zwierciadle zobaczyć możemy niebezpieczeństwa towarzyszące tym wielkim zadaniom. Ze wstępu Marka Wąsowicza Autorzy omawiają wątki prawne w utworach: Tadeusza Dołęgi-Mostowicza, Witolda Gombrowicza, Juliusza Kadena-Bandrowskiego, Zofii Nałkowskiej, Adama Nasielskiego, Tadeusza Rittnera, Jerzego Szaniawskiego, Juliana Tuwima i Stefana Żeromskiego.
Marek Wąsowicz
Książka przedstawia dzieje kształtowania się podstawowych rozwiązań ustrojowych, które pozwoliły cywilizacji europejskiej uruchomić skutecznie wszystkie jej zasoby, zbudować solidny gmach instytucji i uzyskać wpływ na losy całego świata. Ten model kształtował się powoli, przez wiele stuleci, czerpiąc zarówno z dorobku antyku, jak i z doświadczeń ,,barbarzyńskiej" Europy, a tyglem, w którym te dwa źródła wymieszały się, przynosząc rozwojowy impuls, stały się czasy średniowiecza i epoki nowożytnej. U schyłku XVIII stulecia katalog podstawowych rozwiązań ukształtował się już ostatecznie. Odnajdziemy w nim konstytucjonalizm, jako ramę prawną funkcjonowania państwa, zasadę tworzenia prawa przez gremia przedstawicielskie, wyodrębnioną władzę wykonawczą kontrolowaną przez legislatywę i niezależne sądy z niezawisłymi sędziami. Dzisiaj, gdy dyskusja nad przyszłością Europy nabiera rumieńców, gdy powraca bezustanne pytanie o dalsze losy liberalnej demokracji, szczypta historii instytucji państwowych, trochę wiedzy o krętych ścieżkach ich powstawania i świadomość, że ius et civis, prawo i obywatel, stanowiły ich solidny fundament, mogą być pomocne. Marek Wąsowicz - prawnik, historyk prawa, profesor Uniwersytetu Warszawskiego. Opublikował m.in.: Między tronem, giełdą i barykadą. Francja 1830-1848 (1994), Historia ustroju państw Zachodu. Zarys wykładu (1998).
Prawo jest dla obywateli i im ma służyć
Wojciech Zomerski, Filip Cyuńczyk, Piotr Eckhardt, Michał...
Poszczególne części tej księgi jubileuszowej koncentrują się wokół problemów populizmu, konstytucjonalizmu oraz rządów prawa, dotyczą sprawiedliwości okresu przejściowego, pamięci, lustracji, tzw. memory law i edukacji prawniczej, a wreszcie zagadnień ogólnych, tworzących ważny kontekst rozważań nad prawem w społeczeństwie, w tym pojęć narodu i nacjonalizmu, ruchów społecznych, odczarowania polityki czy kobiecego doświadczenia prawa. Książka nie jest tylko wyrazem uznania dla dokonań prof. Adama Czarnoty, nie stanowi po prostu hommage dla Jubilata i nie ogranicza się do dogłębnego przedstawienia jego osiągnięć (...), lecz jest także zapisem żywej, a nawet ostrej polemiki pomiędzy nim a jego przyjaciółmi, współpracownikami, uczniami. Polemiki zmuszają czytelnika do zajęcia stanowiska, opowiedzenia się za jakimiś argumentami czy tezami i wzmagają jego ciekawość. Z recenzji prof. dr hab. Grażyny Skąpskiej Adam Waldemar Czarnota (ur. 26 lipca 1953 r. w Kętrzynie) - polsko-australijski socjolog prawa, który zawodowo związany był z Uniwersytetem Mikołaja Kopernika w Toruniu (1982-1988), Macquarie University Law School (1990-2000) oraz Uniwersytetem Nowej Południowej Walii w Sydney (2000-2020). Był dyrektorem Onati International Institute for the Sociology of Law (2013-2016) i rektorem Riga Graduate School of Law (2022-2024). Autor ponad stu publikacji naukowych. Jego badania koncentrują się na problematyce sprawiedliwości tranzycyjnej, edukacji prawniczej, rządów prawa i konstytucjonalizmu. Jest założycielem Centrum Edukacji Prawniczej i Teorii Społecznej na Uniwersytecie Wrocławskim i członkiem wielu stowarzyszeń naukowych, w tym Australian Society for Legal Philosophy oraz International Sociological Association.
Prawo literatura i film w Polsce Ludowej
Jrosław Kuisz, Marek Wąsowicz
Książka zawiera kilka esejów poświęconych: literaturze kryminalnej, wątkom prawnym w literaturze futurystycznej i w kulturze lat siedemdziesiątych oraz językowi propagandy towarzyszącej wprowadzeniu Konstytucji PRL w 1952 r. Celem tego zbioru, którego zawartość może pozornie wyglądać na dość przypadkową, jest pokazanie możliwości, jakie tkwią w ruchu ,,prawo i literatura", zwłaszcza w jego historyczno-prawnym podejściu. Chodzi o rekonstrukcję pewnych wyobrażeń na temat podstawowych zasad i instytucji prawa, o ich miejsce w politycznym porządku epoki, społeczną akceptację, wreszcie przyswojenie ich na poziomie konkretnego człowieka, krótko mówiąc, o wydobycie z tekstu literackiego drzemiących w nim informacji o kulturze prawnej i świadomości prawnej ludzi żyjących w PRL. Prof. dr hab. Marek Wąsowicz
Prawo w czasie pandemii COVID-19
Piotr Grzebyk, Paulina Uznańska
Epidemia COVID-19 wywarła głębokie skutki w różnych dziedzinach życia społecznego, miała też (i ma) głęboki wpływ na prawo - jego tworzenie i stosowanie. Jest to z pewnością nowy, oryginalny i bardzo perspektywiczny obszar badań naukowych. Niniejsza praca - jako jedna z pierwszych monografii na rynku wydawniczym poświęcona badaniom nad prawem i jego zmianami w czasie epidemii - ma szanse stać się ważnym przyczynkiem do dalszych badań w tym obszarze. Składające się na nią opracowania stoją bowiem na wysokim poziomie merytorycznym, są oryginalne, nowatorskie i ciekawe. dr hab. Monika Latos-Miłkowska, prof. ALK Autorzy niniejszej monografii przyjmują perspektywę naukową i społeczną, zadając fundamentalne pytania, na ile poszczególne regulacje prawne związane przeciwdziałaniem COVID-19 mieszczą się w ramach ustalonych zasad demokracji, międzynarodowego porządku prawnego i praworządności. Nie boją się stawiać tez oryginalnych, twórczych i prowokujących do dalszej dyskusji. dr hab. Paweł Nowik
Piotr Grzebyk, Marek Wąsowicz, Tomasz Królasik, Michał...
Monografia powstała jako pokłosie konferencji zorganizowanej przez Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego na temat relacji współczesnego populizmu i prawa. Temat ten jest obecnie żywo dyskutowany w globalnej oraz regionalnej nauce prawa, konstytucjonalizmie oraz filozofii politycznej. Już prawie dwadzieścia lat temu niderlandzki politolog Cas Mudde pisał, że nadchodzi ,,populistyczny Zeitgeist". Od tego czasu problem nie stracił nic na znaczeniu, a w Polsce od 2015 roku stał się jednym z głównych problemów szerokiego dyskursu rządów prawa. Dlatego publikacja ma szanse wzbudzić zainteresowanie rozległego środowiska nauk społecznych. Tym bardziej że ,,populizm i prawo" to nie tylko problem akademicki, lecz także ważna część codziennych dyskusji politycznych w Polsce oraz w Europie. dr Michał Stambulski Erasmus University Rotterdam, Uniwersytet Wrocławski Niewątpliwym atutem monografii jest przyjęta konwencja metodologiczna. W rozbudowanym wstępie autorstwa jej Redaktora sformułowano konkretne pytania badawcze, na które odpowiedzieli autorzy poszczególnych rozdziałów. W szczególności podjęto pytania: kto jest uważany za populistę; jakie są metody działania rządów populistycznych; czy populizm jest skuteczny w realizacji założonej polityki, oraz - chyba najbardziej interesujące pytanie Redaktora - ,,czy programy populistów oraz prowadzone przez nich działania wiążą się z konceptualizacją i implementacją jakiegoś nowego modelu stosunków gospodarczo-społecznych, który to model mógłby zostać potraktowany jako alternatywa dla obowiązującego obecnie modelu liberalnej gospodarki rynkowej?". dr hab. Artur Kotowski
Prestiż zawodowy w perspektywie indywidualnej
Olga Czeranowska
Prestiż zawodowy jest jednym z klasycznych tematów socjologii już od początków XX wieku. Jest to pojęcie niejednoznaczne i trudne do zdefiniowania. Co więcej, znaczna część badań dotyczących prestiżu uwzględnia jedynie perspektywę makrostrukturalną - jak poszczególne grupy zawodowe są postrzegane przez ogół społeczeństwa i którym z nich przypisywany jest najwyższy prestiż.Opisane w tej książce badanie (przeprowadzone w ramach pracy doktorskiej autorki) miało na celu uzupełnienie dotychczasowej refleksji nad prestiżem o perspektywę indywidualną. Projekt badawczy, łączący ilościowe i jakościowe techniki zbierania danych, pozwolił na przeanalizowane w jaki sposób prestiż zawodowy jest odczuwany i przeżywany przez osoby należące do wysoko prestiżowych grup zawodowych. Na podstawie zebranych danych zaproponowana została definicja prestiżu zawodowego oparta na trzech binarnych opozycjach: prestiż zewnętrzny / prestiż wewnętrzny, prestiż zawodu / prestiż osoby, prestiż funkcjonalny / prestiż niefunkcjonalny.W badaniu uwzględniona została perspektywa płci kulturowej jako ważnego czynnika wpływającego na całokształt funkcjonowania jednostek na rynku pracy.Olga Anna Czeranowska - socjolożka, absolwentka Międzywydziałowych Środowiskowych Studiów Doktoranckich przy Wydziale Historycznym Uniwersytetu Warszawskiego. Obroniła pracę doktorską dotyczącą prestiżu zawodowego w perspektywie indywidualnej. Jej zainteresowania badawcze obejmują socjologię pracy, badania nad migracjami i mobilnością, gender studies oraz metodologię badań ilościowych. Od 2020 roku pracuje na Uniwersytecie SWPS w Warszawie.
Dominika Uczkiewicz
Wobec niemieckiej agresji na Polskę oraz bezprecedensowej skali prześladowań ludności cywilnej już od pierwszych miesięcy wojny rząd polski na uchodźstwie mierzył się z pytaniem o możliwe sposoby pociągnięcia zbrodniarzy nazistowskich do odpowiedzialności karnej. Angażując polskich prawników przebywających na emigracji, rozpoczęto opracowywanie i popularyzację koncepcji skutecznego karania przestępców wojennych. Jak pokazuje Dominika Uczkiewicz, koncepcje i starania rządu polskiego wyróżniały się na tle zachowawczego stanowiska Stanów Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii. Polski projekt rozliczenia zbrodni nazistowskich zakładał pociągnięcie sprawców naruszeń prawa międzynarodowego do odpowiedzialności osobistej, stworzenie efektywnego wymiaru sprawiedliwości oraz rozwój międzynarodowej współpracy państw alianckich na płaszczyźnie prawnej i politycznej. Autorka wykazuje, że problem ścigania i karania zbrodniarzy wojennych należał do priorytetów polityki rządu polskiego na emigracji. Zasadniczy wpływ na jej kształt miały zarówno uwarunkowania polityki międzynarodowej, jak i oczekiwania społeczeństwa polskiego domagającego się surowego rozliczenia sprawców zbrodni. Wskazuje także, że za sprawą współpracy z rządem londyńskim protagonistów nauki prawa narodów na uniwersytetach II RP, m.in. Wacława Komarnickiego czy Stefana Glasera, założenia polskiej doktryny ukarania zbrodniarzy wojennych stanowiły krytyczne rozwinięcie wybranych aspektów debaty nad rozwojem prawa karnego międzynarodowego z lat 1919-1939. Dominika Uczkiewicz - absolwentka prawa i doktor nauk humanistycznych w dyscyplinie historia. Jej zainteresowania badawcze obejmują rozliczenia zbrodni wojennych, historię prawa, międzynarodowe prawo karne i sprawiedliwość tranzycyjną. Obecnie pracuje jako adiunktka w Ośrodku Badań nad Totalitaryzmami Instytutu Pileckiego.
Problemowe picie alkoholu przez młode kobiety
Małgorzata Dragan
W książce zaprezentowano badania wskazujące na znaczenie niektórych czynników ryzyka picia problemowego młodych kobiet. Autorka dowodzi, że są nimi niekorzystne doświadczenia w dzieciństwie i związane z nimi ogólne trudności w regulacji emocji. Kluczowym czynnikiem ryzyka picia problemowego - w przypadku osób z trudnościami w regulacji emocji - jest zbiór specyficznych przekonań na temat skuteczności alkoholu w radzeniu sobie z negatywnymi stanami emocjonalnymi. Zmienne te wyznaczają specyficzną ,,ścieżkę etiologiczną" picia problemowego kobiet. Monografia skierowana jest do szerokiego grona osób zainteresowanych psychologią kliniczną i psychopatologią, szczególnie zaś problematyką uwarunkowań problemów alkoholowych, oraz następstw obciążających doświadczeń życiowych i samoregulacji emocji. Małgorzata Dragan - doktor, adiunkt w Katedrze Psychologii Klinicznej Dziecka i Rodziny na Wydziale Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego. Członek-założyciel Polskiego Towarzystwa Badań nad Stresem Traumatycznym. Opublikowała wiele prac naukowych, głównie z zakresu psychologii klinicznej (przede wszystkim psychotraumatologii) i psychometrii. Laureatka nagród za aktywność naukową i stypendiów, m.in. przyznanych przez Fundację na rzecz Nauki Polskiej oraz Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego.
Problemy ochrony praw człowieka w Afryce
Grażyna Michałowska
Za jedno z największych osiągnięć społecznych drugiej połowy XX wieku uznać można instytucjonalizację systemu ochrony praw człowieka i nadanie im wyróżnionej roli w stosunkach międzynarodowych. W Polsce stan badań nad prawami człowieka w krajach pozaeuropejskich prezentuje się dość skromnie ze względu na kłopoty z dostępem do materiałów źródłowych, egzotykę niektórych zjawisk i związane z nią ryzyko niewłaściwego rozpoznania istoty problemów. Książka ta jest unikatową, pionierską pracą w tej dziedzinie. Omówiono w niej całościowo funkcjonowanie praw człowieka w Afryce, odnosząc się do najważniejszych ich aspektów: od standardów wypracowanych w ramach ONZ i Unii Afrykańskiej, do dyskusji oryginalnych rozwiązań sądownictwa afrykańskiego. Sporo uwagi poświęca Autorka sytuacji kobiet na kontynencie. Grażyna Michałowska przedstawia w klarowny i uporządkowany sposób poszczególne zagadnienia w układzie problemowym, ujmując kontynent całościowo, ale nie ignorując jego wewnętrznego zróżnicowania. Analiza stanu przestrzegania praw człowieka w Afryce uwzględnia specyficzną perspektywę kulturową, bez której nie sposób pojąć procesów zachodzących w tej dziedzinie. Dzięki rozważaniom zawartym w tej książce łatwiej zrozumieć trudne i budzące protest obrońców praw człowieka afrykańskie praktyki dotyczące kary śmierci, stosowania kar cielesnych czy stosunku do kobiet. Wielkim jej atutem są bogate i aktualne materiały źródłowe.
Procesy grupowe. Perspektywa socjologiczna
Joanna Heidtman, Kinga Wysieńska
W tomie opisane zostały teorie wyjaśniające procesy różnicowania władzy, statusu i prestiżu w sieciach i grupach społecznych, a także procesy związane z dylematami kooperacji i wyzwaniami dla współpracy w grupach. Miarą rozwoju omawianych teorii jest to, jak bardzo zmieniały się w czasie. Zarówno teoria stanów oczekiwań, jak też teoria władzy i zależności, a także inne teorie, o których tu mowa, w pierwotnej wersji dotyczyły jedynie stosunkowo prostych problemów. Obecnie obejmują swoim zakresem wiele rozbudowanych modeli opisujących i wyjaśniających najprzeróżniejsze problemy badawcze. Książka przynosi najnowszą wiedzę z zakresu teorii procesów grupowych. Może być bardzo przydatna w nauczaniu metodologii badań eksperymentalnych w psychologii i socjologii. Autorzy: Joseph Berger - Stanford University Vincent Buskens - Universiteit Utrecht Coye Cheshire - University of California, Berkeley Karen S. Cook - Stanford University Lisa M. Dilks - West Virginia University Martha Foschi - University of British Columbia Alexandra Gerbasi - California State University Northridge Joanna Heidtman Zbigniew Karpiński - Instytut Filozofii i Socjologii PAN Barry Markovsky - University of South Carolina Barbara F. Meeker - University of Maryland Arnout van de Rijt - Stony Brook University Jane Sell - Texas A&M University Robert K. Shelly - Ohio University Brent Simpson - University of South Carolina David G. Wagner - University at Albany, State University of New York Murray Webster Jr. - University of North Carolina, Charlotte Kinga Wysieńska - Instytut Filozofii i Socjologii PAN
Procesy rozwojowe rolnictwa ekologicznego i ich ekonomiczno-społeczne uwarunkowania
Władysława Łuczka
Konstrukcja opracowania, zakres problemowy, wnikliwość zawartych analiz i przejrzystość przytoczonych i omówionych wyników badań, w tym własnych, sprawiają, że opracowanie stanowi kompendium wiedzy na temat rolnictwa ekologicznego w wymiarze globalnym, europejskim i krajowym. dr hab. Katarzyna Brodzińska Rozważania prowadzone w pracy wpisują się w jeden z aktualnych i budzący szerokie zainteresowanie nurt dyskusji nad kształtem, rolą i znaczeniem rolnictwa ekologicznego we współczesnym rozwoju społeczno-gospodarczym państw i regionów świata w kontekście niekorzystnych zjawisk i pilnych potrzeb środowiskowych. dr hab. Dorota Komorowska
Prognozowanie i symulacja międzynarodowa
Mirosław Sułek
Książka jest pierwszym w Polsce zaawansowanym podręcznikiem do przedmiotu ,,Prognozowanie i symulacje międzynarodowe". Stosunki międzynarodowe mogą być ujmowane ogólnie i sektorowo. Autor opowiedział się za podejściem syntetycznym. Przychylił się tym samym do znanej tezy Raymonda Arona, według której najważniejszą cechą każdego systemu międzynarodowego jest układ sił. Od pewnego czasu znaczenie analiz stosunków międzynarodowych w kategoriach stosunków sił znowu rośnie. Przytoczone metody pomiaru potęgi jednostek politycznych służą modelowaniu różnorodnych układów stosunków międzynarodowych. Głównym adresatem książki są studenci stosunków międzynarodowych, ale może się ona okazać przydatna dla studentów i wykładowców innych kierunków, zwłaszcza politologii, ekonomii i nauk wojskowych. Mirosław Sułek (ur. 1952) - profesor UW, dr hab., ekonomista, prakseolog, analityk studiów strategicznych. Wiceprezes Towarzystwa Naukowego Prakseologii. Jest autorem podręczników akademickich Etyka jako filozofia dobrego działania zawodowego (wspólnie z Januszem Świniarskim, 2001) oraz Metody i techniki badań stosunków międzynarodowych (2004). Zainteresowania naukowe autora obejmują zagadnienia znajdujące się na styku nauk ekonomicznych, politycznych i wojskowych. Specjalizuje się w metodach analizy i pomiaru potęgi państw. W Podstawach potęgonomii i potęgometrii (2001) przedstawił własną metodę pomiaru potęgi państw oraz sposoby wykorzystania uzyskanych miar w opisie i analizie stosunków międzynarodowych. W 2008 r. opublikował książkę Programowanie gospodarczo-obronne. Od 2002 r. pracuje w Instytucie Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego w Zakładzie Studiów Strategicznych.
Katarzyna Odyniec
Książka Pani Katarzyny Odyniec stanowi interesujące studium teoretyczno-empiryczne z zakresu pedagogiki społecznej. (...) Przyjęta koncepcja ,,wielkiej instytucji edukacyjnej" pozwala zmieścić w jednym obrazie zjawiska wiele porządków analitycznych: historycznych, tożsamościowych, aktywizacyjnych, obywatelskich czy biograficznych. (...) Niezależnie od niezaprzeczalnych walorów naukowych książka jest prawdziwie fascynującą opowieścią o ludziach, miejscach, fenomenach społecznych i kulturowych, (...) które mogą posłużyć jako nawigacja w realnej podróży po Podlasiu. Jest to znakomity pedagogiczny reportaż ze świata lokalnego i regionalnego. dr hab. Bohdan Skrzypczak Kategoria środowiska lokalnego jest rozumiana przez Autorkę bardzo szeroko: zarówno w kontekście klasycznej koncepcji małej ojczyzny (Stanisław Ossowski), jak i w świetle współczesnych edukacyjnych stanowisk - ,,miejsca wspólnego dla szeregu grup społecznych". Tym, co łączy obydwie perspektywy, jest rozumienie środowiska jako źródła różnych wpływów (m.in. społecznych, kulturowych, naturalnych), jako zbioru różnych podmiotów, instytucji społecznych i zachowań zbiorowych kształtujących egzystencję codzienną individuum. prof. Andrzej Radziewicz-Winnicki, em. prof. UŚ i UZ
Agata Stasik
Książka stanowi wnikliwe studium polskich współczesnych procesów transformacyjnych, uwzgledniające szereg uwarunkowań regulacyjnych, ekonomicznych i infrastrukturalnych. Wskazuje znaczenie innowacji socjotechnicznych, związanych z nimi szans i ograniczeń. (...) Jest to interesująca i potrzebna pozycja dla osób pracujących w obszarze transformacji energetycznej: decydentom i aktorom centralnym pozwoli nie tylko lepiej zrozumieć procesy toczące się lokalnie, lecz także szerzej spojrzeć na role związane z przywództwem i ich koordynacją, aktorom lokalnych procesów zaś -uchwycić perspektywę wielopoziomową i zobaczyć własne wysiłki w kontekście szerszych przemian społeczno-technologicznych. dr hab. Aleksandra Wagner, prof. UJ W polskiej literaturze dotyczącej transformacji energetycznej brakuje pozycji przeglądowej napisanej z taką swadą i realizującej konsekwentnie zadeklarowany na wstępie postulat transdyscyplinarności. Książka zawiera ogromny ładunek wiedzy na temat transformacji energetycznej. Autorka znakomicie się zna na tym temacie. Kompetentnie opisała powstawanie zrębów nowych instytucji (w szerokim socjologicznym rozumieniu) tworzących transformację energetyczną i świetnie zarysowała jej uwarunkowania. Widać też ogromną pasję i poczucie odpowiedzialności naukowczyni za kształt rzeczywistości społecznej. dr hab. Renata Włoch, prof. UW
Przełom antypozytywistyczny w polskiej socjologii
Jakub Bazyli Motrenko
Jakub Motrenko pokazuje, na czym może polegać metanaukowa zmiana w naukach społecznych. Opisuje, jak rodzi się, rozwija, broni, a w końcu obumiera paradygmat i jak w łonie obumierającego paradygmatu rodzi się nowy program badawczy. Przedstawia historię kręgu myślowego Stefana Nowaka, jego uczniów i współpracowników, którzy dokonali rewolucji teoretycznej w polskiej socjologii w latach 70. i 80. XX w. - odrzucili ankietowy model socjologii i stworzyli nowy styl myślowy. Przełom antypozytywistyczny był wynikiem kryzysu epistemologicznego socjologii scjentystycznej, adaptacji nowych nurtów myślowych pochodzących z Zachodu i doświadczenia ruchu społecznego Solidarność. Młodzi badacze zidentyfikowali kryzys, odkryli jego przyczyny, sformułowali nowy program badawczy i napisali na nowo historię tradycji, w której byli zanurzeni. Książka jest istotnym przyczynkiem do historii polskiej socjologii, przykładem solidnej socjologii nauki. Łączy walory historii nauki z analiza? teoretyczna?, wystrzegaja?c sie? łatwych redukcjonizmów i prostych wyjas´nien´. Pozwala postawić wiele waz˙nych pytan´ teoretycznych i empirycznych (...), ale stanowi też wkład do debaty mie?dzy róz˙nymi doktrynami w filozofii nauki. (...) W swojej pracy Jakub Motrenko piele?gnuje najlepsze tradycje warszawskiej socjologii. dr hab. Michał Kaczmarczyk, prof. ucz. Książka zaświadcza o talencie analitycznym autora, dokumentuje jego erudycję, znajomość rzeczy oraz wysoką kulturę teoretyczną i metodologiczną. (...) Ukazuje frapującą historię intelektualną Zakładu Metodologii w Instytucie Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego. (...) Od strony ,,substancjalnej" jest to jedna z ważniejszych kart polskiej socjologii, z istotnym odniesieniem do socjologicznego mainstreamu, debat wokół teorii i metodologii. prof. dr hab. Aleksander Manterys
Mirosława Marody, Anna Giza-Poleszczuk
Książka wyróżniona Nagrodą im. Jana Długosza 2005 na 9. Krajowych Targach Książki w Krakowie Żyjemy w czasach przyspieszonych przemian - społecznych, ekonomicznych i politycznych - które przeobrażają obecnie większość społeczeństw i większość obszarów ludzkiego życia. Z dnia na dzień, zmieniają się nie tylko zasady ustrojowe w poszczególnych krajach, lecz także na naszych oczach głębokim przekształceniom ulegają również sposoby pracy, formy rodziny, sposoby uczestniczenia w życiu politycznym, komunikowania się i odnoszenia do siebie, stanowiące niewzruszony, wydawałoby się, fundament życia społecznego. Tempo zmian i ich splątane mechanizmy, utrudniają ludziom samo rozpoznanie tego, co właściwie się z nimi dzieje. Ten stan konfuzji poznawczej obejmuje również socjologów. Część badaczy pisze o kryzysie społeczeństwa lub wręcz jego rozpadzie, inni w sposób równie stanowczy ogłaszają narodziny nowej formy życia społecznego - społeczeństwa ponowoczesnego, jeszcze inni od lat głoszą kryzys socjologii, która rozproszona między cząstkowe badania, nie jest w stanie wytworzyć żadnego ogólniejszego obrazu ani współczesnej rzeczywistości, ani zmiany społecznej jako takiej. Przedmiotem tej książki są przemiany więzi społecznej, tego najbardziej podstawowego pojęcia socjologii. Usiłuje ona odpowiedzieć na pytanie, jak powstają więzi, w jaki sposób ulegają rozbiciu i jak na nowo są zawiązywane. Traktujemy ją jako wstęp do rozważań nad tym, co nas wszystkich obecnie dotyka - niezależnie od tego, w jakich specyficznych warunkach żyjemy - nad przebiegiem i skutkami globalnej zmiany społecznej. Stanowi zarazem zaproszenie do dyskusji nad podstawami myślenia socjologicznego.
Przemoc ze strony najbliższych w doświadczeniach życiowych uchodźczyń
Witold Klaus
Książka Witolda Klausa jest niezwykle interesującą próbą przedstawienia problemu przemocy domowej wobec kobiet z perspektywy multikulturowej. Próbą zdecydowanie udaną. Książka zawiera nie tylko opis problemu, lecz także jego uwarunkowań i konsekwencji. Autor wykazuje również jak skomplikowanym zagadnieniem jest stworzenie systemu skutecznej reakcji społecznej, gdy mamy do czynienia z problemami silnie związanymi ze zróżnicowaniem kulturowym. (...) Szczególną wartością książki jest wnikliwa analiza zagadnienia przemocy wobec migrantek przeprowadzona na podstawie niezwykle bogatej literatury dotyczącej badań zagranicznych przeprowadzanych w krajach, w których populacja migrantów jest od dawna bardzo liczna. Prezentacja materiału badawczego poprzedzona jest pogłębioną analizą zagadnienia przemocy wobec kobiet w jej wielu aspektach (uwarunkowania, przejawy, reakcja społeczna). Dzięki temu podstawowy problem badawczy zyskuje niezbędną perspektywę. Z recenzji dr hab. Anny Kossowskiej Książka jest opracowaniem bardzo ważnym i cennym. Decyduje o tym zarówno aktualność tematu, jak i wartość naukowa tekstu zawierającego pogłębioną analizę prawnych oraz kryminologicznych aspektów zagadnienia. Na szczególne podkreślenie zasługuje logiczna struktura pracy oraz waga wyników przeprowadzonych przez Autora innowacyjnych badań empirycznych, a także trafne wnioski, zmierzające do stworzenia skutecznego systemu ochrony i wsparcia migrantek, doświadczających przemocy ze względu na płeć. Opracowanie (...) ma więc duże walory zarówno teoretyczne, jak i praktyczne. Jest też interesująco napisane, tak że może stać się znakomitą lekturą również dla osób interesujących się problematyką multikulturowości spoza grona specjalistów. (...) Przedstawienie metodologii badań (...) oceniam bardzo wysoko: mało, że nie budzi żadnych zastrzeżeń, to nawet - moim zdaniem - może służyć jako wzór dla innych Autorów. Z recenzji prof. dr hab. Eleonory Zielińskiej Witold Klaus - doktor nauk prawnych, adiunkt w Instytucie Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk oraz w Ośrodku Badań nad Migracjami Uniwersytetu Warszawskiego, prezes Stowarzyszenia Interwencji Prawnej, sekretarz Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Kryminologicznego im. prof. Stanisława Batawii, stypendysta Max Planck Society for the Advancement of Science oraz rządu USA, laureat II Nagrody w XLIV Ogólnopolskim Konkursie ,,Państwa i Prawa" na najlepsze prace habilitacyjne i doktorskie z dziedziny nauk prawnych w 2009 r., autor wielu prac z zakresu kryminologii, polityki kryminalnej, wiktymologii, praw człowieka, migracji i uchodźstwa.
Przeskalowanie urban governance
Kamila Glinka
Autor skoncentrował swoją uwagę na relacjach między aktywnością administracji samorządowej, widzianej w perspektywie submiejskiej, metropolitalnej/aglomeracyjnej, państwowej i transnarodowej, a procesami urban governance z udziałem mieszkańców. (...) Interesująca jest twórcza próba nawiązania do koncepcji przeskalowania państwa Neila Brennera w odniesieniu do aktywności miejskiej administracji samorządowej polskich miast wojewódzkich (...). Walorem pracy jest przedstawienie ,,pozamiejskiej" interpretacji mechanizmów zaangażowania mieszkańców w lokalny proces decyzyjny w kontekście zadania wzmocnienia pozycji wspólnot samorządowych w strukturze państwa. (...) Jest to opracowanie dojrzałe metodologicznie i ważne w zakresie poczynionych ustaleń badawczych. prof. dr hab. Grzegorz Rydlewski, Uniwersytet Warszawski W dorobku piśmienniczym polskiej politologii jest niewiele prac podejmujących problematykę przeskalowania urban governance (...). Ksiażkę Kamila Glinki należy więc przyjąć z zainteresowaniem, tym bardziej że sposób konceptualizacji poszczególnych zagadnień jest nowoczesny i oparty na właściwych założeniach metodologicznych. Publikacja wpisuje się w coraz częściej podnoszone ostatnio postulaty upolitycznienia miast i próby odpowiedzi na pytania o miejsce miast we współczesnej przestrzeni politycznej. Książka może zainteresować zarówno badaczy (teoretyków), jak i praktyków. Szczególnie przydatna może być dla samorządowców, polityków miejskich, przedstawicieli organizacji trzeciego sektora, urzędników zaangażowanych w codzienne działania związane z przeskalowaniem, podejmujących wysiłek programowania i wdrażania polityk sektorowych. prof. dr. hab. Wojciech Sokół, Uniwersytet im. Marii Curie-Skłodowskiej
Przesłanki dopuszczalności wykonywania jurysdykcji przez Międzynarodowy Trybunał Karny
Karolina Wierczyńska
Prezentowana monografia dotyczy przesłanek dopuszczalności wykonywania jurysdykcji przez Międzynarodowy Trybunał Karny, czyli określonych w obowiązujących przepisach warunków, od których uzależniona jest możliwość prowadzenia sprawy przed tym Trybunałem. Szczegółowej analizie poddano przesłanki wymienione w art. 17 Statutu MTK: - brak działania państwa, - brak woli, - niezdolność do prowadzenia postępowania, - wystarczającą wagę sprawy oraz - zakaz ne bis in idem. Opracowanie wypełnia lukę w polskim piśmiennictwie oraz weryfikuje tezy postawione przez autorów zagranicznych. W żadnej z pozycji literatury zagranicznej czy polskiej nie przedstawiono pełnego standardu zachowania państwa w odniesieniu do postępowań przed MTK. W tym zakresie niniejsza monografia stanowi wkład do dyskusji nad międzynarodowym prawem karnym. dr Karolina Wierczyńska - adiunkt w Instytucie Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk, sekretarz redakcji periodyku Polish Yearbook of International Law. Jej zainteresowania naukowe oscylują wokół szeroko pojmowanego międzynarodowego prawa karnego, a także praw człowieka i odpowiedzialności międzynarodowej państwa i jednostki.
Przestępczość cudzoziemców. Aspekty prawne, kryminologiczne i praktyczne
Witold Klaus, Katarzyna Laskowska, Irena Rzeplińska
W dobie globalizacji, transmisji kulturowej i ruchów migracyjnych analizowanie wzajemnych interakcji zjawisk społecznych jest nie tylko uzasadnione, ale i konieczne. W kontekście intensywnych zmian zachodzących w poszczególnych społeczeństwach, w tym również w Polsce, pytanie o to - czy i na ile pojawienie się w ostatnich latach w naszym kraju coraz większej liczby cudzoziemców może wpływać na zwiększenie ich udziału w zjawisku przestępczości - jest słuszne i usprawiedliwione. [...] Opracowania zawarte w tej monografii bazowały w dużej mierze na wynikach badań empirycznych, które przeprowadzone zostały zgodnie z regułami poprawności metodologicznej. Wykorzystano w nich zróżnicowane techniki badawcze, dzięki czemu uzyskano bardzo ciekawe dane. Otrzymane wyniki, co należy wyraźnie podkreślić, nie tylko wzbogacają wiedzę naukową o zjawisku przestępczości cudzoziemców w Polsce, lecz także obalają wiele stereotypów na jego temat. z recenzji prof. dr hab. Janiny Błachut Publikacja [...] stanowi pierwsze po 1989 roku monograficzne opracowanie kompleksowo poświęcone przestępczości cudzoziemców w Polsce. [...] Istotne jest, że z kryminologicznego punktu widzenia podjęto zarówno zagadnienia fenomenu przestępczości cudzoziemców i jej uwarunkowań, ale co ważniejsze, sporą część poświęcono także często pomijanym zagadnieniom przeciwdziałania przestępczości cudzoziemców, bazującego m.in. na systemowych rozwiązaniach międzynarodowych i europejskich. [...] Warto podkreślić, że zaprezentowane w monografii wyniki rozległych, wielopłaszczyznowych badań nad przestępczością cudzoziemców mają w skali kraju charakter unikatowy. z recenzji prof. dr. hab. Emila Walentego Pływaczewskiego W tomie publikują: Konrad Buczkowski, Piotr Chlebowicz, Wojciech Filipkowski, Paweł Golonka, Katarzyna Gracz, Katarzyna Laskowska, Barbara Namysłowska-Gabrysiak, Witold Klaus, Katarzyna Laskowska, Zbigniew Lasocik, Małgorzata Makarska, Agnieszka Martynowicz, Magdalena Perkowska, Katarzyna Płończyk, Irena Rzeplińska, Monika Szulecka, Justyna Włodarczyk-Madejska, Dagmara Woźniakowska-Fajst, Mieczysława Zdanowicz, Agnieszka Zogata-Kusz.
Przestrzeń publiczna a przemiany miasta
Małgorzata Dymnicka
Przestrzeń publiczna, której rodowód sięga czasów starożytności, należy do tych obszarów miejskiej struktury, o których można powiedzieć, że pozwalają na doświadczanie obecności Innych. Dzięki takich cechom, jak otwartość, dostępność, czytelność, można się w niej znaleźć z osobistym bagażem biografii, niebędącym przeszkodą dla pozostałych jej użytkowników. W ostatnich latach sporo miejsca w dyskursie publicznym zajmuje kwestia zaniku, upadku, ale też odrodzenia przestrzeni publicznej. Dynamika kapitalizmu i związana z nim globalizacja, zawrotne tempo przemian w dziedzinie technologii informacyjnej i komunikacji powodują, że dawny porządek oparty na sztywnych podziałach prywatne-publiczne traci powoli na znaczeniu. Odrzucając dwa skrajne stanowiska: z jednej strony apokaliptyczną wizję upadku przestrzeni publicznej, z drugiej zaś - bezkrytyczne jej odrodzenie, w książce podjęto próbę pokazania, że każda z tych perspektyw rodzi różne konceptualizacje, transformacje i rekonstrukcje o charakterze przestrzennym, społecznym i kulturowym, wpisując się w szerszy projekt kształtowania współczesnych tożsamości miasta. Autorka napisała pracę interesującą i ważną w dyskusji o przestrzeni publicznej w miastach. Praca ma nie tylko walory poznawcze, ale także walor praktyczny, wskazując na wagę tej problematyki istotną z punktu widzenia jakości życia w miastach. Praca powinna zainteresować architektów, urbanistów, socjologów, kulturoznawców, a także działaczy samorządowych współdecydujących o rzeczywistości polskich miast. Prof. dr hab. Bohdan Jałowiecki Autorka poddaje krytyce stereotypy myślowe charakteryzujące widzenie miasta i gospodarowanie nim na dwa sposoby: pierwszy to wykreowana struktura przestrzenna zapewniająca wspólnotowość i ,,urządzająca" życie mieszkańcom, drugi to wybiórcza, reaktywna polityka urbanistyczna i społeczna w coraz bardziej utowarowionej przestrzeni, usprawiedliwiająca bezradność wobec procesów przemian miasta spychających na margines przestrzenie publiczne. Prof. dr hab. inż. arch. Andrzej Baranowski Małgorzata Dymnicka - socjolog, adiunkt w Katedrze Urbanistyki i Planowania Regionalnego Wydziału Architektury Politechniki Gdańskiej. Współredaktorka książek: Tożsamość miejsca i ludzi. Gdańszczanie i ich miasto w perspektywie historyczno-socjologicznej (2003); Współczesne miasta. Szkice socjologiczne (2009); tomu LX/2-3 Przeglądu Socjologicznego (2011) oraz autorka kilkudziesięciu artykułów poświęconych problematyce miejskiej.
Przezwyciężanie nieśmiałości u dzieci
Małgorzata Zabłocka
Małgorzata Zabłocka prezentuje autorski program wspomagania rozwoju psychospołecznego dzieci nieśmiałych oraz wyniki badania jego skuteczności. Program ten adresowany jest do dzieci w wieku 10-12 lat. Jego podstawę stanowi poznawcze podejście do rozwoju i zmiany rozwojowej. Opiera się na założeniu, że przyczyny nieśmiałości tkwią zazwyczaj w specyficznym ukształtowaniu struktur poznawczych, co oznacza, że u podstaw nieśmiałości leżą niewłaściwe nawyki myślenia o sobie, o innych, o zadaniach. Pokonywanie nieśmiałości jest możliwe dzięki stworzeniu dzieciom nieśmiałym warunków umożliwiających nabywanie odmiennych od dotychczasowych doświadczeń. Autorka przedstawia teoretyczne podstawy programu, cele i sposoby ich osiągania, wykorzystywane w trakcie zajęć metody pracy, scenariusze zajęć, jak również wskazówki metodyczne dla realizatorów programu. Książkę adresuje do pedagogów, socjoterapeutów, nauczycieli i wychowawców poszukujących sposobów pracy z tymi właśnie dziećmi.