Видавець: Wydawnictwo Naukowe Scholar
Polsko-niemieckie miejsca pamięci Tom 3
Robert Traba, Hans Henning Hahn
Stu trzydziestu autorów, cztery tomy w języku polskim i pięć w języku niemieckim. Redaktorzy i autorzy projektu Polsko-niemieckie miejsca pamięci | Deutsch-polnische Erinnerungsorte prezentują nowe spojrzenie na historię wzajemnych polsko-niemieckich oddziaływań. Miejsca pamięci (lieux de mémoire) to nie tylko miejsca w sensie topograficznym, lecz także historyczne fenomeny, które warunkują i odzwierciedlają procesy tworzenia się tożsamości zbiorowych. Miejscami pamięci mogą być między innymi osoby, wydarzenia i artefakty. Zastosowane w projekcie po raz pierwszy bilateralne podejście do analizy miejsc pamięci dekonstruuje narodowe wyobrażenia o przeszłości i otwiera nowe perspektywy porównawcze. Wszystkie tomy projektu Polsko-niemieckie miejsca pamięci orientują się podług bodaj najbardziej uniwersalnej definicji kultury Maksa Webera: ,,Z punktu widzenia człowieka >>kultura
Polsko-niemieckie miejsca pamięci Tom 4
Robert Traba, Hans Henning Hahn
Teksty zamieszczone w czwartym tomie Polsko-niemieckich miejsc pamięci to zaproszenie za kulisy projektu. Prezentujemy w nim teoretyczne i metodologiczne założenia całego przedsięwzięcia. Na pytanie, jak powstają kultury pamięci i za pomocą jakich instrumentów można je analizować, tom daje nie jedną, lecz wiele uzupełniających się odpowiedzi. Zebrane w nim artykuły dotyczą różnych aspektów badań nad pamięcią i wpływu poszczególnych dyscyplin na powstawanie tożsamości zbiorowych oraz proponują krytyczną konfrontację z przesłankami projektu Polsko-niemieckie miejsca pamięci | Deutsch-Polnische Erinnerungsorte. Im ciemniejsze są wizje przyszłości, tym większe zainteresowanie pamięcią. Czwarty tom Polsko-niemieckich miejsc pamięci czyni przedmiotem refleksji właśnie tę fascynację pamięcią zbiorową, która trwa od trzech dziesięcioleci i, jak wszystko wskazuje, nie mija. Zebrane tu artykuły stawiają pytania o nosicieli zbiorowej pamięci, o granice w badaniu miejsc pamięci, o złożone stosunki zapamiętywania i zapominania, o podejścia różnych dyscyplin humanistycznych do zjawiska pamięci zbiorowej. Jak wszystkie badania historyczne, badania nad pamięcią potrzebują krytyki źródeł, krytyki metod i krytyki otrzymanych wyników. Niniejszy tom odpowiada na tę potrzebę. prof. dr hab. Krzysztof Pomian W tomie publikują: Martin Aust, Moritz Csáky, Heinz Duchhardt, Étienne François, Maciej Górny, Christian Gudehus, Hans Henning Hahn, Heidi Hein-Kircher, Jerzy Jedlicki, Violetta Julkowska, Urte Kocka, Kornelia Kończal, Georg Kreis, Andreas Lawaty, MIchael G. Müller, Hubert Orłowski, Rüdiger Ritter, Peter Steinbach, Beate Störtkuhl, Izabela Surynt, Robert Traba, Joanna Wawrzyniak, Tobias Weger, Harald Welzer, Anna Zalewska.
Porządek międzynarodowy. Perspektywa ontologiczna
Roman Kuźniar
Bohaterem tej książki jest porządek międzynarodowy. Nie jakiś wybrany, westfalski, wersalski, zimnowojenny czy liberalny, jak się nazywa kolejne porządki w historii lub politologii, lecz także w języku polityczno-publicystycznym. To jest rzecz o pierwszym w dziejach porządku międzynarodowym, który niezauważenie pojawił się bezpośrednio po I wojnie światowej i nadal trwa. Tytułowa perspektywa ontologiczna oznacza, że w książce podjęto próbę wyjaśnienia jego istoty, łącznie z genezą, strukturą oraz procesem i logiką rozwoju. Jest to propozycja rewizjonistyczna w stosunku do zadomowionych w literaturze przedmiotu ujęć ,,bohatera" książki. Ale też, co jest nieśmiałą nadzieją Autora, może skłaniać do ukierunkowanej analizy empirycznej oraz szerszej refleksji teoretycznej służącej poznaniu stosunków międzynarodowych jako jednej ze sfer rzeczywistości oraz przedmiotu badań. *** Dokonana w recenzowanym tekście synteza jest na najwyższym poziomie oraz w znakomity sposób łączy ogromną erudycję i wszechstronne doświadczenia jej Autora. A dla czytelników będzie stanowić i kompendium wiedzy, i skuteczną inspirację do samodzielnych badań i analiz. z recenzji Profesora Wojciecha Kosteckiego Roman Kuźniar - profesor dr hab., kierownik Katedry Studiów Strategicznych i Bezpieczeństwa Międzynarodowego Wydziału Nauk Politycznych i Studiów Międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego. Były dyrektor departamentu analityczno-planistycznego w Ministerstwie Spraw Zagranicznych oraz Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych. Autor wielu publikacji z zakresu historii najnowszej stosunków międzynarodowych, bezpieczeństwa międzynarodowego, ochrony praw człowieka, polityki zagranicznej RP, m.in.: Prawa człowieka. Prawo - instytucje - stosunki międzynarodowe (wyd. III, dodruk 2006), Polityka i siła. Studia strategiczne - zarys problematyki (2005; wyd. II 2006), Pozimnowojenne dwudziestolecie 1989-2010. Stosunki międzynarodowe na przełomie XX i XXI wieku (2011), Polityka zagraniczna III Rzeczypospolitej (2012), My, Europa (2013), Europa w porządku międzynarodowym (2016); współredaktor i współautor: Bezpieczeństwo międzynarodowe czasu przemian (wraz z Z. Lachowskim, wyd. pol. 2003, ang. 2004), Kryzys 2008 a pozycja międzynarodowa Zachodu (2011), Bezpieczeństwo międzynarodowe (wraz z B. Balcerowiczem i in., 2012), współautor Wojny Zachodu. Interwencje zbrojne państw zachodnich po zimnej wojnie (M. Madej red., 2017), Jestem obywatelem Unii Europejskiej (2019). Od 1995 r. redaktor naczelny Rocznika Strategicznego. W latach 2010-2015 doradca Prezydenta RP ds. międzynarodowych.
Łukasz Leonkiewicz
Odrodzenie myśli teologicznej, które dokonało się w kręgu emigracji rosyjskiej w połowie XX w., sprawiło, że rosyjska - i prawosławna w ogóle - refleksja religijna zaczęła się rozwijać zgodnie z hasłem G. Fłorowskiego - ,,powrotu do Ojców Kościoła". Ten ruch w stronę ortodoksyjnej, bizantyjskiej myśli filozoficzno-teologicznej umożliwił prawosławnym myślicielom współczesną recepcję ich bizantyjskich źródeł i odnowienie dyskursu wschodniochrześcijańskiego w jego czystej formie. Wybitnymi reprezentantami tego nurtu są Siergiej Chorużyj i Władimir Bibichin. Pierwszy stworzył - i do dziś rozwija - koncepcję ,,antropologii synergicznej". Drugi, konsekwentnie wracając ,,do źródeł", uznał, że myślenie odzyska autentyczny kształt tylko wtedy, gdy do myśli współczesnej wróci starożytność. Łukasz Leonkiewicz - doktor filozofii, absolwent Instytutu Filozofii UW oraz Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie, filozof i teolog prawosławny. Od 2010 roku wykładowca w Prawosławnym Seminarium Duchownym, nauczyciel filozofii i etyki, od 2015 roku pracownik nieetatowy Instytutu Filozofii UW, diakon w cerkwi św. Jana Klimaka w Warszawie. Autor licznych artykułów i tłumaczeń w czasopismach naukowych i popularnych, dotyczących filozofii rosyjskiej i teologii prawosławnej. Tłumacz z języka rosyjskiego Imperium peryferii B. Kagarlickiego oraz albumu Ikony rosyjskie.
Pavel Kolář
Książka wydana wspólnie z Niemieckim Instytutem Historycznym w Warszawie Tajny referat Chruszczowa z 1956 roku zachwiał komunizmem w posadach. Późniejsze lata kojarzone są zwykle z powolnym upadkiem tej ideologii. Pavel Kolář przedstawia natomiast inną perspektywę: interpretuje destalinizację jako początek nowej epoki. Dowodzi, że utopijne wizje cechowały również komunizm doby poststalinizmu. Ich istotą nie było już jednak niepohamowane dążenie do idealnego ustroju społecznego, lecz stopniowa poprawa istniejącej sytuacji. Wychodząc poza historię komunizmu, książka opowiada o przekształceniach nowoczesnych ideologii i budowaniu nowego konsensusu władzy. Pavel Kolář, profesor historii Europy Wschodniej na Uniwersytecie w Konstancji. Zajmuje się współczesną historią europejską (przede wszystkim dziejami Niemiec i Europy Środkowo-Wschodniej). Specjalizuje się w historii dyktatur komunistycznych, dziejach historiografii, historii nacjonalizmu i historii przemocy. Ostatnio opublikował: Co byla normalizace? Studie o pozdním socialismu (Co to była normalizacja? Eseje o późnym socjalizmie, 2016, wraz z Michalem Pullmannem) oraz Soudruzi a jejich svět. Sociálně myšlenková tvářnost komunismu (Świat towarzyszy. Społeczno-ideowe oblicze komunizmu, 2019).
Potencjał nauki a innowacyjność regionów
Agnieszka Olechnicka
Czy regionalny potencjał nauki może efektywnie stymulować innowacyjny rozwój danego obszaru? Jakie warunki muszą być spełnione, by tak się działo? Jaką rolę we współpracy innowacyjnej odgrywa dystans przestrzenny między partnerami? Autorka stara się odpowiedzieć na tak stawiane pytania, odnosząc je do najważniejszych koncepcji teoretycznych oraz doświadczeń międzynarodowych. Znaczenie regionalnych i ponadregionalnych relacji dla innowacyjności regionów analizowane jest zarówno z punktu widzenia powiązań w ramach sektora naukowego, jak i z punktu widzenia powiązań między sektorem nauki a sektorem biznesu. W części empirycznej autorka weryfikuje stawiane hipotezy na przykładzie polskich regionów, korzystając z metod naukometrycznych. Praca (...) z jednej strony należy do tych, których opublikowanie jest oczekiwane przez naukowo zainteresowanych problemem, z drugiej zaś powinna pełnić rolę swoistego ,,wyrzutu sumienia" wśród pomijających w decyzjach politycznych i gospodarczych kwestie kreowania przyjaznego klimatu dla racjonalnej współpracy między nauką a gospodarką i tworzenia ładu instytucjonalnego sprzyjającego rozwojowi innowacji, ,,ciągnących" (...) w górę dany region czy gospodarkę i lokujących ją na dobrej pozycji konkurencyjnej. z recenzji prof. zw. dr hab. Ewy Okoń-Horodyńskiej
Potrzeba zmian w samorządzie terytorialnym
Cezary Trutkowski, Joanna Podgórska-Rykała
Fundacja Rozwoju Demokracji Lokalnej to organizacja, która od początku przywrócenia samorządu w Polsce wspiera szeroko pojęte procesy decentralizacji. Fundacja i ludzie z nią związani opublikowali wiele znaczących raportów, monografii naukowych i ekspertyz, które często stanowiły podstawę do dyskusji o kierunkach rozwoju samorządu w Polsce. [...] O wyjątkowym charakterze niniejszej publikacji decyduje zespół autorów: reprezentują oni różne dyscypliny i wszyscy mają ugruntowaną pozycję w środowisku naukowym i eksperckim zajmującym się władzą lokalną i regionalną. To uczeni, którzy przez cały okres funkcjonowania samorządu podejmowali problematykę władzy lokalnej w Polsce. Dla nich samorząd jest wielkim osiągnięciem ustrojowym Polski. Z recenzji dra hab. Arkadiusza Ptaka, prof. IRWiR PAN, Burmistrza Miasta i Gminy Pleszew Autorzy w sposób niezwykle merytoryczny, z uwzględnieniem naukowych metod badawczych, podeszli do problemu zmian w samorządzie terytorialnym. Śmiało można stwierdzić, iż wykazali się solidnością, sumiennością oraz rzetelnością warsztatu naukowego i badawczego, a także poprawnością metodologiczną przeprowadzonych analiz. Z recenzji dra hab. Grzegorza Krawca, prof. Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie Kryzys, w którym znalazła się samorządność terytorialna w Polsce, bez wątpienia wymaga działań. Potrzebne są zmiany, które odwrócą negatywne tendencje oraz wskrzeszą ład konstytucyjny w zakresie funkcjonowania samorządów terytorialnych - w tym rozwiązania i praktyki sprzyjające efektywnej decentralizacji władzy publicznej oraz funkcjonowaniu zasady pomocniczości. Ze Wstępu dra Cezarego Trutkowskiego Samorząd terytorialny jest koniecznym elementem struktury państwowej w zachodnioeuropejskim porządku publicznym. Europejskie wspólnoty terytorialne kierują się klasycznymi zasadami, które mówią, że wspólnoty samorządowe mają osobowość prawną, są właścicielami mienia komunalnego, dysponują odrębnymi od budżetu państwa własnymi budżetami, samodzielnie kreują własne władze, a ich działalność kontrolowana jest przez odpowiednie agendy rządowe wyłącznie pod kątem zgodności z prawem. [...] Zasady te są jednocześnie koniecznym instrumentarium, gwarantującym wspólnotom realną samodzielność [...] składają się na paradygmat ustrojowy, który w najbardziej ogólny sposób mówi, że [...] to, co ma wymiar lokalny (regionalny), zależy w zasadzie od decyzji podejmowanych lokalnie (regionalnie), a możliwość i zakres ingerencji centrum w lokalność (regionalność) jest limitowana prawem. Z rozdziału autorstwa Jerzego Stępnia Autorzy: Jerzy Bartkowski, Barbara Gąciarz, Grzegorz Gorzelak, Paweł Grzybowski, Hubert Izdebski, Tadeusz Markowski, Andrzej Piasecki, Marzanna Poniatowicz, Jacek Raciborski, Jerzy Regulski, Jerzy Stępień, Paweł Swianiewicz, Marek Szczepański, Anna Śliz, Cezary Trutkowski, Aldona Wiktorska-Święcka, Eugeniusz Wojciechowski, Krystian Ziemski
Potrzeby edukacyjne seniorów a uniwersytet trzeciego wieku
Piotr Sałustowicz, Barbara Goryńska-Bittner, Maciej Kokociński, Aleksandra...
Nasze spojrzenie na starość uległo daleko idącej zmianie, co można dobrze pokazać, odwołując się do koncepcji cyklów życia zaproponowanej przez Eriksona i jednocześnie dokonując pewnej jej rewizji. Nieodłącznym elementem towarzyszącym starości staje się longlife education. Cechą współczesnego świata są bowiem niezwykle szybkie zmiany zarówno w sferze wiedzy, jak i technologii. W tym procesie nieformalnej edukacji znaczącą, ale też budzącą wiele krytycznych uwag rolę odgrywa Uniwersytet Trzeciego Wieku (UTW). Instytucja ta ma za sobą prawie 50 lat rozwoju i jest przedmiotem dużego zainteresowania badaczy. Podejmując temat roli Uniwersytetu Trzeciego Wieku, pragnęliśmy znaleźć w tym obszarze nowe wątki. Zastosowanie różnych instrumentów badawczych poskutkowało zebraniem bogatego i różnorodnego materiału, który pozwolił na bardziej wszechstronne sportretowanie UTW działających na terenie Poznania i Leszna. Na postawie listy potrzeb Howarda McClusky'ego analizowano zarówno programy UTW, jak i poziom zaspokojenia tych potrzeb w opiniach uczestników. Ponadto Czytelnik otrzymuje kolejną porcję informacji na temat historii i rozwoju UTW w Polsce i na świecie, a także przegląd badań, jakie na ich temat już zrealizowano. Ambicją autorów jest ,,znalezienie nowych wątków" i ,,innego spojrzenia". Poza opisem działania UTW i charakterystyką ich uczestników, chcą oni bowiem wskazać na poziom zaspokojenia (a także niezaspokojenia) różnego typu potrzeb, a także szukać remedium na dotychczasowe słabości funkcjonowania UTW. Praca ma więc charakter nie tylko heurystyczny, ale i praktyczny. z recenzji profesor Marty Zahorskiej