Popularnonaukowe i akademickie

"Nowy porządek" rachunkowości w Generalnym Gubernatorstwie

Mikołaj Turzyński

Główny cel pracy obejmował zbadanie regulacji rachunkowości obowiązujących w Generalnym Gubernatorstwie w latach 1939-1945, zarówno udostępnianych w oficjalnych publikatorach, jak i tych mających postać wytycznych. W pracy przedstawiono wyniki badania powiązań i zależności obecnych w systemie regulacji rachunkowości w Generalnym Gubernatorstwie oraz wskazano funkcje pełnione przez te regulacje. Przywołane zostały normy prawne rachunkowości, obejmujące prawo polskie, niemieckie ustawodawstwo oraz wytyczne. Jako podstawową metodę badawczą zastosowano analizę lingwistyczną tekstów prawnych, wspieraną przy ustalaniu zakresu stosowania regulacji rachunkowości analizą tekstów źródłowych. W wyniku przeprowadzonych badań stwierdzono, że regulacje rachunkowości stanowiły element kolonialnego prawa Generalnego Gubernatorstwa. Regulacje rachunkowości służyły, m.in., zapewnieniu kontroli nad zasobami ekonomicznymi oraz przekształceniu procesów składających się na obrót gospodarczy według zamierzonych wzorów. *** Atrakcyjność książki polega między innymi na tym, że w literaturze polskiej nie ma podobnej publikacji, traktującej problematykę prawną rachunkowości w sposób wyczerpujący. Z recenzji prof. dr. hab. Sławomira Sojaka Opracowanie należy zaliczyć do publikacji oryginalnych. Konkluzje Autora dotyczą nie tylko samych rozwiązań wdrażanych w ramach obowiązującej na terenie okupowanym normatywnej rachunkowości, ale ukazują też tło, w tym okrutne cele okupanta zmierzające do eksterminacji oraz wykorzystania zasobów zagarniętych w trakcie okupacji. Z recenzji dr. hab. Waldemara Dotkusia

Nowy pragmatyzm kontra nowy nacjonalizm

Grzegorz W. Kołodko, Andrzej K. Koźmiński

Zdecydowaliśmy się na opublikowanie naszej dyskusji, ponieważ sądzimy, że obowiązkiem intelektualistów jest prezentowanie na szerszym forum publicznym ostrzegawczych prognoz i refleksji nad procesami, których dynamika nieoczekiwanie przyśpiesza. Takim właśnie procesem jest narastająca w skali globalnej fala nacjonalizmów. Przyjęliśmy określenie nowy nacjonalizm, ponieważ mamy do czynienia ze swoistym Odrodzeniem, w nowych warunkach, agresywnych postaw, poglądów i polityki, która, wydawałoby się, wygasła już raz na zawsze po strasznych doświadczeniach dwóch wojen światowych. [] Jedną z najważniejszych sił napędzających bezmiar ówczesnych cierpień były nacjonalizmy, często obłąkane i fanatyczne, które legły u podłoża konfliktów i dostarczały im paliwa. Wydawało się, że to paliwo się zużyło, a tymczasem pojawia się znowu w wielu miejscach świata. Czy globalizacja i integracja międzyludzkich przestrzeni ulegnie zahamowaniu lub cofnięciu? Czy nacjonalizm stanie się ponownie zarzewiem pożaru? Jak można go pokonać? W naszej rozmowie z jednej strony próbowaliśmy zmierzyć się z problemem uwarunkowań nowego nacjonalizmu i sporządzić swoistą mapę frustracji, które wyzwalają agresję. Z drugiej strony nie unikaliśmy rozważań o palecie możliwych następstw  owego nacjonalizmu, o scenariuszach przyszłości. W tym kontekście dyskutujemy zwłaszcza o nowym pragmatyzmie, który w sposób oczywisty jawi się jako przeciwwaga nie tylko dla nowego nacjonalizmu, lecz także neoliberalizmu, którego niepowodzenie w znacznej mierze przyczyniło się do pojawienia się nowego nacjonalizmu. Grzegorz W. Kołodko - intelektualista i polityk, teoretyk ekonomii i praktyk strategii rozwoju społeczno-gospodarczego. Dyrektor Centrum Badawczego Transformacji, Integracji i Globalizacji TIGER w Akademii Leona Koźmińskiego. Jeden z głównych architektów polskich reform gospodarczych, czterokrotnie wicepremier i minister finansów w latach 19941997 i 20022003. Ekspert międzynarodowych organizacji. Członek Europejskiej Akademii Nauki, Sztuki i Literatury. Wykładał m.in. na Yale i UCLA. Autor i redaktor naukowy 50 książek oraz licznych artykułów opublikowanych w 26 językach. Najczęściej na świecie cytowany polski ekonomista. Doktor honoris causa dziesięciu zagranicznych uniwersytetów. Maratończyk, autor wystaw fotograficznych, podróżnik, który zwiedził 170 krajów. Andrzej K. Koźmiński - ekonomista i socjolog specjalizujący się w problematyce zarządzania i transformacji ustrojowej, członek PAN oraz wielu krajowych i zagranicznych towarzystw naukowych, doktor honoris causa. W latach 19811987 pierwszy demokratycznie wybrany Dziekan Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego, współtwórca i pierwszy rektor Akademii Leona Koźmińskiego (w latach 19932011), obecnie Prezydent tej Uczelni. Wykładowca wielu renomowanych uczelni amerykańskich i europejskich. Autor ponad 40 książek i ponad 400 artykułów naukowych opublikowanych w wielu językach, najczęściej cytowany polski badacz w dziedzinie nauk zarządzania. Przewodniczący i członek rad nadzorczych spółek notowanych na GPW w Warszawie. Miłośnik klasycznej motoryzacji i kolekcjoner polskiego malarstwa XIX wieku.

Nowy regionalizm w badaniach literackich. Badawczy rekonesans i zarys perspektyw

praca zbiorowa

Seria prezentuje prace podejmujące nowatorskie interdyscyplinarne badania nad regionalizmem literackim. Jej celem jest ukazanie tradycji literackich badań regionalnych, rozpoznanie sytuacji literatury regionalnej w Polsce i rekonceptualizacja obszaru literaturoznawstwa regionalistycznego w perspektywie nowych orientacji pojawiających się w światowej humanistyce. Od pewnego czasu obserwujemy wzrastające znaczenie lokalności i peryferyjności w badaniach literaturoznawczych, któremu towarzyszy wzmożone zainteresowanie regionalnymi aspektami literatury. Jednocześnie znajdujemy się w momencie, w którym wyczerpały się dotychczasowe sposoby badania lokalnej twórczości, a kulturowa reorientacja literaturoznawstwa zachęca, by na nowo sproblematyzować przedmiot badań. Nowy regionalizm w badaniach literackich jest próbą wysondowania sytuacji zastanej i rozpoznania możliwości literaturoznawczej eksploracji regionu. Zawarte tu wypowiedzi badaczy reprezentujących różne akademickie ośrodki ukazują, jak i w jaki sposób (za pomocą jakich metod, gatunków, języków) pisano dotąd o regionie; jakie kwestie znajdowały się w centrum narracji o lokalnej literaturze i w jaki sposób ewoluowały - w relacji do historii, kultury oraz polityki. Pokazują też, co łączy różne ujęcia lokalnej literatury, a co określa regionalne differentia specifica - zwłaszcza w odniesieniu do regionów polsko-niemieckiego pogranicza. Badawczy rekonesans wiąże się z otwarciem perspektywy projektującej możliwy ciąg dalszy, peryferyjna historia literatury domaga się bowiem nowego spojrzenia - w optyce orientacji postzależnościowej i komparatystycznej, polityki miejsca, pamięci oraz postpamięci.

Nowy umysł cesarza. O komputerach, umyśle i prawach fizyki

Roger Penrose

Komputery grają już w szachy na poziomie arcymistrzowskim, ale czy rozumieją tę grę tak samo jak my? Czy komputer może kiedykolwiek działać identycznie jak ludzki umysł? W tej pasjonującej i w wielu miejscach kontrowersyjnej książce Roger Penrose wybitny fizyk i zdobywca Nagrody Nobla w 2020 roku - przedstawia pogląd, że istnieją pewne aspekty ludzkiego myślenia, których maszyna nigdy nie będzie mogła naśladować. Penrose bada, co fizyka i matematyka mogą, a czego nie mogą nam powiedzieć o sposobie funkcjonowania umysłu, i co musimy wiedzieć, aby zrozumieć fizyczne procesy leżące u podstaw świadomości. Autor dochodzi do wniosku, że do wyjaśnienia działania umysłu konieczne są jeszcze głębsze prawa niż mechanika kwantowa. Aby wesprzeć tę tezę, Penrose zabiera czytelnika w cudowną podróż, która obejmuje takie tematy jak liczby zespolone, maszyny Turinga, teoria złożoności, mechanika kwantowa, przestrzenie fazowe, czarne dziury, białe dziury, promieniowanie Hawkinga, entropia, quasi-kryształy, struktura mózgu i dziesiątki innych pasjonujących zagadnień. Nowy umysł cesarza to książka dla wszystkich, którzy poważnie interesują się współczesną fizyką i jej związkiem z kwestiami filozoficznymi, jak również ważny głos w debacie nad przyszłością sztucznej inteligencji.

Nudne słowo na N

Rafał Żak

Rafał Żak zaprasza do świata nauki, po którym porusza się ruchem konika szachowego, do tego goni króliczka, prowadząc żółwia na smyczy. Jaki wzór matematyczny jest najpiękniejszy i czy piękno jest w nauce w ogóle istotne? Dlaczego lepiej byłoby, gdyby odbił ci żonę toreador niż chemik? Czy lwiątka rodzą się ślepe? Który naukowiec podryfował do świata pseudonauki, głosząc cudowne działanie witaminy C, a który się zagłodził z obawy przed zatruciem? Dlaczego nikt nie rodzi się humanistą? Kto jest karłem stojącym na ramionach gigantów? Ilu trzeba fizyków teoretycznych do otwarcia butelki wina bez korkociągu? I dlaczego dobrze, że jest Skłodowska? Chociaż w Nudnym słowie na N nie brakuje teorii fizycznych, wzorów i liczb, to na pierwszym planie są ludzie. Czasem wprowadzani subtelnie, a czasem rysowani przesadnie grubą kreską. Kłócą się, szlajają po barach i grają na bongosach, ale co najważniejsze: popychają świat do przodu, rozwikłując zagadki Wszechświata. "Czemu nie czerpać przyjemności z przyglądania się nauce, z wsłuchiwania się w nią? - pyta Żak. - Nie trzeba dążyć do tego, żeby samodzielnie ją uprawiać. Można przecież - idąc za słowami Richarda Dawkinsa - być koneserem muzyki i nie umieć zagrać ani jednej nuty na żadnym instrumencie. Taka znajomość nauki też może dawać radość. Uczmy się tego wszyscy, bez konieczności opanowania pasaży i akordów, bez przymusu bycia wirtuozem".

Numerical Methods

Piotr Tatjewski

The presented text is an English version of the original textbook written in Polish ("Metody numeryczne"), published in 2013 (first edition) and 2026 (second edition) by OWPW (Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej - the Warsaw University of Technology Publishing House). This second English edition differs a little from the first one published in 2014, the few errors found in the first edition have been only corrected and very minor improvements of the text and figures have been done. The original version of the textbook (first edition) was written based on the author's long experience as a teacher of several courses on numerical methods, at the Faculty of Electronics and Information Technology, Warsaw University of Technology, mainly the course "Numerical Methods" taught in Polish for ICT students and in English for Electrical and Computer Engineering students. The textbook summed up the experience of a long series of previously prepared Lecture Notes, available for students in electronic form at the web pages of the courses. The author would like to express his gratitude to all students actively taking part in the courses, for all comments concerning the way of presentation, for indications of editorial errors. All these comments helped the author to improve the quality of this textbook.

Numerical Modeling of Selected Thermal Spraying Issues

Tomasz Chmielewski, Dariusz Golański

Thermal spraying is one of the most universal techniques for depositing feedstock materials on a substrate. It allows the production of metallic, ceramic, and composite coatings on both metallic and ceramic substrates. Spray deposition involves ejecting heated or cold particles of feedstock material at high velocity toward the substrate. In the final stage of the process, the substrate and the formed coating are cooled to ambient temperature, resulting in residual stresses due to differences in the thermal, physical, and mechanical properties of the feedstock materials and the substrate. The residual stress state of the coating and substrate has a significant effect on their strength, thermal shock resistance, and fatigue life under cyclically varying thermal loads.

Nurt ekspresjonistyczny w architekturze współczesnych budynków użyteczności publicznej

Filip Zamiatnin

Monografia poświęcona jest współczesnym przejawom ekspresjonizmu w architekturze, a jej punktem wyjścia jest analiza Filharmonii w Paryżu, zaprojektowanej przez Jeana Nouvela. Autor bada rozwój nurtu ekspresjonistycznego od początku XX wieku, wskazując na wpływ różnych czynników historycznych i technologicznych. Książka omawia również współczesne kontrowersje wokół ekstrawaganckich form architektonicznych oraz ich rolę w kontekście "płynnej nowoczesności" Zygmunta Baumana. Publikacja skierowana jest do naukowców, studentów architektury i pasjonatów projektowania.