Psychologia

Nauka czytania w myślach. Co neuroobrazowanie może powiedzieć o naszych umysłach?

Russell A. Poldrack

Czytanie w myślach od dawna fascynowało autorów powieści science-fiction, a dzięki rozwojowi technik obrazowania aktywności mózgu, staje się teraz rzeczywistością. Światowej sławy neuronaukowiec, Russell A. Poldrack przygląda się początkom technik neuroobrazowania, ich rozwojowi oraz najnowszym odkryciom naukowym, które nie byłyby możliwe bez skanerów mózgu. Opowiada o pionierach neuronauki i przełomowych wynalazkach, które doprowadziły do odkrycia najbardziej wpływowej metody badania mózgu i umysłu, jaką jest funkcjonalne obrazowanie rezonansem magnetycznym (fMRI). Wybiega także w przyszłość, nakreślając perspektywy stosowania neuroobrazowania w dziedzinach takich, jak marketing, polityka, prawo czy psychiatria, a także przygląda się nadużyciom przedstawicieli własnej dziedziny nauki.

Neurobiologia stawiania granic

Juliane Taylor-Shore

Wykorzystaj neurobiologię, aby skutecznie stawiać granice! Mądre stawianie granic to podstawa higieny psychicznej i rozwoju. Bez nich łatwo ulegamy wypaleniu, a także tracimy pewność siebie, poczucie bezpieczeństwa i kontroli nad życiem, zarówno prywatnym, jak i zawodowym. Z tej książki dowiesz się, jak w sześciu krokach możesz przeprogramować swój mózg, by wreszcie zacząć dostrzegać, gdzie znajdują się twoje indywidualne granice, oraz nauczyć się je wyznaczać. Dzięki temu: nauczysz się reagować w sposób świadomy i zaczniesz panować nad codziennymi wyzwaniami i konfliktami, wzmocnisz poczucie sprawczości we wszystkich obszarach życia, poprawisz swoje relacje z innymi dzięki większej pewności siebie i skutecznej komunikacji, nabierzesz zaufania do siebie i swojej intuicji, zaczniesz żyć w zgodzie z własnymi wartościami, zwiększysz asertywność i zadbasz o swoje potrzeby, staniesz się najlepszą wersją siebie. Autorka Juliane Taylor Shore, terapeutka małżeństw i rodzin z ponaddwudziestoletnim doświadczeniem, przeprowadzi cię przez proces odkrywania nowych sposobów myślenia o sobie, twoich relacjach i emocjach, a także przedstawi ci codzienne praktyki, które pozwolą ci wypracować nowe wzorce zachowań.

Neurokognitywne aspekty chorób endokrynologicznych i metabolicznych

Anna Piętoń

Dr Anna Piętoń - psycholog o specjalności neuropsychologia kliniczna, diagnosta II stopnia qEEG oraz terapeuta neurofeedback. Pedagog specjalny i doradca zawodowy, właścicielka ośrodka Neuronalne. Neuropsychologia - Terapia - Rozwój. Pracownik badawczo-dydaktyczny Akademii Humanitas w Sosnowcu oraz członkini Polskiego Towarzystwa Neuropsychologicznego. W pracy naukowej i klinicznej koncentruje się na neurokognitywnych mechanizmach zaburzeń endokrynologicznych i metabolicznych, neuroróżnorodności oraz wpływie hormonów na funkcje poznawcze. Zajmuje się diagnostyką opartą na elektroencefalografii oraz wykorzystaniem nowoczesnych metod treningu i stymulacji mózgu. W swojej praktyce patrzy na pacjenta całościowo, łącząc perspektywę neurokognitywną, psychologiczną i rozwojową.

Neuronaukowe podstawy inteligencji

Richard J. Haier, Szymon Mąka

Książka stanowi przystępne opracowanie najnowszych osiągnięć badań neuronaukowych oraz ukazuje ich znaczenie dla rozumienia inteligencji. Liczne dowody empiryczne wskazują, że czynniki genetyczne odgrywają ważną rolę w rozwoju inteligencji rozpoczynającym się w okresie dzieciństwa, zaś wyniki testów inteligencji silnie korespondują z konkretnymi cechami mózgu ocenianymi za pomocą technik neuroobrazowania. Richard J. Haier w sposób szczegółowy, a jednocześnie zrozumiały przedstawia nowoczesne metody badawcze oparte na analizach DNA oraz obrazowaniu łączności i funkcji mózgu. Obala też powszechne mity, takie jak przekonanie o stronniczości i bezwartościowości testów IQ. Czytelnik zapozna się również z zupełnie realną możliwością stworzenia sposobów istotnego zwiększania inteligencji przy wykorzystaniu metod neuronaukowych oraz z potencjalnie pozytywnymi konsekwencjami tych działań dla edukacji i polityki społecznej. Richard J. Haier Emerytowany profesor Uniwersytetu Kalifornijskiego w Irvine. Doktorat uzyskał na Uniwersytecie Johnsa Hopkinsa. Jest pionierem zastosowania neuroobrazowania w badaniach nad inteligencją. Pełnił funkcję prezesa International Society for Intelligence Research oraz redaktora naczelnego czasopisma "Intelligence". Jest współredaktorem The Cambridge Handbook of Intelligence and Cognitive Neuroscience oraz współautorem The Science of Human Intelligence. W 2020 roku otrzymał nagrodę za całokształt osiągnięć przyznawaną przez International Society for Intelligence Research.

Neuropsychologia intencjonalnego działania

Krzysztof Jodzio

Monografia podejmuje pierwszą w literaturze polskiej próbę kompleksowego oraz interdyscyplinarnego ujęcia problematyki intencjonalnych, dowolnych działań człowieka, których regulacją zajmuje się specyficzny system współcześnie zwany funkcjami wykonawczymi. Jak wyjaśniono w książce, wywierają one integrujący i organizujący wpływ na procesy poznawcze, które ostatecznie nadają zachowaniu celowy, zorganizowany i kontrolowany charakter. Nadrzędna i regulacyjna rola funkcji wykonawczych w systemie poznawczym wynika z ich szczególnego usytuowania między umysłem, czyli szeroko pojętym myśleniem i wiedzą, a działaniem, czyli zespołem realizowanych czynności. Książka przeznaczona jest dla przedstawicieli neuropsychologii, psychologii klinicznej, psychologii poznawczej, medycyny, w tym lekarzy dostrzegających behawioralny aspekt patologii mózgowej, oraz rehabilitantów starających się przywrócić pacjentom umiejętność samodzielnego radzenia, czy wreszcie studentów psychologii, medycyny i neurobiologii. Publikacja adresowana jest również do osób zainteresowanych mózgowymi mechanizmami aktywności sprawczej człowieka w życiu codziennym.

Neurotyczna osobowość naszych czasów

Karen Horney

Jedna z podstawowych lektur na studiach psychologicznych. Horney przedstawia obraz neurotyka, z jego konfliktami, lękami, cierpieniem I trudnościami, jakie ma on z samym sobą oraz w kontaktach z innymi ludźmi, a także próby ich rozwiązania. Jest to podsumowanie pierwszych doświadczeń zdobytych przez autorkę w pracy klinicznej nad nerwicami, a jednocześnie ilustracja pewnego etapu rozwoju myśli neopsychoanalitycznej. Do dziś jedna z podstawowych lektur na studiach psychologicznych.

Neuroza. Zagrożone męskości

Krystyna Kłosińska

Książka dotyczy figur męskości wyprodukowanych przez rozliczne dyskursy końca XIX w.: medyczne, ekonomiczne, historyczne, higienistyczne. Interpretacje w niej zawarte odnoszą się do tekstów literackich, jak i paraliterackich. Figura neurastenika alegoryzuje męskości zagrożone przez nadmierną pracę, rozproszoną podmiotowość, perwersyjną seksualność. Polski idiom neurozy ma swoją szczególną manifestację w Bez dogmatu: Sienkiewicz, wbrew teoretykom nerwoz, w taki sposób zaprojektował bohatera, aby jego ciało było dziedzictwem ciała pełnych krzepy przodków, znanych z Trylogii. W drobnomieszczańskim świecie Dulskiej i Dulskiego gender ma determinanty klasowe, ekonomiczne, społeczno-kulturowe.

Newsweek Psychologia Poleca 2/2025. Jak dbać o ważne relacje

Jak dbać o ważne relacje Jakie potrzeby pozwalają zaspokajać kontakty z innymi ludźmi? Co pomaga przetrwać trudne momenty w relacji z ważną osobą? Jak pielęgnować realcje partnerskie, zawodowe, podtrzymywać więzi rodzinne? Czy relacyjną pustkę da się wypełnić? Kto daje nam siłę, na kogo możemy liczyć w potrzebie? Co możemy zrobić, by realcje nas wzmacniały? By związki były bliskie i głębokie? By dzięki nim każdy z nas był szczęśliwszy, fizycznie zdrowsze i żył dłużej niż ci, którzy nie potrafią utrzymywać takich kontaktów? Ta książka to zbiór tekstów przygotowanych dla magazynu Newsweek Psychologia przez specjalistów, którzy chcą nas przekonać, że nie ma nic cenniejszego, niż dobry kontakt z drugim człowiekiem. Ludzie nas inspirują, pocieszają, wyciągają z tarapatów. Owszem, czasem też ranią. I dlatego warto wiedzieć, co w relacjach nas wzmacnia, rozwija, uskrzydla, a kiedy trzeba postawić granicę, by się ochronić przed krzywdą. Każdy poruszony temat uzupełnia komentarz-poradnik psycholożki i psychoterapeutki Anny Czarneckiej. Redaktorką książki jest Iwona Zabielska-Stadnik, redaktorka naczelna magazynów psychologicznych Newsweeka. Scenki rodzajowe z różnymi trudnościami narysowała znakomita rysowniczka Magdalena Danaj, znana z Porysunków, felietonów rysunkowych dla Newsweeka Psychologii oraz ilustracji do okładek tego magazynu.

Nic to! Dlaczego historia Polski musi się powtarzać?

Jan Maciejewski

Czy stwierdzenie: Oni zginęli, żeby Polska mogła istnieć jest prawdą czy wymówką? Dlaczego w naszych dziejach przeważają masowe samobójstwa nad próbami skutecznej walki z wrogiem? Czy rzeczywiście jesteśmy kozłem ofiarnym Europy, skazanym średnio raz na sto lat na rozszarpanie? Jan Maciejewski, eseista, pisarz, stały felietonista i członek redakcji Plusa Minusa, magazynu weekendowego Rzeczpospolitej, stawia odważną tezę, że wraz z rozbiorami daliśmy się zwieść jako naród kłamstwu romantycznemu. A fałszywe postrzeganie naszego miejsca w Historii i Europie organizuje nam rzeczywistość od dwustu lat, wtłaczając w przeklęty rytuał ofiary: od Somosierry, przez Poniatowskiego w nurtach Elstery, klęskę powstania warszawskiego, aż po katyńskie doły śmierci i katastrofę smoleńską. Autor nie boi się operować na otwartym sercu Polski, na naszych narodowych mitach, lękach i projekcjach. Jego esej wytrąca z historycznych przyzwyczajeń, skłania do realistycznej maksymalnej weryfikacji, a dzięki temu do rozpoznania naszego miejsca w Wielkiej Historii na nowo.

#Nie bałam się o tym rozmawiać. Historie bez retuszu

Joanna Przetakiewicz

Największą wartością zawartych w tej książce opowieści jest ich autentyczność i szczerość. To prawdziwe losy kobiet, które odważyły się pokazać twarz i odsłonić to, co zazwyczaj starannie jest skrywane: domową przemoc, seksualną agresję, poniżenie i upodlenie ze strony najbliższych. Mówią do nas swoimi słowami, bez retuszu i koloryzowania. Przełamały własny strach i społeczne tabu, ale nie mają w sobie nic z ofiary. To kobiety wojowniczki, choć mijając je na ulicy, nie uwierzylibyśmy, z jakim bólem i cierpieniem musiały się zmierzyć. Są piękne, eleganckie, uśmiechnięte. Podobne do każdej z nas, niezwykłe, bo skutecznie walczyły o odzyskanie swojego życia, bo podjęły bardzo ważne choć często trudne decyzje. Pokazały, że nie ma sytuacji bez wyjścia. Nawet w otchłani beznadziei. Moje bohaterki opowiedziały o swoich losach w przekonaniu, że w ten sposób pomogą tym, które nie mogą zebrać się na odwagę, aby zaryzykować i zmienić swoje życie. Bardzo im za to dziękuję. Nie wiem, czy sama zdobyłabym się na aż taki heroizm w ich sytuacji. Podziwiam je i niezmiennie kibicuję. Wierzę, że dla wielu kobiet staną się źródłem inspiracji do walki o siebie, do walki o własną godność, o własne szczęście. Joanna Przetakiewicz

Nie czekaj na pozwolenie. Jak uwolnić się emocjonalnie od rodziców

Eudes Séméria

Czy wszyscy dorośli boją się różnych rzeczy, czy może tylko my stale się czegoś obawiamy? Czy to normalne, że wciąż odczuwamy strach przed ciemnością, prowadzeniem samochodu, dzwonieniem do kogoś, nudą czy sprawdzeniem stanu konta w banku? Że zupełnie zwyczajne sytuacje wywołują w nas stres i niepokój, a lęki codziennego życia dają się nam we znaki i mocno utrudniają funkcjonowanie? Na podstawie obserwacji prowadzonych przez wiele lat pracy doświadczony psychoterapeuta Eudes Séméria wyróżnił cztery fundamentalne kategorie lęków, z którymi borykamy się na co dzień. Są to: lęk przed dorośnięciem, lęk przed uznaniem siebie, lęk przed działaniem i lęk separacyjny. Zdaniem autora ich źródłem jest konflikt tlący się w każdym z nas: między dzieckiem, którym już nie jesteśmy, a dorosłym, którym chcemy się stać. Dzięki tej książce, zawierającej propozycje praktycznych i konkretnych rozwiązań, przestaniesz odpychać od siebie swoje lęki, wyzwolisz się z bierności i zależności, zostawisz dzieciństwo tam, gdzie jego miejsce, i zaczniesz śmiało podążać ku upragnionej dorosłości.

Nie do wiary! Irracjonalne przekonania racjonalnych ludzi

Dan Ariely

Znany psycholog społeczny, badacz, wykładowca i autor bestsellerowej Potęgi irraconalności powraca z nadzwyczaj aktualną i zajmującą książką odkrywczą analizą ludzkiej strony współczesnego kryzysu dezinformacji, w której stara się wyjaśnić, co sprawia, że racjonalni ludzie przyjmują całkowicie irracjonalne przekonania. Dezinformacja co dzień wpływa na każdego z nas od mediów społecznościowych po większe wyzwania polityczne, od zdawkowych rozmów w supermarkecie po najbardziej intymne relacje. Mimo że zdajemy sobie sprawę z zagrożeń związanych z dezinformacją, należy podkreślić, że jest to problem nader złożony, któremu nie zdołamy zaradzić wyłącznie przez kontrolowanie mediów społecznościowych. Co więcej, nasze ograniczone i niezbyt skuteczne rozwiązania bardzo często są pochodną polityki partyjnej oraz indywidualnych interpretacji prawdy. W książce Nie do wiary psycholog społeczny Dan Ariely przekonuje, że aby wyjaśnić irracjonalną atrakcyjność dezinformacji, najpierw musimy zrozumieć proces przyjmowania błędnych przekonań (misbelief) społeczno-psychologiczną podróż, podczas której ludzie przestają ufać uznanym prawdom i zaczynają wierzyć w fakty alternatywne, a nawet w pełnowymiarowe teorie spiskowe. Dezinformacja jak się okazuje odwołuje się z powodzeniem do wrodzonych mechanizmów psychicznych, które tkwią w każdym z nas (niezależnie od poglądów politycznych). Co za tym idzie tylko poprzez zrozumienie owych mechanizmów możemy osłabić jej oddziaływanie. Książka Nie do wiary, oparta na wieloletnich badaniach, a także na osobistych doświadczeniach autora, który sam padł ofiarą dezinformacji, oferuje nam odkrywczą i wszechstronną analizę czynników psychologicznych, które sprawiają, że racjonalni ludzie przyjmują całkowicie irracjonalne przekonania. Powołując się na najnowsze badania, Ariely ujawnia najważniejsze czynniki emocjonalne, poznawcze, osobowościowe i społeczne które wciągają ludzi w wir nieufności i fałszywych informacji, i dowodzi, że w pewnych okolicznościach każdy z nas może ulec błędnym przekonaniom. Ariely daje nam jednak nadzieję. Pokazuje, że nawet w czasach, gdy zaawansowana sztuczna inteligencja potrafi tworzyć przekonujące fake news w nieznanej dotąd skali, rozumienie sił podsycających błędne przekonania czyni nas jako jednostki i jako całe społeczeństwo bardziej odpornymi na ich zwodniczy czar. Zwalczanie fałszywych przekonań wymaga strategii opartej nie na konflikcie, ale na empatii. Im szybciej pojmiemy, że błędne przekonania to przede wszystkim problem ludzki, tym szybciej sami będziemy mogli stać się rozwiązaniem.

Nie musisz. Jak uwolnić się od wewnętrznej presji

Armen Mekhakyan

Od autora: Książka o mechanizmie, który sprawia, że działamy, zamiast żyć. Kochamy, ale z napięciem, osiągamy wiele, ale bez satysfakcji. Dla tych, którzy chcą odzyskać siebie nie rezygnując z ambicji, relacji i sensu. Dr Armen Mekhakyan, psycholog, psychoterapeuta, głos audycji Dobra terapia w radiu TOK FM. Ta książka pomoże ci zrozumieć, dlaczego ciągle coś musisz i czego potrzebujesz, żeby muszę zamienić na chcę. Dowiesz się z niej, jak wewnętrzna presja kontroluje twoje wybory, odbiera radość życia i prowadzi do skrajnego wyczerpania. Zyskasz jednocześnie poczucie, że zmiana opresyjnego podejścia do siebie nie wymaga porzucenia ambicji czy życia z dala od świata. Nauczysz się rozpoznawać, co naprawdę pochodzi od ciebie, a co wynika z przymusu, i zaczniesz podejmować decyzje w zgodzie ze sobą. Dzięki tej książce: zrozumiesz, czym jest mentalizacja i jak pozwala przełamywać schematy działania, nauczysz się podążać za swoimi emocjami, by świadomie kierować swoim życiem, odkryjesz, jak wpływać na chemię swojego mózgu, by cię nie sabotował, dowiesz się, w jaki sposób mechanizm muszę ukształtował twoją osobowość, nauczysz się sobie radzić ze wstydem i przymusem perfekcjonizmu, uświadomisz sobie, kiedy warto zdecydować się na terapię i jaką wybrać dla siebie, zaczniesz tworzyć szczęśliwe i zdrowe relacje, odzyskasz wewnętrzną wolność.

Nie przeszkadzać nadziei. Przewodnik terapeuty po depresyjnym polu

Jan Roubal

Niniejszą publikację adresujemy do psychoterapeutów, którzy odczuwają wypalenie zawodowe i wątpią w sens własnej pracy. Do tych osób, którym ostygł zapał pomagania i wspierania innych znany im z początku pracy zawodowej. Do tych terapeutów, którzy są znużeni i często powtarzają sobie: - Odczuwam zmęczenie i co dalej? Jan Roubal korzystając z własnego, bogatego doświadczenia w pracy indywidualnej i klinicznej z pacjentami depresyjnymi, tworzy na kartach tej książki niezwykle pomocne narzędzie dla branży psychoterapeutycznej. Autor pomaga odkrywać sens w poruszaniu się po trudnym, niebezpiecznym i grząskim polu, jakim jest praca z pacjentami cierpiącymi na zaburzenia depresyjne oraz pomaga na nowo odkrywać satysfakcję z niesienia pomocy. Mamy nadzieję, że ta publikacja pomoże osobom, które zostały dotknięte trudnościami zawodowymi. Chciałybyśmy, żeby po przeczytaniu tej książki, odnalazły nowe ścieżki do poruszania się po skomplikowanym, depresyjnym labiryncie, i żeby mogły swobodnie przejść na słoneczną stronę ulicy. "Z przyjemnością polecam tę książkę poświęconą trudnemu tematowi pracy z klientami cierpiącymi na depresję. Jan Roubal jest osobą, która łączy wiele cech czyniących go wartościowym przewodnikiem w tej dziedzinie: profesjonalne kompetencje psychiatry, psychoterapeuty i trenera; szczerość w dzieleniu się własnym procesem pracy, humanizm i autentyczną troskę o swoich klientów, a także umiejętność łączenia teorii z praktyką. Ta książka jest światłem, które pomaga nam bezpiecznie i skutecznie wejść w to mroczne miejsce" - Peter Philippson, terapeuta i trener Gestalt, Manchester Gestalt Centre (Wielka Brytania). "Jan nazywa tę książkę 'badaniem' dotyczącym terapii procesu depresyjnego. Ja wolę określenie 'wspólnotowa lina ratunkowa'. Jan Roubal prowadzi rozmowy z samym sobą i z innymi terapeutami o naszych najmroczniejszych zaułkach, których wpływowi musimy się poddać (choć nie bez walki!), jeśli chcemy spotkać się z naszymi głęboko depresyjnymi pacjentami i znaleźć sposób, by iść z nimi w stronę światła. Te historie poruszają mnie, sprawiają mi ból i przypominają, że nie jestem sama. Jan Roubal i jego współpracownicy stali się teraz moją siecią ratunkową w pracy z głęboko depresyjnymi pacjentami" - Lynne Jacobs, Ph.D., Pacific Gestalt Institute (USA). "Pośród wielu publikacji poświęconych depresji ta książka jest wyjątkowa: zamiast przedstawiać interwencje wobec pacjenta, bada, w jaki sposób terapeuta może zamieszkać w krajobrazie depresji, aby wpływać na wyłaniającą się dynamikę procesu. Dzięki temu jest czymś więcej niż tylko podręcznikiem opisującym, jak prowadzić psychoterapię z osobą cierpiącą na depresję. Stanowi udany przykład zastosowania teorii pola w pracy klinicznej - podejścia, które zapowiada rewolucję w świecie psychoterapii i psychiatrii, choć wciąż znajduje się ono na wczesnym etapie rozwoju" - Gianni Francesetti, Turin School of Psychopathology IpsiG (Uniwersytet w Turynie). Jan Roubal jest psychoterapeutą i psychiatrą. Pracuje również jako superwizor i międzynarodowy trener psychoterapii i superwizji. Wykłada na Uniwersytecie Masaryka w Brnie. Założył instytut szkoleniowy Gestalt Studia (gestaltstudia.cz) oraz utworzył Szkolenie w Psychoterapii Integracyjnej w Czechach. Jest współdyrektorem Turin School of Psychopathology. Współredagował książki "Current Psychotherapy", "Gestalt Therapy in Clinical Practice. From Psychopathology to the Aesthetics of Contact" i "Towards a Research Tradition in Gestalt Therapy".

Nie rób dramy!. Jak wyleczyć z uzależnienia od kryzysu i chaosu siebie oraz innych

Dr Scott Lyons

Odkryj psychologiczne przyczyny uzależnienia od emocjonalnych rollercoasterów i znajdź drogę do uzdrowienia. Znasz kogoś, kto żyje w ciągłym chaosie, dopatruje się kryzysu tam, gdzie go nie ma, albo sam go wywołuje, i robi z igły widły? Może to ktoś ci bliski lub ty sam? W swojej książce psycholog kliniczny i specjalista z zakresu medycyny holistycznej dr Lyons definiuje pojęcie uzależnienia od dramatu, dociera do jego źródeł i proponuje praktyczne strategie wychodzenia z niego. Na podstawie badań, historii pacjentów i własnych doświadczeń wyjaśnia: jak rozpoznać wzorzec uzależnienia od dramatu u siebie i u innych; jakie dolegliwości fizyczne mogą się z nim wiązać; co leży u jego podłoża; jak przezwyciężać skłonność do nakręcania się i nieustannej gotowości na stres; jak nauczyć się wyciszać i żyć zdrowiej. Dzięki tej książce zrozumiesz, jak przebiega cykl uzależnienia od dramatu i jak się z niego wyzwolić, aby nawiązywać bardziej satysfakcjonujące relacje z innymi oraz zyskać dostęp do pełni swego potencjału.

Niegrzeczne. Historie dzieci z ADHD, autyzmem i zespołem Aspergera

Jacek Hołub

Małą Martą chciał się zająć ksiądz egzorcysta. Na rodziców awanturującego się Piotrka sąsiedzi nasyłają policję i pomoc społeczną. Matka autystycznego Mateusza usłyszała, że powinna go oddać do ośrodka. Aleś rozładowuje energię, ścigając się na rowerze. Tamara ma ADHD i świadectwa z czerwonym paskiem. Nastoletni Kacper z zespołem Aspergera był gnębiony w szkole. Dzieci i młodzież z widoczną niepełnosprawnością wywołują w nas empatię. Sprawne i zdrowe, ale zachowujące się nietypowo agresywne, nadpobudliwe lub nieprzestrzegające norm społecznych wzbudzają gniew i oburzenie. Postrzegamy je jak niewychowane i niekulturalne, a ich rodzice są w naszych oczach złymi matkami i ojcami. Krzywdzące oceny, brak zrozumienia i pomocy oraz próby wtłoczenia na siłę w wyznaczone przez nas ramy normalności to codzienność moich bohaterek i bohaterów. Ta książka nie jest źródłem wiedzy na temat ADHD i spektrum autyzmu. Nie zajmuję się w niej poszukiwaniem ich przyczyn, nie wskazuję najlepszych metod wychowawczych i terapii. To opowieść o dzieciach, ich rodzinach oraz o tym, jak z innością radzą sobie społeczeństwo, szkoła i instytucje. Jacek Hołub