Psychologia
Psychologia Społeczna nr 4(27)/2013
Maria Lewicka
W numerze [Contents] Aleksandra Szymków, Michał Parzuchowski: Wspólnotowość ucieleśniona: wpływ aktywizacji cech wspólnotowych na odczuwanie temperatury [Communion embodied: The influence of communion priming on temperature estimates], s. 367-379; Ryszard Makarowski, Joanna Kasprowicz: Poczucie zagrożenia pracowników organizacji humanitarnych w Afganistanie [Feeling of threat among humanitarian aid organization workers in Afghanistan], s. 380-395; Joanna Różycka-Tran, Magdalena Żemojtel-Piotrowska, Truong Thi Khanh Ha: Wartości osobiste i kulturowe w ujęciu Shaloma Schwartza w kulturze polskiej i wietnamskiej [Schwartz' personal and cultural values in Polish and Vietnamese cultures], s. 396-407; Sławomir Trusz, Magdalena Kwiecień: Społeczne piętno eurosieroctwa [Sławomir Trusz, Magdalena Kwiecień], s. 408-421; Łukasz Baka: Relacje społeczne w pracy jako moderator zależności: wymagania w pracy - zdrowie psychiczne i fizyczne nauczycieli [Social relations at work as a moderator of the effects of job demands on mental and physical health among teachers], s. 422-434; Maria Kaźmierczak: Postrzegana empatia partnera jako predyktor satysfakcji ze związku romantycznego [Perceived partner's empathy as a determinant of satisfaction with a romantic relationship], s. 435-448; Maria Jarymowicz, Kamila Dobrenko, Natalia Michalak: Złożoność standardów Ja a efektywność rozpoznawania treści utajonych słów o różnych komponentach afektywnych [The Self standards' complexity and recognition of subliminally exposed words with diverse affective components], s. 448-458; Agata Gąsiorowska: Skrócona wersja Skali postaw wobec pieniędzy (SPP-25). Dobór pozycji i walidacja narzędzia [Short version of Money Attitudes Questionnaire. Items selection and scale validation], s. 459-478.
Psychologia Społeczna nr 4(31)/2014
Maria Lewicka
Agata Błachnio, Aneta Przepiórka, Tomasz Rowiński: Dysfunkcjonalne korzystanie z internetu - przegląd badań [Dysfunctional Internet use - Review of research], doi: 10.7366/1896180020143101, s. 378-395; Anna Studzińska, Bogdan Wojciszke: Przekonania o genezie różnic płci a legitymizacja nierówności kobiet i mężczyzn [Beliefs in origins of sex differences and legitimization of inequality of men and women], doi: 10.7366/1896180020143102, s. 396-408; Edyta Biełous, Jerzy Trzebiński: Nadzieja podstawowa a wizje świata społecznego [Basic trust and beliefs about social world], doi: 10.7366/1896180020143103, s. 409-421; Klara Królewiak, Monika Wróbel: Poczuję to, co ty, jeśli cię polubię? Wpływ atrakcyjności interpersonalnej na zarażanie afektywne [Will I feel the way you do, because I like you? The influence of interpersonal attraction on affect contagion], doi: 10.7366/1896180020143104, s. 422-436; Joanna Barlińska, Piotr Szarota: Światopogląd a style randkowania [Worldview and dating styles], doi: 10.7366/1896180020143105, s. 437-444; Małgorzata Niesiobędzka: Jak wzmocnić dyscyplinę podatkową? Wpływ charakteru komunikatu perswazyjnego i moralności podatkowej na zachowanie podatników [How to enhance fiscal discipline? The impact of nature of persuasive message and tax morale on taxpayers' behavior], doi: 10.7366/1896180020143106, s. 445-454; Kamil Imbir, Magdalena Rutniewska: Rola emocji (automatycznych vs. refleksyjnych) w procesach intuicyjnych ocen społecznych [The role of automatic vs. reflective emotions in intuitive social judgents], doi: 10.7366/1896180020143107, s. 455-465.
Shanti Farrington, Alison Woodward, Charlotte Mottram
Skąd bierze się stres? Jak poradzić sobie z jego objawami? W jaki sposób neuroróżnorodność, otoczenie kulturowe i indywidualne doświadczenia wpływają na reakcje na stres? Na podstawie wiedzy neurobiologicznej Psychologia stresu wyjaśnia uwarunkowania psychologiczne i fizjologiczne leżące u podstaw stresu, prezentując naukowe podejście do jego objawów oraz sposobów radzenia sobie z nimi. Książka zawiera praktyczne i przystępne porady pomagające przezwyciężyć skutki zmagań z przytłaczającymi doświadczeniami, a także podkreśla rolę rodziny i społeczności w zapewnieniu możliwie bezstresowego życia. Dzięki powiązaniu zagadnień z zakresu zdrowia fizycznego i psychicznego publikacja stanowi przegląd kluczowych aspektów dotyczących stresu i sposobów radzenia sobie z nim. Pokazuje, jak zintegrować podejścia naukowe, terapeutyczne i ruchowe, aby zminimalizować stres oraz poprawić swoje samopoczucie. Charlotte Mottram jest absolwentką studiów z dziedziny psychologii i ochrony zdrowia, pracuje jako nauczycielka psychologii w szkołach średnich. Jest certyfikowaną instruktorką pilates i członkinią Chartered Institute for the Management of Sport and Physical Activity. Z zaangażowaniem popularyzuje swoje dwie największe pasje - psychologię i ruch. Prowadzone przez nią zajęcia pilatesu są wypełnione energią i wiedzą o dobroczynnym wpływie tej aktywności ruchowej na umysł i ciało. Należy do ścisłego grona członków i osób wspierających Trauma Informed Practice Services. Alison Woodward jest certyfikowaną analityczką transakcyjną, superwizorką kliniczną i psychoterapeutką zrzeszoną w United Kingdom Council for Psychotherapy. Łączy pracę w swoim prywatnym gabinecie z nauczaniem na Wydziale Psychologii Uniwersytetu w Bournemouth. Jest asystentką dydaktyczną w Higher Education Academy. Wcześniej pełniła funkcję dyrektorki do spraw klinicznych w ośrodku Sexual Trauma and Recovery Service w hrabstwie Dorset. Jej bogate doświadczenie terapeutyczne i zainteresowania badawcze skupiają się na objawach złożonego zespołu stresu pourazowego oraz wspieraniu osób dotkniętych traumą we wczesnym dzieciństwie w zrozumieniu tego, co im się przydarzyło, poprzez zmianę sposobu myślenia z perspektywy "chodzi o mnie" na "chodzi o to, co mnie spotkało". Z entuzjazmem propaguje podejście bazujące na potrzebach osób straumatyzowanych (trauma-informed care), prowadząc liczne szkolenia dla organizacji, aby popularyzować wiedzę na temat wpływu traumy na nas wszystkich. Zasiada w zarządzie organizacji charytatywnej Trauma Informed Practice Services. Shanti Farrington jest dyplomowaną psycholożką. Pracuje jako asystentka psychologiczna w Krajowej Służbie Zdrowia Wielkiej Brytanii i doradczyni zrzeszona w British Association for Counselling and Psychotherapy. Po ukończeniu studiów doktoranckich na Uniwersytecie w Bangor podjęła pracę na stanowisku naukowo-dydaktycznym w dziedzinie neuropsychologii. Kieruje Wydziałem Psychologii Uniwersytetu w Bournemouth. Współpracuje z Medical Research Council Cognition and Brain Sciences Unit w Cambridge. Jest badaczką wizytującą i członkinią Higher Education Academy. W działalności badawczej skupia się na udarach, urazach mózgu i złożonym zespole stresu pourazowego. Jej pasją jest praktyczne stosowanie wyników badań w rehabilitacji i poradnictwie. Wykładała psychologię na kilku uniwersytetach w Zjednoczonym Królestwie i w Indiach. Zasiada w zarządzie organizacji charytatywnej Trauma Informed Practice Services. Obecnie pracuje nad rozprawą doktorską na temat poradnictwa psychologicznego.
Janusz Czapiński
Będzie mowa o Polakach, także o Polkach, o naszym szczęściu i nieszczęściu, o bardziej lub mniej udanym życiu w III Rzeczypospolitej. I tym głównie ta publikacja różni się od kilku wydanych ostatnio w Polsce prac o szczęściu, przede wszystkim amerykańskich autorów. Nie chcę przez to powiedzieć, że jest w niej więcej prawdy o nas, ale jest w niej niewątpliwie więcej o nas i bardziej o nas. Prawdy o społeczeństwie amerykańskim często nie są prawdami uniwersalnymi. (...) Większość dowiedzionych na świecie mnóstwem badań prawidłowości nas także obejmuje, ale istotne jest, czy my sami o tym wiemy i - co ważniejsze - czy to na sobie sprawdziliśmy. Niniejsza książka jest takim sprawdzianem i zarazem poszukiwaniem tych aspektów, w których pozostajemy jednak odmienni. Nie żeby się tą odmiennością chwalić czy martwić. Po prostu, dobrze byłoby wiedzieć, jacy jesteśmy naprawdę. (ze Wstępu) Książka Janusza Czapińskiego ma charakter unikalny, stanowi: o wnikliwe odzwierciedlenie typu badań prowadzonych w zakresie bujnie rozwijającej się psychologii pozytywnej; o kompendium wiedzy uzyskanej w toku mało znanych współczesnych badań nad szczęściem - wiedzy o korelatach i uwarunkowaniach poczucia szczęścia, a także o uczestniczących w tych badaniach ludziach (różnych narodowości i kultur); o potężny stymulator pytań o naturę człowieka; o układ odniesienia dla dalszych empirycznych poszukiwań zróżnicowania przyczyn i przejawów dobrego życia. z recenzji prof. Marii Jarymowicz
George Mather
Dlaczego czerpiemy przyjemność ze sztuki? Co skłania nas do tworzenia dzieł artystycznych? Czy nauka o mózgu może być przydatna w zrozumieniu naszego zamiłowania do sztuki? Psychologia sztuki zapewnia eklektyczny wstęp do niezliczonych metod, dzięki którym psychologia może pomóc w pojmowaniu i docenieniu działalności twórczej. Odkrywając, w jaki sposób postrzegamy wszystko, co nas otacza, od koloru po ruch, prezentowana książka umożliwia przyjrzenie się tworzeniu sztuki jako formie ludzkiego zachowania, które czerpie z historii jako nieustannego źródła inspiracji, konfliktu i dyskusji. Ukazuje też, jak oszustwo, technologia reprodukcji i seksizm wpływają na naszą ocenę sztuki. George Mather - profesor psychologii na Uniwersytecie w Lincoln, w Zjednoczonym Królestwie. Jego główne zainteresowania badawcze obejmują postrzeganie ruchu, sztuki i iluzji wizualnych.
Jan-Willem van Prooijen
Kto wierzy w teorie spiskowe i dlaczego niektórzy ludzie są bardziej podatni na wiarę w nie niż inni? Jakie są konsekwencje tego typu przekonań? Czy jakakolwiek teoria spiskowa okazała się kiedykolwiek być prawdą? Psychologia teorii spiskowych obala mit, jakoby teorie spiskowe były zjawiskiem nowoczesnym poprzez zbadanie szerokiego kontekstu społecznego, w jakim powstają - od polityki po miejsce pracy. W książce tej autor wyjaśnia dlaczego niektórzy ludzie są bardziej podatni na wiarę w teorie spiskowe niż inni oraz jakie procesy psychologiczne, które możemy rozpoznać i przewidzieć leżą u podstaw powstawania tego typu przekonań. Poprzez przytoczenie przykładów takich jak zamachy terrorystyczne z 11 września i zmiana klimatu, Psychologia Teorii Spiskowych pokazuje, że, podczas gdy tego typu przekonania nie zawsze są nieuzasadnione i posiadanie ich nie jest cechą patologiczną, mogą również wyrządzać wiele szkód zarówno jednostkom jak i społeczeństwu.
Psychologia twórczości. Nowe wydanie
Edward Nęcka
Twórczość jest zjawiskiem, które fascynuje zarówno psychologów, pedagogów, rodziców, historyków sztuki, jak i samych artystów. Edward Nęcka, wybitny badacz i specjalista w dziedzinie psychologii twórczości przedstawia syntetyczny, autorski model teoretyczny tego zjawiska. Autor wyróżnia cztery poziomy twórczości: twórczość płynną, twórczość skrystalizowaną, dojrzałą i wybitną. Wyróżnianie poziomów twórczości ma tu znaczenie epistomologiczne, dzięki czemu możemy spojrzeć na badane zjawisko z wielu perspektyw. Ale ma też znaczenie ontologiczne, bo dzięki takiemu zabiegowi możemy wyróżnić jakościowo odmienne rodzaje i sposoby istnienia interesującego nas zjawiska. W proponowanej koncepcji teoretycznej autora perspektywa epistemologiczna uzupełnia ontologiczną, prowadząc do ujawnienia jakościowo swoistych poziomów przejawiania się twórczości, które wymagają nieco innych sposobów jej badania i opisu. Edward Nęcka - profesor psychologii, specjalizujący się w psychologii poznawczej, psychologii twórczości i inteligencji. Członek rzeczywisty Polskiej Akademii Nauk, obecnie dziekan Wydziału Psychologii Uniwersytetu SWPS w Krakowie. Autor wielu artykułów naukowych publikowanych w prestiżowych czasopismach oraz ważnych książek i podręczników z dziedziny psychologii, między innymi "Psychologii poznawczej", "Treningu twórczości", "Inteligencji", "Psychologii. Wprowadzenie" i wielu innych ważnych pozycji książkowych.
Zbigniew Marten
(…) Publikacja składa się z dwóch części. W pierwszej autor omawia podstawowe kwestie teoretyczno-ekspertalne psychologii sądowej, w drugiej analizuje pracę sędziego w klasycznym modelu: człowiek w sytuacji pracy. Rozważania w części drugiej są poparte ćwiczeniami, na które składają się testy i kwestionariusze badające niektóre predyspozycje psychiczne oraz psychozabawy stworzone przez autora, które w lekkiej formie starają się przybliżyć tematy trudne (…).
Ken J. Rotenberg
Co sprawia, że ufamy innym ludziom? Jak nasze zaufanie rozwija się i utrzymuje? Czy zachodnie społeczeństwa stoją w obliczu kryzysu zaufania? Autor Psychologii zaufania zajmuje się zagadnieniami dotyczącymi codziennych życiowych doświadczeń. Określa czynniki, które budują zaufanie oraz przedstawia jego konsekwencje dla rzeczywistych globalnych problemów w zakresie zdrowia, polityki, terroryzmu, środowiska pracy oraz wiary i religii. Bada również znaczenie oraz przyczyny nieufności osób, grup i organizacji. W świecie, w którym zaufanie oddziałuje na naszą codzienność, książka ta ukazuje jego wpływ na relacje międzyludzkie i dostarcza praktycznych wskazówek dotyczących naszego zaufania do innych. Ken J. Rotenberg jest profesorem psychologii w University of Keele w Wielkiej Brytanii. Od ponad czterdziestu lat prowadzi badania naukowe, ze szczególnym zainteresowaniem podejmuje tematykę zaufania w dzieciństwie i adolescencji.
Richard Gross
Co dzieje się w naszej sferze emocjonalnej, kiedy opłakujemy bliską osobę? Czy istnieje "właściwy" sposób przeżywania żałoby? Jak wpływa ona na to, jak postrzegamy samych siebie? Psychologia żałoby zawiera humanistyczne wyjaśnienie tego zjawiska, podkreślające szeroką gamę naszych reakcji na śmierć bliskiej osoby. W książce opisano również, w jaki sposób badacze poszukiwali odpowiedzi na pytania dotyczące tego doświadczenia. Począwszy od pionierskiej psychoanalizy Freuda, a skończywszy na dyskredytowanych twierdzeniach, że powinniśmy przejść przez poszczególne "etapy" żałoby, odkryjemy społeczne i kulturowe normy tworzące lub ograniczające nasze rozumienie procesu żałoby oraz przyjrzymy się językowi, jakiego używamy do jej opisywania. Każdy w którymś momencie życia doświadcza bolesnej straty. Psychologia żałoby pomoże Czytelnikom zrozumieć zarówno swoje uczucia, jak i uczucia innych osób związane z żałobą. Richard Gross pracuje w Cruse Bereavement Care, największej brytyjskiej organizacji oferującej wsparcie w okresie żałoby. Książki o tematyce psychologicznej publikuje od ponad trzydziestu lat.
Psychologia-Etologia-Genetyka nr 26/2012
Włodzimierz Oniszczenko
W numerze [Contents] Krzysztof Cipora, Edward Nęcka: Kontinua a przestrzeń - przegląd badań nad przestrzennym komponentem poznawczej reprezentacji wielkości i nasilenia [Continua and space: Spatial component of magnitude and intensity representation - a review], s. 7-22; Kamil Imbir, Maria Jarymowicz, Jarosław Żygierewicz, Rafał Kuś, Magdalena Michalska, Mateusz Kruszyński, Piotr Durka: Emocje o genezie automatycznej bądź refleksyjnej a potencjały związane z bodźcem (ERP ) [Neuronal correlates of automatic vs. reflective emotions, an ERP pilot study], s. 23-42; Anna Reinholz-Trojan, Justyna Szymańska, Magdalena Warońska: Zastosowanie konstruktu osobowości do oceny predyspozycji psów pracujących i opisu psa towarzyszącego [The application of the construct of personality for assessment of the qualification of working dogs and description of ass istance dog], s. 43 -58; Katarzyna Zięba, Lucjan Poloński: Przejawy asymetrii funkcjonalnej w świecie zwierząt - lateralizacja motoryczna [Aspects of functional asymmetry in the animal world - motor lateralization], s. 59-70.
Psychologia-Etologia-Genetyka nr 27/2013
Włodzimierz Oniszczenko
W numerze [Contents] Maria Jarymowicz, Kamil Imbir, Dorota Jasielska, Tomasz Wolak, Patrycja Naumczyk: Wzbudzanie emocji specyficznych dla automatycznego vs refleksyjnego systemu wartościowania a odpowiedzi hemodynamiczne mózgu (badanie z wykorzystaniem fMRI ) [Elicitation of automatic vs. reflective emotions and hemodynamic responses of the brain (fMRI study) ], s. 7-24; Anita Dominika Dąbrowska, Władysław Narkiewicz-Jodko: Religijność a cechy osobowości u studentów warszawskich uczelni wyższych [Religiosity and personality traits in students of Warsaw universities], s. 25-40; Ewa Małgorzata Szepietowska, Barbara Gawda: Metapamięć: jakie są uwarunkowania sądów o własnej pamięci? Badania pilotażowe .[Metamemory: What are the determinants of judgments about one's own memory? A pilot study ], s. 41-58; Justyna Szymańska, Agnieszka Kaczmarczyk, Katarzyna Piwko, Maciej Trojan: Techniki monitorowania zachowań terytorialnych i migracyjnych w badaniach etologicznych [Techniques of monitoring territorial and migratory behaviour in ethological research ], s. 59-70; Krzysztof Cipora, Monika Szczygieł: Wyścig Liczb - The Number Race - polska wersja językowa narzędzia wczesnej interwencji w przypadku ryzyka dyskalkulii rozwojowej oraz ws pomagania rozwoju kompetencji arytmetycznych [Polish language version of The Number Race computer game for remediation of dyscalculia and enhancing math competence], s. 71-86; Urszula Barańczuk, Bogdan Zawadzki: Polska adaptacja Inwentarza Poznawczych Strategii Regulacji Stanów Afektywnych (ICARUS) [Polish Adaptation of the Inventory of Cognitive Affect Regulation Strategies (ICARUS)], s. 87-105.
Psychologia-Etologia-Genetyka nr 28/2013
Włodzimierz Oniszczenko
W numerze: Marcin Jaracz, Alina Borkowska: Rola systemu dopaminergicznego i serotoninergicznego w procesie podejmowania decyzji [The role of dopaminergic and serotonergic system in decision-making], s. 9-30; Jerzy Osiński: Poznawcze ograniczenia zachowań altruistycznych u zwierząt [Cognitive limitations of reciprocal altruism in animals], s. 31-46; Ewa Małgorzata Szepietowska, Barbara Gawda: Gramatyczne, semantyczne i afektywne cechy fluencji słownej: jakie czynniki determinują ich wykonanie? Badania 302-osobowej grupy Polaków [Grammatical, semantic and affective characteristics of verbal fluency: What factors determine their performance? The studies of 302 Polish participants], s. 47-66; Karolina Stala: Agresja a rozpoznawanie mimicznych ekspresji emocji przez pedofilów [Aggress ion and recognition of facial express ion of emotion in pedophiles], s. 67-80; Kamil Imbir: Zdegradowane prezentacje słów związanych z emocjami o genezie automatycznej bądź refleksyjnej a przejawy efektywności kontroli poznawczej w Teście Antysakkad [Degraded presentations of words ass ociated with automatic vs. reflective emotions and cognitive control in the Antisaccade Task], s. 81-96; Urszula Barańczuk, Bogdan Zawadzki: Temperament, poznawcza regulacja stanów afektywnych oraz poziom nastroju w zaburzeniu stresowym pourazowym (PTSD) [Temperament, cognitive affect-regulation and the mood level in posttraumatic stress disorder (PTSD)], s. 97-112.
Psychologia-Etologia-Genetyka nr 29/2014
Włodzimierz Oniszczenko
W numerze [Contents]: Janusz Rybakowski, Daria Dembińska-Krajewska, Monika Dmitrzak-Węglarz, Joanna Hauser: Cechy schizotypii w skali O-LI FE a polimorfizm genów układu dopaminergicznego oraz rytmów okołodobowych w chorobie afektywnej dwubiegunowej [Schizotypic traits measured with O-LI FE and polymorphism of genes of dopaminergic system and circadian rhythms in bipolar aff ective illness], s. 7-22; Włodzimierz Oniszczenko, Wojciech Ł. Dragan, Joanna Piłat , Edyta Gogół: Regulacyjna teoria temperamentu: profile cech temperamentu pacjentów z chorobą afektywną dwubiegunową i uzależnionych od alkoholu [Regulative theory of temperament: Profiles of the temperament traits in patients with bipolar disorder and alcohol dependence], s. 23-36; Marcin Rzeszutek: PT SD i psychospołeczne uwarunkowania nasilenia bólu w przewlekłych zespołach bólowych: przegląd badań [PT SD and psychosocial factors as determinants of the intensity of pain in chronic pain syndromes: Research review], s. 37-48; Michał H. Chruszczewski: Biopsychologia twórczości [Biopsychology of creativity], s. 49-70.
Psychologia-Etologia-Genetyka nr 30/2014
Włodzimierz Oniszczenko
W numerze [Contents] Ewa Małgorzata Szepietowska, Barbara Gawda: Mechanizmy neuronalne fluencji semantycznej na przykładzie kategorii ożywione i nieożywione: badania z zastosowaniem funkcjonalnego rezonansu magnetycznego [Neural mechanisms of semantic fluency living and non-living categories: fMRI study], s. 7-24; Magdalena Żebrowska, Marcin Rzeszutek, Ewa Firląg-Burkacka: Związek cech temperamentu EAS-D ze wsparciem społecznym oraz z satysfakcją z życia u osób zakażonych wirusem HIV [Ass ociation between EAS temperament traits, social support and the life satisfaction in hiv+ individuals], s. 25-42; Daria Dembińska-Krajewska, Janusz Rybakowski: Koncepcja afektywnych typów temperamentu Hagopa Sourena Akiskala [The concept of affective temperaments by Hagop Souren Akiskal], s. 43-58; Krzysztof Cipora, Monika Szczygieł, Mateusz Hohol: Palce, które liczą - znaczenie liczenia na palcach dla poznania matematycznego u człowieka dorosłego [Fingers count: The role of finger counting in adult numerical cognition], s. 59-74; Justyna Szymańska, Julia Sikorska, Karolina Durka, Maciej Trojan: Moralność wśród ssaków naczelnych w świetle badań behawioralnych [Morality among primates in view of the behavioural research], s. 75-90.
Psychologia-Etologia-Genetyka nr 31/2015
Marta Witkowska, Patrycja Naumczyk, Krzysztof Jodzio, Judyta...
W numerze [Contents] Marta Witkowska, Patrycja Naumczyk, Krzysztof Jodzio: Nadciśnienie tętnicze w ujęciu neuropsychologicznym [Neuropsychology of hypertension], s. 7-22; Judyta Gulatowska, Paweł Ostaszewski, Maciej Trojan: Stabilność grupy społecznej jako czynnik wpływający na nasilenie wokalizacji 22 kHz u szczurów [Social group stability as a factor influencing 22 kHz ultrasound vocalizations in rats], s. 23-36; Karol Lewczuk: Dwie strony medalu? Impulsywność oraz skłonność do ryzyka w kontekście Regulacyjnej Teorii Temperamentu oraz efektywności podejmowania decyzji [Two sides of the same coin? Impulsivity and venturesomeness in the context of Regulative Theory of Temperament and decision making effectiveness], s. 37-54; Julia Małgorzata Szymańska: Osobowość a centralność wybranych aspektów religijności [Personality and centrality of chosen religiosity dimensions], s. 55-68; Sławomir Postek, Maria Ledzińska: Temperamentalne predyktory stresu informacyjnego w grupie menadżerów wysokiego szczebla [Temperamental predictors of information stress in high ranking managers], s. 69-87.