Socjologia
Bogna Gawrońska-Nowak, Jerzy Hausner, Dorota Jopek, Michał...
Zdaniem Jerzego Hausnera i Tadeusza Markowskiego dominująca formuła funkcjonowania współczesnych miast prowadzi nieuchronnie do degeneracji ich potencjału rozwojowego. Aby możliwe było przeciwstawienie się temu zjawisku, potrzebny jest nowy paradygmat - miasta regeneracyjnego, osadzony w szerszej koncepcji regeneratywnego gospodarowania. Konceptualnym jądrem miasta regeneracyjnego jest nowy metabolizm. Rozumiany tu jako zbiór mechanizmów i procesów, które zachodzą w systemie miejskim, metabolizm miasta umożliwia pozyskiwanie i wykorzystanie energii z dostarczonych miastu zasobów. prof. dr hab. Florian Kuźnik Regeneracja miejska to nie kolejna technokratyczna utopia redukująca politykę publiczną do wykorzystywania technologii lub narzędzi marketingu terytorialnego. To idea oparta na pogłębionej diagnozie, przynoszącej odpowiedź na pytanie, do czego prowadzi utrzymywanie obecnych trendów rozwojowych oraz gdzie należy szukać możliwości ich odwrócenia i powstrzymania narastającej entropii. Autorzy przywracają znaczenie źle widzianym słowom, takim jak: wspólnota, solidarność pokoleniowa, dobra wspólne, współdziałanie, współodpowiedzialność. dr hab. Tomasz Nawrocki, prof. UŚ Książka pod redakcją Rafała Matyi poświęcona jest problematyce kształtowania modelu miasta regeneracyjnego, którego rozwój nie tylko przeciwdziała degeneracji przestrzeni miejskiej, lecz także aktywnie wspiera i utrwala społeczną, gospodarczą i ekologiczną odnowę. Regeneracja miast w rozumieniu autorów zbioru nie oznacza prostego odtworzenia, lecz twórczą przemianę dotychczasowych trajektorii rozwoju, opartą na wykorzystaniu w sposób zrównoważony lokalnych zasobów, w tym zasobów ekologicznych, energetycznych, przestrzennych, społecznych i kulturowych. prof. dr hab. Iwona Sagan
Regionalisation in Europe: The State of Affairs
red. Grzegorz Libor, Dorota Nowalska-Kapuścik, Robert Pyka
Zachodzące współcześnie zmiany w życiu społecznym podyktowane między innymi postępującą globalizacją, spowodowały waloryzację różnego rodzaju terytoriów i terytorialności. Za sprawą decentralizacji oraz terytorializacji rozwoju gospodarczego do głosu ponownie dochodzą jednostki terytorialne, w tym zyskujące na znaczeniu regiony wyrażające specyficzną tożsamość zamieszkujących je populacji. Procesy te znajdują swoje odzwierciedlenie w występujących w różnej konfiguracji zjawiskach regionalizacji i regionalizmu, których przykłady zostały opisane w niniejszej książce. Redaktorzy tomu i jednocześnie autorzy kilku jego rozdziałów zebrali niezwykle ciekawy materiał ukazujący przemiany, jakim podlegają współczesne polskie i europejskie regiony w wymiarze zarówno politycznym, społecznym, jak i gospodarczym. Bezwzględnym walorem książki są rozdziały przygotowane przez zagranicznych autorów ukazujące doświadczenia europejskich regionów. Czytelnik może zatem nie tylko zgłębić swoją wiedzę na temat polskich regionów, ze szczególnym uwzględnieniem regionalizmu na Górnym Śląsku, ale także spojrzeć na region z perspektywy Irlandii Północnej, Szkocji i Walii, a także doświadczeń hiszpańskich, węgierskich czy włoskich, skąd pochodzą autorzy prezentowanych w książce tekstów.
Rehabilitacja zawodowa osób z niepełnosprawnością - znaczenie i perspektywy
Ewa Pancer-Cybulska, Małgorzata Paprocka-Borowicz, Magdalena Ślazyk-Sobol
Celem monografii jest ukazanie wybranych aspektów problematyki funkcjonowania osób niepełnosprawnych we współczesnym społeczeństwie, głównie pod kątem ich udziału w rynku pracy. To interesujące opracowanie stanowi wieloaspektowe ujęcie problemu z pozycji psychologii i ekonomii, a także prawa i socjologii. Pierwszy rozdział ma charakter teoretyczny, rozdziały drugi i trzeci dotyczą sytuacji Polski, czwarty jest napisany z perspektywy europejskiego rynku pracy w XXI wieku. Monografię zamyka studium przypadku osoby z niepełnosprawnościami. Autorki są przekonane, że upowszechnianie kompleksowego podejścia do rehabilitacji będzie determinowało bardziej zindywidualizowane, a przez to skuteczniejsze działania na rzecz aktywności i rozwoju zawodowego osób z niepełnosprawnościami.
Kamila Baraniecka-Olszewska
Praca ta w obrębie antropologii jest przedsięwzięciem pionierskim podejmuje nowy, niezwykle interesujący temat badań. Dokonuje przy tym rewizji wcześniejszych, redukcjonistycznych ujęć, wpisujących się w paradygmat ideologii kultury masowej, przesuwając uwagę na emiczny i podmiotowy charakter zjawiska. Konkludując, recenzowana praca zasługuje ze wszech miar na publikację z pożytkiem nie tylko dla antropologii, lecz i innych dziedzin humanistyki i nauk społecznych.
Rekreacja przygodowa w środowisku przyrody
Piotr Próchniak
Kto i dlaczego podejmuje ryzykowną aktywność w świecie przyrody? Czy trzeba mieć odpowiedni temperament, zapotrzebowanie na stymulację, opracowane mechanizmy opanowywania stresu i zarządzania ryzykiem, czy tylko odpowiednią motywację i przygotowanie.... Na takie pytania można poszukiwać odpowiedzi w dziele Piotra Próchniaka. Autor sprawia wrażenie pasjonata zarówno aktywności przygodowej, jak i badań psychologicznych skupionych na tej tematyce. Obszernie omawia zagadnienia związane z ryzykiem w świecie przyrody i motywacją do podejmowania tego typu aktywności. Opisuje modele i przedstawia teorie wyjaśniające rekreacyjną aktywność przygodową, raportuje istniejące badania na ten temat. Książka zainteresuje psychologów, pedagogów, socjologów, osoby zajmujące się sportem i rekreacją oraz liczne rzesze ludzi kochających przyrodę. Nie jest to dzieło popularnonaukowe ale napisane jest przystępnie i stąd może trafić do wielu potencjalnych odbiorców. fragmenty recenzji wydawniczej prof. dr. hab. P.K. Olesia Piotr Próchniak, doktor psychologii. Jego zainteresowania naukowe dotyczą ciekawości, eksploracji i przetrwania ludzi w środowisku przyrody. Jest autorem dziewięciu monografii i kilkudziesięciu artykułów naukowych opublikowanych zarówno w polskich, jak i zagranicznych czasopismach psychologicznych. Współpracuje z pracownikami naukowymi Arctic University (Norwegia), prowadząc badania na temat postaw społeczeństw wobec środowiska przyrodniczego. Jest członkiem Adventure Tourism Research Association.
Relacje międzypokoleniowe we współczesnych polskich rodzinach
Piotr Szukalski
Książka jest wielogłosem w sprawie relacji rodzinnych we współczesnej Polsce. Składają się na nią teksty dotyczące: społeczno-ekonomicznych uwarunkowań relacji międzypokoleniowych w rodzinie; starości w polskiej rodzinie; relacji międzypokoleniowych z perspektywy gerontologicznej; sieci rodzinnych seniorów oczekujących na miejsca w domach pomocy społecznej; relacji między dziadkami a wnukami na podstawie dziewiętnastowiecznych pamiętników; międzypokoleniowego przekazu kulturowego w rodzinach wiejskich województwa podlaskiego; wspólnych cech i różnic uczestnictwa rodzin wielopokoleniowych wiejskich w kulturze audiowizualnej; zakłóceń relacji międzypokoleniowych w rodzinie (na przykładzie studium wielokrotnego przypadku); relacji interpersonalnych z bliskimi w zestawieniu z jakością życia oraz opis genogramu jako narzędzia służącego do badania relacji międzypokoleniowych w rodzinie, związanych ze zdrowiem kobiet ciężarnych. Z przeglądu tych różnorodnych tekstów można wysnuć bardziej ogólnie wnioski. Badacze zjawisk społecznych są coraz bardziej świadomi złożoności więzi łączących różne grupy społeczne. Dotyczy to również rodziny, będącej jedną z takich grup. Pomijając występujące obecnie głębokie przemiany jakościowe, jakim rodzina podlega, coraz bardziej widoczna jest jeszcze inna płaszczyzna zmian - przeobrażająca się demografia rodziny, sygnalizowana zmianą form życia małżeńsko-rodzinnego, małodzietnością, odraczaniem momentu wystąpienia kluczowych zmian statusu rodzinnego i wydłużaniem się trwania karier rodzinnych, lecz również i wydłużeniem genealogicznego lineażu. W miejsce dwupokoleniowej, a krótkookresowo trzypokoleniowej rodziny, występującej w przeszłości, pojawia się jako norma rodzina trzypokoleniowa, przekształcająca się okresowo w czterogeneracyjną. Współegzystencja trzech, czterech, a sporadycznie i pięciu, pokoleń jest zjawiskiem nowym, zachęcającym do zastanowienia się nad jego przyszłymi konsekwencjami. Prezentowane w niniejszym tomie opracowania łączy chęć podjęcia próby opisu tego, jak we współczesnej Polsce wyglądają w rodzinie relacje, więź, solidarność i umowy międzypokoleniowe. Jest to zatem jedna z pierwszych prób naukowego spojrzenia na zagadnienia międzypokoleniowości w polskich rodzinach, ewidentne zaś „skrzywienie gerontologiczne” - tj. uwypuklenie relacji intergeneracyjnych prezentowanych z perspektywy starszego pokolenia - niniejszego tomu jest jedynie wynikiem świadomości znaczenia relacji międzypokoleniowych w rodzinie dla jakości życia seniorów w środowisku badaczy zajmujących się problemami osób starszych, starzenia się i starości.
Religia i sekularyzm. Współczesny spór o sekularyzację
Miłosz Puczydłowski
Książka Miłosza Puczydłowskiego jest wielowątkowa i bardzo bogata w treść. Jasno i z dużym znawstwem naświetla problem sekularyzacji z perspektywy różnych stanowisk, pozycjonuje główne spory. Z pewnością będzie stanowiła punkt odniesienia do dalszych badań i dyskusji nad zjawiskiem sekularyzacji. Oryginalna jest także główna teza pracy, ukazująca religię i sekularyzm jako dwie splecione ze sobą i przynależne do siebie matryce. Prof. dr hab. Tadeusz Gadacz Książka Miłosza Puczydłowskiego jest rozprawą istotną i bardzo rzetelną, trafnie i z analityczną rozwagą wkraczającą w nader rozległy i niezwykle złożony obszar żywej debaty współczesnej. Autor sensownie zmierza do oswobodzenia problemu sekularyzacji z więzi socjologicznego redukcjonizmu i wprowadza ów problem w obręb refleksji filozoficzno-teologicznej, dla której socjologia wiary i niewiary staje się punktem odniesienia, momentem krytycznym kultury, czy źródłem nowych wyzwań duchowych i inspiracji, a sekularyzacja, paradoksalnie, treścią wierzenia. Prof. Instytutu Filozofii i Socjologii PAN dr hab. Zbigniew Mikołejko
Religia wobec wyzwań współczesności z perspektywy nauk społecznych
Irena Borowik, Stella Grotowska, Piotr Stawiński, Bartosz...
Autorzy opracowania [...] dokonali uzupełnienia, aktualizacji i uporządkowania kwestii istotnych dla współczesnego życia religijnego i duchowego, odwołując się do kategorii instytucjonalizacji i prywatyzacji, osłabienia czy zaniku tradycji oraz powrotu pluralizacji religii. Dokonywane przez nich wybory oraz ich badawcze konsekwencje można powiązać z dominującymi paradygmatami socjologii religii - sekularyzacyjnym, indywidualizacyjnym i rynkowym oraz strategią badań jakościowych. W pracy zwrócono też uwagę na sposoby przystosowania się religii (chrześcijańskich i pozachrześcijańskich) do social becoming obserwowalnego w codziennych zdarzeniach oraz na wyłaniające się w tym procesie nowe, nierzadko hybrydalne lub zindywidualizowane kształty religijnych i duchowych orientacji oraz aktywności. Monografia Religia wobec wyzwań współczesności z perspektywy nauk społecznych wychodzi naprzeciw wzrastającemu zapotrzebowaniu naukowemu na problematykę przeobrażeń współczesnego pola religijnego i duchowości oraz ich możliwości interpretacyjnych. Zamieszczone studia zaciekawiają i inspirują, przekraczając tradycyjne ramy polskiej socjologii religii i poszerzając zarazem zakres jej badawczych penetracji. z recenzji dr hab. Marii Sroczyńskiej, prof. UKSW