Prawo
"Prawne Problemy Górnictwa i Ochrony Środowiska" 2018, nr 1-2
red. Grzegorz Dobrowolski, Małgorzata Piekarska
Tematyka tego numeru obejmuje dość zróżnicowaną problematykę, która przynajmniej po części dotyczy geologii i górnictwa. Jeden z artykułów dotyczy wydobywania kopalin z wód powierzchniowych. Autor wskazuje tu na niekorzystne rozwiązania w tym zakresie, związane z tym, że wydobywający kopaliny z wód powierzchniowych powinien uzyskać zarówno pozwolenie wodnoprawne, jak i koncesję. Kolejny „górniczy” tekst dotyczy ocen oddziaływania przedsięwzięć geologicznych i górniczych na obszary Natura 2000. Warto polecić również tekst o odpowiedzialności za szkody wyrządzone robotami geologicznym niewymagającymi koncesji. Tu Autor ukazuje problemy związane z jej poniesieniem na podstawie Prawa geologicznego i górniczego, występujące wskutek tego, że w przypadku takich robót nie zawsze zespół urządzeń posiada status zakładu górniczego, a podejmowane działania nie są rozumiane jako jego ruch prowadzony przez przedsiębiorcę. Z zakresu szeroko rozumianej ochrony przyrody warto wskazać na trzy artykuły. Pierwszy z nich dotyczy ochrony rezerwatowej w lasach. Ciekawie przedstawia się również tekst poświęcony ewolucji powszechnej ochrony drzew i krzewów spowodowanej radosną twórczością ustawodawcy określaną mianem „Lex Szyszko”. Wreszcie trzeci z artykułów przybliża kwestie związane z kontrolą przestrzegania przepisów na terenie dwóch obszarowych form ochronnych, tj. parku narodowego i rezerwatu przyrody. Przygotowano również sprawozdanie z konferencji pt. „Prawne instrumenty ochrony powietrza”, która odbyła się 20 kwietnia 2018 r., na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Z opracowań ogólnych warto zwrócić uwagę na recenzję monografii zatytułowanej Rozważania o... (Katowice 2018). Tradycyjnie Czytelnik znajdzie w czasopiśmie kolejną część komentarza do ustawy Prawo geologiczne i górnicze. Tym razem do art. 13–17 tego aktu.
Prawnokarna ochrona wierzycieli. Zagadnienia teorii i praktyki
Krystyna Patora
Autorka monografii koncentruje się na problematyce kompletności ochrony wierzycieli przed działaniami zagrożonych niewypłacalnością dłużników. Przedstawia rozwój instytucji ochrony wierzycieli od czasów starożytnych do współczesnych. Książka zawiera z jednej strony wykładnię znamion czynów zabronionych, które popełniane są przez dłużników na szkodę wierzycieli, oraz odpowiedź na pytanie o możliwość więzienia za długi. Z drugiej strony przedmiotem analizy są okoliczności uwalniające dłużnika od odpowiedzialności karnej. W publikacji zostały zaprezentowane regulacje prawa międzynarodowego i europejskiego, które mają chronić wierzycieli w obrocie handlowym. Monografia obejmuje także analizę przepisów karnych dotyczących wierzycieli w wybranych krajach systemu kontynentalnego oraz common law.
Prawnokarna ochrona wierzycieli. Zagadnienia teorii i praktyki
Krystyna Patora
Autorka monografii koncentruje się na problematyce kompletności ochrony wierzycieli przed działaniami zagrożonych niewypłacalnością dłużników. Przedstawia rozwój instytucji ochrony wierzycieli od czasów starożytnych do współczesnych. Książka zawiera z jednej strony wykładnię znamion czynów zabronionych, które popełniane są przez dłużników na szkodę wierzycieli, oraz odpowiedź na pytanie o możliwość więzienia za długi. Z drugiej strony przedmiotem analizy są okoliczności uwalniające dłużnika od odpowiedzialności karnej. W publikacji zostały zaprezentowane regulacje prawa międzynarodowego i europejskiego, które mają chronić wierzycieli w obrocie handlowym. Monografia obejmuje także analizę przepisów karnych dotyczących wierzycieli w wybranych krajach systemu kontynentalnego oraz common law.
Jacek Sobczak
Oddawane do rąk Czytelników opracowanie jest zbiorem tekstów poświęconych różnym aspektom prawa medycznego. Z natury rzeczy, z uwagi na zainteresowania autora, odnoszą się one z jednej strony do problematyki styku prawa medycznego z zagadnieniami odnoszącymi się do ochrony danych osobowych i wykorzystywania informacji, z drugiej natomiast praw człowieka, w szczególności tych ich aspektów, które dotyczą pacjentów i lekarzy. Przedstawiciele obu tych grup częstokroć nie zdają sobie sprawy z tego, jak ściśle obie te sfery są ze sobą powiązane, jak bardzo jedna drugą warunkuje. Jest rzeczą paradoksalną, że ujawnia się to niespodziewanie w kwestiach dotyczących finansowania służby zdrowia. Pacjentom niewątpliwie zależy i zależeć musi na tym, aby byli leczeni przez najlepszych specjalistów, przy wykorzystaniu ich pełnej wiedzy i doświadczenia, najbardziej efektywnie. Lekarze w masie swojej chcą osiągnąć sukces, a jest nim przywrócenie do zdrowia chorych lub co najmniej złagodzenie ich cierpień. Przemęczony lekarz łatwo może popełnić błąd, narażając się na odpowiedzialność karną i cywilną. Od tej drugiej jest zazwyczaj ubezpieczony, co niestety niezbyt satysfakcjonuje ewentualnego pokrzywdzonego, jakim jest pacjent. Stosunki między pacjentem a lekarzem muszą opierać się na zaufaniu. Warunkiem jego zaistnienia po stronie pacjenta jest przekonanie, że lekarz, który się nim opiekuje jest człowiekiem nie tylko wielkiej wiedzy, znakomitym specjalistą, lecz także osobą empatyczną. Osiągnięcie takiego stanu możliwe jest, jeżeli lekarz dysponować będzie nie tylko wiedzą, umiejętnościami, aparaturą, lekami, ale co może z punktu widzenia pacjenta najważniejsze czasem, który będzie mógł poświęcić pacjentowi. Czasu tego najczęściej lekarzom brakuje, gdyż przepisy administracyjne i wymogi prawne zmuszają ich, aby znaczącą część tego czasu przeznaczali na prowadzenie i uzupełnianie dokumentacji medycznej. To niewątpliwie działania ważne, ale czy istotnie muszą spoczywać na lekarzu, a nie na personelu służby zdrowia, który często jakże niesłusznie nazywa się średnim – chociaż w praktyce jego przedstawiciele posiadają wyższe wykształcenie, sporą wiedzę i umiejętności. Stres, zdenerwowanie, napięcie nerwowe zarówno po stronie przemęczonego lekarza, jak i pacjenta, skrajnie zmęczonego długotrwałym oczekiwaniem na pomoc, prowadzą do konfliktów. W ich efekcie dochodzi do zdarzeń naruszających godność pacjenta, bądź lekarza, a w skrajnych przypadkach nawet nietykalności cielesnej. Dlatego też w opracowaniu znalazły się teksty poświęcone godności pacjenta, jego prawom także w systemie prawa unijnego, a obok nich rozważania dotyczące ochrony praw lekarza. Do najważniejszych z tych praw wypada zaliczyć tajemnicę lekarską oraz kwestie odnoszące się do klauzuli sumienia. J. Sobczak
red. Sławomir Tkacz, Zygmunt Tobor
Postęp technologii informatycznych i biomedycznych, ewolucja myślenia o standardach w dziedzinie etyki , postęp społeczny, stawiają nowe wyzwania przed prawem i prawnikami. W niniejszej pracy młodzi naukowcy oraz studenci postanowili zmierzyć się z tymi wyzwaniami, przedstawiając ustalenia w tej materii w szesnastu krótkich esejach. Spektrum podjętych problemów jest bardzo szerokie. Autorzy postawili bardzo interesujące pytania m.in. o sposoby wykorzystania sztucznej inteligencji w prawie, możliwość opodatkowania robotów, czy o to w jaki sposób powinny być realizowane prawa człowieka wobec oczekiwanych radykalnych przemian istoty ludzkiej związanych z rozwojem nowoczesnych technologii oraz inżynierii genetycznej i wizji powstania postczłowieka. W tekstach zostały poruszone także m.in. problemy wykorzystania diagnostyki preimplatacyjnej, chmur obliczeniowych, dronów czy zagadnienie kryptowalut. Sformułowane konkluzje mogą rodzić zaniepokojenie. Prawodawca dostrzega konieczność zmian w prawie wynikających z rozwoju nowych technologii, jednakże rzeczywistość pozaprawna zmienia się znacznie szybciej niż prawo. Rozwój nauki zmusza zatem prawników do zastanowienia się nad potrzebą rewizji tradycyjnego sposobu myślenia o prawie i jego stosowaniu. Nauka prawa, prawnicy i sam prawodawca muszą zerwać ze złudzeniem „doskonałości prawa” i stawić czoła wyzwaniom, które rodzą nowe technologie, zanim rozdźwięk pomiędzy światem prawa, a światem rzeczywistym osiągnie tak poważne rozmiary, iż może to godzić w fundamenty na których opiera się porządek prawny. Praca ma charakter naukowy, lecz jest ona napisana zrozumiałym językiem. W związku z tym jest ona skierowana do szerokiego kręgu odbiorców, w tym osób nie zajmujących się nauką prawa, które są zainteresowane rozwojem nowych technologii.
Prawo administracyjne. Skrypt dla studentów kierunku administracja. Wyd. 2 rozsz. i uaktual
Grzegorz Krawiec
Prawo administracyjne stanowi najszerszą gałąź prawa. Potrzeba kształcenia studentów na kierunku Administracja w zakresie tej gałęzi jest oczywista. Na rynku znajduje się wiele podręczników omawiających problematykę prawa administracyjnego, jednak niniejszy skrypt stanowić ma pomoc dla osób, które dotychczas w ogóle nie zetknęły się z tym prawem. Celem dydaktycznym skryptu jest zapoznanie studenta z podstawowymi przepisami prawnymi dotyczącymi administracji publicznej w wymiarze organizacyjnym oraz funkcjonalnym. Student powinien nie tylko poznać przepisy, ale również poznać praktykę. W pracy skupiono się na przedstawieniu instytucji ogólnych prawa administracyjnego. Ale nie ograniczono się tylko do tego problemu. Duży nacisk położony został na kwestie europejskie w prawie administracyjnym. Przedstawiono także niektóre wybrane zagadnienia z zakresu prawa materialnego administracyjnego. Opisywane w pracy informacje mogą być przydatne zwykłym obywatelom załatwiającym sprawę administracyjną, ale także przedsiębiorcom ubiegającym się o wydanie jakiejś decyzji administracyjnej (np. jakiegoś uprawnienia). Studentowi kierunku Administracja lub kierunku Prawo pozwalają zaś zorientować się w skomplikowanym systemie prawa administracyjnego materialnego; skrypt stanowić może dla nich zachętę do dalszych badań nad tą gałęzią prawa. W drugim wydaniu dokonano poprawek oraz aktualizacji.
Prawo administracyjne. Skrypt dla studentów kierunku administracja. Wyd. 2 rozsz. i uaktual
Grzegorz Krawiec
Prawo administracyjne stanowi najszerszą gałąź prawa. Potrzeba kształcenia studentów na kierunku Administracja w zakresie tej gałęzi jest oczywista. Na rynku znajduje się wiele podręczników omawiających problematykę prawa administracyjnego, jednak niniejszy skrypt stanowić ma pomoc dla osób, które dotychczas w ogóle nie zetknęły się z tym prawem. Celem dydaktycznym skryptu jest zapoznanie studenta z podstawowymi przepisami prawnymi dotyczącymi administracji publicznej w wymiarze organizacyjnym oraz funkcjonalnym. Student powinien nie tylko poznać przepisy, ale również poznać praktykę. W pracy skupiono się na przedstawieniu instytucji ogólnych prawa administracyjnego. Ale nie ograniczono się tylko do tego problemu. Duży nacisk położony został na kwestie europejskie w prawie administracyjnym. Przedstawiono także niektóre wybrane zagadnienia z zakresu prawa materialnego administracyjnego. Opisywane w pracy informacje mogą być przydatne zwykłym obywatelom załatwiającym sprawę administracyjną, ale także przedsiębiorcom ubiegającym się o wydanie jakiejś decyzji administracyjnej (np. jakiegoś uprawnienia). Studentowi kierunku Administracja lub kierunku Prawo pozwalają zaś zorientować się w skomplikowanym systemie prawa administracyjnego materialnego; skrypt stanowić może dla nich zachętę do dalszych badań nad tą gałęzią prawa. W drugim wydaniu dokonano poprawek oraz aktualizacji.
Prawo autorskie dla fotografów
Weronika Bednarska, Marylka Bywalec, Anna Golan, Żaneta...
Przepisy prawa autorskiego są dla Ciebie niejasne i przyprawiają Cię o zawrót głowy? Szukasz sposobu, żeby raz na zawsze zrozumieć, jakie masz prawa i obowiązki jako fotograf? Dobrze trafiłeś! Prawo autorskie dla fotografów to poradnik, w którym znajdziesz odpowiedzi na najczęstsze pytania, z którymi zmagają się fotografowie błądzący w gąszczu przepisów prawa autorskiego. Dzięki tej książce: - uświadomisz sobie prawną wagę Twojej twórczości; - poznasz sposoby pracy z poszanowaniem Twoich praw; - dowiesz się, w jakich sytuacjach możesz sięgać po określone środki ochrony. Dzięki tej książce dowiesz się m.in.: - dlaczego lepiej fotografować Oscara Wilde'a niż pralkę; - dlaczego lepiej być pijanym fotografem niż trzeźwą małpą; - dlaczego wieżę Eiffla lepiej fotografować za dnia; - jak się cieszyć z gola, gdy all rights reserved. Poradnik składa się z trzech części: W teorii, W praktyce i Wzorów. 1. W teorii Autorki przełożyły w niej na prosty język poszczególne przepisy ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Znajdziesz tu wiele przykładów ich praktycznego zastosowania w branży fotograficznej. Dzięki temu nareszcie zrozumiesz najważniejsze zagadnienia z tej dziedziny. W kolejnych rozdziałach tej części poznasz przepisy związane z: - utworem, inspiracją i opracowaniem; - twórcą; - treścią prawa autorskiego; - naruszeniami praw autorskich; - umowami prawa autorskiego; - dozwolonym użytkiem; - wizerunkiem; - znakami towarowymi. 2. W praktyce Znajdziesz tu odpowiedzi na najczęstsze pytania fotografów, które pojawiły się w mediach społecznościowych i na forach tematycznych. Problemy zostały podzielone na etapy zgodne z chronologią pracy nad fotografią i realizacją umowy (przed pracą, w trakcie i po), a dodatkowo pojawiły się tu odpowiedzi na pytania dotyczące naruszeń praw autorskich. Pytania dotyczące takich praktycznych aspektów jak: - odpowiedzialność za uszkodzony sprzęt; - brak zapłaty zadatku; - korzystanie z cudzych zdjęć w social mediach; - fotografowanie budynków państwowych; - zgody niepełnoletnich; - zgody modelek przy sesjach TFP; - wycofanie zgody na publikację wizerunku; - Facebook a prawa do zdjęć; - publikowanie zdjęć bez zgody twórcy. 3. Wzory To zbiór najczęściej stosowanych dokumentów - umów i wezwań dotyczących Twojej twórczości. Zostały dokładnie omówione, żebyś dobrze zrozumiał każdy paragraf. Ponieważ są dostępne również w wersji edytowalnej, możesz je stosować na co dzień w swojej pracy. Znajdziesz tu wzory: - umowy licencji; - umowy przenoszącej autorskie prawa majątkowe; - umowy o wykonanie sesji fotograficznej; - umowy o wykonanie reportażu fotograficznego uroczystości zaślubin; - umowy TFP; - zgody na wykorzystanie wizerunku; - zgody na wykorzystanie wizerunku modelki / modela; - protokołu odbioru; - wezwania do zaprzestania naruszeń i zapłaty; - wezwania do zaprzestania naruszeń dóbr osobistych i zapłaty; - wezwania do zapłaty. Co, jeżeli nie znajdę tu odpowiedzi na moje pytanie? Dołącz do grupy Prawo dla fotografów na portalu Facebook - autorki podpowiedzą Ci tam, jak rozwiązać Twój problem! Grupa to miejsce wymiany doświadczeń fotografów i baza wiedzy praktycznej uzupełniającej poradnik. Co o książce mówią znani fotografowie? "Nareszcie! Podręcznik o prawie autorskim specjalnie dla fotografów - którzy znają się na fotografii, ale rzadziej na prawie. W tej jednej książce jest wszystko, czego potrzebujemy - odpowiedzi na wszystkie nasze pytania związane z teorią i praktyką: umowa licencji, zgoda na wykorzystanie wizerunku, wzory umów. Czytelnie, szybko i sprawnie". Chris Niedenthal "Prosty, napisany dostępnym, przejrzystym językiem przewodnik po prawie autorskim dla fotografów (fotografek) powinien stać się obowiązkową lekturą nie tylko dla samych twórców (twórczyń), ale także dla instytucji, organizacji oraz wszystkich podmiotów korzystających ze zdjęć". Rafał Milach "Prawo autorskie dla fotografów to pozycja, która skutecznie demitologizuje środowiskową wiedzę na temat tego, jakie prawa i obowiązki wynikają z naszej pracy. Fotografując dokumentalnie, działamy niejako na granicy prawa. Dobrze więc wiedzieć, gdzie i jak przebiegają te granice". Michał Łuczak
Prawo Autorskie dla projektantów
Weronika Bednarska, Maryla Bywalec, Anna Golan, Żaneta...
Prawo dla projektantów - co zyskasz dzięki lekturze? poznasz podstawowe definicje i akty prawne regulujące kwestie prawa autorskiego, ochrony własności intelektualnej i wizerunku poznasz realne problemy i wątpliwości natury prawnej stojące przed projektantami w toku pracy, a także sposoby ich rozwiązania otrzymasz gotowe wzory umów i wezwań, które wykorzystasz we własnej praktyce zawodowej dowiesz się, w jakich sytuacjach warto skorzystać z profesjonalnej pomocy prawnej Wybierz tę książkę, jeśli: jesteś przedstawicielem branży artystycznej lub kreatywnej, projektantem, grafikiem komputerowym, fotografem jesteś studentem prawa, aplikantem, planujesz specjalizację w dziedzinie prawa autorskiego chcesz dowiedzieć się, jak korzystać z utworów na zasadzie dozwolonego użytku i jak legalnie cytować utwory Twój utwór został wykorzystany z naruszeniem praw autorskich Prawo autorskie - kompendium wiedzy od praktyków dla praktyków Aby czerpać maksimum zysku z pracy twórczej i ustrzec się problemów związanych z naruszeniem własności intelektualnej, warto zapoznać się z przepisami prawa autorskiego. "Pigułka" Wydawnictwa Od.Nowa prezentuje je rzetelnie, a jednocześnie jasno i przystępnie. Dzięki przejrzystej oprawie graficznej i swobodnemu językowi bez trudu przyswoisz sobie treść przepisów nawet bez wykształcenia prawniczego, a co nie mniej ważne - książkę po prostu dobrze się czyta! Ochrona własności intelektualnej w teorii i praktyce Z poradnika dowiesz się, jaką wagę prawną ma Twoja twórczość, jak egzekwować swoje prawa w przypadku nieuprawnionego wykorzystania utworów czy rozpowszechniania wizerunku. Poznasz możliwości legalnego korzystania z udostępnianych zasobów i dowiesz się, gdzie przebiega granica między plagiatem a inspiracją. Każde zagadnienie zilustrowane jest przykładami realnych utworów - prac plastycznych, plakatów, logotypów - dzięki którym łatwo zrozumiesz mechanizmy praktycznego działania prawa autorskiego. Materiały do praktycznego wykorzystania Nad publikacją pracowali zarówno prawnicy, jak i aktywni na rynku projektanci; z tego względu jej treść ściśle odpowiada realiom krajowej branży kreatywnej. Pytania i odpowiedzi zawarte w części praktycznej odnoszą się do realnych doświadczeń zawodowych - być może rozpoznasz niektóre z nich we własnej praktyce? Zawartość Prawa dla projektantów uzupełnia zbiór wzorów najczęściej stosowanych umów i wezwań w wersji do samodzielnej edycji. W jednym e-booku znajdziesz więc wszystko, czego potrzebujesz, by zabezpieczyć się przed naruszeniami własności intelektualnej. Prawo dla projektantów - o autorkach: Weronika Bednarska - prawnik, specjalistka z zakresu prawa autorskiego, ochrony danych osobowych i prawa nowych mediów; doktorantka Instytutu Prawa Własności Intelektualnej na Uniwersytecie Jagiellońskim. Maryla Bywalec - aplikantka adwokacka, absolwentka Wydziału Prawa Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach; autorka projektu LawArtMorePlease, przybliżającego zagadnienia prawa autorskiego przedstawicielom branży kreatywnej. Anna Golan - prawnik, absolwentka Wydziału Prawa Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach i Szkoły Praw Własności Intelektualnej, prowadzonej przez Centrum Praw Własności Intelektualnej im. H. Grocjusza. Specjalistka z zakresu prawa gospodarczego i dochodzenia roszczeń cywilnych. Żaneta Lerche-Górecka - prawnik, specjalistka z zakresu prawa autorskiego i prawa własności przemysłowej. Laureatka nagrody Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w konkursie prac naukowych organizowanym przez Urząd Patentowy. Agata Korzeńska - projektant grafik, współwłaścicielka studia projektowego Idee, członkini Stowarzyszenia Twórców Grafiki Użytkowej, asystentka w Katedrze Projektowania Graficznego na katowickiej Akademii Sztuk Pięknych. Współautorka loga Policji, loga "Design Silesia", marki "A to dobre!", identyfikacji wizualnej sieci Drogerii Natura i projektów książek prawniczych dla Wydawnictwa Od.Nowa.
Piotr Ślęzak
Książka w sposób przystępny przedstawia zagadnienia prawa autorskiego. Przeznaczona jest dla studentów szkół filmowych, a konkretnie kierunków: reżyseria, realizacja obrazu oraz organizacja produkcji filmowej i telewizyjnej. Napisana została głównie z myślą o studentach Wydziału Radia i Telewizji Uniwersytetu Śląskiego. Może być wykorzystywana także przez studentów innych kierunków artystycznych. Przeznaczenie warunkuje treść podręcznika. Zawiera on omówienie norm prawnych znajdujących zastosowanie w związku z twórczością filmową. Jest podzielony na dwie części. Pierwsza zatytułowana „Ogólne prawo autorskie” obejmuje rozdziały 1-13, a druga zatytułowana „Prawo filmowe” rozdziały 14-18. Podręcznik może też stanowić cenną pomoc dla studentów innych szkół i kierunków o charakterze artystycznym. Jednakże należy wówczas uwzględnić specyficzne kwestie dotyczące innych utworów poza dziełami audiowizualnymi.