Proza
Catherine Lacey
Brawurowy literacki hołd dla nowojorskiej kontrkultury XX wieku Kiedy X kontrowersyjna artystka, pisarka, performerka zostaje znaleziona martwa w swojej pracowni, zrozpaczona wdowa postanawia odtworzyć jej zagadkową i pełną tajemnic przeszłość. Pisze więc biografię absolutną zmarłej ukochanej. Powstaje opowieść, z której stopniowo wyłania się portret genialnej prowokatorki o wielu twarzach: X buntowniczki i uciekinierki urodzonej na Terytorium Południowym Stanów Zjednoczonych, które po II wojnie światowej stało się faszystowską teokracją. X nowojorskiej artystki i prowokatorki, która zmieniając wcielenia, wchodzi w krąg najznakomitszych postaci epoki Davida Bowiego i Toma Waitsa, Susan Sontag i Denisa Johnsona. X nieuchwytnej muzy, kochanki i kusicielki, równie żarliwie wielbionej, co nienawidzonej. Mimo że zbudowana jak biografia oparta na wywiadach, listach, cytatach i fotografiach historia X opowiedziana jest z intymnej perspektywy żałoby. I choć narratorka wie, że nie sposób dojrzeć całej potwornej prawdy na temat kogoś, z kim jest się blisko, bo każda rzecz staje się nieostra, jeśli ją podnieść do oczu, z odwagą odkrywa kolejne warstwy spiętrzonych przez lata tajemnic zmarłej żony. Książka Catherine Lacey to świetnie skonstruowana i wciągająca powieść: hołd dla kontrkultury drugiej połowy XX wieku, a także błyskotliwa refleksja na temat kreowania własnej tożsamości i relacji między sztuką a codziennym życiem. Przebiegła, błyskotliwa, boleśnie filozoficzna i zjadliwie zabawna jej lektura to czysta przyjemność []. Naprawdę rzadko się zdarza, żeby powieść była w równym stopniu inteligentna, poruszająca i zabawna, tymczasem Biografia X Catherine Lacey jakimś cudem sprawia, że to, co niemożliwe, wydaje się proste. Lauren Groff Biografia X to triumf ekwilibrystyki: łączy rozmach klasycznej dziewiętnastowiecznej powieści z energią thrillera psychologicznego. Zarywałam noce, żeby razem z narratorką odkryć sekrety X. Sara Nović Śmiałością założeń i ich realizacji Biografia X schodzi głęboko i idzie daleko []. Ujawnia talenty światotwórcze, których mogliby autorce pozazdrościć scenarzyści Gry o tron. [] Lacey to jedna z najbardziej nieustraszonych współczesnych powieściopisarek. Jessica Ferri, Los Angeles Times Błyskotliwa, zdumiewająca []. Ta książka to cudowna wirówka, w której dochodzi do rozpadu politycznej i kulturalnej historii amerykańskiego XX wieku. Chris Kraus, The Washington Post To ważka i uderzająco śmiała powieść. [...] Pod płaszczykiem zmyślonych faktów, blasków i cieni nocnego życia na Manhattanie i wszelkiej maści mitologii opowiada historię nieszczęśliwej miłości. Narratorka przerzuca pomost między teraźniejszością a przeszłością. To książka o stawianiu czoła rzeczom, których nie chce się wiedzieć, o ich akceptowaniu. Dwight Garner, The New York Times Nie jestem pewien, czy znam inną powieść, która byłaby aż tyloma książkami naraz: biografią ujawniającą maski pod maskami i oblicza za obliczami, historią poszukiwań, niepewną swego celu, ambitną przypowieścią o sztuce i zagadce, jaką stanowią dla nas inni ludzie, oraz alternatywną historią Ameryki prześwietlającą nasz podzielony kraj. Biografia X to niezwykle wnikliwa opowieść o tym, na co pozwala miłość, oraz o cenie a może i kłamstwie geniuszu. Tylko Catherine Lacey mogła ją napisać. Garth Greenwell Ciąg opowieści w stylu Szeherezady. Większość dotyczy życia i mistyfikacji charyzmatycznej artystki X wszystkie jej dzieła są uderzająco oryginalne, a ostatnie, na które narratorka natrafia w magazynie, wręcz porażające []. I gdy już człowiekowi wydaje się, że już rozgryzł Biografię X, powieść Lacey mu się wymyka, bo wymyka się wszelkim założeniom: jest niczym wspomnienie albo nekrolog, które zaczynamy czytać we wczorajszej gazecie znalezionej w koszu. Maureen Corrigan, National Public Radio Dzieło wybitne, podejmujące między innymi kwestie śmieszności świata sztuki, elastyczności wyborów tożsamościowych, podziałów kulturowych w Stanach Zjednoczonych, daremności prób zamknięcia życia w ramach spójnej narracji []. Rich Juzwiak Ogromne osiągnięcie [] mistrzowska opowieść o niepewnej naturze sztuki, tożsamości i prawdy. Adrienne Westenfeld, Esquire Wstrząsająca gatunkami []. Prawdziwe opus magnum []. X to nowy niestabilny pierwiastek w układzie okresowym literatury. Hillary Kent, The Atlantic Lacey sprawuje doprawdy zdumiewającą narracyjną władzę nad tą pseudobiografią [], wydaje się, że dzięki swojej śmiałości trafia tą książką do szerszej publiczności. Jeśli to znak, że zasłużyła na uwagę mainstreamu, to dokonała tego, nie tracąc najistotniejszych cech swojej twórczości: zagadkowości, umiejętności wprawiania w dezorientację i wywoływania tęsknoty. Sam Sacks, The Wall Street Journal Poprzez intymną emocjonalność i niebezpiecznie celne zdania przeziera w Biografii X imponujące światotwórstwo: miesza się tu fakty i fikcję, by stworzyć nowy rejestr prawdy rejestr należący bez reszty do Catherine Lacey. Jestem pod wrażeniem. Torrey Peters, autorka Trans i pół, bejbi
Biografie odtajnione. Z archiwów literackich bezpieki
Joanna Siedlecka
Ciemny rewers oficjalnego życia literackiego w PRL-u W Biografiach odtajnionych Joanna Siedlecka przedstawia dramatyczne losy pisarzy najwyższej rangi, takich jak Gombrowicz czy Broniewski, którym machina totalitarnego państwa zrujnowała nie tylko kariery, ale przede wszystkim życie osobiste. Zniszczyła zdrowie, rozbiła rodziny, wdarła się głęboko w cztery ściany ich domów, które były nie przystanią, ale nafaszerowaną podsłuchami pułapką. "To nie jest książka glamour lekka, łatwa i przyjemna. Nie może się podobać ma przeszkadzać, poruszać, przerażać. Jest bowiem po Obławie i Kryptonimie Liryka moją trzecią już opowieścią o temacie wciąż nieprzerobionym, objętym ciężką zmową milczenia represjach PRL-u wobec literatów, napisaną na podstawie wielu rozmów, głównie jednak odtajnionych oraz nieznanych wcześniej dokumentów komunistycznej policji politycznej, których mieliśmy nigdy nie poznać. Po co nam ta mroczna wiedza? Prawda dokumentów odkłamuje wiele fałszów, mechanizmy wielu karier, promocji jednych, eliminowania drugich. Pozwala zajrzeć za kurtynę naszego życia literackiego i kulturalnego, którego nie sposób zrozumieć bez wciąż mało znanej roli tajnych służb". Joanna Siedlecka
Blaski i nędze życia kurtyzany
Honoré de Balzac
Lucjan, młody, a już obiecujący członek paryskiej socjety, zakochuje się w byłej kurtyzanie Esterze. Aby uniknąć skandalu, jego opiekun izoluje kobietę od środowiska i pozwala parze jedynie na nocne schadzki. Tymczasem piękna dziewczyna wpadła w oko bogatego barona, właściciela banku. Lucjan i jego opiekun postanawiają wykorzystać sytuację do wzbogacenia się. Popychają Esterę w ramiona odstręczającego barona de Nucingena. W 1975 r. na motywach historii powstał miniserial pod tym samym tytułem. Powieść wchodząca w skład cyklu "Komedii ludzkiej", gdzie kobieta staje się obiektem seksualnym i elementem walki o władzę.
Annie Ernaux
Czy da się uciec od swojego pochodzenia? Jak pragnienie awansu społecznego wpływa na kolejne pokolenia? I czy nasze życie mogą kształtować ci, którzy odeszli, zanim się urodziliśmy? Wokół tych pytań krążą rozważania noblistki Annie Ernaux w trzech autobiograficznych prozach składających się na zbiór Bliscy. Zbierając słowa, gesty i wydarzenia z życia ojca, matki i siostry, rekonstruuje ich losy i odbija je w lustrze własnych doświadczeń. Opowiada o ojcu, który w dzieciństwie zamiast chodzić do szkoły, musiał pomagać w żniwach, a w dorosłości zajął miejsce wśród ludzi prostych i milczących. O matce pełnej gwałtowności i dumy, marzącej o pozycji, dorobieniu się i szacunku otoczenia. O przedwcześnie zmarłej siostrze, której odejście rzuciło długi cień na relacje rodzinne i zdefiniowało życie Ernaux. Ta, niczym archiwistka pamięci, opisuje dziedzictwo swoich najbliższych, łącząc kobietę, którą jest teraz, z dzieckiem, którym była w przeszłości. I choć twierdzi, że beznamiętna opowieść przychodzi jej naturalnie, opisane przez nią brzemię pamięci porusza czytelnika do głębi. Literacki Nobel dla Ernaux to nagroda za odwagę i chirurgiczną precyzję, z jaką odkrywa korzenie, wyobcowanie i zbiorowe ograniczenia osobistej pamięci. Z uzasadnienia Akademii Szwedzkiej Ernaux dokonała niezwykle ważnej rewolucji formalnej w literaturze, z dala od metafor, ładnych zdań i wyrazistych bohaterów. Nie próbowała wpisać się w ustalone ramy literatury ani tego, co uznawane jest za piękne. Zdefiniowała się sama. Édouard Louis Annie Ernaux jest nie tylko pisarskim wzorem dzięki niej możemy też w końcu mówić o przemocy i traumie związanych z pochodzeniem klasowym. Ernaux w jednym zdaniu potrafi zawrzeć to, czego mnie nie udałoby się opisać na całej stronie. Nobel dla niej to wspaniała wiadomość, a jej dzieła wyznaczają czas odrodzenia francuskiej literatury. Didier Eribon
Katarzyna Kubisiowska
Tylko w bliskości rodzi się prawdziwa rozmowa mówi Katarzyna Kubisiowska. Zadebiutowała ćwierć wieku temu w Przekroju, pisała w Filmie, Rzeczpospolitej, Gazecie Wyborczej. Do rozmów zaprasza kluczowe postaci polskiej kultury. Jej rozmówcy zgodnie twierdzą, że potrafi budować bezpieczną atmosferę, stawiać nieszablonowe pytania, drążyć tematy, o których wcześniej nigdy z nikim nie rozmawiali. Z Katarzyną Nosowską o nadziei, z Agnieszką Holland o wspólnocie, z Ireną Santor o pasji to tylko niektóre z rozmów o tym, co najważniejsze. Inspirujące, mądre, skłaniające do refleksji bliskie spotkania, z których każde może na zawsze odmienić nasze spojrzenie na świat. Katarzyna Kubisiowska dziennikarka Tygodnika Powszechnego. Absolwentka filmoznawstwa UJ. Współautorka Panoramy kina najnowszego 19801995. Leksykonu oraz Lektur na ekranie, czyli małego leksykonu adaptacji filmowych. Autorka książek Rak po polsku, biografii Jerzego Pilcha Pilch w sensie ścisłym, biografii Danuty Szaflarskiej Grać, aby żyć i wywiadu rzeki z Wojciechem Mannem Głos.
Michael Magee
Szczery i poruszający obraz pokolenia stojącego w obliczu niepewnej przyszłości Irlandia Północna, 2013 rok. Dwudziestokilkuletni Sean przyjeżdża do rodzinnego Belfastu ze świeżo zdobytym dyplomem anglisty. Powrót do domu oznacza powrót do dawnych nawyków. Na uniwersytecie zgłębiał wybitną literaturę, teraz pochłania go proza życia: brak pieniędzy, miłości, sensu. Do perfekcji opanowuje technikę drobnych kradzieży w Tesco, biegle wciąga kokainę z klucza, a gdy ktoś stanie mu na drodze, nie ma skrupułów, by go znokautować. Tkwisz w swojej dziurze, skazany na trzy albo cztery te same gęby, pijesz, ćpasz, kręcisz się po barze, aż w końcu zupełnie nie ma z kim gadać te słowa powracają do Seana jak refren. Dopiero gdy trafia przed sąd, a w jego życiu niespodziewanie pojawia się przyjaciółka z przeszłości, Sean zaczyna zdawać sobie sprawę, że los może się jeszcze odmienić. W swojej debiutanckiej powieści Michael Magee tworzy szczery portret młodych ludzi z klasy robotniczej, z pierwszego pokolenia urodzonego po zakończeniu Kłopotów. Opowiada o ich niespełnionych nadziejach, bolesnych zmaganiach z rzeczywistością, narastającym gniewie i braku perspektyw. Blisko domu to również oda do Belfastu: miasta naznaczonego bliznami po konfliktach, w którym wciąż wybrzmiewa echo brutalnej, traumatycznej przeszłości.
Renata L. Górska
Można przejść przez życie z zamkniętymi oczami i przeoczyć znaki, które podsuwa los. Zachowaj czujność! Nawracające migreny to jedyna rzecz, która burzy spokój Karoli. Młoda Polka od kilku lat dzielnie radzi sobie na emigracji i ani myśli wracać do ojczyzny. Tymczasem lekarz zaleca jej wyjazd w rodzinne strony, który może ukoić uporczywe bóle. Gdy koleżanka udostępnia Karoli swój domek w karkonoskiej głuszy, kobieta decyduje się na wyjazd. Spokój i bliskość natury wyraźnie służą dziewczynie, jednak harmonię burzy pojawienie się niespodziewanego lokatora - Armina. Bohaterka nie chce zadawać zbędnych pytań, ale wyczuwa, że mężczyzna przed czymś się ukrywa. Jakie wydarzenia zagnały go na to odludzie? I jaki jest związek opuszczonego domku z miejscową legendą o błędnych siostrach? Magiczna opowieść o poznawaniu siebie, w sam raz dla miłośniczek powieści Magdaleny Kordel. Renata L. Górska - autorka powieści obyczajowych, wśród których najbardziej znane to: "Za plecami anioła", "Przyciąganie niebieskie" czy "Błędne siostry". Z wykształcenia ekonomistka, ale swoje życie zawodowe związała raczej ze słowami niż liczbami - pisze felietony i opowiadania, przez wiele lat współpracowała z dwutygodnikiem polonijnym "Samo życie". Urodzona na Śląsku. Lubi dzieci i koty.
Alicia Vanderos
Julia, kobieta w średnim wieku, spotyka w podróży z Los Angeles Alexa, mężczyznę prawie dwadzieścia lat młodszego. Czy to początek wielkiej miłości, mimo dzielącej ich różnicy wieku i bagażu doświadczeń? A jakie losy spotkają księdza Ramona z Argentyny, jego córkę Annę, podróżnika Bogumiła, lekarkę Gośkę czy Amerykankę Peggy? Błędy to intensywna powieść o miłości, której bohaterom obok fascynacji i zrozumienia towarzyszą zdrada, rozłąka, przemoc, a nawet śmierć. Tu każdy chce być kochany i każdy popełnia błędy, szukając prawdziwego uczucia.