Szkolnictwo ogólne
Sławomir Trusz
To książka o losie setek tysięcy dzieci cyrkularnych migrantów. Nazywa się je często ,,eurosierotami". W jaki sposób dzieci te są spostrzegane, oceniane i traktowane przez innych? Autor książki w 12 badaniach (5 korelacyjnych i eksperymentalnych) ocenił zakres, w jakim korzystanie z terminu ,,eurosierota" prowadzi do stereotypizacji, uprzedzeń i dyskryminacji dzieci cyrkularnych migrantów w podstawowych środowiskach życia, tj. rodzinie, szkole i grupie rówieśniczej. Ponadto przeanalizowano w nich odroczone konsekwencje wyjazdów zarobkowych rodziców poza granice kraju dla jakości związków partnerskich/małżeńskich ,,eurosierot" w dorosłym życiu. Badania realizowano w latach 2012-2017, na łącznej próbie 3282 osób (nauczycieli, uczniów, studentów pedagogiki i dorosłych dzieci cyrkularnych migrantów), a uzyskane wyniki podsumowano w dwóch metaanalizach. Warto podkreślić, że badania prowadzone przez Sławomira Trusza z wykorzystaniem eksperymentu w pedagogice należą do rzadkości, podobnie jak liczebność próby badawczej. Już ten fakt świadczy o naukowej odwadze, zaangażowaniu, wysokim kunszcie metodologicznym oraz wysokich umiejętnościach statystycznego opracowania, analiz i dyskusji. z recenzji dr hab. Joanny Małgorzaty Łukasik, prof. UP w Krakowie Mamy do czynienia z rzeczywiście unikalną monografią złożonego, pasjonującego i znaczącego społecznie zjawiska. Przewiduję, że praca wzbudzi zainteresowanie zarówno środowiska naukowego (nie tylko psychologów i pedagogów), jak i nauczycieli oraz opiekunów dzieci migrantów zarobkowych. Ponadto, książka wręcz powinna stać się też źródłem (i wzorcem) wielu inspiracji badawczych. z recenzji dr hab. Doroty Turskiej, prof. nadzw. UMCS w Lublinie
Rola środowiska w rozwoju małego dziecka - metody badania
Elżbieta Hornowska, Anna Izabela Brzezińska, Karolina Appelt,...
Kiedy fizyczne otoczenie sprzyja rozwojowi dziecka? Na ile powinno być ono zróżnicowane? Jakie działania rodziców są ważne dla rozwoju dziecka w okresie wczesnego dzieciństwa? Na te i inne pytania dotyczące czynników rozwoju dziecka znajdzie Czytelnik odpowiedź w prezentowanej monografii. Przedstawiono w niej wyniki badań, poświęconych rozpoznaniu fizycznych i społecznych stymulatorów i stabilizatorów rozwoju małych dzieci, a także badań dotyczących szczególnej roli dorosłego jako mediatora między dzieckiem a jego otoczeniem, zarówno fizycznym, jak i społecznym. Książkę zamykają rekomendacje dla psychologów, pedagogów, lekarzy, nauczycieli i rodziców, wskazówki i rekomendacje dla praktyki oraz dla przyszłych badań. Wydawca przestrzega jednak: książka nie jest popularnym poradnikiem dla rodziców; wymaga od nich pewnej dojrzałości i refleksji. ,,[...] moja krótka ocena tego przedsięwzięcia: nowatorskie, znakomicie udokumentowane, oddające istotę podejścia badawczego, o które chodzi we współczesnej psychologii rozwojowej: holistyczne (a nie tylko parcjalne), dynamiczne (a nie tylko statyczne), uwzględniające także tzw. diagnozę pozytywną (a nie tylko diagnozę negatywną), w ścisłym związku czynności diagnostycznych z procesem pomagania". Z recenzji prof. dr hab. Barbary Bokus Autorki książki pracują w Instytucie Psychologii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
Sztuczna inteligencja dla rodziców i dzieci. 30 pomysłów na odkrywanie SI
Ola Handford
Od wymyślania zabawnych tekstów piosenek po rozwiązywanie zagadek i planowanie poszukiwań skarbów - ten praktyczny poradnik pokaże Ci, jak sprawić, by sztuczna inteligencja (SI) stała się bezpieczną i edukacyjną częścią życia Twojej rodziny. Nie musisz być ekspertem od technologii. Wystarczy ciekawość i chęć przeżycia przygody. Niezależnie od tego, czy jesteś rodzicem, który z technologią jest za pan brat, czy wciąż uczysz się, jak włączyć mikrofon podczas wideokonferencji, w tej książce odkryjesz: zabawy bez ekranu, które dzięki SI rozbudzą kreatywność i chęć nauki; proste sposoby, by nauczyć dzieci krytycznego myślenia o SI; rzetelne informacje dotyczące bezpieczeństwa i etyki w świecie SI. Nie pozwól, by SI stała się źródłem stresu. Zamień ją w narzędzie zabawy, nauki i budowania więzi. Twoja rodzinna przygoda z SI zaczyna się właśnie teraz! Ola Handford - psycholożka oraz edukatorka projektowania i innowacji. Przeszkoliła ponad pięć tysięcy osób w zakresie wykorzystania sztucznej inteligencji w programach kreatywnego myślenia, innowacji i projektowania. Przygotowała trzydzieści wciągających aktywności, dzięki którym razem z rodziną wkroczycie w rewolucyjną rzeczywistość SI.
Technologia wspomagająca w edukacji specjalnej i włączającej. Poszukiwanie wskaźników jakości
Aneta Maria Kochanowicz
Problematyka pracy wpisuje się w szerszy kontekst edukacji uczniów z dodatkowymi (specjalnymi) potrzebami. Jednocześnie jest osadzona w obszarze technologii wspomagającej codzienne życie (w tym edukację) osób z niepełnosprawnościami. [...] Walorem książki jest jej teoretyczno-praktyczny wymiar. Autorka korzysta bowiem z modeli teoretycznych, które stanowią punkt wyjścia do analiz zorientowanych bardziej praktycznie. prof. dr hab. Zenon Gajdzica Aneta Kochanowicz ukazuje technologię wspomagającą (AT) jako dynamicznie rozwijającą się dziedzinę, która ma fundamentalne znaczenie dla inkluzji społecznej i edukacyjnej nie tylko osób z niepełnosprawnościami, ale też innych grup społecznych. [...] Autorka przedstawia kompleksowe i wielowymiarowe podejście do AT. Korzysta przy tym z dorobku różnych dziedzin: pedagogiki, zarządzania, technologii, socjologii, psychologii, prawa i historii. Jest to więc praca wybitnie interdyscyplinarna, a dzięki temu może być interesująca dla różnych odbiorców. prof. dr hab. Agnieszka Maryniak
Terapia autyzmu bez kar i nagród?
Julita Siemiątkowska-Sujka
Korzystając ze swojego wieloletniego i bogatego doświadczenia, Julita Siemiątkowska-Sujka tworzy swoisty przewodnik po różnych formach terapii dla dzieci z autyzmem, ze szczególnym uwzględnieniem terapii niedyrektywnej opartej na dowodach naukowych. Myślę, że publikacja ta będzie wartościowa nie tylko dla badaczy i studentów z obszaru studiów społecznych i medycznych, lecz także dla praktyków pracujących z dziećmi z całościowymi zaburzeniami rozwoju, w tym z dziećmi z niepełnosprawnością sprzężoną ze spektrum autyzmu. Monografia jest bardzo wartościowa zarówno w aspekcie poznawczym, jak i aplikacyjnym. Autorka przejawiła też pasje i zainteresowania klinicysty. prof. dr hab. Marta Makara-Studzińska Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum Dane naukowo-epidemiologiczne ukazują, że liczba urodzeń dzieci z całościowymi zaburzeniami rozwoju ze spektrum autyzmu stale wzrasta. (...) Wprawdzie wzrasta efektywność edukacji i terapii dzieci z ASD, lecz wciąż jest pole do jej doskonalenia. (...) Monografia przedstawia kompleksowo oddziaływania edukacyjno-terapeutyczne według amerykańskiego Modelu SCERTS przez pryzmat wysokiej skuteczności tego modelu z punktu widzenia rodziców i opiekunów. Adresatami książki mogą być nie tylko pracownicy służby zdrowia, lecz także opiekunowie, studenci kierunków medycznych i społecznych oraz wszystkie osoby, które stykają się zawodowo lub osobiście z zaburzeniami rozwojowymi. Prof.. Dr hab.. N. med.. Napoleon Waszkiewicz Uniwersytet Medyczny w Białymstoku
Trauma i tożsamość na przykładzie indywidualnych biografii wychowanków rodzinnej pieczy zastępczej
Monika Wiktorowicz-Sosnowska
Autorka szuka sposobów skutecznego, indywidualnego wsparcia wychowanków w budowaniu tożsamości oraz kompetencji do podjęcia samodzielnego i świadomego życia. Podstawowymi kategoriami badawczymi są tytułowe - ,,tożsamość" i ,,trauma". [...] Monografia wpisuje się w niezwykle ważny nurt publikacji z pogranicza psychologii, socjologii i polityki społecznej, które dowodzą, jak skomplikowany jest obszar pieczy zastępczej i jak wiele należy zmienić, aby oferowana pomoc uwzględniała wszelkie potrzeby i prawa dzieci oraz młodych dorosłych wychowanków pieczy zastępczej. dr hab. Marta Danecka, prof. ISP PAN Książka będzie doskonałą lekturą nie tylko dla praktyków, osób pracujących w pieczy zastępczej, i studentów, którzy się do takiej pracy przygotowują, ale dla wszystkich, którzy mają wpływ na kształt i funkcjonowanie tego systemu opieki. Od ich decyzji i wysiłków bowiem zależy to, w jakim stopniu wskazane w publikacji postulaty i rekomendacje zostaną zrealizowane. dr Katarzyna Rychlicka-Maraszek
Tymczasowość w biografiach wychowanków rodzinnej pieczy zastępczej
Monika Wiktorowicz-Sosnowska
Publikacja w istotny sposób poszerza wiedzę na temat funkcjonowania systemu pieczy zastępczej nad dzieckiem w Polsce. (...) Autorka obnaża błędy tego systemu, który zamiast chronić krzywdzone dzieci, utrwala poczucie niebezpieczeństwa, niestabilności życiowej i nietrwałości relacji. (...) Badaczka udowadnia także, że tymczasowość rozwiązań wobec dzieci wychowujących się w środowiskach zastępczych może prowadzić do wyuczonej bezradności (...) oraz grozi międzypokoleniową transmisją dysfunkcji rodzinnych i zachowań destrukcyjnych, odziedziczonych po rodzinie naturalnej i utrwalanych przez ,,tymczasowość". dr hab. prof. ISP PAN Marta Danecka Książka będzie przydatna dla kilku grup odbiorców. Pierwsza z nich to osoby podejmujące wysiłek badawczy i naukowy dotyczący funkcjonowania rodziny w ogóle, a w szczególności badające kwestie związane ze sprawowaniem pieczy zastępczej. Druga grupa to studenci i doktoranci, uczestnicy studiów podyplomowych - zwłaszcza pedagogiki, resocjalizacji, socjologii i kryminologii. Kolejni odbiorcy to osoby zaangażowane w system wsparcia i pomocniczości, tj. sędziowie, kuratorzy, policjanci, pracownicy socjalni, przedstawiciele stowarzyszeń wspierających rodzinę. To również publikacja dla osób prowadzących szkolenia, warsztaty oraz terapie rodzin, dzieci i młodzieży z rodzin dysfunkcyjnych.
U źródeł tożsamości rodzinnej. System rodzinny w percepcji młodzieży akademickiej
Tomasz Bajkowski
Monografia Tomasza Bajkowskiego ma wiele istotnych walorów. Przede wszystkim jej problematyka badawcza wpisuje się w szeroki obszar interdyscyplinarnego zainteresowania współczesną rodziną, wzbogacając nauki społeczne o nowe aspekty wiedzy o tej podstawowej grupie społecznej, ze szczególnym uwzględnieniem rodziny pochodzenia i jej roli w kształtowaniu tożsamości indywidualnej, rodzinnej i społecznej. Znaczącym walorem pracy jest też przyjęcie określonego modelu teoretycznego i jego operacjonalizacja metodologiczna, ujęcie systemowe pozwalające na prowadzenie analiz wielowymiarowych zależności i wskazanie złożoności systemu rodzinnego. Z pewnością prezentowana książka wzbudzi zainteresowanie nie tylko w środowisku akademickim, lecz także wśród pedagogów praktyków. Może być wykorzystana w procesie kształcenia studentów i doktorantów na wielu kierunkach studiów i specjalnościach, gdzie rodzina jest przedmiotem analiz z perspektywy różnych dyscyplin naukowych. z recenzji prof. dr hab. Ewy Syrek Tomasz Bajkowski - adiunkt w Zakładzie Diagnoz Środowisk Wychowawczych w Katedrze Edukacji Międzykulturowej na Wydziale Pedagogiki i Psychologii Uniwersytetu w Białymstoku. Jego zainteresowania naukowe skupione są wokół psychopedagogicznej diagnozy różnych środowisk wychowawczych, systemowej diagnozy i terapii rodziny, procesów kształtowania się tożsamości młodzieży, kulturowych i społecznych aspektów kategorii kobiecości i męskości, komunikacji międzykulturowej oraz procesów psychoterapeutycznych. Jest autorem ponad 50 publikacji naukowych, m.in.: Kobiecość i męskość w percepcji młodzieży akademickiej (Warszawa 2010); Młodzież - Kultura - Tożsamość (Białystok 2012; współred. K. Sawicki); Kompetencje do komunikacji międzykulturowej w aspekcie wielokulturowości regionu i procesów migracyjnych (Warszawa 2013; współred. J. Nikitorowicz et al.). Był zespołów badawczych i eksperckich w projektach ministerialnych oraz finansowanych ze środków UE. Od ponad 20 lat realizuje się również jako diagnosta i psychoterapeuta w Prywatnej Poradni Pedagogiczno-Psychologicznej ,,Pociecha" w Białymstoku.