Wywiady i wspomnienia
Tadeusz Borowski
Czym jest "nieludzkie zachowanie"? Kiedy cały dzień nie myśli się o niczym innym, tylko o zdobyciu buraka? Czy kiedy przed poczęstowaniem kogoś kawałkiem warzywa analizuje się, jak długo ten człowiek pożyje? Narrator utworu nie odpowiada na te pytania, nie ocenia ludzi, którym przyszło żyć w skrajnie nieludzkich warunkach, tylko z niepokojącą oziębłością relacjonuje wydarzenia rozgrywające się w obozie pracy. Opowiadanie wchodzi w skład zbioru "Pożegnanie z Marią".
Śnieżne bractwo. Brutalne świadectwo przetrwania
Pablo Vierci
Po raz pierwszy szesnastu ocalonych przedstawia pełną historię tego, co wydarzyło się w Andach. Pablo Vierci Oto poruszająca i brutalnie szczera opowieść o granicach ludzkiej wytrzymałości. Trzynastego października 1972 roku w wyniku tragicznej pomyłki w Andach rozbił się samolot, na którego pokładzie znajdowała się drużyna młodych rugbistów wraz z rodzinami i przyjaciółmi. Kadłub maszyny się przełamał, a fotele zostały wyrwane ze zniszczonej podłogi. Ci z pasażerów, którym udało się przeżyć tytułowe śnieżne bractwo w trakcie wielotygodniowego oczekiwania na ratunek stoczyli dramatyczną walkę o przetrwanie. Część spośród nich umarła. Pozostali, uwięzieni na lodowcu, każdego dnia musieli się mierzyć z ekstremalnym zimnem, śmiertelnymi lawinami, brakiem jedzenia i wody oraz bólem po stracie przyjaciół. Aby przeżyć, podjęli się niewyobrażalnie trudnego zadania Dziennikarz Pablo Vierci przedstawia historie szesnastu ocalałych, nie stroniąc od intymnych szczegółów, którymi się podzielili podczas ekskluzywnych wywiadów. Jego książka nie tylko pokazuje, jak katastrofa na zawsze zmieniła życie tych, którzy przeżyli, ale jest też wzruszającym świadectwem siły wiary, przyjaźni i niezłomności ludzkiego ducha. Na podstawie tej historii powstał nominowany do Oscara i Złotych Globów film Netflixa. Przeżyliśmy siedemdziesiąt dwa dni bez mycia się, bez zmienienia odzieży. Żywiliśmy się w tym czasie ludzkim mięsem, z początku pojedynczymi plastrami, jednak z czasem nasze racje dziennie stawały się większe. Nieco później, gdy na śniegu leżały już ogryzione kości, zdarzało się, że ten czy ów podnosił jedną, chował do kieszeni kurtki, a potem wyciągał ją i ssał na oczach kolegów. Zresztą nawet nasze rozmowy brzmiały, jakbyśmy prowadzili je na dnie głębokich jaskiń mówiliśmy bardzo cicho, powoli; głosy niewiele różniły się od szeptu. Być może w ten sposób nasze ciała próbowały oszczędzać drogocenne siły, a może osunęliśmy się w stan tak prymitywny, że przestawaliśmy być homo sapiens, a stawaliśmy się rozumnymi małpami.
Świat przyspiesza, ja zwalniam
Wojciech Marczewski, Damian Jankowski
Wojciech Marczewski, twórca niezapomnianych filmów "Zmory", "Dreszcze" i "Ucieczka z kina Wolność", to jeden z najważniejszych reżyserów w historii polskiego kina. Jakie są źródła jego artystycznej wrażliwości? Co go obecnie pochłania? Co myśli o współczesnym polskim kinie? Czy możemy jeszcze liczyć - po dwudziestu latach milczenia - na jego nowe dzieło? Wielki artysta kina w rozmowie z Damianem Jankowskim nie uchyla się od odpowiedzi na najbardziej osobiste pytania: o poczucie artystycznego spełnienia, o szczęście, przemijanie i smak życia. Wojciech Marczewski jest świetnym interpretatorem zdarzeń, z którymi mamy do czynienia. Każde spotkanie z nim to prawdziwa uczta. Książka "Świat przyspiesza, ja zwalniam" jest tego potwierdzeniem. Polecam! Janusz Gajos
Świat w oczach czarownicy. Historie o mojej matce, górach i przemijaniu
Jerzy Maria Roszkowski
Zakorzeniony w świecie, którego już nie ma, wciąż słyszę jej głos W sercu Gór Świętokrzyskich stał dom przesiąknięty zapachem bylicy, werbeny i piżma. Mieszkała w nim kobieta, która znała moc ziół i przywoływała dusze zmarłych. Ludzie szeptali o niej z lękiem, lecz przychodzili po ratunek, gdy medycyna zawodziła. Nazywali ją czarownicą, a dla mnie była mamą, która dawała wskazówki, jak poruszać się po ścieżkach życia. Świat w oczach czarownicy. Historie o mojej matce, górach i przemijaniu to autobiograficzna książka o duchowości i dziedzictwie łącząca rodzinne wspomnienia oraz opowieść o regionie, gdzie dawne wierzenia i religia katolicka współistnieją od wieków. Dorastający w tym świecie chłopiec, dziś dojrzały mężczyzna, dzieli się osobistą historią, w której echa matczynych słów splatają się z jego własnymi wyborami. Jerzy Maria Roszkowski ekonomista w zakresie handlu zagranicznego. Podróżnik ze szczególnym zamiłowaniem do rodzinnych Gór Świętokrzyskich. Zainteresowanie ezoteryką zaszczepiła w nim matka kobieta,której osobowość i nietuzinkowość stały się fundamentem do napisania tej książki.
Ta historia wciąż trwa. Wspomnienia Jana Olszewskiego
Justyna Błażejowska
Jan Olszewski (1930-2019) chciał zostać kolejarzem, ale historia zdecydowała inaczej. W czasie okupacji służył w Szarych Szeregach. Pod rządami komunistów był jednym z niewielu obrońców w procesach politycznych. W 1991 r. objął tekę premiera pierwszego po wojnie polskiego rządu powołanego przez sejm pochodzący z wolnych wyborów. Podsumowując swoje długie i ciekawe życie, postanowił utrwalić ważne wydarzenia i towarzyszące im emocje. Dlatego w latach 2011-2019 opowiadał dr Justynie Błażejowskiej o tym, czego był czynnym uczestnikiem lub uważnym obserwatorem. Złożona z 29 obszernych wspomnień książka Dzień dobry, Panie Premierze to fascynująca opowieść o najdramatyczniejszych momentach z ostatnich 120 lat dziejów Polski. To także ciekawa saga rodzinna a przede wszystkim świadectwo życia jednego z najwybitniejszych polskich polityków XX wieku. Książka ukazuje nieprzeciętną osobowość, intelekt i poczucie humoru bohatera, jego mocne przywiązanie do swych racji i umiejętność podejmowania decyzji również w skrajnie niekorzystnych sytuacjach. To barwny portret mężczyzny silnego, mądrego i bezkompromisowego wobec zła. Jednego z tych, którzy dotrzymali zobowiązania, by zawsze służyć Bogu i Ojczyźnie, nawet w najcięższych dla Polski czasach z pełną determinacją działając z myślą o Niepodległości. Do końca nie okazywał słabości, powtarzając przed śmiercią: Ja nie mam w obowiązku poddać się.
Tajna drukarnia WOLNOŚĆ na Targowej 47
Małgorzata Mycke-Dominko
Jedna z nielicznych tajnych drukarni, działających na warszawskiej Pradze podczas II wojny światowej i przez jakiś czas po jej zakończeniu, była drukarnia „Wolność” znajdująca się przy ulicy Targowej 47. Informacji o niej jest mało i jej historia jest prawie nieznana, gdyż przez wiele lat oficjalnie o niej nie pisano. Przyczyną tego zapewne było to, że drukarnia działała dla OPW (Obóz Polski Walczącej) i KON (Konwent Organizacji Niepodległościowych) oraz drukowano w niej pisma i ulotki przeciwko obydwóm okupantom – Niemcom i Związkowi Radzieckiemu. Autorka jest córka Jerzego Mycke, współzałożyciela drukarni „Wolność”. Otoczenie kamienicy na Targowej, gdzie mieściła się drukarnia, jest autorce bardzo bliskie, ponieważ wzrastała tam wśród wspomnień i pamiątek czasu okupacji. W książce utrwaliła historie powstania i działalności drukarni wykorzystując liczne dokumenty z bogatego archiwum, które odziedziczyła po rodzicach. Oprócz głównych bohaterów – Juliusza i Jerzego, braci Mycke – wspomina swoich sąsiadów, mieszkańców kamienicy, co sprawia, że opowieść świetnie oddaje atmosferę tego miejsca i grozę życia w czasie okupacji.
Lara Dipp
Tato, nie wolno Ci byłoto swoista terapia autorki debiutującej jako Lara Dipp. Ojciec pił i molestował córkę, a i matka padła ofiarą jego nałogu i przemocy. Lara ukończyła szkołę fryzjerską, potem liceum ekonomiczne. Jak większość kobiet w tamtym czasie szybko wyszła za mąż i zajęła się wychowywaniem dzieci. Mąż zmusił ją do wyjazdu do Niemiec. Paradoksalnie nowe życie pozwoliło Larze szerzej spojrzeć na świat oraz w głąb własnych traum i krzywd wyrządzonych jej przez bliskich. Tą książką autorka rozlicza się z przeszłością, bo jak czytamy: Zapomnieć nie można, ale da się żyć lżej.
Zbigniew Tymowski
Zbiorek składa się z kilkudziesięciu sonetów o tematyce wspomnieniowej. Opisane są w nich wędrówki po Tatrach, które autor odbywał z młodszym bratem. Refleksyjne utwory zawierają odniesienia do wspólnych wypraw i nie stronią od uczuć oraz emocji opartych zarówno na okolicznościach, jak i na nieporównywalnej do niczego, wspaniałej scenerii, jaką jest tatrzańska przyroda. Sonety są nie tylko niezwykłą pamiątką przeżytych chwil. Swoim pięknem zachęcają do bliższego kontaktu z naturą i do odwiedzenia przywołanych miejsc na ogół dobrze znanych górskim bywalcom. Wiersze, wielokrotnie adresowane do nieżyjącego brata, wzruszają i otwierają serce każdego czytelnika. Zbigniew Tymowski urodził się w Grodnie, skąd przeniósł się z rodzicami kolejno do Pińska, Wilna i Poniewieża na Litwie. Liceum ogólnokształcące oraz średnią szkołę muzyczną ukończył w Szczecinie. W tym mieście rozpoczął też studia w Wyższej Szkole Inżynieryjnej. Kształcenie muzyczne kontynuował w Wyższej Szkole Muzycznej w Poznaniu, następnie przeniósł się do Warszawy, gdzie w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej uzyskał dyplom w klasie fortepianu. W Warszawie pracował jako inżynier elektronik, studiując jednocześnie na Politechnice Warszawskiej na Wydziale elektroniki. Będąc adiunktem w Przemysłowym Instytucie Telekomunikacji, uzyskał dyplom magistra inżyniera. Od czasów licealnych fascynują go wędrówki górskie, szczególnie po Tatrach, które przewędrował wspólnie z bratem aż do jego przedwczesnej śmierci.