Ebook details
Jurysprudencja 18/2022. Brak zagrożenia dla dobra prawnego a przestępstwa abstrakcyjnego narażenia dóbr prawnych na niebezpieczeństwo
Mateusz Filipczak
To nowatorskie opracowanie z zakresu teorii i dogmatyki prawa karnego, obejmujące kompleksowe przedstawienie autorskiego modelu teoretycznego zasad odpowiedzialności karnej za przestępstwa abstrakcyjnego narażenia w kontekście zagrożenia dóbr prawnych i znaczenia jego braku. Adresowane jest przede wszystkim do teoretyków i dogmatyków prawa karnego, ale wnioski praktyczne wynikające z przedstawionego modelu teoretycznego mogą być również przydatne dla adwokatów, radców prawnych, prokuratorów i sędziów, którzy na co dzień mogą się spotkać z koniecznością oceny prawnokarnej zachowań, co do których intuicja podpowiada, że nie powinny rodzić odpowiedzialności karnej, a przynajmniej winna być ona złagodzona.
*
Celem serii wydawniczej "Jurysprudencja" jest publikowanie monografii z zakresu teorii i filozofii prawa, a także dyscyplin prawniczych podejmujących problematykę teoretyczno- i filozoficzno-prawną w ramach własnych badań przedmiotowych. Inicjatywa powołania tego rodzaju serii wydawniczej spotkała się z dużym zainteresowaniem wszystkich ośrodków naukowych zajmujących się wskazaną problematyką, a także znanych naukowców z ośrodków zagranicznych.
Redaktorzy serii
Marek Zirk-Sadowski, Bartosz Wojciechowski
Wykaz skrótów 7
Podziękowania 9
Rozdział I. Wprowadzenie do problematyki braku zagrożenia dla dobra przy przestępstwach abstrakcyjnego narażenia 11
- Problem zagrożenia dla dobra przy przestępstwach abstrakcyjnego narażenia 11
- Brak zagrożenia dla dobra przy przestępstwach abstrakcyjnego narażenia w teorii prawa karnego 13
- Model teoretyczny a jego zastosowanie w procesie interpretacji prawa 34
Rozdział II. Normy prawne w prawie karnym 35
- Pojęcia normy prawnej, normy postępowania (merytoryczno-regulatywnej) i instytucji prawnej 35
- Struktura normy sankcjonowanej i sankcjonującej w prawie karnym 40
- Charakter normatywny przepisów prawa karnego 43
- Sprzężenie normatywne i jego znaczenie dla uzasadnienia ustanowienia normy sankcjonującej 63
- Konkluzje – założenia normatywne przyjmowane w monografii 79
Rozdział III. Zagrożenie dla dobra prawnego w strukturze przestępstwa 81
- Zagrożenie dla dobra prawnego w pięcioelementowej strukturze przestępstwa opartej na sprzężeniu normatywnym norm sankcjonowanych i sankcjonujących 81
- Typizacja społecznej szkodliwości zachowania w kontekście zasady podziału władzy 96
- Reguły postępowania z dobrem prawnym i ich znaczenie dla przestępstw formalnych abstrakcyjnego narażenia na niebezpieczeństwo dóbr prawnych 105
- Znamię materialnego ataku na dobro jako znamię karalności 112
- Dobro prawne a norma sankcjonująca w kontekście znamienia materialnego ataku na dobro prawne 115
- Miejsce braku zagrożenia dla dobra w strukturze przestępstwa 122
Rozdział IV. Figura niebezpieczeństwa w prawie karnym 131
- Niebezpieczeństwo a niebezpieczność 131
- Niebezpieczeństwo jako kategoria subiektywna i obiektywna 132
- Niebezpieczeństwo jako kategoria obiektywna 133
- Niebezpieczeństwo a prawdopodobieństwo negatywnego następstwa 138
- Niebezpieczeństwo a prawdopodobieństwo (możliwość) 138
- Niebezpieczeństwo jako możliwość zaistnienia negatywnego następstwa dla dobra prawnego (konkluzje) 144
Rozdział V. Dobro prawne i jego znaczenie w prawie karnym (płaszczyzna normy sankcjonowanej) 147
- Pojęcie dobra prawnego 147
- Dobra kolektywne a dobra konkretno-indywidualne 152
- Konstytucyjne znaczenie ochrony dóbr prawnych 162
- Reguły postępowania z dobrem prawnym i ich znaczenie a rodzaje dóbr prawnych 169
Rozdział VI. Zagrożenie dla dobra prawnego a usiłowanie nieudolne 187
Rozdział VII. Zagrożenie dla dobra i jego brak a odpowiedzialność karna za przestępstwa abstrakcyjnego narażenia (płaszczyzna normy sankcjonującej) 201
- Społeczna szkodliwość czynów godzących w dobra prawne na przedpolu ich naruszenia a typy rodzajowe przestępstw formalnych i abstrakcyjno-konkretnego narażenia 202
- Abstrakcyjne zagrożenie (karygodność in abstracto) jako kumulacja zdarzeń
sprzyjających naruszeniu dobra 208
- Kumulacja zdarzeń sprzyjających a struktura przestępstwa 214
- Przekroczenie reguł ostrożności a zagrożenie dla dobra prawnego stanowiącego przedmiot ochrony normy sankcjonującej leżącej u podstaw przestępstw abstrakcyjnego narażenia 216
- Przekroczenie reguł ostrożności i ich znaczenie dla opisu typu czynu zagrażającego dobrom prawnym i oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu 217
- Rodzaj reguły ostrożności a możliwość oceny kauzalnego wpływu jej przekroczenia na dobro prawne w kontekście przypisania odpowiedzialności karnej za przestępstwa formalne 218
- Przekroczenie reguł ostrożności z dobrem konkretno-indywidualnym i ich znaczenie dla zastosowania normy sankcjonującej leżącej u podstaw przestępstwa formalnego godzącego w dobro kolektywne 224
- Odwrócona relacja między normą sankcjonowaną a normą sankcjonującą w kontekście głównego i ubocznego przedmiotu ich ochrony – uwagi de lege lata 228
- Granica de lege lata uwzględnienia okoliczności faktycznych czynu w kontekście rodzaju naruszonych reguł ostrożności i zagrożenia dla dóbr prawnych rozumianych jako kwantyfikatory społecznej szkodliwości czynu 231
- Konkluzje 234
- Brak zagrożenia dla dóbr konkretno-indywidualnych stanowiących agregat 236
- Stan nietrzeźwości a weryfikacja zdatności do naruszenia dóbr jako kwantyfikator społecznej szkodliwości 240
- Destrukt broni palnej a znamiona czynu z art. 263 § 2 k.k 242
Zakończenie – konkluzje 251
Bibliografia 263
Orzecznictwo 268
- Title:Jurysprudencja 18/2022. Brak zagrożenia dla dobra prawnego a przestępstwa abstrakcyjnego narażenia dóbr prawnych na niebezpieczeństwo
- Author:Mateusz Filipczak
- ISBN:978-83-8220-925-9, 9788382209259
- Date of issue:2022-09-28
- Format:Ebook
- Item ID: e_2xma
- Publisher: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego