Ebook details
Deprecjacja francuskich asygnat w latach 1789-1796. Uwarunkowania ekonomiczno-społeczne
Krzysztof Andrzej Derejski
Przedmiotem pracy jest zjawisko deprecjacji francuskich asygnat w latach 1789-1796. W badanym okresie wartość asygnat zmieniała się, ich kurs podlegał zarówno deprecjacji jak i aprecjacji. Do 19 lutego 1796 roku, kiedy prasy do druku asygnat, stemple i matryce, zostały uroczyście zniszczone na placu Vendome, rewolucyjne banknoty straciły ok. 99,7% swojej wartości. Historia asygnat jest przykładem emisji pieniądza papierowego, w celu pokrycia wydatków państwa, która doprowadziła w kolejnych latach od pierwszej emisji w 1789 roku do całkowitej deprecjacji emitowanych banknotów.
Głównym celem pracy jest przedstawienie deprecjacji francuskich asygnat w latach 1789-1796 oraz wskazanie i omówienie czynników, które ją determinowały, ze szczególnym uwzględnieniem uwarunkowań ekonomiczno-społecznych. Głównemu celowi pracy zostały przyporządkowane następujące cele szczegółowe:
1. Identyfikacja czynników oddziałujących na kurs asygnat;
2. Stworzenie zmiennej objaśnianej "deprecjacja" oraz potencjalnych zmiennych objaśniających;
3. Skonstruowanie przyczynowo-skutkowych ekonometrycznych modeli deprecjacji asygnat we Francji oraz w departamencie Bouches-du-Rhone;
4. Dokonanie weryfikacji merytorycznej i statystycznej skonstruowanych modeli.
Na podstawie krytycznej analizy materiału źródłowego i przeglądu literatury przedmiotu, celu głównego i celów szczegółowych przyjętych w pracy sformułowano hipotezę główną i pytania badawcze. Główna hipoteza badawcza pracy brzmi: deprecjacja francuskich asygnat determinowana była przez ich emisję, sprzedaż dóbr narodowych, wprowadzenie powszechnego maksimum oraz działania wojenne prowadzone przez francuskie wojska rewolucyjne.
Wstęp 7
Rozdział 1. Francja w czasach ancien régime’u: sytuacja finansowa i monetarna 17
-
- System podatkowy XVIII-wiecznej Francji 17
- Podatki bezpośrednie 17
- Podatki pośrednie 28
- Francuski system pieniężny: sytuacja do 1789 roku 34
- Próby reform gospodarczych ancien régime’u w 2. połowie XVIII wieku 40
- Sytuacja finansowa Francji pod koniec ancien régime’u 51
- System podatkowy XVIII-wiecznej Francji 17
Rozdział 2. Emisja asygnat – quasi-papierowego pieniądza w czasie rewolucji francuskiej 69
-
- Stany Generalne – debata o kryzysie finansów państwa 69
- Emisja asygnat 77
- „Śmierć” asygnat 107
Rozdział 3. Deprecjacja asygnat 111
-
- Tablice deprecjacyjne: charakterystyka materiału źródłowego 111
- Dotychczasowe wykorzystanie tablic deprecjacyjnych 120
- Dobór obserwacji 123
- Deprecjacja asygnat w departamentach 126
- Wzrost cen w latach 1790–1795 a deprecjacja asygnat 147
- Tablice deprecjacyjne: charakterystyka materiału źródłowego 111
Rozdział 4. Deprecjacja asygnat: analiza przyczyn 153
-
- Podaż pieniądza 153
- Asygnaty, pieniądz kruszcowy i bilety kasy dyskontowej 153
- Bilety zaufania 160
- Fałszywe asygnaty 166
- Zabezpieczenie asygnat w dobrach narodowych 169
- Sprzedaż dóbr narodowych 169
- Wartość dóbr narodowych 177
- Sprzedaż dóbr narodowych a deprecjacja asygnat 180
- Próby obrony kursu asygnat – wybrane przykłady 188
- Zakaz handlu pieniądzem kruszcowym 188
- Ceny maksymalne 191
- Powszechne maksimum 194
- Działania wojenne a kurs asygnat 205
- Podaż pieniądza 153
Rozdział 5. Deprecjacja asygnat: analiza ekonometryczna 219
-
- Metoda badawcza 219
- Ekonometryczny model deprecjacji asygnat we Francji w latach 1791–1794 223
- Ekonometryczny model deprecjacji asygnat w departamencie Bouches-du-Rhône w latach 1791–1795 238
Zakończenie 253
Suplement
Tło polityczne i militarne towarzyszące deprecjacji asygnat 257
-
-
- Wojna się rozpoczyna: rewolucyjna Francja a wrogowie zewnętrzni 257
- Upadek monarchii 260
- Pruska inwazja 263
- „Słońce Valmy” 265
- Zdrada generała Dumourieza 270
- Początki wojny w Wandei 272
- Rewolta federalistyczna 276
- Droga do zwycięstwa 278
- Klęska powstańców wandejskich 279
- Koniec rewolty federalistycznej 283
-
Aneks 1. Fotografie 287
Aneks 2. Mapa 295
Bibliografia 297
Spis tabel 313
Spis wykresów 317
Spis map 319
Spis fotografii 321
- Title:Deprecjacja francuskich asygnat w latach 1789-1796. Uwarunkowania ekonomiczno-społeczne
- Author:Krzysztof Andrzej Derejski
- ISBN:978-83-8331-752-6, 9788383317526
- Date of issue:2025-09-01
- Format:Ebook
- Item ID: e_4k22
- Publisher: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego