Details zum E-Book
O znakomitych mężach czyli co pisarze wczesnochrześcijańscy pisali o pisarzach wczesnochrześcijański
Św. Hieronim, Gennadiusz, św. Izydor z Sewilli, św. Ildefons z Toledo, Ebedjesu (abdiszo Bar Bericha)
Tytuł tego tomu może wydawać się dziwny. Z jednej strony termin znakomity mąż, z drugiej strony historia literatury chrześcijańskiej. Taka jednak jest treść książki: znakomici mężowie, jej bohaterowie, to głównie pisarze wczesnochrześcijańscy, tak jak ich widzieli inni pisarze wczesnochrześcijańscy Zachodu i Wschodu. (fragment Przedmowy)
Specyficznym gatunkiem literatury patrystycznej są katalogi pisarzy zatytułowane de viris illustribus (o znakomitych mężach) lub podobnie.
Przedstawiamy grupę tych pisarzy, którzy niejako mimochodem, spisali pierwsze podręczniki patrologii pisząc o znakomitych mężach, czyli głównie o pisarzach chrześcijańskich, czasami znanych osobiście lub z lektur dzieł, a czasami tylko z drugiej ręki, tak jak ich postrzegali.
Korzystali oni, świadomie czy nieświadomie, z tradycji greckiej biografii perypatetyckiej poprzez łacińskiego pisarza Swetoniusza i w jakiś sposób także przez Cycerona, który w Brutusie zamieścił katalog sławnych oratorów.
Takie biografie tworzyli perypatetycy, a potem wymienieni pisarze łacińscy, których jak sam się chwali naśladuje Hieronim, pierwszy autor de viris chrześcijańskich; jego zaś naśladują inni, a więc: Gennadiusz w V w. w Galii, Izydor z Sewilli i Ildefons z Toledo, obydwaj w wieku VII w Hiszpanii; ich z kolei naśladują z odpowiednimi, oczywiście, modyfikacjami, inni pisarze w średniowieczu, renesansie i czasach nowożytnych.
Od redakcji
Pochwała mężów sławnych 6
Wykaz skrótów 7
Przedmowa 9
Bibliografia 18
1. Ogólna 18
2. Pisarze łacińscy starożytni 18
3. Pisarze średniowieczni 22
4. Pisarz syryjski: Ebedjesu (Abdiszo bar Bericha) 24
A. Literatura łacińska starożytna 25
I. Św. Hieronim i jego De viris illustribus 25
1. Życie i dzieła św. Hieronima do 394 roku 25
2. De viris illustribus – charakterystyka dzieła 32
3. Dalsze losy dzieła 41
4. Hieronim, De viris illustribus – przekład bp Kazimierz Romaniuk bp Kazimierz Romaniuk 42
II. Gennadiusz i jego De viris illustribus 106
1. Życie i dzieła Gennadiusza 106
2. De viris illustribus – charakterystyka dzieła 108
3. Wydania i opracowania dzieła Gennadiusza 111
4. Gennadiusz, O znakomitych mężach – przekład Władysław Gądek SJ Władysław Gądek SJ 113
III. Dwaj pisarze hiszpańscy: Izydor z Sewilli i Ildefons z Toledo 150
1. Św. Izydor z Sewilli i jego twórczość 150
2. Św. Ildefons z Toledo i jego twórczość 153
3. Dwa dzieła hiszpańskie: De viris illustribus Izydora i Ildefonsa i ich charakterystyka 154
4. Izydor, biskup Sewilli, O znakomitych mężach – przekład Stanisław Bajko SJ Stanisław Bajko SJ 158
Dodatek: Braulio z Saragossy, Wprowadzenie do ksiąg św. Izydora – przekład ks. Marek Starowieyski, tł. ks. Marek Starowieyski 176
5. Ildefons z Toledo, Księga o mężach znakomitych – przekład Stanisław Bajko SJ Stanisław Bajko SJ 178
Dodatki – przekład ks. Marek Starowieyski, tł. ks. Marek Starowieyski 188
I. Julian z Toledo, Pochwała błogosławionego Ildefonsa 188
II. Feliks z Toledo, Żywot lub pochwała świętego Juliana, biskupa 190
6. Inni pisarze wczesnochrześcijańscy o pisarzach wczesnochrześcijańskich [wybór]: Hieronim, Listy; Kasjodor, Institutiones [wybór], Izydor, Versus [wybór], oprac. Wojciech Stawiszyński 193
a. Św. Hieronim 194
b. Kasjodor 202
c. Św. Izydor z Sewilli 203
IV. Orygenes [H 54] 204
V. Hilary [H 100] 205
VI. Ambroży [H 124] 205
VII. Augustyn [G 39] 205
VIII. Hieronim [H 135] 206
IX. Jan Chryzostom [H 129] 206
X. Cyprian [H 67] 206
XI. Prudencjusz [G 13], Awit [Iz 36], Juwenkus [H 84], Seduliusz [Iz 20] 206
XII. Euzebiusz [H 81], Orozjusz [G 40] 207
XIII. Grzegorz [Iz 27] 207
XIV. Leander [Iz 28] 207
XV. Teodozjusz, Paweł, Gajusz 207
XVI. Kosma, Damian, Hipokrates, Galen 208
B. Literatura średniowieczna 209
1. Pisarze łacińscy 209
2. Pisarze bizantyjscy 216
Dodatek: [Autorzy patrystyczni lub późnoantyczni…] 217
C. Ebedjesu (Abdiszo bar Bericha): Katalog pisarzy wschodniosyryjskich 220
I. Autor i dzieło 220
II. Katalog pisarzy – charakterystyka dzieła 221
1. Wiadomości ogólne 221
2. Wstęp i zakończenie – cel dzieła 222
3. Zawartość dzieła 223
a. Biblia 223
b. Pisarze 223
c. Autorzy greccy [EJ 3-48] 224
d. Autorzy syryjscy 225
3. Wiersze Ebedjesu, metropolity Sobe i Armenii, zawierające katalog wszystkich ksiąg kościelnych – przekład ks. Marek Starowieyski 230
Uwagi końcowe 289
Dodatek: Chronologia cesarzy rzymskich i królów wizygockich 292
Konkordancja: Hieronim, Gennadiusz, Izydor, Ildefons, Honoriusz z Autun, Sigebert z Gembloux, Anonim z Melku, Ebedjesu 296
Indeks biblijny 306
Indeks osobowy 308
Indeks nazw ludów, nazw własnych i geograficznych 329
- Titel:O znakomitych mężach czyli co pisarze wczesnochrześcijańscy pisali o pisarzach wczesnochrześcijański
- Autor:Św. Hieronim, Gennadiusz, św. Izydor z Sewilli, św. Ildefons z Toledo, Ebedjesu (abdiszo Bar Bericha)
- Übersetzung:bp Kazimierz Romaniuk, Władysław Gądek SJ Stanisław Bajko SJ, Tatiana Krynicka, ks. Jan Czuj Monika Ożóg, ks. Marek Starowieyski
- ISBN:9788366941427, 9788366941427
- Veröffentlichungsdatum:2026-04-21
- Format:E-Book
- Artikel-ID: e_4wjw
- Verleger: Wydawnictwo Marek Derewiecki