Ebook details

Rozprawy to znakomite wprowadzenie do myśli Kazimierza Twardowskiego klarowne, argumentacyjnie zdyscyplinowane i wolne od retorycznej przesady. Tom ukazuje filozofię jako dziedzinę, która łączy analizę pojęciową z namysłem nad kulturą, nauką i ludzkim działaniem.

Niniejszy tom gromadzi cztery klasyczne teksty Kazimierza Twardowskiego, ukazujące szerokość jego zainteresowań oraz charakterystyczną dla szkoły lwowsko-warszawskiej precyzję analizy.

W rozprawie Historyczne pojęcie filozofii Twardowski przeciwstawia programatycznym definicjom filozofii jej ujęcie historyczne, pokazując, że filozofia jako szczególny wytwór ducha ludzkiego zajmuje miejsce centralne pośród religii, nauki, sztuki i działalności praktycznej. Nie jest ani czystą nauką, ani wyłącznie światopoglądem, lecz obszarem, który przenika wszystkie te dziedziny i z każdą z nich pozostaje w żywym związku.

W studium O naukach apriorycznych autor podejmuje fundamentalny problem metodologii różnicę między naukami racjonalnymi a empirycznymi. Wykazuje, że rozstrzygające nie jest to, jak dochodzimy do twierdzeń, lecz w jaki sposób je ostatecznie uzasadniamy. Precyzyjne rozróżnienie między dedukcją a indukcją pozwala mu obronić wyraźną granicę między matematyką a naukami doświadczalnymi.

Dwa pozostałe teksty Czy człowiek postępuje zawsze egoistycznie? oraz Pesymizm i optymizm przenoszą refleksję na grunt antropologii i etyki. Twardowski analizuje psychologiczne podstawy działania ludzkiego, poddając krytyce hedonizm psychologiczny, a także rozjaśnia znaczenie pojęć pesymizmu i optymizmu, oddzielając emocjonalne nastroje od stanowisk filozoficznych.