Ebook details
Między Łodzią a Litzmannstadt: niemieckie świadectwa z lat 1939-1945. Edycja źródłowa
Hans-Jürgen Bömelburg, Krystyna Radziszewska, Marlene Klatt, Kajetan Stobiecki
Ukształtowana przez przemysł włókienniczy wieloetniczna i wielokulturowa Łódź, w której obok Polaków, Żydów i Rosjan żyła także liczna grupa Niemców o różnym pochodzeniu, została włączona w 1939 roku do Niemiec i doświadczyła podczas II wojny światowej radykalnej nazistowskiej polityki germanizacyjnej. W różnorodnych świadectwach zebranych w prezentowanym tomie odzwierciedla się "niemieckie spojrzenie" na procesy segregacji narodowej i etnicznej.
Wiele z tych egodokumentów po raz pierwszy ujrzało światło dzienne w niniejszej edycji. Opublikowane w tłumaczeniu na język polski przynoszą nieznany dotąd wgląd w świat społeczny i drastycznie zmienioną codzienność Łodzi przemianowanej na Litzmannstadt, a także ujawniają osobisty stosunek grup ludności niemieckiej do osób innych narodowości - od ich wyrzucenia poza nawias społeczeństwa po ludobójstwo. Zebrane dokumenty ukazują sposób postrzegania miasta przez Niemców. Dotyczą też takich tematów, jak karierowiczostwo, zemsta i odwet, terror i grabież, osiedlanie Niemców bałtyckich i wołyńskich oraz Niemiecka Lista Narodowa. Nie zabrakło również niemieckich głosów o Żydach i getcie.
Publikację sfinansowano ze środków Funduszu na rzecz Nauki Polskiej w ramach nagrody Copernicus 2022 dla Krystyny Radziszewskiej
Wprowadzenie (Kajetan Stobiecki) 7
Łódź jako ośrodek wymuszonych migracji w latach 1939–1945. Refleksja (Krystyna Radziszewska) 27
Dokumenty
- Niemcy w Łodzi: między nacjonalizmem a lojalnością 43
- Zajęcie miasta i radykalna polityka segregacji (wrzesień–grudzień 1939 r.) 54
- Postrzeganie miasta przez Niemców 73
- Kariery, zemsta i odwet 84
- Terror i grabież (1939–1941) 102
- Osiedlanie Niemców bałtyckich i Niemców wołyńskich 124
- Niemieckie opinie na temat Żydów i getta 156VIII. Miasto w okresie gwałtownych przemian lat 1940–1943/1944 170
- Specjalne prawodawstwo dotyczące grup narodowościowych i Niemiecka Lista Narodowa 186
- Wielonarodowe społeczności w warunkach stanu wyjątkowego 237
- Schyłek (1944–1945): symptomy rozprężenia i wierność narodowosocjalistycznej ideologii 258
- Title:Między Łodzią a Litzmannstadt: niemieckie świadectwa z lat 1939-1945. Edycja źródłowa
- Author:Hans-Jürgen Bömelburg, Krystyna Radziszewska, Marlene Klatt, Kajetan Stobiecki
- Translation:Łukasz M. Plęs
- ISBN:978-83-8445-094-9, 9788384450949
- Date of issue:2026-08-26
- Format:Ebook - PDF
- Item ID: e_52zm
- Publisher: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego