Wydawca: 8
Odporność psychiczna dziecka. 65 ćwiczeń wzmacniających siłę, spokój i wiarę w siebie
Agnieszka Grzela-Opalińska
Jak wzmocnić odporność psychiczną dziecka? Poprzez twórczą aktywność i wspólne ćwiczenia! Odporność psychiczna u dzieci to jedno z najważniejszych wyzwań współczesnej psychologii rozwojowej. W dobie rosnącego stresu, presji społecznej i wyzwań cyfrowego świata rodzice coraz częściej szukają praktycznych narzędzi, które pomogą im wspierać dzieci w radzeniu sobie z trudnościami. Ta książka stanowi odpowiedź na te potrzeby i podpowiada, jak rozwijać odporność psychiczną u dziecka. Oferuje konkretne rozwiązania w formie angażujących opowiadań i ćwiczeń, które uczą dzieci kluczowych umiejętności: budowania poczucia własnej wartości, regulowania emocji, radzenia sobie ze stresem i z hejtem, asertywności, optymistycznego myślenia. Każda historia zawiera metodę wspierania dziecka w trudnych sytuacjach od strachu przed wystąpieniami publicznymi po trudności z odmawianiem. W książce znajdują się również zadania dla całej rodziny, tworzące przestrzeń do wspólnego rozwoju i budowania więzi.
Odporność psychiczna. Strategie i narzędzia rozwoju
Doug Strycharczyk, Peter Clough
Odporność psychiczna to umiejętność skutecznego radzenia sobie z wyzwaniami, ze stresem i z presją. Determinuje ona sposób reagowania na trudności zarówno w życiu zawodowym, jak i prywatnym. Osoby silne i odporne psychicznie wierzą we własne umiejętności, są otwarte na nowe wyzwania i z wytrwałością dążą do celu. Lepiej sobie radzą z potencjalnie stresującymi sytuacjami, łatwiej znoszą krytykę i nieprzychylne uwagi, a porażkę traktują jako okazję do rozwoju osobistego. Częściej też odnoszą sukces. Rozwijanie odporności psychicznej umożliwia optymalne wykorzystanie posiadanych umiejętności, a jej pomiar pozwala zaplanować odpowiednie wsparcie. Przedstawiony przez autorów model odporności psychicznej i kwestionariusz do jej oceny są cennymi narzędziami w procesie rekrutacji pracowników, w zarządzaniu talentami czy w planowaniu awansu. Umożliwiają także precyzyjne określenie potrzeb szkoleniowych i rozwojowych. Są powszechnie stosowane w biznesie, edukacji, służbie zdrowia, sporcie i życiu społecznym.
Odporność umysłu. Zakaźne idee, pasożyty umysłu i poszukiwanie lepszych sposobów myślenia
Andy Norman
Praktyczny przewodnik metod wykrywania i usuwania społecznie szkodliwych idei za pomocą głosu rozsądku W swojej błyskotliwej książce Andy Norman pokazuje, że rozprzestrzeniające się obecnie na świecie zdumiewająco irracjonalne idee i przeróżne teorie spiskowe mają wspólną przyczynę są efektem nadmiernej społecznej wyrozumiałości w stosunku do subiektywnych opinii często niezgodnych z empirycznymi faktami i logiką. Wynikająca z tego postawa skutecznie osłabia umysłowy system odpornościowy, pozwalając pasożytom umysłu na jego opanowanie. Na szczęście ów system można naprawić za pomocą metod nazwanych przez autora immunologią poznawczą, które zrewolucjonizują naszą umiejętność krytycznego myślenia i stanowią coś w rodzaju intelektualnej szczepionki, która uodporni ludzkie umysły przed zainfekowaniem najbardziej szkodliwymi formami ideologicznych wirusów. Okrzyknięta intelektualną ucztą Odporność umysłu łączy najnowsze osiągnięcia nauki i filozofii w niezwykle wymowne i konstruktywne rozwiązanie problemu będącego znakiem rozpoznawczym naszych czasów. Wyśmienity pomysł na książkę: oryginalny, kontrowersyjny i na czasie!. Steven Pinker, autor książek Jak działa umysł i Racjonalność Narzędzia Normana do zaszczepiania umysłów powinny być dostępne dla każdego. Mistrzowski traktat. Michael Shermer, autor Rynkowego umysłu
Tadeusz Różewicz
Opowiadania Tadeusza Różewicza w autorskim wyborze i interpretacji Wojciecha Pszoniaka Osobiste, wzruszające świadectwo przyjaźni dwóch wielkich artystów. Na wybór składają się zarówno utwory napisane przez Różewicza zaraz po 1945 roku, których główną oś tematyczną stanowi doświadczenie II wojny światowej, jak i późniejsze miniatury prozatorskie, często satyrycznie obrazujące rzeczywistości PRLu. We wszystkich jednak utworach urzeka czytelnika trafność spostrzeżeń i refleksji, poetyckość opisów i wirtuozeria formalna, którą dodatkowo wzbogaca mistrzowska interpretacją Wojciecha Pszoniaka. Opowiadania: 1. Grzech 2. Gałąź 3. Owoc żywota 4. Nowa szkoła filozoficzna 5. Spowiedź 6. Morze 7. Przerwany egzamin 8. Próba rekonstrukcji 9. Napiwek 10. Ta stara cholera 11. Strachowski kamieniołom 12. Stare młode serce 13. Uśmiechy 14. Przygoda w domu pracy twórczej 15. Mały reportaż 16. Mucha 17. Prostaczek wśród literatów 18. Mrówki i pieniądze 19. Ni pies, ni wydra 20. Spostrzeżenia i propozycje 21. Nie wiadomo skąd 22. Człowiek z trąbką 23. Karpie 24. Kartka 25. Automat 26. Wymiana spojrzeń 27. Walka z alkoholizmem 28. Odpowiednie dać rzeczy słowo
Odpowiedzialna moda. Guilt-free przewodnik po slow fashion
Katarzyna Zajączkowska
To nie jest książka o modzie, to zaproszenie do podróży śladami naszych ubrań, a także do wnętrza siebie. Na końcu tej wyprawy zrozumiesz, jak ubierać się bardziej świadomie i być fair względem siebie, innych i planety. To uwalniający przewodnik po slow fashion, który zmieni twoje myślenie o modzie i własnej szafie. Przemysł modowy jest jedną z najbardziej zanieczyszczających środowisko gałęzi gospodarki. Co sekundę na wysypisko trafia śmieciarka wypełniona ubraniami. Nikogo już nie dziwią chińskie rzeki w najmodniejszych kolorach sezonu, wysuszone jeziora, góry odzieżowych śmieci i słońce widoczne jedynie na telebimie. Szkodzi to zarówno przyrodzie, jak i milionom prawdziwych fashion victims rolnikom, szwaczkom, dzieciom. Fast fashion dewastuje nie tylko naturę, ale i całe społeczeństwa. Cierpią nasze poczucie wartości i budżet, wypacza się relacja z ciałem i ubraniami. Możemy to jednak zmienić i nie trzeba tego robić w pokutnym worze ze zgrzebnego lnu. Modą można się cieszyć i bawić, łącząc to z misją ekologiczną i społeczną! Katarzyna Zajączkowska bacznie przygląda się przemysłowi modowemu i rozprawia z mitami na temat stylu, kanonów urody i presji social mediów. Dzięki jej prostym radom dowiesz się: jak wykonać pierwszy krok w kierunku slow fashion i wreszcie odgruzować szafę, jak korzystać z mody i robić zakupy odpowiedzialnie, nie dając się nabrać na greenwashing, jak zbudować stylową i autentyczną garderobę bez pogoni za sezonowymi trendami. Nie musimy zaprzeczać, że ubrania są dla nas ważne, że chcemy wyglądać i czuć się dobrze, ale odważmy się na fashion revolution w naszych głowach i szafach! Katarzyna Zajączkowska projektantka, wykładowczyni w Szkole Artystycznego Projektowania Ubioru, przez kilkanaście lat tworzyła kolekcje dla wiodących marek odzieżowych w Polsce. Ten świat poznała od podszewki. Zajmuje się edukacją i wspieraniem branży mody w obszarze zrównoważonego rozwoju, skupiając się na innowacyjnych rozwiązaniach wokół mody cyrkularnej. Prowadzi warsztaty świadomego budowania wizerunku dla firm, organizacji i młodzieży. Autorka bloga i podcastu Odpowiedzialna Moda.
Odpowiedzialna moda. Guilt-free przewodnik po slow fashion
Katarzyna Zajączkowska
To nie jest książka o modzie, to zaproszenie do podróży śladami naszych ubrań, a także do wnętrza siebie. Na końcu tej wyprawy zrozumiesz, jak ubierać się bardziej świadomie i być fairwzględem siebie, innych i planety. To uwalniający przewodnik po slow fashion , który zmieni twoje myślenie o modzie i własnej szafie. Przemysł modowy jest jedną z najbardziej zanieczyszczających środowisko gałęzi gospodarki. Co sekundę na wysypisko trafia śmieciarka wypełniona ubraniami. Nikogo już nie dziwią chińskie rzeki w najmodniejszych kolorach sezonu, wysuszone jeziora, góry odzieżowych śmieci i słońce widoczne jedynie na telebimie. Szkodzi to zarówno przyrodzie, jak i milionom prawdziwych fashion victims rolnikom, szwaczkom, dzieciom. Fast fashion dewastuje nie tylko naturę, ale i całe społeczeństwa. Cierpią nasze poczucie wartości i budżet, wypacza się relacja z ciałem i ubraniami. Możemy to jednak zmienić i nie trzeba tego robić w pokutnym worze ze zgrzebnego lnu. Modą można się cieszyć i bawić, łącząc to z misją ekologiczną i społeczną! Katarzyna Zajączkowska bacznie przygląda się przemysłowi modowemu i rozprawia z mitami na temat stylu, kanonów urody i presji social mediów. Dzięki jej prostym radom dowiesz się: jak wykonać pierwszy krok w kierunku slow fashion i wreszcie odgruzować szafę, jak korzystać z mody i robić zakupy odpowiedzialnie, nie dając się nabrać na greenwashing, jak zbudować stylową i autentyczną garderobę bez pogoni za sezonowymi trendami. Nie musimy zaprzeczać, że ubrania są dla nas ważne, że chcemy wyglądać i czuć się dobrze, ale odważmy się na fashion revolution w naszych głowach i szafach!
Odpowiedzialność cywilnoprawna za szkody doznane przed urodzeniem
Magdalena Sobas
"W monografii Autorka podjęła się interesujących, aczkolwiek kontrowersyjnych poszukiwań badawczych. Tradycyjnie rozumiana szkoda na osobie to problematyka, która wymagała redefinicji. Dotychczasowy stan nauki można określić co najmniej jako zachowawczy, stąd potrzeba opracowania nowatorskiego, ujmującego pojawiające się na tle szkody przed urodzeniem problemy w sposób kompleksowy. Praca wpisuje się w dyskusję nad przyszłym kształtem polskiego prawa cywilnego, w tym nad możliwym kierunkiem w jakim winna podążać praktyka związana z roszczeniami z tytułu szkód sprzed urodzenia. Autorka prowokuje do ponownego przemyślenia tradycyjnych konstrukcji, zwraca uwagę na zachodzące w praktyce i legislaturze nieprawidłowości, proponuje interesujące rozwiązania. Nakreśla także pożądany kierunek ewentualnych zmian." Fragment recenzji dr hab. Aleksandra Wentkowska, prof. UŚ Uniwersytet Śląski
Odpowiedzialność członków zarządu spółek kapitałowych
Adam Sroga
W spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością, prostych spółkach akcyjnych oraz spółkach akcyjnych zarząd jest organem, który prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę. Najczęściej tworzy go kilku członków zarządu, którzy wykonują uprawnienia i obowiązki nałożone przez przepisy prawa, umowę spółki oraz jej statut. Z wykonywaniem tych uprawnień i obowiązków wiąże się również odpowiedzialność - zarówno wobec spółki, jak i osób trzecich. Ta odpowiedzialność wynika z prawa handlowego, cywilnego oraz karnego. Publikacja w przekrojowy i uporządkowany sposób przedstawia obowiązki i uprawnienia zarządu w spółkach kapitałowych oraz zakres i zasady odpowiedzialności za ich prawidłowe wykonywanie. Zagadnienia te omówiono w podziale na zarząd spółki z o.o., prostej spółki akcyjnej i spółki akcyjnej. Czytelnik dowie się z publikacji m.in.: ● w jakim zakresie członkowie zarządu spółki z o.o. są odpowiedzialni majątkowo wobec spółki, ● kiedy zachodzi sprzeczność interesów członka zarządu z interesem samej spółki, ● czy członkowie zarządu spółki akcyjnej ponoszą odpowiedzialność za rzetelność informacji podawanych w ogłoszeniach w związku z wydaniem akcji, obligacji lub innych tytułów uczestnictwa w zyskach spółki, ● jakie są obowiązki zarządu spółki związane z uczestnictwem w grupie spółek, ● jakie konsekwencje ma dla członków zarządu spółki niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości. Publikacja zawiera niezbędne objaśnienia i wskazówki, a także przykładowe postanowienia umowne oraz wzory dokumentów przydatne dla przedsiębiorców prowadzących działalność w formie spółek kapitałowych, wspólników tych spółek, członków ich zarządów i rad nadzorczych. Jest nieocenioną pomocą zarówno dla wspólników samodzielnie prowadzących sprawy spółki, jak i dla pracowników biur obsługi zarządu w spółkach z o.o. i w spółkach akcyjnych. ATUTY PUBLIKACJI: Przystępność, kompleksowość, prosty język, przykłady, wzory dokumentów.
Odpowiedzialność dyscyplinarna nauczycieli akademickich
Jacek Izydorczyk
Od każdego człowieka oczekuje się postępowania zgodnego z prawem i etyką. Szczególne i dodatkowe wymagania dotyczące przestrzegania prawa oraz kierowania się etyką są stawiane przed pracownikami i nieraz surowo od nich egzekwowane zwłaszcza w szeroko rozumianym sektorze publicznym (w urzędach państwowych i samorządowych, jak również w zawodach tak zwanego zaufania publicznego, takich jak na przykład lekarze, adwokaci, notariusze). Tym bardziej nauczyciele jako osoby mające wpływ na kształtowanie charakterów oraz postaw życiowych młodych obywateli w państwie - a nauczyciele akademiccy jako wychowawcy przyszłych elit - powinni cechować się nie tylko gruntownym wykształceniem, wiedzą specjalistyczną oraz umiejętnością prowadzenia badań naukowych i zdolnościami dydaktycznymi, lecz także wysoką etyką. Prezentowana publikacja jest pierwszym monograficznym opracowaniem tej jakże ważnej problematyki skierowanym przede wszystkim do praktyków stosujących przepisy dotyczące odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli akademickich. Autor ma nadzieję, że książka będzie przydatna wielu osobom przy stosowaniu przepisów ustawy o szkolnictwie wyższym oraz rozporządzenia wykonawczego do tej ustawy w przedmiotowym zakresie, bowiem postępowania dyscyplinarne w sprawach nauczycieli akademickich prowadzone są często nie tylko nie przez procesualistów karnych, ale nawet przez osoby, które w ogóle nie posiadają wykształcenia prawniczego. Głównym założeniem tej monografii było więc przedstawienie odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli akademickich w sposób naukowy, a zarazem jak najbardziej praktyczny. Autor publikacji naukowo, badawczo, dydaktycznie oraz praktycznie zajmuje się prawem i procesem karnym już od blisko trzydziestu lat. Odbył aplikację sądową w systemie trzyletnim zakończoną zdanym egzaminem sędziowskim w roku 2005. Jest adwokatem, autorem opinii prawnych w różnych procedurach dyscyplinarnych różnych zawodów zaufania publicznego oraz biegłym ad hoc w zakresie prawa obcego powoływanym przez sądy powszechne oraz Ministerstwo Sprawiedliwości. Przez trzy kolejne kadencje, w latach 2012-2024, pełnił zaszczytną funkcję rzecznika dyscyplinarnego do spraw nauczycieli akademickich Uniwersytetu Łódzkiego.
Odpowiedzialność dyscyplinarna nauczycieli akademickich w polskim porządku prawnym
Michał Kaczmarczyk, Jan Kil
Niniejsza monografia stanowi pierwszą na polskim rynku wydawniczym próbę całościowego, kompleksowego omówienia problematyki odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli akademickich. Obecnie nie istnieje bowiem ani jedno opracowanie, które wyczerpująco omawiałoby wszystkie aspekty przedmiotowego zagadnienia, w tym aspekty ustrojowe, prawnomaterialne i procesowe. Monografia nie ma jednak charakteru wyłącznie prawniczego (choć ta optyka w dysertacji zdecydowanie dominuje), wszak problematyka odpowiedzialności dyscyplinarnej na uczelniach jest problematyką z pogranicza: prawa, filozofii, socjologii, zarządzania i pedagogiki szkoły wyższej. Autorzy podjęli więc próbę przygotowania dysertacji interdyscyplinarnej, a zastosowana w badaniach metodyka korzystała z dorobku naukowego różnych dyscyplin społecznych, co objawia się w wykorzystaniu dla potrzeb niniejszej monografii narzędzi, metod, technik i aparatury pojęciowej charakterystycznych dla każdej z nich.
Odpowiedzialność dyscyplinarna studentów
Radosław Giętkowski
Publikacja jest opracowaniem, które w kompleksowy i przystępny sposób przedstawia problematykę odpowiedzialności dyscyplinarnej studentów, której prawidłowa realizacja jest niezbędna do skutecznego wykonywania przez uczelnię jej zadań i do właściwego funkcjonowania społeczności akademickiej. Adresowana jest do wszystkich członków społeczności akademickiej, ale przede wszystkim do osób, które wchodzą w skład organów zajmujących się sprawami dyscyplinarnymi studentów, tj. rektorów, rzeczników dyscyplinarnych ds. studentów i członków komisji dyscyplinarnych ds. studentów. Książka może także służyć studentom i doktorantom, których dotyczą sprawy dyscyplinarne, i ich obrońcom.
Odpowiedzialność materialna pracowników. Obowiązki pracodawcy
praca zbiorowa
Kodeks pracy wyczerpująco reguluje odpowiedzialność materialną pracowników, ustanawiając podstawy tej odpowiedzialności odmiennie od zasad przyjętych w Kodeksie cywilnym. Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną pracodawcy charakteryzuje się tym, że pracownik nie zawsze ma obowiązek wyrównania całej szkody. Natomiast odpowiedzialność za mienie powierzone pracownikowi, która jest powiązana z pewnym zaufaniem w stosunku do pracownika, jest odpowiedzialnością materialną w pełnej wysokości szkody poniesionej przez pracodawcę. Z poradnika można się m.in. dowiedzieć: ● jakie są warunki odpowiedzialności pracownika za szkodę wyrządzoną pracodawcy, ● na jakich zasadach pracownik odpowiada za powierzone mu mienie pracodawcy, ● kto ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną osobie trzeciej, jeśli wynikła ona z działań pracownika przy wykonywaniu przez niego obowiązków pracowniczych, ● jakie warunki muszą być spełnione, aby mogła zostać zawarta umowa o wspólnej odpowiedzialności za mienie powierzone. Wyjaśnienia te są poparte praktycznymi przykładami, wzorami dokumentów i orzecznictwem sądowym. Opracowanie zostało wzbogacone o rozwiązania problemów pojawiających się w praktyce rozstrzygania o odpowiedzialności materialnej zatrudnionych. Są one przedstawione w formie pytań i odpowiedzi. To przystępne opracowanie jest merytorycznym wsparciem dla specjalistów ds. kadr i płac. Zainteresuje też pracodawców, dyrektorów działów HR, oraz pozostałych kierowników wyższego szczebla.
Odpowiedzialność odszkodowawcza za szkodę majątkową w procesie karnym
dr Mateusz Szurman
Prezentowana praca to pierwsze monograficzne opracowanie obowiązku naprawienia szkody po istotnej nowelizacji Kodeksu karnego, która weszła w życie 1 lipca 2015 r. i do dziś kształtuje system polskiego prawa karnego. Autor kompleksowo analizuje obowiązek naprawienia szkody w procesie karnym, zwracając uwagę na istotę, cele i przesłanki zastosowania tej formy reakcji na popełniony czyn zabroniony. Wielość spraw, w których orzekany jest obowiązek naprawienia szkody powoduje, że prezentowane rozwiązania mają znaczący walor praktyczny i ułatwiają stosowanie obowiązujących przepisów. Książka jest przeznaczona przede wszystkim dla praktyków prawa karnego: sędziów, prokuratorów, pełnomocników pokrzywdzonych i obrońców. Będzie także interesującą lekturą dla teoretyków prawa i to nie jedynie badaczy prawa karnego, ale także znawców prawa cywilnego zajmujących się roszczeniami odszkodowawczymi oraz specjalizujących się w metodach aplikacji instytucji cywilnoprawnych w różnych dziedzinach prawa. Mateusz Szurman adwokat, absolwent Uniwersytetu Jagiellońskiego, autor ponad 20 artykułów naukowych i publicystycznych poświęconych prawu karnemu, zdobywca nagrody dla najlepszego mówcy turnieju oratorskiego organizowanego przez Naczelną Radę Adwokacką przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka. Uczestnik turniejów sądowych w Wiedniu, Hanowerze i Budapeszcie. Prowadził zajęcia z prawa karnego dla studentów UJ (2019/2020). Zawodowo zajmuje się przestępczością tzw. białych kołnierzyków.
Odpowiedzialność odszkodowawcza za szkody klimatyczne z perspektywy prawa Unii Europejskiej
Monika Adamczak-Retecka
Zjawisko zmian klimatycznych stało się w ostatnim czasie przedmiotem zainteresowania nie tylko klimatologów, ale także polityków, prawników i społeczeństw na całym świecie. Zainteresowanie to wynika z rosnącej świadomości wpływu działalności człowieka na klimat i zagrożeń dla bezpieczeństwa zarówno w wymiarze globalnym, jak i lokalnym. W niniejszej monografii Autorka podjęła próbę obiektywnego omówienia obowiązujących regulacji prawnych oraz możliwych kierunków rozwoju prawa klimatycznego w zakresie odpowiedzialności za szkody klimatyczne. Powództwa odszkodowawcze w tzw. sprawach klimatycznych stanowią wyzwanie nie tylko dla praktyków, ale także dla teoretyków prawa. Z tego względu podjęte przez Autorkę rozważania są niezwykle aktualne. „Recenzowana książka stanowi pierwsze w polskiej literaturze prawniczej całościowe, monograficzne przedstawienie kwestii odpowiedzialności odszkodowawczej za szkody klimatyczne w prawie Unii Europejskiej. Już z tego powodu stanowi ona ciekawe i nowatorskie przedsięwzięcie. Tematyka pracy łączy przy tym zagadnienia prawa publicznego z zagadnieniem prawa prywatnego. Praca porusza także kwestie istotne dla tematu pracy spoza zakresu prawa unijnego, a więc odpowiedzialność za szkody w środowisku w prawie międzynarodowym czy odpowiedzialność odszkodowawczą wynikającą ze szkód w środowisku w prawie krajowym. Tak szeroka analiza wymagała od Autorki świetnej znajomości zarówno zagadnień prawa ochrony środowiska, jak i kwestii odpowiedzialności odszkodowawczej władz publicznych i jednostek w prawie UE. Szerokie tło analizy, a zarazem jej szczegółowość oraz sformułowanie wielu nowych konkluzji powoduje, że jest to dzieło wartościowe, które zainteresuje przedstawicieli nauk prawnych i praktyków.” prof. Nina Półtorak
Katarzyna Marak
Podjęta w opracowaniu tematyka odpowiedzialności kontraktowej należy do najbardziej doniosłych teoretycznie i praktycznie zagadnień prawnych, niezwykle rozległych oraz charakteryzujących się dużą zmiennością. Obecnie owa niestałość jest szczególnie odczuwalna. Pojęcie zobowiązania gospodarczego w czasie epidemii nabiera bowiem wyjątkowego znaczenia. Publikacja powstała jako rezultat współdziałania grupy pracowników naukowych, których można określić mianem „prawników na uczelniach ekonomicznych”. Opracowanie zyskuje dzięki temu charakter interdyscyplinarny, silnie czerpiąc z idei nurtu ekonomicznej analizy prawa. O ile bowiem problematyka odpowiedzialności kontraktowej jest często eksploatowanym polem badawczym, o tyle specyficzne na nią spojrzenie, które cechuje badaczy łączących prawo i ekonomię czy też wykorzystujących ekonomię dla rozwoju dyscypliny naukowej prawa, niewątpliwie wzbogaca dyskurs naukowy.
Odpowiedzialność za pośrednie naruszenie praw i interesów. Aspekty cywilnoprawne i ubezpieczeniowe
Aneta Paleczna-Zgonina
Pośrednie naruszenie praw i interesów wpisuje się w problematykę odpowiedzialności odszkodowawczej i jej granic. Kompensacji podlega nie tylko szkoda doznana przez bezpośrednio poszkodowanego, ale także szkoda doznana przez podmiot pośrednio poszkodowany. Mimo to problematyka ta nadal stanowi wyzwanie dla wszystkich prawodawstw, w których przyjęto odpowiedzialność odszkodowawczą. Nie istnieje jeden model kompensowania pośrednich naruszeń. Z kolei obowiązujące rozwiązania prawne są fragmentaryczne, nieuwzględniające ekonomicznych uwarunkowań, a przez to niemające charakteru rozwiązań systemowych. Temu zjawisku zdaje się nie przeciwdziałać ani prawodawca, ani przedstawiciele doktryny, posługując się różnorodną nomenklaturą ("szkoda pośrednia", "pośrednio poszkodowany", "szkoda rykoszetowa"). W efekcie, poziom ochrony poszkodowanych (bezpośrednio i pośrednio) należy uznać za niesatysfakcjonujący. Obecny stan prawny jest także niezadawalający z perspektywy sprawcy oraz podmiotu udzielającego ochrony ubezpieczeniowej. Stąd analiza powinna obejmować szkodę doznaną (perspektywa poszkodowanego), ale także szkodę wyrządzoną (perspektywa sprawcy lub podmiotu odpowiedzialnego). Brak przewidywalnych i spójnych rozwiązań prawnych może zakłócać równowagę w obrocie gospodarczym i sprzyjać naruszeniom zasady równości. Tymczasem różnorodność zdarzeń mogących wywołać pośrednie naruszenie praw i interesów wywołuje konieczność ustalenia podstawy prawnej roszczeń osób pośrednio poszkodowanych i ich zakresu. Zakresu kompensacji szkody nie powinno się domniemywać. Jednocześnie model naprawienia szkody pośredniej powinien być ekonomicznie efektywny.