Видавець: Wydawnictwo Naukowe UAM
Going beyond words: An outline of nonverbal communication
Joanna Puppel, Stanisław Puppel
Monografia bada złożoną naturę komunikacji międzyludzkiej, podkreślając, że język stanowi jedynie część większej układanki. Autorzy wskazują na niezwykłą rolę zasobów niewerbalnych, takich jak gesty, mimika czy postawy, które w połączeniu z przekazem werbalnym tworzą pełniejszy obraz interakcji międzyludzkich. Komunikacja jest dynamicznym procesem, w którym łączą się różnorodne modalności, uwzględniające aspekty kulturowe, społeczne oraz kontekstowe. W ramach koncepcji transkomunikatora, autorzy analizują, jak język i ciało współdziałają, aby przekraczać granice kulturowe i geograficzne. Książka dostarcza cennych wskazówek, jak rozwijać umiejętności komunikacyjne w globalnym społeczeństwie, a także pomaga lepiej zrozumieć, dlaczego skuteczna komunikacja wykracza poza same słowa.
Indywidualizm ekspresyjny w opozycji do kultury Ego. Twórcza pedagogika
Mirosława Ściupider-Młodkowska
Książka stanowi połączenie refleksji teoretycznej i badań empirycznych nad ekspresyjnym indywidualizmem jako potencjalnym źródłem ochrony i odporności wobec narastającej bezrefleksyjności i kryzysu myślenia krytycznego. Autorka wprowadza nowe kategorie analityczne: "pępkowanie" i "dopalacze Ego", odsłaniające mechanizmy kultury egocentrycznej, w której powierzchowność, kult samodoskonalenia i technologiczne, uprzedmiatawiające zachowania wypierają wartość empatii i wspólnoty. Wykorzystując dwie metody badawcze - wywiady pogłębione i ABS (arts-based research), książka otwiera nowe perspektywy dla pedagogiki krytycznej, socjologii kultury i psychologii społecznej. To ważny głos w dyskursie o kondycji współczesnego człowieka oraz o kompetencjach edukacyjnych potrzebnych, by chronić podmiotowość i wspólnotowość w stechnicyzowanym świecie.
Ja autystka - ja autysta - ja.... czyli mapa samowiedzy dorosłych osób w spektrum autyzmu
Mirosława Kanar
Książka Ja autystka - ja autysta - ja..., czyli mapa samowiedzy dorosłych osób w spektrum autyzmu jest zwieńczeniem wieloletniej pracy autorki, która dotyczyła poznania, opisania i usystematyzowania zagadnień związanych z prezentowaną w niej tematyką. Publikacja stanowi źródło wiedzy oraz inspirację do refleksji nad znaczeniem samowiedzy w życiu każdego człowieka. W monografii przedstawiono strukturę samowiedzy dorosłych osób w spektrum autyzmu, obejmując jej składniki i obszary. Złożoność omawianej problematyki wymagała szczegółowego objaśnienia każdego aspektu wiedzy o sobie, co zaowocowało wyodrębnieniem ich jako osobnych rozdziałów. Ukazano także funkcje, jakie pełni samowiedza u osób w spektrum autyzmu. Zwieńczeniem książki jest analiza w odniesieniu do metaperspektywy oraz rekomendacje praktyczne, które mogą stać się nieocenionym źródłem wsparcia zarówno dla osób w spektrum autyzmu, jak i dla specjalistów pracujących w tym obszarze. To wyjątkowe opracowanie, bazujące na wieloaspektowym podejściu, otwiera nowe perspektywy w rozumieniu samowiedzy i jej roli w życiu osób w spektrum autyzmu. Monografia skierowana jest przede wszystkim do osób autystycznych, by uwrażliwić je na istotne aspekty wiedzy o sobie, w tym jej funkcje i znaczenie. Ważną grupą odbiorców są rodzice, nauczyciele i specjaliści pracujący z osobami w spektrum autyzmu. Autorka wyraża nadzieję, że książka przyczyni się do wzmocnienia ich kompetencji w budowaniu podmiotowych relacji z osobami autystycznymi, a także stanie się inspiracją do poszukiwania nowych form wsparcia. The book Me autistic - me..., or a map of self-knowledge of adults on the autism spectrum is the culmination of the author's years of work focused on understanding, describing, and systematizing the issues related to its subject matter. This publication serves as a source of knowledge and inspiration for reflecting on the importance of self-knowledge in the life of every individual. The monograph presents the structure and components of self-knowledge in adults on the autism spectrum. The complexity of the topic required a detailed discussion of each aspect of self-knowledge leading to them being separated into individual chapters. The functions of self-knowledge in individuals on the autism spectrum are also documented. The book concludes with a meta-analysis and practical recommendations, making it an invaluable resource for both individuals on the autism spectrum and specialists working in this field. This unique work, based on a multifaceted approach, opens new perspectives in understanding self-knowledge and its role in the lives of individuals on the autism spectrum. The monograph is primarily directed at autistic individuals to sensitize them to important aspects of self-knowledge, including its functions and significance. Another key audience includes parents, teachers and professionals working with individuals on the autism spectrum. The author expresses hope that the book will contribute to strengthening their competencies in building personalized relationships with autistic individuals and inspire the search for new forms of support.
Koronapolszczyzna. Słownictwo czasów pandemii koronawirusa SARS-CoV-2
Anna Piotrowicz-Krenc, Małgorzata Witaszek-Samborska
Książka zawiera analizę i interpretację językoznawczo-kulturową zmian leksykalnych, jakie zaszły w polszczyźnie w okresie pandemii koronawirusa SARS-CoV-2. Autorki przyglądają się przede wszystkim neologizmom, czyli nowym wyrazom, kolokacjom i frazeologizmom. Uwzględniają też takie jednostki językowe, które wcześniej funkcjonowały w języku medycznym, a w czasie pandemii uległy determinologizacji i zasiliły ogólną odmianę języka. Ponadto zwracają uwagę na gwałtowny wzrost frekwencji leksemów i połączeń wyrazowych, które przed pandemią używane były znacznie rzadziej. Przy prezentowanych jednostkach językowych zamieszczono dane liczbowe i chronologiczne z korpusów MoncoPL i FBL Risercz oraz cytaty z tekstów internetowych zebranych od marca 2020 do końca 2023 roku. Zapożyczenia z języka angielskiego zweryfikowano na podstawie The Coronavirus Corpus. Neologizmy przedstawione zostały w układzie tematycznym, co ujawniło obecność w koronapolszczyźnie nie tylko najbogatszego - co oczywiste - słownictwa medycznego, ale również leksyki z wielu innych sfer życia.
Kultury analogowe. Jak uczyć się, pracować i przeżyć w cyfrowym świecie
Jarema Drozdowicz
Książka stanowi doskonały przykład analizy relacji pomiędzy nowymi technologiami cyfrowymi a materialnymi wymiarami ludzkiego działania. W szczególności odnosi się ona do zmian zachodzących na polu edukacji, pracy i stylów życia. Autor podejmuje w niej wielowątkową refleksję na temat społecznych skutków cyfryzacji kolejnych obszarów życia publicznego, a także codziennego doświadczenia interakcji z cyfrowymi rozwiązaniami i algorytmami sztucznej inteligencji. Umieszcza je odpowiednio w kontekście analogowej mobilności, strategii przeżycia oraz fotografii. Dzięki temu zyskujemy wgląd w rozmaite formy tzw. kultur analogowych. Stanowią one w dużym uproszczeniu nowe formy wspólnotowości i relacji społecznych oparte na idei technologii analogowej, aczkolwiek twórczo wykorzystujące cyfrową rzeczywistość. The book is an excellent example of analyzing the relationship between new digital technologies and the material dimensions of human action. In particular, it refers to changes taking place in the field of education, work and lifestyles. The author undertakes a multi-faceted analysis of the social effects of the digitization in areas of public life, as well as the everyday experience of interacting with digital solutions and artificial intelligence algorithms. He places these in the context of analogue mobility, survival strategies and photography. Thanks to this, we gain insight into the various forms of 'analogue cultures'. To put it simply, they are new forms of community and social relations based on the idea of analogue technology, although using digital reality in a creative way.
Literatura, obraz, film. Relacje i transformacje
Seweryna Wysłouch
Książka Literatura, obraz, film. Relacje i transformacje przedstawia relacje między słowem i obrazem obecne w literaturze, która do sztuki nawiązuje (jak wiersze Wisławy Szymborskiej i Tadeusza Różewicza czy proza Jacka Dukaja, Stefana Chwina, Andrzeja Stasiuka i Tadeusza Konwickiego). Autorka analizuje utwory, ilustracje do tekstów poetyckich (Iwony Chmielewskiej i Małgorzaty Gurowskiej) oraz wybitne filmy, powstałe z inspiracji literackich i malarskich (jak Kafka Zbigniewa Rybczyńskiego, Katedra Tomasza Bagińskiego, Młyn i krzyż oraz Ogród rozkoszy ziemskich Lecha Majewskiego). Pokazuje, jak zmienia się współczesna literatura pod wpływem mediów i jak film zmienia się pod wpływem literatury. Książka jest napisana przystępnym językiem, urozmaicają ją ilustracje z książek i filmów.
Mity dotyczące dziecka i dzieciństwa. Studium socjopedagogiczne
Monika Kiszka
Mity od zawsze były obecne w życiu człowieka - tłumaczyły to, co nieznane, dawały siłę, wiedzę oraz zapewniały bezpieczeństwo. Wraz z rozwojem nauki mity zdawały się zanikać, a siła ich oddziaływania słabnąc. Jednak współcześnie wskutek wzrostu skomplikowania świata człowiek ponownie powraca do znanych sobie rozwiązań, implikując mity w swoje myślenie oraz postępowanie. Celem publikacji jest analiza mitów dotyczących dziecka i dzieciństwa, stanowi innowacyjne opracowanie tematu wpisujące się w potrzebę ciągłego rozwijania nowych modeli analizowania problematyki dziecka i dzieciństwa. Niewątpliwie mitologizowanie sposobów myślenia o dziecku i o dzieciństwie jest jednym z wielu odwiecznych problemów rzeczywistości społecznej, który dotychczas nie został naukowo odkryty i opisany. Monografia jest zatem odpowiedzią na jawiącą się współcześnie potrzebę odmitologizowania myślenia o dziecku i dzieciństwie.
Myśl oddana. Walter Friedrich Otto i historia wiedzy duchowej
Tomasz Falkowski
Tekst podejmuje dyskusję wokół centralnej tezy dzieła Waltera Friedricha Otta, która brzmi: bogowie greccy istnieli. Nie odrzucając z góry tej myśli jako irracjonalnej, autor stawia trzy powiązane ze sobą pytania: W jakiej perspektywie i w świetle jakiej argumentacji wywody niemieckiego filologa o bogach jako prafenomenach objawiających się Grekom byłyby bliższe prawdy na temat starogreckiego świata? Jakie zwrotne konsekwencje miałoby to dla naszego "racjonalnego" myślenia o świecie, wyznaczanego przez współczesne nauki historyczne i ich dorobek? Jakiego rodzaju alternatywną wiedzę i poznanie ucieleśnia dyskurs Otta? Autor stara się odpowiedzieć na te pytania w kilku krokach. W pierwszym, na bazie pojęcia "zdolności negatywnej" Johna Keatsa, wykreśla pewną ogólną postawę podmiotową, która pozwala poważnie rozważyć tezę Otta o istnieniu greckich bogów. W kroku drugim, odwołując się do filozofii Martina Heideggera, próbuje ukazać założenia i granice poznania naukowego, które utrudniają temu poznaniu czy wręcz uniemożliwiają mu wzięcie pod uwagę inności badanego świata. Następnie rekonstruuje obecną w dziele Otta wizję doświadczenia starogreckiego, której niezbywalnym elementem jest myśl o uobecnionej w nim boskości. W czwartym i piątym kroku zastanawia się, na ile obrana przez niemieckiego filologa droga poznawcza zbliża go do tego doświadczenia. W tym celu autor, wykorzystując perspektywę archeologii wiedzy Michela Foucault, przygląda się specyfice dyskursu Otta, a przede wszystkim funkcjom występujących w nim ekfraz oraz wypowiedzi autoreferencyjnych, odczytywanych w trybie tzw. lektury immanentnej. W konkluzji argumentuje, że omawiana myśl należy do tradycji wiedzy duchowej.