Wywiady i wspomnienia
Na pierwszej linii. Życie żydowskiego dyplomaty. David Harris w rozmowie z Agnieszką Markiewicz
Agnieszka Markiewicz, David Harris
Siła żydowskiej dyplomacji Dla Davida Harrisa działalność na rzecz społeczności żydowskiej to życiowa misja, którą przez ponad trzydzieści lat realizował jako dyrektor generalny American Jewish Committee. W szczerej rozmowie z Agnieszką Markiewicz odpowiada na pytania o żydowskie wpływy w amerykańskiej i światowej polityce, o pamięć o Holokauście, antysemityzm, relacje polsko-żydowskie. Jaką rolę odgrywa na arenie międzynarodowej Izrael? Kto jest odpowiedzialny za sytuację Palestyńczyków? Jakie błędy popełnił Zachód względem Putina i co powinien dziś zrobić dla Ukrainy? Opowiadając historię swoją i swojej rodziny, David Harris przedstawia perspektywę, która pozwala lepiej zrozumieć wyzwania, przed jakimi dziś stoimy. Jego głos jest dziś potrzebny bardziej niż kiedykolwiek. David Harris jest najlepszym rzecznikiem Izraela i Żydów, jakiego znam. Ma świetne pióro, pisze mądrze i przekonująco. Jest znakomitym analitykiem. To ważny głos w relacjach polsko-żydowskich. Marian Turski prezydent Międzynarodowego Komitetu Oświęcimskiego Jak powiedział kiedyś mój Ojciec, David Harris to prawdziwy mensch, pełen pasji i troskliwości lider żydowski. Od działalności na rzecz Żydów sowieckich przez wsparcie japońskiej społeczności żydowskiej aż po kluczową rolę w Polsce i na świecie w ciągu ostatnich 35 lat doświadczałem, jak prawdziwe były jego słowa. Michael Schudrich naczelny rabin Polski David Harris w dużej mierze przyczynił się do przekonania Kongresu, że Polska powinna zostać przyjęta do NATO nie tylko ze względów strategicznych, ale także moralnych. Maciej Kozłowski b. chargé daffaires Ambasady RP w USA, b. ambasador RP w Izraelu Wybitny erudyta i wizjoner. David Harris wyróżnia się głęboką znajomością polskiej historii. AJC, którym kierował, jako pierwsza organizacja żydowska na świecie nawiązało bezprecedensowe partnerstwo z polskimi władzami, oparte na dialogu i współpracy. Ewa Junczyk-Ziomecka b. minister w Kancelarii Prezydenta RP, konsul generalna RP w Nowym Jorku David Harris od początku aktywnie wspierał polskie członkostwo w NATO, co wyraził najdobitniej w 1997 roku, występując przed Komisją Spraw Zagranicznych Senatu USA. Jerzy Koźmiński b. ambasador RP w USA Dziękuję Davidowi Harrisowi za oddanie stosunkom polsko-amerykańskim, polsko-żydowskim oraz walce o wolność i demokrację. Daniel Fried b. ambasador USA w RP, b. zastępca sekretarza stanu
Natalia, dziewczynka z Ukrainy
Maria Maknia
Maria Maknia, emerytowana nauczycielka historii, WOS-u, wychowania przedszkolnego oraz oligofrenopedagog, w 2022 r. spotkała na swojej drodze Natalię i Władzia - dwoje dzieci, które przyjechały z mamą do Polski, uciekając przed wojną w Ukrainie. Od tamtej pory wraz z mężem są dla nich wsparciem. Oboje pomagają im, opiekują się nimi i uczą ich języka polskiego. Z czasem stali się dla nich babcią i dziadkiem. Natalia (12 lat) chodzi do czwartej klasy, lubi śpiewać, jest koleżeńska i pełna energii. Jej brat Vladyslav (8 lat) uwielbia majsterkować i układać klocki Lego. Początkowo dzieciom trudno było odnaleźć się w nowym otoczeniu, jednak z czasem przyzwyczaiły się do panujących w Polsce warunków i znalazły nowych przyjaciół. Niniejsza książka zawiera rozmowy autorki z Natalią, a także piosenki i wyliczanki w języku polskim i ukraińskim. Pisząc tę książkę, chciałam zwrócić uwagę na sytuację ukraińskich dzieci, które z powodu wojny musiały opuścić swój kraj i szukać pomocy w Polsce. Książeczka jest barwna i ilustrowana, aby najmłodsi zamiast wojny, strachu i szarości widzieli pokój oraz świat w kolorach, a przy tym poznali ogród, w którym dzieci spędzały czas, i szkołę, do której chodziła Natalia. Przyjęłam formę dialogu, podczas którego Natalia wspomina swoje rodzinne miasto Melitopol oraz życie w nim, a dla podkreślenia realizmu zachowałam oryginalne słownictwo. Maria Maknia
Nic się nie działo. Historia życia mojej babki
Tomasz S. Markiewka
To babka wprowadziła mnie w świat opowieści. Gdy brakło jej innych historii, którymi mogła pobudzać moją wyobraźnię, zaczynała mówić o czasach swojego dzieciństwa spędzonego w górskiej wiosce. Rzeczy fantastyczne, jak zjawy bez głów, mieszały się tam z przyziemnymi: pierwsza podróż pociągiem, sklecanie obłącków z bibuły, pasanie krów, wyjazd za pracą. Jak to zwykle bywa, dopiero gdy dorosłem i na dobre opuściłem swoje środowisko, czyli polską wieś, zrozumiałem, że z niego wyrastam. Zacząłem widzieć opowieści babki nie jako zbiór anegdot przyprawionych szczyptą nadprzyrodzoności, ale jako historię trochę innej Polski niż ta, której uczyłem się z podręczników. Albo może tej samej ale widzianej z odmiennej perspektywy. Postanowiłem wrócić do tych opowieści: usłyszeć je na nowo i poznać ciąg dalszy. Zrozumieć własną przeszłość. Autor
Nieludzie. Reportaż z zakładu karnego
Marcin Majchrzak
Twoja decyzja, czy się bronić, to czasem wybór między śmiercią a więzieniem. Wyobraź sobie, że masz sekundę na decyzję: stracić zdrowie lub życie czy przez lata gnić w celi? Wybierasz życie, a system uznaje to za zbrodnię. Zgodnie z polskim prawem przekroczenie granic obrony koniecznej może skutkować odpowiedzialnością karną. Innymi słowy, wcale nie trzeba być kryminalistą, by trafić za kratki. Ten wstrząsający reportaż pisany za murami więzienia ukazuje, jak gwałtownie zmienia się perspektywa człowieka, który działając w obronie własnej, w świetle prawa staje się przestępcą. Nieludzie to burzący stereotypy zapis walki o zachowanie godności, o przetrwanie w świecie pełnym absurdów, przemocy i bezsilności, ale też o dostrzeżenie w drugim człowieku czegoś więcej niż numeru w aktach. To także poruszająca opowieść o systemie, który potrafi złamać nawet najsilniejszych, i o tych, którzy mimo wszystko próbują się w nim nie zatracić. Autor, który dotychczas tworzył powieści i opowiadania, tym razem opisuje przerażającą rzeczywistość czekającą każdego, komu zabraknie szczęścia.
Niemen. Czy go jeszcze pamiętasz?
Dariusz Michalski
17 stycznia 2009 obchodziliśmy piątą rocznicę śmierci Czesława Niemena. To dobry moment dla przypomnienia jego osoby, powikłanego życiorysu, drogi artystycznej oraz przede wszystkim utworów. Być może także dla zadania pytania: czy naprawdę był Wielki? czy i dlaczego pozostał Idolem? Kanwą tej książki jest to, co u Niemena było i po Niemenie pozostało najważniejsze: jego muzyka. Osnową zaś rozmowy autora książki z twórcą tej muzyki, jego wypowiedzi i zwierzenia oraz niezbędne komentarze, uzupełnienia i wyjaśnienia tego, co było dawniej i co minęło. Również autokomentarze artysty do jego piosenek, płyt, występów oraz ich recenzji, rejestrowane przez autora niemal od początku kariery solowej Niemena. „Haftem” na tym „podkładzie” są wypowiedzi jego mentorów, współpracowników i przyjaciół. Między innymi Franciszka Walickiego (to on przemienił Wydrzyckiego w Niemena), muzyków Niebiesko-Czarnych i Akwarel, menadżera Jerzego Bogdanowicza (bodaj najlepiej znał kulisy prób i koncertów artysty), reżyserów: Bernarda Forda Hanaoki, Adama Hanuszkiewicza, Janusza Rzeszewskiego i Andrzeja Wajdy, jazzmanów, których przeciągnął na stronę rocka (Zbigniewa Namysłowskiego, Michała Urbaniaka) a także Mieczysławy Buczkówny (która publicznie zaatakowała Niemena za śpiewanie Norwida). Ponadto wiele nieznanych faktów: Niemen śpiewający Majakowskiego, recital telewizyjny skasowany natychmiast po emisji, kulisy intryg przeciwko Niemenowi, jego powrót do San Remo. Wśród kilkudziesięciu fotografii ilustrujących książkę znajdą się te „obowiązkowe”, znane przez wszystkich i od dawna, a także pochodzące z prywatnych archiwów, nigdy nie publikowane.
Agnieszka Jakubek
To dziesięć wyjątkowych rozmów o życiu - jego pięknie, ale także kruchości. Rozmów, które inspirują, odpowiadają na pytania, ale także stawiają kolejne i skłaniają do refleksji, do spojrzenia na świat z innej perspektywy. - Olga Szomańska - wokalistka i aktorka, znana szerszej publiczności z głównej partii solistycznej w oratorium Tu Es Petrus Piotra Rubika oraz z roli Marzenki w serialu M jak Miłość; - Artur Barciś - aktor teatralny, filmowy i dubbingowy; - Jurek Owsiak - dziennikarz radiowy i telewizyjny, działacz charytatywny i społeczny, założyciel i prezes fundacji WOŚP; - Łukasz Darłak - fryzjer-stylista gwiazd; - Olga Bończyk - aktorka teatralna, filmowa i dubbingowa, wokalistka; - Ania "AniKa" Dąbrowska - wokalistka, zwyciężczyni The Voice Kids; - Jan Mela - podróżnik, działacz społeczny, założyciel fundacji Poza Horyzonty; - Maciej Dejczer - reżyser znany m.in. z filmu Listy do M. 2 czy takich seriali jak Misja Afganistan i Magda M; - Jan Budziaszek - muzyk, perkusista związany z zespołem Skaldowie, świecki rekolekcjonista; - Bartosz Rutkowski - założyciel i prezes fundacji Orla Straż. Czytając, możesz także pomagać - część zysków ze sprzedaży książki będzie wsparciem dla działalności fundacji Orla Straż, która pomaga ofiarom terrorystów na Bliskim Wschodzie. Agnieszka Jakubek i jej rozmówcy zaangażowali się w ten projekt, by nagłośnić istnienie fundacji i pokazać, jak wiele dobrego robi, docierając do ludzi, do których często wcześniej nie dotarła żadna pomoc.
Piotr Strzeżysz
lntymny dziennik choroby matki i żałoby syna, a równocześnie literacka podróż Piotra Strzeżysza do dzieciństwa i młodości "Kochana Mamo, gdy będę duży, to Ci przywiozę wielbłąda z podróży" - choć dorosłemu Piotrowi nie udało się spełnić obietnicy złożonej na laurce przez siedmioletniego Piotrusia, Mama pozostała najbliższą mu osobą. Jego nowa książka to intymny dziennik kolejnych etapów choroby matki i żałoby syna. Układając mozaikę wspomnień, autor tworzy obraz ich relacji, bardzo bliskiej, ciepłej, nie tak ulotnej jak powidoki, bardziej przyziemnej niż zaistnienia - a przecież i tak rozpiętej między nieobecnościami, znaczonej przeoczeniami, podszytej tęsknotą za tym, co nie wypowiedziane i nie przeżyte do końca. Piotr Strzeżysz po raz kolejny zaprasza też Czytelników w podróż - nie w przestrzeni jednak, a w czasie, do swojego dzieciństwa i wczesnej młodości, kiedy większość marzeń tak łatwo było spełnić. Słodko-gorzkie szkice z prowincji okresu komunistycznych ograniczeń, nostalgiczne anegdoty, pełne humoru sceny z zupełnie innych niż dziś realiów, pierwsze niespełnienia nieuniknionej dorosłości, no i... od prawie zawsze obecny w jego życiu rower. Wracałem ze szkoły do domu, zjadałem talerz pomidorowej albo krupniku, a zaraz potem wsiadałem na rower i jechałem, wcale nie aż tak daleko jak teraz, wystarczyło kilka, kilkanaście kilometrów. Pedałowałem przed siebie z dziką, obezwładniającą desperacją i tak bardzo chciałem, żeby to się nigdy nie skończyło, ta jazda, ta młodość, ten beztroski stan. Odsuwałem dorosłość jak niechciane towarzystwo, odpychałem jak talerz z zawiesistą, śmierdzącą kaszą na mleku. Jechałem przed siebie i nie chciałem wracać, nieważne, czy w deszczu, upale, czy pod silny wiatr. Kiedy się zmęczyłem, kładłem się na ziemi, na mchu i patrzyłem w niebo, na wierzchołki drzew, a czas upływał nicnierobieniem, milczeniem, aż wreszcie robiło się zimniej, ciemniej, o wiele później od zwyczajowej godziny powrotu. Wracałem do domu po starych śladach, klucząc jak pies, na węch, na pamięć, na zew, a Ty już tam czekałaś Mamo, niespokojna, a może tylko udająca troskę, strasząc, że kiedyś się doigram i porwą mnie w lesie Cyganie albo czarna Wołga wywiezie mnie na Sybir. fragment książki Autor pięciu książek o marzeniach, m.in. Powidoków i Zaistnień. Uwielbia kawę, koty, wiatr i Muminki. Laureat kilku nagród literackich i konkursów fotograficznych, a także Nagrody Kolosa w kategorii Podróże oraz Nagrody Bursztynowego Motyla im. Arkadego Fiedlera. Bohater filmu Bartosza Liska Nie dojechać nigdy. Gdyby sam mógł wybrać sobie postać, zostałby ptakiem. O książce i Piotrze w mediach: Radiokrakow.pl: Nie(spełnienia) z Piotrem Strzeżyszem Posłuchaj audiobooka:
Andrzej Piechocki
Kiedy myślisz, że jesteś na właściwej drodze, tymczasem w jednej chwili tracisz grunt pod nogami Czy da się przewidzieć nadchodzącą katastrofę? Bohaterowie 14 opowiadań nie spodziewają się, że to, co na pierwszy rzut oka wydaje się błogosławieństwem, nieuchronnie prowadzi ku upadkowi. Choć różni ich status społeczny, wiek czy doświadczenia, łączy jedno każdy z nich staje w obliczu zderzenia z nieoczekiwanym nieszczęściem, które zrodziło się z ich własnych decyzji. Historie opisane w oparciu o przeżycia autora, losy jego przyjaciół i opowieści zasłyszane stanowią współczesny moralitet, który nie ocenia, lecz skłania do zastanowienia się nad codziennymi wyborami.Nieszczęścia w szczęściuto książka o tym, że najgroźniejsze pułapki życia to te, które sami na siebie zastawiamy. Prawdziwa radość staje się niezauważalna, gdy człowiek wciąż pragnie czegoś więcej. Andrzej Piechocki ur. 1938 roku, profesor nauk biologicznych, zoolog i hydrobiolog. Po przejściu na emeryturę poświęcił się pracy literackiej, publikując sześć powieści, których akcja toczy się w jego rodzinnym mieście Bydgoszczy, w tymOpowieści znad Brdy(2004). Członek Stowarzyszenia Pisarzy Polskich, porusza tematy zarówno przyrodnicze, jak i społeczne, łącząc pasję do nauki z wnikliwym spojrzeniem na rzeczywistość.