Historia i archeologia
Rzeczy ludzi średniowiecza. W domu
Anna Marciniak-Kajzer
Książka jest pierwszą z planowanej serii prac o rzeczach jakich używali ludzie w późnym średniowieczu na terenie Europy, ze szczególnym uwzględnieniem Polski. Jest też próbą pokazania, że ludzie w tej epoce dbali o estetykę i wygodę życia, a otaczające ich przedmioty były nie tylko użyteczne ale też bywały piękne. Jest to obraz barwnego średniowiecza widzianego z perspektywy zabytków archeologicznych, dzieł sztuki i źródeł pisanych.
Rzeź i zniszczenie Gdańska przez Krzyżaków w 1308 roku
Błażej Śliwiński
12 listopada 1308 roku do Gdańska wkroczyli rycerze Zakonu Krzyżackiego i dokonali eksterminacji mieszkańców miasta. Wobec ich mieczy wszyscy byli równi – zginęli rycerze, burmistrz, rajcowie, możni i ich rodziny, a także zwykli mieszkańcy. Miasto zdobyte 13 listopada przez Krzyżaków było zasłane trupami, zalane krwią i ogarnięte pożarami. Co było przyczyną tego krwawego mordu? Jaka była prawdziwa liczba ofiar? Na te i inne pytania odpowiada w swojej książce Błażej Śliwiński. Podjął on próbę rekonstrukcji wydarzeń z tamtej krwawej nocy. Po wnikliwej analizie opublikował w 2006 roku monografię naukową poświęconą poglądom polskich i niemieckich badaczy na noc z 12 na 13 listopada 1308 roku w Gdańsku. W niniejszej książce przybliża tę tematykę szerokiemu gronu czytelników w ujęciu popularnonaukowym.
Rzut oka na dzieje orfiki w starożytności i w nowszych czasach
Stanisław Schneider
UWAGA! e-book jest skanem zapisanym w formacie PDF. Plik pdf uniemożliwia przeszukiwanie i kopiowanie tekstu REPRINT. Z wprowadzenia: Był czas, niepowrotnie miniony, kiedy to greckość starano się estetycznie pojmować i dopatrywać się w kulturze helleńskiej, zwłaszcza w sztuce, harmonii życia i piękna. która zapewne była udziałem nielicznych poszczególnych jednostek i gościła na szczytach społeczeństwa, nie potrafiła jednak przeniknąć do dolin, by uszczęśliwić powszechność. Taki to świat pogodny i jasny, ale sztucznie wzniesiony ponad warstwę ludową, stworzyli homerowi poeci, nadworni piewcy wielmożów. W porównaniu z poprzednią tak nazwaną mykeńską epoką, pieśni Homera stanowią postęp olbrzymi, od barbarzyństwa poniekąd do człowieczeństwa; lecz iście religijnej, moralnej podstawy jeszcze w nich nie ma. Stąd jednomyślna klątwa, jaką je obłożyli reformatorscy filozofowie różnych szkół: Xenofanes, Heraklit i Platon. Homerowy, słoneczny świat bogów i ludzi przede wszystkim musiano mieć do niedawna na myśli, chcąc widzieć w helleńskosci wyłącznie kult piękna jako zmysłowej harmonii, nie pomnąc wszakże na słowa prorocze Heraklita, któremu więcej chodziło o prawdę i dobro, aniżeli o piękność, skoro przestrzegał, że utajona harmonia lepsza od jawnej. Ruch orficki miał się wywodzić od na wpół mitycznego poety Orfeusza (znanego z mitu o Eurydyce), któremu przypisywano wprowadzenie w Grecji misteryjnych form kultu dionizyjskiego. Wyznawcy orfizmu energię czerpali z pieśni i hymnów śpiewanych przez Orfeusza na jego tajemniczej lirze. Pieśni te miały często charakter miłosny, gdyż natchnieniem Orfeusza była jego ukochana Eurydyka. Ludzie często odnajdowali w jego utworach przesłanie, które pomagało im w dalszym życiu. Reformatorem orfizmu był Pitagoras. Kult Bachusa wywodził się z Tracji, jednak w formę orfizmu przerodził się nieco później na terenie Attyki. Niejaki Onomakritos z Aten miał zebrać pieśni Orfeusza. Fascynacji orfizmem w pewnym stopniu ulegał Platon. Orfizm wywarł też wpływ na wczesne chrześcijaństwo. (za: https://pl.wikipedia.org/wiki/Orfizm_(religia). Oferowana książka, choć niewielka, to jest jednak wartościowa, a warto ją nie tylko przeczytać, ale i mieć w swojej bibliotece. Polecamy!
Rzymianie i Germanie z epoki schyłku państwa rzymskiego
Kazimierz Morawski
UWAGA! e-book jest skanem zapisanym w formacie PDF. Plik pdf uniemożliwia przeszukiwanie i kopiowanie tekstu REPRINT. Publikacja traktuje o stosunkach pomiędzy Germanami i Rzymianami w schyłkowym okresie państwa cezarów. Wiele wyjaśnia, na wiele pytań odpowiada, jak choćby na to: Dlaczego Germanie usiłowali gwałtownie wtargnąć w granice imperium rzymskiego? Wszak niepodobna przypuścić, aby brak lub głód ziemi wypędził ich w świat daleki, bo Germania nie była przeludniona, a całe obszary ziemi dopiero czekały na ludzki trud i pracę. Jednak wygodniej było sięgnąć po ponętniejsze i zasobniejsze cudze ziemie, jakie po drugiej stronie granicy z państwem cezarów uśmiechały się do barbarzyńców. Trzeba było tylko te granice sforsować... Więcej będzie się można dowiedzieć z lektury niniejszej książeczki.
Rzymianka. Studium historyczno-obyczajowe
Jan Wolfram
UWAGA! e-book jest skanem zapisanym w formacie PDF. Plik pdf uniemożliwia przeszukiwanie i kopiowanie tekstu REPRINT. Ze wstępu: Upadek narodów datuje się wszędzie w historii od upadku moralności i cnót, a upadek cnót od upadku kobiet. Dopóki kobieta pełni obowiązki swoje jako córka, żona, matka i gospodyni domu, dopóty jest i mężczyzna z pewnością mężem, ojcem, obywatelem w całym znaczeniu tego wyrazu; gdyż cnoty wyssane z piersi matki, wypielęgnowane przy jej sercu, wykołysane w miłości, musiały go zahartować do życia, nauczyć miłować powinność i wypełniać ją sumiennie Więc powołanie kobiety jest wielkie i zaszczytne Gdzie tego nie ma upadek jest bliski. Bardzo pouczającym przykładem jest Rzym starożytny, który był panem świata, dopóki był siedzibą skromności, oszczędności i pracy, siedzibą cnót w obywatelach i obywatelkach, ale otworzywszy wrota zepsuciu runął straszliwie. Wielkie znaczenie w życiu narodu rzymskiego miała kobieta. I właśnie studium tej kobiety, Rzymianki, zawiera niniejsze opracowanie. Nie jest ono może nazbyt obszerne, ale bez wątpienia wartościowe. Polecamy!
Saga o Jomswikingach (Jómsvíkinga saga)
Przekł. i oprac. Jakub Morawiec, Marta Rey-Radlińska
Saga o Jomswikingach została spisana na przełomie XII i XIII wieku. Wyróżnia się stylem kompozycji: zawiera elementy charakterystyczne dla sag królewskich, rodowych i legendarnych. Intrygująca fabuła decydowała o jej dużej popularności w średniowieczu. Odwołania do legendy o wikingach z Jomsborga znajdują się także w innych przekazach staronordyckich.
Saga o potomkach Knuta (Knýtlinga saga)
Przekł. i oprac. Jakub Morawiec, Grzegorz Bartusik,...
Saga o Knytlingach (Saga o potomkach Knuta) to saga królewska, spisana około połowy XIII wieku, opisująca dzieje władców Danii w X-XII stuleciu. Za jej autora uważa się islandzkiego historiografa i poetę Olafa Thordarsona. Stylem kompozycji dzieło to nawiązuje do innych sag królewskich. Wyróżnia je to, że zawiera około pięćdziesięciu strof skaldycznych niezachowanych nigdzie indziej oraz że koncentruje się na władcach Danii i ich zmaganiach na sasko-słowiańskim pograniczu. Saga o Knytlingach zawiera unikatowy zbiór poezji skaldów, ponadto stanowi ważne świadectwo rozwoju duńskiej tradycji królewskiej.
Saga o Yngvarze Podróżniku (Yngvars saga víðfǫrla)
Przekł. i oprac. Annett Krakow, Jakub Morawiec
Saga o Yngvarze Podróżniku została spisana przypuszczalnie na przełomie XII i XIII wieku, na podstawie łacińskiego żywota, którego autorem mógł być islandzki mnich Oddr Snorrason. Saga opowiada o XI-wiecznym szwedzkim możnym Yngvarze, który po okresie służby u króla Ólafa Eirikssona wyrusza na czele oddziału w podróż na Ruś, a następnie do innych krajów. Wyprawa kończy się śmiercią głównego bohatera, na wieść o której jego syn Sveinn decyduje się odbyć podróż śladami ojca. Do wyprawy Yngvara nawiązuje ponad 20 zapisów runicznych ze Szwecji, datowanych na XI stulecie.
Kazimiera Alberti, przekł. Sandra Strugała, Małgorzata Ślarzyńska,...
Prezentowana tu książka Kazimiery Alberti stanowi znakomity przykład literatury gatunkowej: to z werwą napisany reportaż podróżny. Sekrety Apulii stanowią drugie ogniwo czteroelementowego cyklu, któremu na imię "Italia nieznana". I jako takie należy bez wątpienia do światowego dziedzictwa, które możemy oznaczyć etykietą: literatura "Grand Tour". Pielgrzymki pisarzy do źródeł kultury śródziemnomorskiej stanowiły od wieków element formujący świadomość jednostki oraz decydowały o wyskalowaniu poznawczych horyzontów osoby wybitnej. Jak zauważają włoscy krytycy (tuż po publikacji kolejnych tomów włoskiego cyklu), pisarstwo Alberti sytuuje się po stronie dojrzałej refleksji filozoficznej związanej z określeniem miejsca człowieka postwojennego w kulturze i przestrzeni "zdruzgotanej". Alberti pozostaje tu w absolutnej europejskiej awangardzie - łącząc medytację nad krajobrazem, obserwację ludzi i obiektów dziedzictwa z refleksją historiozoficzną i poetycką wrażliwością diagnozy. Zbliża się w tym do pomnikowych dokonań np. P. P. Pasoliniego (por. La lunga strada di sabbia) czy G. Piovene.
Sekrety Biblii - Królestwo Saula Dawida i Salomona
Alfred J. Palla
Długo oczekiwane kolejna książka z serii : Sekrety Biblii, wydanej w latach dziewięćdziesiątych książki która doczekała się kilku wznowień. Książka opisuje lata panowania trzech pierwszych królów Izraela. Zawarty w niej materiał pochodzi z pracy doktorskiej z dziedziny historii obronionej przez autora w grudniu 2017 roku. "Książkę - Alfreda Palli, zawiera przejrzysty i systematyczny wkład na temat powstania dziejów monarchii izraelskiej, oparty na wnikliwej analizie zarówno tekstów biblijnych, jak i pozabiblijnych z uwzględnieniem danych archeologicznych, dlatego stanowi bezcenne kompendium wiedzy dla wszystkich pragnących zglebić tę tematykę." - Prof. Roman Marcinkowski z Wydziały Orientalistycznego Uniwersytetu Warszawskiego Alfred Palla, pisarz, historyk, biblista i podróżnik. Studiował w Pedagogicznym Studium technicznym w Gliwicach, a następnie historię w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Krakowie, specjalizując się pod kierunkiem prof. Aleksandra Krawczuka w historii starożytnej . W USA ukończył studia na wydziale teologii biblijnej Andrews University oraz doktorskie w Fuller Theological Seminary w Kalifornii. W Polsce uzyskał stopień naukowy doktora historii na Wydziale Filologiczno-Historycznym Akademii Pomorskiej. Książka "Królestwo Saula Dawida i Salomona" stanowi cześć jego pracy doktorskiej. Dr. Palla opublikował dotąd między innymi następujące książki: "Sekrety Biblii", "Skarby świątyni", "Poznaj swoją osobowość i dary duchowe", "Radość mimo trudności", "Całun Turyński: wielka historia czy wielka mistyfikacja?", "Mądrość starożytnych", "Niewidzialna wojna o Twoje życie", "Niezwykłe historie zwykłych ludzi", "Sukces jest w twoich rękach". "Książkę dr. Alfreda Palli przeczytałem z wielkim zainteresowaniem i równocześnie satysfakcją. Autor, znakomity teolog chrześcijański i pisarz, wybitny znawca zagadnień biblijnych, zaprezentował w niej całą gamę cennych wiadomości dotyczących dziejów dawnego Izraela (...). Książka, napisana w sposób przejrzysty i fascynujący, wzbogaca naszą wiedzę o Piśmie Świętym, jego powstaniu i dziejach oraz zawartym w nim przesłaniu zbawczym. Książkę oceniam bardzo wysoko i z całego serca polecam" - ksiądz prof. dr hab. Zachariasz Łyko, Katedra Filozofii i Socjologii, Chrześcijańska Akademia Teologiczna w Warszawie "Książka jest napisana językiem bardzo przystępnym, zawiera wiele wiedzy archeologicznej i historycznej niezbędnej do właściwego rozumienia tekstu biblijnego i przekonania się o jego wiarygodności oraz wielowiekowej nadzwyczajnej wierności jego przekazu" - ksiądz dr hab. Zdzisław Żywica, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie. "Autor łączy rozległą wiedzę w dziedzinie starożytnej literatury Bliskiego Wschodu z archeologią i translatologią. Książka podejmuje szereg ważnych zagadnień,analizowany materiał pozawala dostrzec kontekst literacki i historyczno-kulturowy opisanych w Biblii wydarzeń. Umożliwia to uchwycić fenomen, jakim są dla Żydów księgi Tanach, a dla chrześcijan Stary Testament. Z całego serca polecam lekturę tej książki" - dr hab. Wojciech Gajewski, Zakład Historii Starożytnej, Uniwersytet Gdański. "Książkę czyta się z ciekawością i zainteresowaniem, szczególnie zawarte w niej wyniki badań archeologicznych, odnoszące się do wielu aspektów historycznych i literackich Biblii" - ksiądz dr hab. Zdzisław Pawłowski, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu.
Łukasz Ćwikła
The book presents the territorial-administrative past, the settlement landscape, and the ownership structure in the area of former Orłów County until the 16th century. On the basis of the so far unexplored manuscript sources from the Central Archives of Historical Records in Warsaw, and the records of the metropolitan chapter in Gniezno, the landscape of medieval settlement in Orłów County has been reconstructed and the estates of the most important local noble families have been discussed. In the course of the research, it was possible to identify new settlement sites and shift the metrics of some of them. The annexes include a list of all identifiable settlement points and genealogical tables. The iconographic section and the geographical index also constitute an important element of the publication. * The publication is scientific in nature. Not only is the author familiar with the latest literature on the subject but he also introduces a number of his own new findings and verifies many of the statements that have functioned in historiography to date, especially those regarding the chronology of the establishment of many settlements. From the review by Professor Zdzisław Noga The publication is scientific in nature and refers to the latest findings on the subject. It should be emphasized, however, that the author refers mainly to earlier publications, especially the 1996 one by Stanisław M. Zajączkowski. Thanks to his search in manuscript sources, he corrects, modifies, and - most importantly - supplements many of the earlier findings! From the review by Professor Jan Szymczak
Skazani na wojnę. Od Iwana Groźnego do Putina
Mark Galeotti
Poznaj odpowiedź na pytanie, dlaczego rosyjski imperializm jest nieunikniony i trwały od wieków, a Rosja wciąż atakuje sąsiadów. W jaki sposób nieustanne wikłanie się Rosji w konflikty wpływało na kształtowanie się jej tożsamości, od najwcześniejszych czasów aż po współczesność? Wojna od zawsze była zarówno tyglem, w którym rodziła się Rosja, jak i jej klątwą. Mark Galeotti przedstawia proces formowania się wczesnych państw ruskich i kluczowe kampanie, które odegrały fundamentalną rolę w wykuwaniu się tożsamości Rusi. Zabiera czytelnika w burzliwy okres średniowiecza, ekspansjonistyczne wyprawy doby caratu i ukazuje awans Rosji do roli potęgi europejskiej, a następnie zwycięstwa i tragedie XIX wieku, w tym upadek porządku społecznego wywołany inwazją Napoleona oraz wojną krymską. Wiek XX to czas dwóch wojen światowych, wojny domowej i upadku ZSRR. Autor dogłębnie analizuje kluczowe momenty z tego okrutnego okresu - bitwę pod Stalingradem i zimnowojenny konflikt w Afganistanie - aby zrozumieć ich wpływ na społeczeństwo Rosji i jej pozycję na arenie międzynarodowej. Książkę zamykają czasy współczesne, analiza konfliktu w Gruzji z 2008 roku oraz inwazji na Ukrainę. Pokazują one, jak brzemię historii nadal ciąży na psychice narodu, jego polityce i na samym Władimirze Putinie.
Lech Miodyński
Książka ukazuje w ujęciu chronologicznym - z uwagą skupioną głównie na wieku XIX i początkach XX - dominanty ewolucji europejskiego słowianoznawstwa w kontekście procesów integracyjnych oraz dezintegracyjnych w ramach kompleksu zróżnicowanych nauk slawistycznych, a także ich społeczno-politycznego i kulturowego otoczenia. Ilustrację problemu stanowi zestawienie obszernej faktografii z historii tej wielopostaciowej specjalności dokonywane w wymiarach metodologicznym, społeczno-środowiskowym i etnopolitycznym. Opozycje "centralizm - partykularyzmy" czy "norma kolektywna - norma indywidualna" służą tu uporządkowaniu rozległego materiału ze wszystkich regionów Slavii w perspektywie tworzenia i przełamywania kanonu naukowych odkryć i wyobrażeń o samej istocie slawistyki.
Słowenia pod rządami Tity (1945-1980). W cieniu Jugosławii
Piotr Żurek
W kontekście polskiej historiografii książka ta stanowi pierwszą próbę przedstawienia dziejów Słowenii w okresie jej funkcjonowania jako jugosłowiańskiej republiki w państwie rządzonym przez Josipa Broza-Tito. Należy pamiętać, iż początki państwowości dzisiejszej Słowenii, zarówno pod względem terytorialnym, jak i elit politycznych, sięgają okresu istnienia socjalistycznej Jugosławii. W latach 1945–1980 głównym elementem tego państwa była osoba marszałka Tity, a panujący tam system komunistyczny znacznie odbiegał od modelu funkcjonującego w innych krajach demokracji ludowej. Oprócz tego silna pozycja Słoweńców we władzach komunistycznej Jugosławii gwarantowała im specjalny status w tym państwie i możliwość rozwoju. Dlatego w książce podkreślono też rolę, jaką Słoweńcy odgrywali w funkcjonowaniu i kształtowaniu jugosłowiańskiego modelu komunizmu. W niniejszej monografii dzieje Słowenii są poruszane w kontekście wewnętrznej sytuacji w tej republice i z uwzględnieniem szerszego aspektu jugosłowiańskiego. Dotyczy to zarówno wydarzeń rozgrywających się na terytorium całej federacji, jak i całokształtu polityki zagranicznej Jugosławii. Starano się zwrócić szczególną uwagę na dyplomację Jugosławii w dobie zimnej wojny, jej neutralność i niezaangażowanie. Śmierć marszałka Tity w roku 1980 nie tylko zakończyła pewną epokę, ale także stała się początkiem nowego etapu w dziejach Słowenii. Od tego momentu rozpoczął się proces niepodległościowy tej republiki – wychodzenia Słowenii z cienia Jugosławii. Monografia ta jest rezultatem kilku lat badań autora prowadzonych na terytorium Słowenii i innych państw byłej Jugosławii. Została ona głównie oparta na słoweńskiej historycznej literaturze naukowej i na dorobku historyków z innych krajów południowosłowiańskich. Walory naukowe książki wzbogacono dzięki wykorzystaniu publikacji rosyjskich i anglosaskich.
Słowenia w walce o niepodległość (1980-1992). Wyjść z cienia Jugosławii
Piotr Żurek
Monografia ta jest kontynuacją książki Słowenia pod rządami Tity (1945–1980). W cieniu Jugosławii (Kraków 2017) i stanowi z nią spójną całość. Wszystkie prace naukowe autora dotyczące Słowenii powstały w ramach badań prowadzonych na Wydziale Humanistyczno-Społecznym Akademii Techniczno-Humanistycznej w Bielsku-Białej (ATH). Zasadniczym zamiarem niniejszej publikacji było przedstawienie dziejów Słowenii w okresie rozpadu Jugosławii. Tutaj początkową cezurę wyznacza data śmierci Josipa Broz Tity, a końcową moment secesji, wojny dziesięciodniowej i międzynarodowego uznania niepodległej Słowenii. Książka została przede wszystkim oparta na opublikowanych słoweńskich materiałach naukowych. Nieodzowne było także sięgnięcie do zasobów historiografii dawnej Jugosławii, jak również państw współczesnych: Chorwacji, Serbii, Bośni i Hercegowiny oraz Czarnogóry. W dużym stopniu przywołano także publikacje rosyjskie, niemieckie i anglosaskie. To samo dotyczy dorobku polskiej nauki. Piotr Żurek – dr hab., profesor nadzwyczajny Akademii Techniczno-Humanistycznej w Bielsku-Białej. Historyk i slawista, autor licznych publikacji i referatów konferencyjnych z zakresu dziejów Słowiańszczyzny i Bałkanów. Od szeregu lat współpracuje z wieloma zagranicznymi ośrodkami naukowymi, przede wszystkim w Chorwacji, Serbii oraz Słowenii. Ostatnio w pracy badawczej zajmuje się historią Jugosławii i stosunków polsko-jugosłowiańskich w XX wieku.
Słowianie. Uroczystości i obrzędy
Jadwiga Papi
UWAGA! e-book jest skanem zapisanym w formacie PDF. Plik pdf uniemożliwia przeszukiwanie i kopiowanie tekstu REPRINT. Fragment książki: Religia w tych czasach, kiedy Słowianie urządzenia mieli patriarchalne, była pogańska powstała ze czci przyrody. Bóstwa jej były nieliczne; wszystkie plemiona uznawały jednego boga najwyższego, któremu w ważniejszych chwilach składali ofiary, nieśli modły, wzywali pomocy; dawali oni temu bóstwu wszechpotężnemu, panu świata całego, bogowi piorunów, światła i jasności różne nazwy: Prowe, Perun, Radegast, Jesse, Światowid, Łado są odmianami jednego i tego samego pojęcia wszechpotęgi bożej. Autorka opisuje wierzenia i obrzędy dawnych Słowian. Książeczka jest napisana bardzo przystępnie i raczej kierowana do tych osób, które nie mają żadnej wiedzy na temat dawnych wierzeń, obrzędów i obyczajów naszych przodków. Ponieważ daje o nich ogólne wyobrażenie, warto od niej zaczynać badanie naszych pradziejów. Jest to bez wątpienia ważny powód, aby mieć ją w swojej bibliotece. Zachęcamy do lektury.