Helion


Szczegóły ebooka

Andropauza czy kryzys wieku średniego. Jakość życia mężczyzn 50+

Andropauza czy kryzys wieku średniego. Jakość życia mężczyzn 50+


Oddawana do rąk czytelnika monografia dotyczy psychologicznych i społecznych skutków zmian hormonalnych doświadczanych w okresie średniej dorosłości – menopauzy, względnie dobrze znanej, i andropauzy, stosunkowo rzadziej będącej przedmiotem badań nauk społecznych. Główny nacisk położono na biologiczne aspekty andropauzy oraz społeczne i psychologiczne uwarunkowania doświadczeń w tym okresie, menopauzę traktując jako kontekst do porównań. Dotyczy to zarówno refleksji teoretycznej prowadzonej w pierwszej części monografii, jak i wyników badań własnych, przedstawionych w części drugiej.

Wstęp  9

 

I. Andropauza – efekt zmian w drugiej połowie życia     11

1. Uwarunkowania andropauzy       14

1.1. Hipogonadyzm pierwotny i wtórny   15

1.2. Testosteron i inne hormony a andropauza    16

2. Objawy andropauzalne  19

2.1. Niedobór testosteronu          19

2.2. Objawy hipogonadyzmu i ich klasyfikacje      20

3. Stany chorobowe związane z niedoborem testosteronu             24

4. Andropauza a zdolność do prokreacji       26

4.1. Andropauza a aktywność seksualna  27

4.2. Andropauza a możliwości zapładniające nasienia     29

 

II. Andropauza a menopauza     31

1. Menopauza – uwarunkowania i skutki    31

1.1. Terminologia i wiek wystąpienia menopauzy               31

1.2. Hormonalne uwarunkowania menopauzy     32

1.3. Objawy związane z menopauzą          34

1.4. Psychologiczne koncepcje menopauzy           34

1.5. Menopauza a funkcjonowanie seksualne      35

2. Skutki zmian hormonalnych u mężczyzn i kobiet – podobieństwa i różnice         36

 

III. Jakość życia 41

1. Interdyscyplinarne ujęcie jakości życia    41

2. Uwarunkowania jakości życia      45

2.1. Czynniki genetyczne                45

2.2. Indywidualne właściwości człowieka i wiek   46

2.3. Warunki życia              46

2.4. Intencjonalne działania i role społeczne         47

3. Jakość życia w okresie andropauzalnym i menopauzalnym – wybrane korelaty                50

3.1. Percepcja i ocena andropauzy i menopauzy 50

3.1.1. Percepcja i ocena andropauzy               50

3.1.2. Percepcja i ocena menopauzy               52

4. Kryzys połowy życia i lęk              55

4.1. Poczucie własnej atrakcyjności i samoocena                58

4.1.1. Obraz własnego ciała i atrakcyjność fizyczna   58

4.1.2. Seksualność i atrakcyjność seksualna 61

4.2. Relacje w związku trwałym   66

 

IV. Zdrowie i jakość życia mężczyzn 50+. Badania własne          69

1. Cel badań, pytania i hipotezy badawcze 71

2. Charakterystyka grupy badanej i procedura         74

3. Operacjonalizacja zmiennych      77

4. Metody analizy statystycznej      84

5. Andropauza a menopauza – podobieństwa czy różnice  84

    1. Objawy andropauzalne i menopauzalne u badanych mężczyzn i kobiet         85
    2. Czynniki ryzyka objawów andropauzalnych i menopauzalnych          91
      1. Cechy indywidualne a objawy zmian hormonalnych     91
        1. Wiek a objawy andropauzalne i menopauzalne  91
        2. Masa ciała a objawy andropauzalne i menopauzalne       93

5.2.1.3. Choroby przewlekłe a objawy andropauzalne i menopauzalne   95

      1. Styl życia a ryzyko objawów zmian hormonalnych          98
        1. Odżywianie się a objawy andropauzalne i menopauzalne             98
        2. Palenie tytoniu a objawy andropauzalne i menopauzalne             102

5.2.2.3. Aktywność fizyczna a objawy andropauzalne i menopauzalne    107

      1. Psychospołeczne czynniki ryzyka objawów zmian hormonalnych           111
        1. Obecność i zaangażowanie w rolach a objawy andropauzalne i menopauzalne 111
        2. Bliski związek emocjonalny i jego staż a objawy andropauzalne i menopauzalne              115
        3. Zmiany psychosomatyczne u partnera a objawy andropauzalne i menopauzalne             119
        4. Własna postawa wobec andropauzy i menopauzy            123
    1. Czynniki ryzyka objawów andro- i menopauzalnych – analiza porównawcza               126

6. Charakterystyka psychologiczna mężczyzn 50+   132

6.1. Lęk jako stan i lęk jako cecha u mężczyzn 50+           132

6.2. Poczucie własnej atrakcyjności u mężczyzn 50+       134

6.3. Jakość bliskiego związku u mężczyzn 50+     136

6.4. Lęk, poczucie atrakcyjności i jakość związku z partnerką a objawy andropauzalne               138

6.4.1. Lęk a objawy andropauzalne  138

      1. Poczucie własnej atrakcyjności a objawy andropauzalne            140
      2. Jakość związku z partnerką a objawy andropauzalne    144

7. Jakość życia mężczyzn 50+          147

7.1. Jakość życia mężczyzn w perspektywie wybranych charakterystyk psychologicznych, czynników ryzyka objawów oraz zmian właściwych dla andropauzy 149

8. Podsumowanie i dyskusja wyników badań        158

    1. Występowanie i nasilenie objawów zmian hormonalnych i ich czynniki ryzyka           158
    2. Kryzys wieku średniego – zmiany hormonalne i funkcjonowanie psychologiczne mężczyzn 50+           170
    3. Jakość życia mężczyzn 50+ w perspektywie doświadczanych zmian 176

 

Zakończenie    179

Bibliografia       183

Wyjaśnienia terminów przyjętych w pracy       199